Economisch beeld minder gunstig

© Hollandse Hoogte / Peter Hilz
Het conjunctuurbeeld volgens de Conjunctuurklok van het CBS is in september minder gunstig dan een maand eerder, meldt het CBS. In de Conjunctuurklok van half september presteren 9 van de 13 indicatoren beter dan hun langjarige trend.

De Conjunctuurklok is een hulpmiddel voor het bepalen van de stand en het verloop van de Nederlandse conjunctuur. In de Conjunctuurklok komt vrijwel alle belangrijke economische informatie samen die het CBS tijdens de afgelopen maand c.q. het afgelopen kwartaal heeft gepubliceerd. Het conjunctuurbeeld volgens de Conjunctuurklok betreft een macro-economisch beeld en het gaat niet in gelijke mate op voor alle huishoudens, bedrijven of regio’s.

Conjunctuurklokindicator (ongewogen gemiddelde van de indicatoren in de Conjunctuurklok)
jaarmaandcyclus (afwijking van de langetermijntrend (=0))
2012januari-0,04
2012februari-0,09
2012maart-0,13
2012april-0,16
2012mei-0,23
2012juni-0,3
2012juli-0,36
2012augustus-0,47
2012september-0,55
2012oktober-0,62
2012november-0,74
2012december-0,83
2013januari-0,91
2013februari-1,03
2013maart-1,12
2013april-1,18
2013mei-1,26
2013juni-1,29
2013juli-1,29
2013augustus-1,29
2013september-1,24
2013oktober-1,17
2013november-1,1
2013december-1,02
2014januari-0,96
2014februari-0,9
2014maart-0,87
2014april-0,86
2014mei-0,84
2014juni-0,82
2014juli-0,81
2014augustus-0,79
2014september-0,78
2014oktober-0,78
2014november-0,76
2014december-0,73
2015januari-0,69
2015februari-0,64
2015maart-0,58
2015april-0,51
2015mei-0,45
2015juni-0,39
2015juli-0,34
2015augustus-0,3
2015september-0,27
2015oktober-0,27
2015november-0,25
2015december-0,24
2016januari-0,25
2016februari-0,23
2016maart-0,22
2016april-0,2
2016mei-0,15
2016juni-0,12
2016juli-0,08
2016augustus-0,03
2016september0,01
2016oktober0,05
2016november0,11
2016december0,16
2017januari0,2
2017februari0,26
2017maart0,31
2017april0,33
2017mei0,38
2017juni0,4
2017juli0,42
2017augustus0,48
2017september0,52
2017oktober0,56
2017november0,63
2017december0,67
2018januari0,71
2018februari0,76
2018maart0,8
2018april0,81
2018mei0,83
2018juni0,83
2018juli0,82
2018augustus0,82
2018september0,81
2018oktober0,78
2018november0,78
2018december0,74
2019januari0,69
2019februari0,66
2019maart0,61
2019april 0,57
2019mei0,55
2019juni0,52
2019juli0,49
2019augustus0,46
2019september0,42

Consumentenvertrouwen daalt, producentenvertrouwen stabiel

In september zijn consumenten negatiever dan in augustus. Het producentenvertrouwen bleef in augustus hetzelfde als in juli. Zowel het vertrouwen van producenten als het consumentenvertrouwen ligt boven het langjarige gemiddelde.

Consumenten- en producentenvertrouwen (seizoengecorrigeerd)
jaarmaandConsumentenvertrouwen (gemiddelde van de deelvragen)Producentenvertrouwen (gemiddelde van de deelvragen)
2014januari-60,7
2014februari-2-0,1
2014maart11,1
2014april40,3
2014mei60,7
2014juni60,7
2014juli61,2
2014augustus20
2014september-2-0,2
2014oktober12
2014november-22,4
2014december-43,4
2015januari-22,8
2015februari-12
2015maart71,4
2015april103,3
2015mei114,1
2015juni144,6
2015juli133,7
2015augustus133,5
2015september113,8
2015oktober122,4
2015november144
2015december133
2016januari113,2
2016februari73,1
2016maart23,9
2016april64,7
2016mei74,4
2016juni115,4
2016juli95,1
2016augustus91,2
2016september123,4
2016oktober174,3
2016november213,4
2016december214,7
2017januari216
2017februari227
2017maart247,8
2017april268,3
2017mei236,1
2017juni237,2
2017juli256,6
2017augustus265,4
2017september238,5
2017oktober238,2
2017november229,1
2017december258,9
2018januari2410,3
2018februari2310,9
2018maart249,5
2018april258,2
2018mei239,8
2018juni237,7
2018juli236,3
2018augustus215,9
2018september195,7
2018oktober155,9
2018november137,2
2018december97,5
2019januari15,8
2019februari-26,3
2019maart-46,1
2019april-36,7
2019mei-34,7
2019juni 03,3
2019juli23,9
2019augustus03,9
2019september-2

Consumptie huishoudens, investeringen en export groeien

Het volume van de goederenexport was in juli 1,0 procent groter dan in juli 2018. De groei is ongeveer hetzelfde als in de voorgaande maand. In juli 2019 groeide vooral de export van chemische producten, machines en voedingsmiddelen. Daarentegen kromp opnieuw de export van elektrotechnische apparatuur.

