Prijs van arbeid 21,1 procent hoger in 2022 dan in 2012
![World trade center Rotterdam](https://cdn.cbs.nl/images/744c77556478335557766f477857532f596b797553773d3d/900x450.jpg)
Erratum:
De derde grafiek (Ontwikkeling in aandeel gewerkte uren van werknemers in de industrie, 2022 t.o.v. 2012) was niet correct. Deze grafiek is vervangen door de juiste versie.In de industrie zijn de loonkosten per gewerkt uur met 29,3 procent het sterkst gestegen in de periode tussen 2012 en 2022. Ook in de gezondheids- en welzijnszorg en de financiële dienstverlening namen de loonkosten relatief sterk toe. In de horeca was de kleinste loonkostenstijging.
Bedrijfstak | Loonkosten gewerkt uur (% verandering 2022 t.o.v. 2012) |
---|---|
Industrie | 29,3 |
Gezondheids- en welzijnszorg | 27,8 |
Financiële dienstverlening | 27,4 |
Openbaar bestuur en overheidsdiensten | 26,1 |
Informatie en communicatie | 25,1 |
Onderwijs | 24,2 |
Handel | 22,7 |
Vervoer en opslag | 22,2 |
Totaal | 22,1 |
Cultuur, recreatie en overige diensten | 21,3 |
Bouwnijverheid | 18,8 |
Landbouw, bosbouw en visserij | 18,2 |
Zakelijke dienstverlening | 16,1 |
Verhuur en handel van onroerend goed | 13,8 |
Horeca | 11,5 |
* voorlopige cijfers |
Prijs van arbeid meest gestegen in onderwijs
Veranderingen in het werknemersbestand beïnvloeden de ontwikkeling van de loonkosten per gewerkt uur. Voor elke bedrijfstak is dit zogeheten structuureffect te berekenen. Daarvoor wordt gekeken naar de kenmerken van de werknemers die er werken (geslacht, leeftijd, sector en hoogst behaald onderwijsniveau) en de verandering daarvan door de jaren heen. Ook het al dan niet beloond worden volgens een cao weegt mee. Komen er relatief meer hoogopgeleiden en 45-plussers bij in een bedrijfstak, dan zullen de gemiddelde loonkosten stijgen. Worden er meer jonge werknemers aangenomen, dan zullen de loonkosten gemiddeld dalen. Na deze correcties op de loonkosten blijft de zogeheten prijs van arbeid over.
De gemiddelde prijs van arbeid is in de totale Nederlandse economie sinds 2012 met 21,1 procent gestegen. In het onderwijs is de prijs van arbeid in tien jaar tijd het meest gestegen. De ongecorrigeerde loonkosten per gewerkt uur stegen met 24,2 procent, maar gecorrigeerd voor het structuureffect was de stijging hoger, namelijk 26,7 procent. Naar verhouding zijn meer jongere werknemers in het onderwijs gaan werken. Andere bedrijfstakken waar meer jonge werknemers gingen werken waren de bedrijfstak informatie en communicatie, de zakelijke dienstverlening en de horeca.
Bedrijfstak | Prijs van arbeid (% verandering 2022 t.o.v. 2012) | Structuureffect (% verandering 2022 t.o.v. 2012) |
---|---|---|
Industrie | 23,0 | 6,3 |
Gezondheids- en welzijnszorg | 26,1 | 1,7 |
Financiële dienstverlening | 22,1 | 5,3 |
Openbaar bestuur en overheidsdiensten | 22,5 | 3,6 |
Informatie en communicatie | 25,9 | -0,8 |
Onderwijs | 26,7 | -2,6 |
Handel | 19,1 | 3,6 |
Vervoer en opslag | 20,8 | 1,3 |
Totaal | 21,1 | 1,0 |
Cultuur, recreatie en overige diensten | 20,2 | 1,1 |
Bouwnijverheid | 15,7 | 3,1 |
Landbouw, bosbouw en visserij | 11,5 | 6,8 |
Zakelijke dienstverlening | 16,9 | -0,8 |
Verhuur en handel van onroerend goed | 12,4 | 1,4 |
Horeca | 13,0 | -1,5 |
* voorlopige cijfers |
Steeds meer 45-plussers in industrie
De prijs van arbeid in de industrie maakte door veranderingen in het werknemersbestand tussen 2012 en 2022 een tegenovergestelde ontwikkeling door. Er kwamen naar verhouding meer hoogopgeleiden bij en relatief gingen er weinig jongere werknemers werken. Meer dan de helft van de werknemers in 2022 was 45 jaar of ouder. In 2012 was de meerderheid nog jonger dan 45 jaar. Deze structuurveranderingen droegen in de industrie 6,3 procentpunt bij aan de stijging van de loonkosten per gewerkt uur. Daarmee was het effect van de veranderingen in de werknemerspopulatie het grootst in de industrie.
Kenmerk | Ontwikkeling t.o.v. 2012 (%) | |
---|---|---|
Leeftijd | Jonger dan 45 | -3,2 |
Leeftijd | 45 jaar en ouder | 3,2 |
Opleidings- niveau | Laag | -7,6 |
Opleidings- niveau | Midden | 3,0 |
Opleidings- niveau | Hoog | 7,3 |
Ook in de financiële dienstverlening structuureffect
Ook in de financiële dienstverlening veranderde de werknemerspopulatie sinds 2012. Bovendien nam het aantal gewerkte uren in de financiële dienstverlening in tien jaar tijd met ruim 9 procent af. Het aantal bankfilialen waar medewerkers hielpen bij betalingen nam af, terwijl het gebruik van internetbankieren toenam. Door deze ontwikkelingen is in deze bedrijfstak de werkgelegenheid voor vooral middelbaar en laagopgeleiden afgenomen. Daardoor kwam een groter deel van de gewerkte uren voor rekening van hoogopgeleiden. In de financiële sector droeg het structuureffect 5,3 procentpunt bij aan de loonkostenstijging.
Ontwikkeling t.o.v. 2012 (%) | ||
---|---|---|
Leeftijd | Jonger dan 45 | -7,2 |
Leeftijd | 45 jaar en ouder | 7,2 |
Opleidings- niveau | Laag | -3,2 |
Opleidings- niveau | Midden | -11,7 |
Opleidings- niveau | Hoog | 14,9 |
Bronnen
- StatLine - Prijs van arbeid; index
- StatLine - Loonkosten per eenheid product
- StatLine - Arbeidsvolume; bedrijfstak, geslacht
Relevante links
- Nieuwsbericht - Minder sterke toename loonkosten per gewerkt uur in 2021
- Publicatie - De arbeidsmarkt in cijfers 2022
- Dashboard arbeidsmarkt - Prijs van arbeid