Jeugdhulp 1e halfjaar 2026

1. Jongeren met jeugdhulp

In het eerste halfjaar van 2026 kregen 383 duizend jongeren jeugdhulp in natura. De meeste jongeren, bijna 96 procent, kregen jeugdhulp zonder verblijf. Dat wil zeggen dat zij niet op de locatie van de jeugdhulpaanbieder overnachtten. Van hen kregen 16 duizend jongeren naast jeugdhulp zonder verblijf ook jeugdhulp met verblijf. Dit is mogelijk als de zorg gedurende het jaar wijzigt of als de jongere bij de ene jeugdhulpaanbieder verblijft en tegelijkertijd ook hulp zonder verblijf krijgt van een andere jeugdhulpaanbieder.

Van de 383 duizend jongeren met jeugdhulp In het eerste halfjaar van 2026 ontvingen de meesten, 71 procent, ambulante jeugdhulp op de locatie van de jeugdhulpaanbieder. Bijna 21 procent van de jongeren kreeg jeugdhulp in het eigen netwerk, 13 procent kreeg jeugdhulp van het wijk- of buurtteam van de gemeente, en bijna 8 procent kreeg daghulp op locatie van de jeugdhulpaanbieder. Ook hier geldt dat jongeren meerdere hulpvormen na en naast elkaar kunnen hebben gehad. Daarom tellen deze percentages op tot meer dan 100 procent.

Het aantal jongeren dat door het wijk- of buurtteam van de gemeente wordt geholpen behoeft enige toelichting. Gemeenten vertalen zelf de definitie van jeugdhulp uit de Jeugdwet naar de praktijksituatie in hun eigen wijkteam. Bij veel wijkteams lopen vraagverheldering, planvorming, doorverwijzing en eventueel hulpverlening in meer of mindere mate door elkaar. Hierdoor is het onderscheid tussen jongeren die wel of niet jeugdhulp van het wijkteam krijgen, en waarover dus bij het CBS moet worden aangeleverd, soms lastig te maken. Als gevolg hiervan zijn niet alleen de aantallen jongeren met wijkhulp tussen gemeenten moeilijk vergelijkbaar, ook laat de ontwikkeling in de tijd soms een grillig verloop zien. Ruim 41 procent van de jongeren die jeugdhulp door het wijk- of buurtteam kreeg, in de eerste zes maanden van 2026, had in dezelfde periode ook een andere vorm van jeugdhulp.

Bijna 33 duizend jongeren kregen in de eerste helft van 2026 jeugdhulp met verblijf. Er waren 15 duizend jongeren in een pleeggezin opgenomen. Bijna 5 duizend jongeren kregen gezinsgerichte opvang en 800 jongeren hadden een gesloten plaatsing. Het aantal jongeren met een gesloten plaatsing is opnieuw gedaald, net als de afgelopen jaren. Bijna 14 duizend jongeren kregen een andere vorm van jeugdhulp met verblijf (figuur 1.0.3). Zij verbleven in een accommodatie van de jeugdhulpaanbieder, meestal in een leef- of behandelgroep met andere jongeren.

1.1 11 procent van de minderjarigen ontvangt jeugdhulp in natura

Jeugdhulp is in principe bedoeld voor personen tot 18 jaar. Deze leeftijdsgrens is niet heel hard. Sinds 1 juli 2018 lopen sommige vormen van jeugdhulp zoals pleegzorg standaard door tot 21 jaar. In uitzonderlijke gevallen kan de jeugdhulp worden voortgezet tot de leeftijd van 23 jaar. Van alle 4,4 miljoen jongeren in de leeftijd tot 23 jaar kreeg 9 procent jeugdhulp in natura in het eerste halfjaar van 2026. Als de groep van 18 tot 23-jarigen buiten beschouwing gelaten wordt, ontving ruim 11 procent van alle jongeren jeugdhulp in deze periode.

Jongens krijgen vaker jeugdhulp dan meiden. Dit geldt zowel voor jeugdhulp met verblijf als voor jeugdhulp zonder verblijf. In de eerste zes maanden van 2026 kregen 178 duizend meiden en 205 duizend jongens jeugdhulp. Het aandeel meiden met jeugdhulp neemt de laatste jaren licht toe (figuur 1.1.1).

