Stikstofemissies naar lucht
![](https://cdn.cbs.nl/images/6f4c56754b515a3753774f6d2f6e4d4a4d69683749513d3d/720x480.jpg)
Ammoniak
Verreweg de meeste ammoniak komt vrij in de landbouw (ongeveer 91 procent van de totale ammoniakemissie), en wordt gevormd wanneer ureum uit de urine van landbouwdieren in zogeheten drijfmest reageert met het enzym urease uit de uitwerpselen van het vee. Dit proces treedt op in de stallen, en bij het uitrijden van mest op landbouwgrond. Het merendeel van de uitstoot van ammoniak in de landbouw komt voor rekening van rundvee (53 procent), gevolgd door varkens (17 procent) en pluimvee (13 procent).
Na de landbouw volgen huishoudens op grote afstand, met ongeveer 4 procent van de totale ammoniakemissie. De meeste ammoniak komt vrij bij het ademen en transpireren van mensen. Ook de mest van huisdieren, en het roken van sigaren en sigaretten, telt mee in deze post. Er komt tot slot nauwelijks ammoniak vrij in het verkeer of in de industrie (maar voornamelijk NOx).
Bron NHx | Percentage |
---|---|
Landbouw | 90,9 |
Particulier huishouden | 3,5 |
Wegverkeer | 2,8 |
Industrie en afval | 2,1 |
Diensten, water en bouw | 0,5 |
Overige bronnen | 0,3 |
Stikstofoxiden
Stikstofoxiden (NOx) komen vooral vrij bij verbrandingsprocessen, waarbij zuurstof (O2) en stikstof (N2) uit de lucht met elkaar reageren. Deze verbrandingsprocessen vinden met name plaats bij voertuigen met een verbrandingsmotor, en bij industriële processen, zoals in energiecentrales en hoogovens. Het wegverkeer heeft met 34 procent verreweg het grootste aandeel in de NOx-emissie gevolgd door de scheepvaart met 13,4 procent. Zeevaart en visserij tellen hierin niet mee, maar zitten in Overige bronnen.
Industrie en Afval hebben samen een aandeel van ongeveer 14 procent, de bouwsector draagt voor ongeveer 0,3 procent bij aan de NOx-uitstoot. Ook de luchtvaart heeft een relatief klein aandeel in de totale uitstoot van stikstofoxiden (2,1 procent): net als bij de scheepvaart gaat het alleen om emissies boven Nederlands grondgebied. Deze worden bij benadering berekend aan de hand van de verbranding van brandstof tijdens het opstijgen, landen en taxiën van vliegtuigen, aangevuld met het verlies door verdamping van brandstof. NOx-uitstoot tijdens de rest van de vlucht – buiten de Nederlandse landsgrenzen - telt dus niet mee.
De gehele landbouw stoot voor ongeveer 8 procent uit van de totale NOx-emissie. De uitstoot van NOx door de landbouw wordt vooral veroorzaakt bij het verwarmen van kassen, en bij het gebruik van mobiele (landbouw)werktuigen. Zonder de mobiele (landbouw)werktuigen gaat het om 2,6 procent van de NOx-emissie.
Bron NOx | Percentage |
---|---|
Wegverkeer | 33,9 |
Overige mobiele bronnen | 17,9 |
Industrie en afval | 14,1 |
Binnenvaart | 13,4 |
Energiesector | 10,1 |
Particulier huishouden | 3,6 |
Landbouw | 2,6 |
Overige stationaire bronnen | 2,3 |
Luchtvaart | 2,1 |
Bronnen
- Link StatLine - Emissies van luchtverontreinigende stoffen volgens NEC-richtlijnen
- Externe link StatLine - Emissies naar lucht op Nederlands grondgebied; totalen
- Externe link Kenniscentrum InfoMil – NEC- stoffen
Relevante links
- Externe link WUR - Ammoniakemissie
- Externe link Compendium voor de Leefomgeving - Stikstofdioxide in lucht
- Externe link Compendium voor de Leefomgeving – Ammoniak in lucht
- Externe link RIVM - Methodology for the calculation of emissions from product usage by consumers, construction and services
- Externe link RIVM - Methodology for the calculation of emissions from agriculture
- Externe link RIVM - Methodology for the calculation of emissions to air from the sectors Energy, Industry and Waste