1. Tekort overheid opgelopen
Het tekort van de overheid kwam in 2025 uit op 18,9 miljard euro, tegenover 8,1 miljard euro in het voorgaande jaar. Zowel de uitgaven als de inkomsten namen toe, maar bij de uitgaven was de toename groter. Daardoor liep het tekort op. Uitgedrukt als percentage van het bruto binnenlands product (bbp) komt het overheidssaldo van 2025 uit op -1,6 procent. In 2024 was dit -0,7 procent. Hiermee voldoet Nederland aan de Europese tekortnorm, die stelt dat het tekort niet meer dan 3 procent van het bbp mag bedragen. In het coronajaar 2020 lag het tekort voor het laatst boven de 3 procent. Door de uitzonderlijke omstandigheden tijdens de coronacrisis had de Europese Commissie de begrotingsregels echter tijdelijk opgeschort. Het Centraal Planbureau (CPB) verwacht in zijn meest recente raming dat het tekort in 2026 oploopt naar 2,8 procent.
| Centrale overheid (% bbp) | Lokale overheid (% bbp) | Socialezekerheidsfondsen (% bbp) | Totaal (% bbp) | |
|---|---|---|---|---|
| '00 | -0,3 | 0 | 1,4 | 1,1 |
| '01 | -0,3 | -0,2 | 0 | -0,5 |
| '02 | -1,3 | -0,5 | -0,4 | -2,2 |
| '03 | -2,8 | -0,5 | 0 | -3,2 |
| '04 | -1,6 | -0,3 | 0,1 | -1,8 |
| '05 | -0,1 | -0,3 | -0,1 | -0,5 |
| '06 | 0,6 | -0,3 | -0,3 | 0 |
| '07 | 0,3 | -0,3 | -0,1 | -0,2 |
| '08 | 0,1 | -0,7 | 0,5 | -0,1 |
| '09 | -3 | -0,9 | -1,2 | -5,1 |
| '10 | -3,9 | -1,1 | -0,3 | -5,3 |
| '11 | -2,7 | -0,6 | -1,1 | -4,4 |
| '12 | -2,9 | -0,4 | -0,5 | -3,8 |
| '13 | -1,3 | -0,4 | -1,3 | -2,9 |
| '14 | -1 | -0,2 | -1 | -2,2 |
| '15 | -1,6 | -0,2 | 0 | -1,8 |
| '16 | -0,9 | 0,1 | 1,1 | 0,2 |
| '17 | 1,1 | -0,1 | 0,3 | 1,4 |
| '18 | 0,9 | -0,2 | 0,8 | 1,5 |
| '19 | 1,3 | -0,3 | 0,8 | 1,9 |
| '20 | -4 | -0,2 | 0,5 | -3,7 |
| '21 | -3,3 | 0,2 | 0,9 | -2,3 |
| '22 | -1,4 | 0,3 | 1,1 | 0 |
| '23 | -2,1 | -0,2 | 1,9 | -0,3 |
| '24 | -1,8 | -0,2 | 1,3 | -0,7 |
| '25* | -2,1 | -0,3 | 0,8 | -1,6 |
| *voorlopige cijfers | ||||
De toename van het tekort in 2025 komt vooral door ontwikkelingen van de begrotingssaldi van de Rijksoverheid en de socialezekerheidsfondsen. Bij het Rijk nam het tekort toe van 20,2 miljard euro naar 25,0 miljard euro. De socialezekerheidsfondsen sloten 2025 daarentegen af met een overschot van 9,6 miljard euro, maar dit was wel 4,5 miljard euro lager dan in 2024. Hiermee is 2025 het tiende achtereenvolgende jaar waarin de uitgaven van de socialezekerheidsfondsen lager liggen dan de inkomsten. Bij de gemeenten liep het tekort op van 1,9 miljard euro in 2024 naar 2,5 miljard euro in 2025, het grootste tekort sinds 2012. Bij de overige sectoren van de overheid was de bijdrage aan het overheidssaldo beperkter van omvang.
| 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025* | |
|---|---|---|---|---|---|
| Rijksoverheid | -29,9 | -14,5 | -21,7 | -20,2 | -25,0 |
| Overige centrale overheid | 0,2 | 0,5 | -0,7 | 0,6 | 0,5 |
| Gemeenten | 0,4 | 2,2 | -1,2 | -1,9 | -2,5 |
| Gemeenschappelijke regelingen | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 0,1 |
| Provincies | -0,3 | -0,2 | 0,0 | 0,5 | -0,3 |
| Waterschappen | -0,1 | -0,2 | -0,4 | -0,5 | -0,7 |
| Overige lokale overheden | 1,6 | 1,0 | 0,0 | -0,9 | -0,7 |
| Socialezekerheidsfondsen | 7,9 | 11,3 | 20,4 | 14,2 | 9,6 |
| Overheidssaldo | -20,2 | 0,0 | -3,6 | -8,1 | -18,9 |
| * Voorlopige cijfers Bron: CBS | |||||