Meer mensen laten ontlasting onderzoeken

© Hollandse Hoogte / Evert van Moort
Bijna 1 op de 5 mensen geeft aan in de afgelopen twee jaar ontlasting te hebben laten onderzoeken op de aanwezigheid van bloed. In 2014 was dat nog 1 op de 14. Dit meldt het CBS op basis van de Gezondheidsenquête 2017.

In 2017 gaf 19 procent van de Nederlanders van 16 jaar of ouder aan dat ze in de voorafgaande twee jaar een occultbloedtest hebben laten uitvoeren. Met deze test kan de aanwezigheid van kleine hoeveelheden bloed in de ontlasting worden opgespoord. Afhankelijk van de uitkomst kan bepaald worden of vervolgonderzoek nodig is naar (mogelijke) darmkanker.

Nieuw bevolkingsonderzoek naar darmkanker

In 2014 startte het RIVM met een bevolkingsonderzoek naar darmkanker. Dit wordt gefaseerd ingevoerd tussen 2014 en 2019. Uiteindelijk worden alle mannen en vrouwen van 55 tot 75 jaar hiervoor iedere twee jaar uitgenodigd.

Met de invoering van het bevolkingsonderzoek geven sinds 2014 steeds meer mensen aan ontlastingsonderzoek te laten uitvoeren, waarbij de sterkste toename zit bij de leeftijdsgroepen waarop het bevolkingsonderzoek zich richt. Jongere mensen laten ook wel eens een occultbloedtest uitvoeren, maar minder vaak (2 tot 8 procent). Bovendien is er bij hen geen toename sinds 2014.

Personen die een occultbloedtest lieten uitvoeren in de afgelopen 2 jaar (%)
 20172014
Totaal18,76,9
16 tot 2023,3
20 tot 302,82,9
30 tot 404,54,6
40 tot 506,34,8
50 tot 556,17,9
55 tot 6539,77,5
65 tot 7557,312,3
75 of ouder2315,6

Colonoscopie

Bloed in de ontlasting kan te maken hebben met darmkanker, maar er zijn ook andere oorzaken. Een colonoscopie, inwendig onderzoek van de dikke darm, is een methode om daarover uitsluitsel te geven. In 2017 gaf 3 procent van de bevolking aan in het afgelopen jaar een colonoscopie te hebben laten uitvoeren. Nog eens 16 procent gaf aan dat dit langer geleden weleens is gedaan. De hoeveelheid onderzoeken is in de afgelopen jaren nauwelijks veranderd.

Personen die een colonoscopie lieten uitvoeren, 2017 (%)
 Afgelopen 12 maandenLanger geleden
Totaal3,215,6
16 tot 200,40,9
20 tot 300,84,9
30 tot 401,28,3
40 tot 502,212,2
50 tot 552,316,7
55 tot 656,322,2
65 tot 755,828,2
75 of ouder5,730,9

Helft Nederlanders laat bloeddruk meten

Naast het onderzoeken van ontlasting op sporen van bloed, kan ook bloed zelf op vele manieren onderzocht worden. Zo geeft de helft van de mensen van 16 jaar of ouder aan in het afgelopen jaar de bloeddruk te hebben laten meten door een zorgverlener. Ongeveer een derde meldt metingen naar het cholesterolgehalte in het bloed en ook ongeveer een derde heeft de bloedsuikerspiegel laten meten.

Bij al deze onderzoeken geldt dat oudere mensen ze vaker laten uitvoeren dan jongere. Van de 75-plussers geeft bijvoorbeeld 85 procent aan de bloeddruk te hebben laten meten. Ouderen hebben dan ook vaker gezondheidsproblemen dan jongeren.

Desondanks geeft ook een kwart van de jongeren van 16 tot 20 jaar aan dat hun bloeddruk in het afgelopen jaar is gemeten door een zorgverlener. Ook rapporteert 1 op de 10 een meting van de bloedsuikerspiegel.

Bloedwaarden laten meten door zorgverlener in afgelopen 12 maanden, 2017 (%)
 BloeddrukCholesterolgehalteBloedsuikergehalte
Totaal50,332,334,3
16 tot 2024,93,410,4
20 tot 3032,18,516
30 tot 4036,315,721,6
40 tot 5041,121,925,1
50 tot 5549,634,233,3
55 tot 6561,547,945,3
65 tot 7573,361,258,2
75 of ouder85,466,565,9