Conjunctuurenquete Nederland, eerste kwartaal 2026

5. Verwachtingen eerste kwartaal 2026

Ondernemers worden in de COEN gevraagd naar verwachtingen over verschillende onderwerpen voor het lopende kwartaal. Ondernemers geven dan per onderwerp aan of het zal verslechteren, gelijk zal blijven of zal verbeteren. Als de vraag in iedere bedrijfstak wordt gesteld kan een cijfer voor het totale niet-financiële bedrijfsleven worden gemaakt.

5.1 Verwachtingen totale niet-financiële bedrijfsleven

Bij alle zes de onderwerpen zijn er meer ondernemers die een verbetering verwachten dan een verslechtering; per saldo is de stemming hier dus positief. Bij alle onderwerpen zijn ondernemers ook positiever dan een jaar geleden. De verwachting verkoopprijzen springt eruit waar per saldo 36 procent een toename verwacht. De saldo’s van de overige vragen liggen een stuk lager. Met een saldo van 1 procent zijn ondernemers het minst positief over de verwachte winstgevendheid.

5.1.1 Verwachtingen eerste kwartaal
VerkorteVraagTekst,januari 2026,januari 2025 Verkoopprijzen,35.7,35.6 Orderontvangst,5.3,1.6 Inkooporders,5.2,1.3 Investeringen verslagjaar,5.1,3.7 Omzet,1.9,-1.5 Winstgevendheid*,1.2,januari 2026 (Saldo % positieve antwoorden en % negatieve antwoorden)januari 2025 (Saldo % positieve antwoorden en % negatieve antwoorden)
Verkoopprijzen35,735,6
Orderontvangst5,31,6
Inkooporders5,21,3
Investeringen verslagjaar5,13,7
Omzet1,9-1,5
Winstgevendheid*1,2
Bron: CBS, EIB, KVK, MKB-Nederland, VNO-NCW
*Deze vraag was in januari 2025 niet beschikbaar

5.2 Verwachtingen per bedrijfstak

De verwachtingen voor het totale niet-financiële bedrijfsleven geven een goed beeld op macro-economisch niveau. De uitkomsten voor de onderliggende bedrijfstakken geven een indicatie voor de verwachtingen op bedrijfstakniveau en zorgen daarmee voor gedetailleerdere informatie.

Meeste bedrijfstakken positief over de inkooporders

In het eerste kwartaal van 2026 verwacht per saldo 5 procent van de ondernemers een toename van de inkooporders. Dat zijn orders voor goederen of diensten die bedrijven bij leveranciers plaatsen. In de meeste bedrijfstakken zijn ondernemers positief hierover, het meest in de bouwnijverheid met een saldo van 25 procent. Bij de detailhandel zijn de verwachtingen het meest gestegen ten opzichte van een jaar geleden maar is het saldo nog wel steeds negatief. Ook bij de groothandel en handelsbemiddeling en de informatie en communicatie is het saldo relatief sterk gestegen. In de horeca zijn de verwachtingen iets gedaald en zijn ondernemers het meest negatief.

5.2.1 Verwachte inkooporders per bedrijfstak
,januari 2026,januari 2025 Totaal (ex. financieel of nutsbedrijven),5.2,1.3 ,, Bouwnijverheid,25.2,24.2 Verhuur en handel van onroerend goed,12.1,7.4 Groothandel en handelsbemiddeling,12.0,3.7 Informatie en communicatie,11.8,3.7 Industrie,9.5,5.6 Zakelijke dienstverlening,6.3,9.0 "Landbouw, bosbouw en visserij",3.3,2.8 "Cultuur, sport en recreatie",1.5,-5.6 Autohandel en -reparatie,1.3,2.9 Detailhandel (niet in auto's),-7.3,-22.8 Vervoer en opslag,-7.6,-9.5 Horeca,-11.2,-8.3 januari 2026 (Saldo % positieve antwoorden en % negatieve antwoorden)januari 2025 (Saldo % positieve antwoorden en % negatieve antwoorden)
Totaal (ex. financieel of nutsbedrijven)5,21,3
nannan
Bouwnijverheid25,224,2
Verhuur en handel van onroerend goed12,17,4
Groothandel en handelsbemiddeling12,03,7
Informatie en communicatie11,83,7
Industrie9,55,6
Zakelijke dienstverlening6,39,0
Landbouw, bosbouw en visserij3,32,8
Cultuur, sport en recreatie1,5-5,6
Autohandel en -reparatie1,32,9
Detailhandel (niet in auto's)-7,3-22,8
Vervoer en opslag-7,6-9,5
Horeca-11,2-8,3
Bron: CBS, EIB, KVK, MKB-Nederland, VNO-NCW

Ondernemers iets positiever over verwachte investeringen voor dit jaar

Per saldo verwacht 5 procent van de ondernemers in het lopende jaar een toename van de investeringen ten opzichte van vorig jaar. Daarmee zijn de investeringsverwachtingen iets positiever dan een jaar geleden toen het saldo bijna 4 procent was. In de meeste bedrijfstakken zijn ondernemers positiever over de investeringen voor dit jaar dan een jaar geleden. 

Ondernemers in de verhuur en handel van onroerend goed zijn met een saldo van 35 procent het meest positief over de investeringsverwachtingen. In de informatie en communicatie is het saldo het sterkst gestegen ten opzichte van een jaar geleden. Ook in de cultuur, sport en recreatie steeg het saldo relatief sterk. In de vervoer en opslag daalde de investeringsverwachtingen het sterkst maar is het saldo met 11 procent nog wel steeds relatief hoog. Ook in de landbouw, bosbouw en visserij daalde de investeringsverwachtingen relatief sterk. Hier zijn ondernemers als enige bedrijfstak negatief gestemd over de investeringen in het lopende jaar.

5.2.2 Verwachte investeringen lopende jaar per bedrijfstak
Vakgebiedjanuari 2026 (Saldo % positieve antwoorden en % negatieve antwoorden)januari 2025 (Saldo % positieve antwoorden en % negatieve antwoorden)
Totaal (ex. financieel of nutsbedrijven)5,13,7
Verhuur en handel van onroerend goed34,929,6
Cultuur, sport en recreatie14,76,5
Vervoer en opslag11,223,6
Bouwnijverheid7,53,6
Detailhandel (niet in auto's)7,3-1,4
Autohandel en -reparatie6,02,6
Informatie en communicatie4,4-6,8
Zakelijke dienstverlening4,32,7
Horeca3,91,4
Groothandel en handelsbemiddeling3,52,0
Industrie1,23,3
Landbouw, bosbouw en visserij-12,8-0,9
Bron: CBS, EIB, KVK, MKB-Nederland, VNO-NCW