Ondernemers positief over 2019

© Nikki van Toorn
Ondernemers in het niet-financiële bedrijfsleven verwachten in 2019 meer omzet, uitbreiding van het personeelsbestand en hogere investeringen dan in 2018. Naast de positieve verwachtingen voor 2019 geven steeds meer bedrijven aan last te hebben van personeelstekort. Aan het begin van het vierde kwartaal van 2018 werd 26 procent van de ondernemers hierdoor belemmerd bij de bedrijfsactiviteiten. Dit melden het CBS, KVK, het Economisch Instituut voor de Bouw, MKB-Nederland en VNO-NCW op grond van de Conjunctuurenquête Nederland.

De ondernemers zijn positief over de omzet die zij in 2019 verwachten te behalen. Per saldo verwacht 30 procent van de bedrijven omzetgroei. In de detailhandel is het optimisme het grootst. Daar verwacht 43 procent dat de omzet groeit. Ook over de werkgelegenheid is het bedrijfsleven positief gestemd. Per saldo 17 procent van de bedrijven verwacht het personeelsbestand volgend jaar uit te breiden. De vraag naar personeel is het grootst in de sector informatie en communicatie (31 procent). De investeringen zullen in 2019 naar verwachting bij 19 procent van de bedrijven hoger uitvallen dan in 2018, 11 procent van de ondernemers voorziet lagere investeringen.

Verwachtingen van ondernemers voor 2019 (saldo % bedrijven)
 OmzetPersoneelInvesteringen
Niet-financieel bedrijfsleven30,417,28,5
Detailhandel (niet in auto's)43,115,812,4
Informatie en communicatie41,831,47,6
Groothandel en handelsbemiddeling39,614,37,8
Bouwnijverheid3329,218,9
Zakelijke dienstverlening3220,73
Autohandel en -reparatie29,217,46,1
Industrie24,512,97,2
Vervoer en opslag22,66,54,8
Verhuur van en handel in onroerend goed22,219,927,4
Horeca16,88,44,7
Landbouw, bosbouw en visserij15,512,6-1,4
Delfstoffenwinning-28,5-34,756,7
Bron: CBS, EIB, KVK, MKB-Nederland, VNO-NCW

Personeelstekort bedrijven loopt verder op

Aan het begin van het vierde kwartaal van 2018 werd 26 procent van de bedrijven in het niet-financiële bedrijfsleven belemmerd bij het uitoefenen van de bedrijfsactiviteiten door een tekort aan arbeidskrachten. Het aantal bedrijven dat hiervan melding maakt, is in de afgelopen periode onafgebroken gegroeid. Begin 2016 werd een tekort aan arbeidskrachten nog door minder dan 5 procent van de bedrijven genoemd als belemmerende factor.

Ondernemers die een tekort aan arbeidskrachten ervaren (% bedrijven)
 
2012 1e kwartaal3,7
2012 2e kwartaal3,9
2012 3e kwartaal4,2
2012 4e kwartaal4,1
2013 1e kwartaal2,7
2013 2e kwartaal2,8
2013 3e kwartaal2,5
2013 4e kwartaal3,1
2014 1e kwartaal2,5
2014 2e kwartaal2,8
2014 3e kwartaal3,3
2014 4e kwartaal3,7
2015 1e kwartaal2,7
2015 2e kwartaal3,1
2015 3e kwartaal4,3
2015 4e kwartaal5,3
2016 1e kwartaal4,6
2016 2e kwartaal5,4
2016 3e kwartaal6,7
2016 4e kwartaal8,3
2017 1e kwartaal8,7
2017 2e kwartaal10,4
2017 3e kwartaal15,6
2017 4e kwartaal16,5
2018 1e kwartaal18,4
2018 2e kwartaal20
2018 3e kwartaal25,2
2018 4e kwartaal25,9
Bron: CBS, EIB, KVK, MKB-Nederland, VNO-NCW

Arbeidstekort het grootst in vervoer en zakelijke diensten

In de vervoersector en de zakelijke dienstverlening meldde 35 procent van de ondernemers dat de bedrijfsactiviteiten belemmerd worden door een tekort aan arbeidskrachten. Ook in de bouwsector, de horeca en de sector informatie en communicatie zijn de personeelstekorten bovengemiddeld. In de delfstoffenwinning werden personeelstekorten het minst genoemd (12 procent).

Ondernemers die een tekort aan arbeidskrachten ervaren (% bedrijven)
 2018, 4e kwartaal2018, 3e kwartaal
Niet-financieel bedrijfsleven25,925,2
Vervoer en opslag34,831,8
Zakelijke dienstverlening34,734,5
Bouwnijverheid31,838,9
Horeca30,325,9
Informatie en communicatie28,229,3
Autohandel en -reparatie24,122,3
Industrie22,120,6
Verhuur en handel van onroerend goed19,414,8
Groothandel17,717
Detailhandel (niet in auto's)1611,3
Landbouw, bosbouw en visserij15,114
Delfstoffenwinning12,16,7
Bron: CBS, EIB, KVK, MKB-Nederland, VNO-NCW

Nog steeds veel vertrouwen bij ondernemers

Sinds 2014 is de stemming onder de Nederlandse ondernemers onafgebroken positief. Het ondernemersvertrouwen bevindt zich aan het begin van het vierde kwartaal van 2018 met 13,4 iets lager dan een kwartaal eerder, maar nog steeds op een historisch hoog niveau. In het eerste kwartaal van 2018 bereikte het met 18,9 het hoogste niveau sinds de start van de meting in 2008.

Ondernemersvertrouwen
  Ondernemersvertrouwen
2012 1e kwartaal-6,3
2012 2e kwartaal-6,8
2012 3e kwartaal-8,6
2012 4e kwartaal-9,2
2013 1e kwartaal-10,7
2013 2e kwartaal-11,7
2013 3e kwartaal-8,7
2013 4e kwartaal-2,7
2014 1e kwartaal1,6
2014 2e kwartaal4,7
2014 3e kwartaal2,9
2014 4e kwartaal4,9
2015 1e kwartaal5,6
2015 2e kwartaal5,4
2015 3e kwartaal8,7
2015 4e kwartaal7,4
2016 1e kwartaal9,3
2016 2e kwartaal8,8
2016 3e kwartaal7,9
2016 4e kwartaal9,2
2017 1e kwartaal14,7
2017 2e kwartaal15,5
2017 3e kwartaal15,9
2017 4e kwartaal13,4
2018 1e kwartaal18,1
2018 2e kwartaal14,2
2018 3e kwartaal15
2018 4e kwartaal13,4
Bron: CBS, EIB, KVK, MKB-Nederland, VNO-NCW

Het vertrouwen van de ondernemers in de bouwsector is aan het begin van het vierde kwartaal uitgekomen op 33,3. Daarmee is deze sector het meest positief gestemd van alle sectoren in het niet-financiële bedrijfsleven. In de groothandel is het ondernemersvertrouwen met 18,4 bovengemiddeld, maar door minder positieve signalen over de omzet ligt de vertrouwensindicator wel bijna 10 punten lager dan in het derde kwartaal. Ook in de informatie en communicatie, zakelijke dienstverlening en de sector verhuur en handel van onroerend goed is het vertrouwen sterk gedaald.

Dit is een gezamenlijke publicatie van:

logobalk