Consumenten hebben in juli 1,7 procent meer besteed dan in juli 2018. De groei is hoger dan in de voorgaande maand. Consumenten hebben in juli 2019 vooral meer aan woninginrichting en huishoudelijke apparaten besteed.

In juli was het volume van de investeringen in materiële vaste activa 4,4 procent groter dan in juli 2018. Dat is vooral te danken aan hogere investeringen in gebouwen en machines.

Productie industrie krimpt een fractie in juli

De gemiddelde dagproductie van de Nederlandse industrie was in juli 0,2 procent lager dan in juli 2018. De daling van de productie is minder groot dan in de voorgaande vier maanden.

Aantal faillissementen gedaald

Het aantal failliet verklaarde bedrijven is gedaald. Er zijn in augustus 13 bedrijven minder failliet verklaard dan in juli. De trend is de afgelopen jaren redelijk vlak.

Aantal banen blijft stijgen

Het totaal aantal banen van werknemers en zelfstandigen nam in het tweede kwartaal met 42 duizend toe tot 10 675 duizend. De groei van het aantal banen ten opzichte van het voorgaande kwartaal komt daarmee op 0,4 procent. In een jaar tijd kwamen er 201 duizend banen bij.

Het aantal banen groeit al ruim vijf jaar achter elkaar. Vanaf het tweede kwartaal van 2014 zijn er 947 duizend banen bijgekomen. De groei piekte in het vierde kwartaal van 2017 met ruim 71 duizend.

Werknemers en zelfstandigen werkten in het tweede kwartaal van 2019 in totaal 3,4 miljard uur. Dat is, gecorrigeerd voor seizoeninvloeden, 0,5 procent meer dan een kwartaal eerder.

Het aantal werklozen (ILO-definitie) is de afgelopen drie maanden met gemiddeld 7 duizend per maand gestegen naar 321 duizend in augustus 2019. Hiermee was 3,5 procent van de beroepsbevolking van 15 tot 75 jaar werkloos. In juli was dat 3,4 procent.

Eind juni was het aantal openstaande vacatures opgelopen tot een nieuwe recordstand van 284 duizend. Dat is een toename van 6 duizend vergeleken met een kwartaal eerder. Al zes jaar lang neemt het aantal openstaande vacatures elk kwartaal toe. Er zijn nu ruim driemaal zo veel vacatures als op het dieptepunt in 2013.

Door de afname van de werkloosheid en de toename van de vacatures is de spanning op de arbeidsmarkt opgelopen naar een nieuw hoogtepunt: gemiddeld 93 vacatures per 100 werklozen. In het eerste kwartaal waren dat nog 88 vacatures per 100 werklozen.

Bruto binnenlandse product (volume), seizoengecorrigeerd
jaarkwartaalindex (2010=100)
20121e kwartaal100,8
20122e kwartaal100,9
20123e kwartaal100,5
20124e kwartaal99,8
20131e kwartaal100,1
20132e kwartaal99,9
20133e kwartaal100,5
20134e kwartaal101,1
20141e kwartaal101
20142e kwartaal101,6
20143e kwartaal101,9
20144e kwartaal102,8
20151e kwartaal103,4
20152e kwartaal103,7
20153e kwartaal104,1
20154e kwartaal104,1
20161e kwartaal105,1
20162e kwartaal105,3
20163e kwartaal106,5
20164e kwartaal107,4
20171e kwartaal108
20172e kwartaal108,9
20173e kwartaal109,7
20174e kwartaal110,5
20181e kwartaal111,2
20182e kwartaal112
20183e kwartaal112,2
20184e kwartaal112,8
20191e kwartaal113,3
20192e kwartaal113,8

Bbp groeit met 0,4 procent in tweede kwartaal 2019

Volgens de tweede berekening van het CBS is het bruto binnenlands product (bbp) in het tweede kwartaal van 2019 met 0,4 procent gegroeid ten opzichte van een kwartaal eerder. De groei is vooral te danken aan de investeringen en de consumptie door huishoudens. Ten opzichte van het tweede kwartaal 2018 was de omvang van het bbp 1,8 procent groter.

Donderdag 14 november 2019 komt het CBS met de eerste berekening van het bbp en het aantal banen in het derde kwartaal van 2019.

Relevante links