Omzet horeca stijgt harder in Nederland dan in EU

De omzet van de Nederlandse hotels, restaurants en cafés is de laatste jaren sterker gestegen dan gemiddeld in de Europese Unie. Na het uitbreken van de kredietcrisis daalde de horecaomzet in Nederland juist meer dan in de rest van de EU. Inmiddels ligt de horecaomzet zowel in Nederland als gemiddeld in de EU op recordhoogte. Dat meldt CBS op basis van eigen bronnen en cijfers van Eurostat.

In het eerste kwartaal van 2016 lag de omzet van de horeca in Nederland 24 procent boven het dieptepunt van de crisis eind 2009. In de EU steeg de omzet met gemiddeld 20 procent. De omzet van de Nederlandse horeca ligt sinds het vierde kwartaal van 2013 weer boven het niveau van voor de crisis en is sindsdien onafgebroken gestegen.

Door de relatief sterke groei is het belang van de horeca voor de Nederlandse economie de afgelopen jaren toegenomen. Het aandeel van de horeca in de totale toegevoegde waarde steeg van 1,7 procent in 2007 naar 1,8 procent in 2015. In 2010 was het aandeel juist teruggezakt naar 1,6 procent.

Omzetontwikkeling horeca (seizoen- en werkdaggecorrigeerd)
Omzetontwikkeling horeca (seizoen- en werkdaggecorrigeerd)
 NederlandEU28
2008 I107,18104,99
2008 II106,27104,71
2008 III104,5103,76
2008 IV104,42103,13
2009 I102,899,36
2009 II101,2898,29
2009 III100,0998,05
2009 IV98,1197,79
2010 I99,198,67
2010 II97,9599,53
2010 III100,68100,72
2010 IV102,34101,09
2011 I102,88102,16
2011 II103,88103,34
2011 III103,79103,72
2011 IV104,77103,89
2012 I105,51104,11
2012 II105,84103,54
2012 III104,6103,85
2012 IV104,58103,43
2013 I104,06103,13
2013 II105,37104,37
2013 III107,04105,37
2013 IV107,47106,11
2014 I109,6107,32
2014 II110,45108,14
2014 III112109,26
2014 IV113,58110,78
2015 I114,45111,49
2015 II117,41113,49
2015 III118,97114,96
2015 IV120,31115,81
2016 I121,7117,72

Herstel sinds 2009

Nederlandse horecabedrijven hadden tussen het eerste kwartaal van 2008 en het laatste kwartaal van 2009 te kampen met omzetdalingen. In die periode daalde de omzet met 8,5 procent. Niet overal in de EU was destijds sprake van een daling. Zo groeide de omzet van horecaondernemers in Polen 7,5 procent, terwijl de Belgische gastheren 2,6 procent bij plusten. Ook in Frankrijk was er van een crisis in de horeca weinig te merken. Tussen begin 2008 en eind 2009 steeg de omzet daar met bijna 7 procent.

Andere landen maakten in de crisisjaren juist een sterkere daling door dan Nederland. Zo daalden de omzetten in Spanje met bijna 12 procent en de Griekse en Duitse horeca kregen klappen van respectievelijk 10 en 7 procent.

Na 2009 herstelde de horeca bijna overal weer tot op een hoger niveau dan voor de crisis: alleen in Portugal, Griekenland en Spanje zijn de omzetten nog altijd lager. De grootste omzetstijgingen waren te vinden in België (+35 procent) en Frankrijk (+37 procent). Polen spant de kroon. Daar steeg de omzet sinds 2008 met bijna 75 procent. De horecasector is daar wel relatief klein.

Omzetontwikkeling horeca
Omzetontwikkeling horeca
 Totale periode2009-20162008-2009
Polen74,562,47,5
Frankrijk37,228,56,8
België35,231,72,6
Oostenrijk30,227,72
Nederland13,524-8,5
EU2812,120,4-6,9
Duitsland11,319,9-7,2
Portugal-10,2-2,7-7,7
Spanje-7,35,1-11,8
Griekenland-24,3-15,7-10,2

Horeca vooral belangrijk in vakantielanden

In Nederland is het aantal werkenden in de horeca gestegen van 344 duizend in 2008 naar 374 duizend in 2014. Daarmee werkte in 2014 ongeveer 4,3 procent van alle werkzame personen in die bedrijfstak. Dit is iets lager dan gemiddeld in de EU (4,8 procent).

In de rest van Europa lopen deze percentages sterk uiteen. Zo is de horeca in Cyprus, een klein land met veel toerisme, een belangrijke bedrijfstak gemeten naar werkenden (10,9 procent). Dat is ook het geval in traditionele vakantielanden als Griekenland (7,6 procent), Spanje (7,6 procent), Portugal (5,9 procent) en Italië (5,7 procent). Roemenië (2,0 procent), Polen (2,1 procent), Litouwen (2,5 procent) en Letland (3,2 procent) scoren op dit vlak juist lager dan Nederland.

Werkenden in de horeca, 2014
Werkenden in de horeca, 2014
 Aandeel
Cyprus10,9
Spanje7,6
Griekenland7,6
Ierland7,2
Oostenrijk6,7
Verenigd Koninkrijk6,5
Malta6,3
Kroatië6,1
Portugal5,9
Italië5,7
EU284,8
Luxemburg4,8
Bulgarije4,4
Nederland4,3
Slowakije4,3
Duitsland4,2
Estland4,2
Frankrijk4,2
Denemarken4,2
Zweden3,8
Tsjechië3,8
Slovenië3,7
Hongarije3,5
Finland3,3
België3,3
Letland3,2
Litouwen2,5
Polen2,1
Roemenië2