‘Alle partijen profiteren van een Urban Data Center’

/ Auteur: Miriam van der Sangen
Burgemeester Emile Roemer van Heerlen is één van de sprekers, samen in gesprek over meer datagedreven werken.
© Sjoerd van der Hucht Fotografie
‘We moeten groot denken. Als we het gebied van Zuid-Limburg en de grensoverschrijdende steden zoals Aken qua vierkante kilometer oppervlakte bij elkaar nemen, wonen hier 6 miljoen mensen. Ruim 4 miljoen daarvan werken hier ook’, aldus waarnemend burgemeester Emile Roemer van Heerlen. Hij was één van de sprekers op de bijeenkomst van 10 oktober jl. in Heerlen van Nederlandse steden en regio’s die met het CBS een Urban Data Center (UDC) hebben opgezet. Doel: samen in gesprek over meer datagedreven werken.

Datagedreven

Roemer is enthousiast over zijn nieuwe functie, die hij sinds maart van dit jaar bekleedt. Na jarenlang actief te zijn geweest in de landelijke politiek vindt hij het mooi om dichtbij de burgers in ‘zijn’ stad te staan. ‘Heerlen heeft een aantal mooie zaken in de etalage staan. Neem bijvoorbeeld het grote kunst- en cultuurevenement Cultura Nova, een jaarlijks terugkerend 10-daags internationaal beeldend theaterfestival in Heerlen en de regio.’ Ook verwijst hij naar het Romeinse verleden van de stad, met het Thermenmuseum als één van de hoogtepunten. ‘Daarnaast hebben we de Brightlands Smart Services Campus en het CBS. Op de campus zitten allerlei datagedreven kennisinstellingen, maar ook innovatieve start ups. Wij lopen daarmee voorop!’ Doel van de campus is de interactie tussen overheden, onderwijs, onderzoek en ondernemerschap te versterken om nieuwe bedrijvigheid, innovaties en talenten op het gebied van smart services te ontwikkelen. Het CBS Urban Data Center/Heerlen (UDC) maakt er sinds november 2016 deel van uit.

UDC Heerlen

Preventief werken

Roemer: ‘Het doel van een stad besturen is dat je beleid bedenkt en optimaliseert. Met de data wil je problemen oplossen en preventief werken. Denk bijvoorbeeld aan onderzoek in wijken waar mensen zich niet veilig voelen. Of onderzoek naar leegstand van woningen, bedrijven en winkels of mobiliteit. Landelijk heeft het CBS daar al veel gegevens over, maar wij willen het ook graag weten voor Heerlen.’ Volgens Roemer heeft een Urban Data Center veel pluspunten. ‘Alle partijen, zowel publiek als privaat, kunnen profiteren van de voordelen van een Urban Data Center. Maar voor de diverse partijen gelden wel diverse regels. Publieke data zijn immers van het publiek!’

‘Het doel van een stad besturen is dat je beleid bedenkt en optimaliseert. Met de data wil je problemen oplossen en preventief werken’

Witte vlekken opvullen

Dennis Martens, adviseur bij het bureau Onderzoek en Statistiek van de gemeente Heerlen, is nauw betrokken bij de samenwerking met het Urban Data Center van het CBS. ‘De potentie zit hem vooral in het combineren van de CBS-data met onze data. Samen kunnen we de witte vlekken opvullen.’ Het was wel even wennen aan elkaar, geeft Martens toe. Onderzoek en beleid zijn immers twee verschillende disciplines. ‘Het vergt ook een cultuuromslag binnen de gemeentelijke organisatie om te zien wat met een Urban Data Center allemaal mogelijk is. Er is flinke versnelling opgetreden toen het CBS zijn relatiemanager inzette. We hebben nu 5 onderzoeken in de pijplijn zitten! Denk bijvoorbeeld aan jeugdhulp. Het CBS heeft veel data hierover. Samen met onze informatie kunnen we kijken of kinderen in de jeugdhulp terecht komen en wat wij daar aan kunnen doen. Bovendien kunnen we - met de kennis en ervaring van het CBS - leren van onderzoeken die andere gemeenten al op dit gebied hebben gedaan.’

Provinciale thema’s

Roemer ziet veel potentie in samenwerking met andere gemeenten in de regio, zowel binnen de Nederlandse grenzen als daarbuiten. ‘Er zijn genoeg kansen in de regio. In onze datagedreven zoektocht naar nieuwe mogelijkheden gaan we bijvoorbeeld het thema digitalisering met de Duitse stad Aken oppakken. We kijken hoe we van elkaar kunnen leren en elkaar kunnen versterken.’ Ook ziet hij belangrijke thema’s voor het begin van dit jaar gestarte Provinciaal Data Centrum Limburg. ‘Denk bijvoorbeeld aan de verdere ontwikkeling van het toerisme in de provincie. Of de wateroverlast waar verschillende Limburgse dorpen mee te maken hebben en risico’s door lopen. Dat zijn onderwerpen die je op provinciaal niveau moet oppakken.’