Milieu en grondstoffen
Milieu en grondstoffen gaat over de invoer van hulpbronnen en de gevolgen die dat heeft voor de brede welvaart van mensen elders in de wereld. Voor productie en consumptie in Nederland worden namelijk grondstoffen, land en water in andere landen gebruikt. Dit heeft gevolgen voor arbeidsomstandigheden, natuur en milieu, en het klimaat, vooral in de armste landen van de wereld.
- De invoer per inwoner van biomassa, fossiele brandstoffen, metalen en niet-metaal mineralen is hoger dan in de meeste landen van de EU-27.
- De landvoetafdruk daalt trendmatig maar blijft meer dan driemaal de landoppervlakte van Nederland.
- De grondstofvoetafdruk daalde in het meest recente jaar (van 2022 naar 2023) met 11,7 procent.
Milieu en grondstoffen
in EU
in 2024
in EU
in 2024
in EU
in 2024
in EU
in 2024
in EU
in 2023
in EU
in 2023
in EU
in 2023
| Thema | Indicator | Waarde | Trend | Positie in EU | Positie op EU-ranglijst |
|---|---|---|---|---|---|
| Milieu en grondstoffen | Invoer fossiele energiedragers A) | 10,6 ton per inwoner in 2025 | 27e van 27 in 2024 | onderste kwart van de ranglijst | |
| Milieu en grondstoffen | Invoer fossiele energiedragers uit LDC's A) | 408,5 kilogram per inwoner in 2025 | stijgend (daling brede welvaart) | ||
| Milieu en grondstoffen | Invoer metalen A) | 2,3 ton per inwoner in 2025 | 24e van 27 in 2024 | onderste kwart van de ranglijst | |
| Milieu en grondstoffen | Invoer metalen uit LDC's A) | 11,6 kilogram per inwoner in 2025 | |||
| Milieu en grondstoffen | Invoer niet-metaal mineralen A) | 1,9 ton per inwoner in 2025 | dalend (stijging brede welvaart) | 22e van 27 in 2024 | onderste kwart van de ranglijst |
| Milieu en grondstoffen | Invoer niet-metaal mineralen uit LDC's A) | 3,1 kilogram per inwoner in 2025 | |||
| Milieu en grondstoffen | Invoer biomassa A) | 4,7 ton per inwoner in 2025 | 25e van 27 in 2024 | onderste kwart van de ranglijst | |
| Milieu en grondstoffen | Invoer biomassa uit LDC's A) | 18,6 kilogram per inwoner in 2025 | stijgend (daling brede welvaart) | ||
| Milieu en grondstoffen | Landvoetafdruk A) | 0,6 hectare per inwoner in 2023 | dalend (stijging brede welvaart) | 4e van 27 in 2023 | bovenste kwart van de ranglijst |
| Milieu en grondstoffen | Grondstofvoetafdruk A) | 28,0 ton per inwoner in 2023 | 7e van 27 in 2023 | bovenste kwart van de ranglijst | |
| Milieu en grondstoffen | Broeikasgasvoetafdruk A) | 12,2 ton CO2-equivalenten per inwoner in 2023 | 16e van 27 in 2023 | midden van de ranglijst |
Uitleg dashboard, kleuren en noten
Veel van de goederen die nodig zijn voor consumptie en productie in Nederland worden ingevoerd uit andere landen. De invoer van grondstoffen draagt bij aan de uitputting van de grondstofvoorraden en natuurlijke hulpbronnen zoals olie, erts en mineralen in de landen van herkomst.
Voetafdrukken meten de hoeveelheid hulpbronnen die gebruikt worden voor de consumptie van burgers en overheid in Nederland. Ze meten daarnaast de effecten daarvan op natuur, klimaat en andere aspecten van brede welvaart die de Nederlandse consumptie wereldwijd veroorzaakt. Zo meet de grondstofvoetafdruk de hoeveelheid grondstoffen (biomassa, fossiele brandstoffen, metalen en niet-metaal mineralen) die wereldwijd worden gebruikt voor consumptie in Nederland. Op een vergelijkbare manier gaat het bij de landvoetafdruk om de hoeveelheid land die nodig is en bij de broeikasgasvoetafdruk om de hoeveelheid broeikasgassen (koolstofdioxide, methaan en distikstofoxide) die wordt uitgestoten.
De landvoetafdruk daalt trendmatig. In 2023 was voor de consumptiebehoefte van iedere inwoner 0,6 hectare land nodig. Dit komt neer op meer dan driemaal de landoppervlakte van Nederland. De broeikasgasvoetafdruk is stabiel. In 2023 werd per inwoner 12,2 ton CO2-equivalenten uitgestoten. De grondstofvoetafdruk daalde in het meest recente jaar (van 2022 naar 2023) met 11,7 procent. In 2023 werd per inwoner wereldwijd 28 ton aan biomassa, fossiele brandstoffen, metalen en niet-metaal mineralen verbruikt voor de Nederlandse consumptie. In 2023 waren de landvoetafdruk en de grondstofvoetafdruk laag vergeleken met de EU-27. Dit beeld past bij de observatie in SDG 12 Verantwoorde consumptie en productie dat vergeleken met de EU het binnenlands materiaalverbruik per hoofd van de bevolking relatief laag is en de grondstoffenproductiviteit relatief hoog. Een relatief lage voetafdruk vergeleken met andere EU-landen laat waarschijnlijk een te positief beeld zien. De landen van de EU zijn net als Nederland hoge-inkomenslanden met een hogere voetafdruk op milieu en klimaat dan de meeste andere landen in de wereld.
De invoer per inwoner van biomassa, fossiele brandstoffen, metalen en niet-metaal mineralen is hoger dan in de meeste landen van de EU-27. De invoer van fossiele brandstoffen per inwoner was in 2024 zelfs de hoogste in de EU. De hoge invoer van grondstoffen hangt voor een deel samen met de rol van de Nederlandse zeehavens; de cijfers zijn inclusief wederuitvoer. Dat is de uitvoer van goederen die zonder noemenswaardige bewerking te hebben ondergaan, na tijdelijk in Nederlands bezit te zijn geweest, weer worden uitgevoerd naar andere landen.
De invoer van grondstoffen uit de 44 Least Developed Countries (LDC’s) is niet langer stabiel voor biomassa en fossiele brandstoffen. De invoer van beide soorten grondstoffen neemt trendmatig toe. In 2025 is de invoer van fossiele brandstoffen afkomstig uit de LDC’s sterk gestegen. Dit komt door een verschuiving van de invoer uit niet-LDC’s naar LDC’s. Hoewel de invoer van biomassa trendmatig toeneemt is de invoer in 2025 gedaald met 8,1 procent. Deze invoer is een klein deel van de totale invoer van grondstoffen. Van alle invoer van grondstoffen samen kwam in 2025 2,3 procent uit de LDC’s.