Economie

De afgelopen jaren was het vertrouwen van industriële ondernemers relatief hoog. Het producentenvertrouwen bereikte in februari 2018 de hoogste waarde sinds het begin van de metingen in 1985. Daarna liep het vertrouwen terug, maar bleef tot de uitbraak van de coronacrisis positief. In april 2020 verslechterde het producentenvertrouwen echter enorm. Het was niet alleen de grootste daling ooit, maar het vertrouwen belandde ook op het laagste niveau ooit. Vanaf mei veerde het vertrouwen van de industriële producenten wel weer een heel eind terug.

Ongekende krimp economie

Het bruto binnenlands product (bbp) is in het tweede kwartaal van 2020 met 8,5 procent gekrompen ten opzicht van een kwartaal eerder. Een dergelijke economische neergang is niet eerder door het CBS gemeten. De krimp in Nederland was wel kleiner dan gemiddeld in de eurozone en ook kleiner dan in Duitsland, het Verenigd Koninkrijk en België. De maatregelen tegen de verspreiding van het coronavirus gingen halverwege maart in. Hierdoor daalde het bbp in het eerste kwartaal van dit jaar al met 1,5 procent.Met de krimp in het eerste kwartaal van 2020 kwam een einde aan 23 kwartalen op rij met groei. In een half jaar tijd is ruim vijf jaar economische groei teniet gedaan. 

Overheidssaldo negatief

De overheidsfinanciën waren begin 2020 goed op orde. Begin dit jaar bedroeg de overheidsschuld 49,5 procent van het bbp. De inkomsten over het jaar 2019 waren groter dan de uitgaven. Door de maatregelen om de coronacrisis te bestrijden liepen de uitgaven echter bliksemsnel op. Tegelijkertijd namen de inkomsten af. Omdat de meeste coronaregelingen door het Rijk worden gefinancierd zullen de effecten op het saldo daar het meest zichtbaar tot uitdrukking komen. Het begrotingssaldo van het Rijk verslechterde in de maanden maart-juni dan ook zeer sterk. In deze periode werd bijna 35 miljard euro meer uitgegeven dan er binnenkwam.

Kassaldo Rijksoverheid, cumulatief
Maand2018 (mld euro)2019 (mld euro)2020 (mld euro)
januari10,511,414,9
februari16,920,921,9
maart13,717,418,2
april22,726,513,5
mei14,319,5-4,6
juni14,5-0,7-15,6
juli12,310,4-30,8
augustus6,66,6
september5,44,9
oktober13,414,0
november8,09,0
december6,46,2
 

Consumentenvertrouwen gekelderd

Net als het producentenvertrouwen kende het consumentenvertrouwen in april de sterkste daling ooit gemeten. Na een verdere daling in mei steeg het vertrouwen heel licht in juni en juli. Maar in augustus vertoonde het weer een kleine daling. De facto is het consumentenvertrouwen nog nauwelijks teruggeveerd.