1.2 Meeste jongeren met jeugdhulp in de basisschoolleeftijd

De meeste jongeren met jeugdhulp in het eerste halfjaar van 2026 hadden een basisschoolleeftijd; 60 duizend van hen waren 4 tot 8 jaar oud en bijna 127 duizend waren tussen de 8 en 12 jaar. Nederland kende op 1 januari 2026 733 duizend 8 tot 12-jarigen. Van hen kreeg dus ruim 17 procent jeugdhulp. Van de 1,2 miljoen Nederlandse jongeren van 12 tot 18 jaar kregen er 164 duizend jeugdhulp in de eerste helft van 2026. Dat is 14 procent van de jongeren.

Van de jongeren met jeugdhulp zonder verblijf was 55 procent jonger dan 12 jaar, bij jeugdhulp met verblijf was 36 procent jonger dan 12 jaar. Het aandeel jongeren van 18 jaar en ouder met jeugdhulp met verblijf, ten opzichte van alle jongeren met jeugdhulp met verblijf, is toegenomen van 12 procent in het eerste halfjaar van 2023 naar 15 procent in de eerste helft van 2026.

1.3 Jeugdhulp hangt samen met kenmerken van ouders en huishouden

Uit CBS-onderzoek is gebleken dat bepaalde achtergrondkenmerken van de ouders en het huishouden van de jongere in meer of mindere mate samenhang vertonen met het krijgen van jeugdhulp. Dat wil overigens niet zeggen dat jeugdhulp het gevolg is van deze kenmerken of van een combinatie van deze kenmerken. Van een aantal achtergrondkenmerken is in deze paragraaf weergegeven hoe de situatie van jongeren met jeugdhulp afwijkt van de jongeren zonder jeugdhulp.

Bij 72 procent van de Nederlandse jongeren woonden beide juridische ouders in hetzelfde huishouden. Voor jongeren met jeugdhulp zonder verblijf in de eerste zes maanden van 2026 was dit 60 procent en bij jongeren met jeugdhulp met verblijf slechts 19 procent. Hetzelfde patroon is te zien voor jongeren uit huishoudens waar ook gebruik wordt gemaakt van ondersteuning op grond van de wet maatschappelijke ondersteuning (WMO) of waarin zorgkosten zijn gemaakt voor geestelijke gezondheidszorg (GGZ) dan wel GGZ-medicatie is voorgeschreven. Ruim 6 procent van alle kinderen in Nederland woont in een huishouden waarin ook gebruik wordt gemaakt van de WMO en 26 procent in een huishouden met GGZ-zorg en/of medicatie. Bij jongeren met jeugdhulp zonder verblijf was dit een stuk hoger met respectievelijk 15 en 46 procent en bij jongeren met jeugdhulp met verblijf in het eerste halfjaar van 2026 zelfs 42 en 57 procent.

Bijna 5 procent van alle jongeren in Nederland heeft iemand in het huishouden die als verdachte van een misdrijf is aangemerkt. Bij jongeren met jeugdhulp zonder verblijf was dit 6 procent van de huishoudens, en bij jongeren met jeugdhulp met verblijf 24 procent van de huishoudens.

In Nederland wonen ruim 559 duizend jongeren tot 23 jaar in een huishouden met een inkomen dat tot de laagste 20 procent van alle huishoudinkomens behoort. Van hen ontving 13 procent jeugdhulp in de eerste helft van 2026. Het aandeel jongeren met jeugdhulp daalt naarmate het huishoudinkomen hoger is. In de 20 procent rijkste huishoudens kreeg 5 procent van de jongeren jeugdhulp. Van alle 4,2 miljoen Nederlandse jongeren tot 23 jaar, waarvan het huishoudinkomen bekend is, kreeg 0,7 procent jeugdhulp met verblijf in het eerste halfjaar van 2026. In de 20 procent laagste inkomens kreeg 2,4 procent jeugdhulp met verblijf. Dat is drie keer zo vaak. In de 20 procent rijkste huishoudens kreeg 0,1 procent van de jongeren jeugdhulp met verblijf.

In 2026 kende Nederland 4,4 miljoen jongeren van 0 tot 23 jaar waarvan 3,9 miljoen (89 procent) ook in Nederland is geboren. Van deze 3,9 miljoen jongeren hebben er 3 miljoen (76 procent) ouders die ook in Nederland zijn geboren. Bijna 91 procent van de jongeren die in het eerste halfjaar van 2026 jeugdhulp kregen, is geboren in Nederland. Van hen had 78 procent ouders die ook in Nederland zijn geboren.

Uit figuur 1.3.3 blijkt dat bijna 9 procent van de jongeren die in Nederland zijn geboren en ook ouders hebben die in Nederland zijn geboren, jeugdhulp zonder verblijf kreeg in de eerste zes maanden van 2026. Minder dan 1 procent van hen kreeg jeugdhulp met verblijf.

Van de in Nederland geboren jongeren met minstens een ouder die in het Nederlands-Caribisch gebied geboren is, had ruim 11 procent jeugdhulp zonder verblijf. Ruim 2 procent van deze jongeren kreeg jeugdhulp met verblijf. Dat is het hoogst van alle te onderscheiden herkomstgebieden.

Jongeren die in Nederland zijn geboren krijgen verhoudingsgewijs vaker jeugdhulp dan jongeren die in het buitenland zijn geboren. Van alle jongeren die in het buitenland zijn geboren kreeg 5 procent jeugdhulp zonder verblijf en 0,6 procent jeugdhulp met verblijf in de eerste helft van 2026. Ruim 8 procent van de jongeren die in het Nederlands-Caribisch gebied zijn geboren en 7 procent van de jongeren die zijn geboren in Marokko of Suriname kreeg in diezelfde periode jeugdhulp zonder verblijf.

1.4 6 procent van de jongeren met jeugdhulp krijgt ook jeugdbescherming

Van de 383 duizend jongeren met jeugdhulp in het eerste halfjaar van 2026 ontvingen 357 duizend jongeren (93 procent) alleen jeugdhulp en daarnaast geen andere vorm van jeugdzorg. Ruim 22 duizend jongeren (6 procent) kregen naast jeugdhulp ook jeugdbescherming en ruim 700 jongeren (0,2 procent) kregen naast jeugdhulp en jeugdbescherming ook jeugdreclassering (figuur 1.4.1). Bij ruim 3 duizend jongeren (bijna 1 procent) was naast jeugdhulp ook een jeugdreclasseringsmaatregel van kracht zonder jeugdbescherming.

Jongeren tot 4 jaar die jeugdhulp met verblijf kregen, hadden in 68 procent van de gevallen ook jeugdbescherming. Bij jongeren van 4 tot 8 jaar was dit 56 procent en bij jongeren van 8 tot 12 jaar was dit 49 procent. Van de jongeren met jeugdhulp zonder verblijf in de eerste helft van 2026 had 8 procent van de 0 tot 4-jarigen ook jeugdbescherming. Van de 4 tot 8-jarigen had 5 procent ook jeugdbescherming en van de 8 tot 12-jarigen 4 procent.

Jongeren kunnen pas vanaf 12 jaar een jeugdreclasseringsmaatregel opgelegd krijgen en jeugdbescherming houdt op zodra de jongere de leeftijd van 18 jaar bereikt.

Het aandeel jongeren met jeugdhulp in combinatie met jeugdbescherming en/of jeugdreclassering neemt de laatste jaren heel geleidelijk af.

1.5 Grote regionale verschillen in aandeel jeugdhulp

Van de in totaal 383 duizend jongeren met jeugdhulp in het eerste halfjaar van 2026 woonden er 79 duizend in Zuid-Holland. Zeeland had met 10 duizend en Flevoland en Drenthe met elk 11 duizend, hadden het laagste aantal jongeren jeugdhulp. De 4 grote steden, Amsterdam (16 duizend), Rotterdam (12 duizend), Den Haag (9 duizend), en Utrecht (8 duizend), hebben de hoogste aantallen jongeren met jeugdhulp. Echter, wanneer wordt gekeken naar het aandeel van de jongeren met jeugdhulp ten opzichte van het totaal aantal jongeren in de gemeente, dan blijkt dat in de gemeente Tiel meer dan 21 procent van de jongeren tot 18 jaar jeugdhulp kreeg, gevolgd door Echt-Susteren met ruim 17 procent (zie figuur 1.5.1). De gemeenten Tiel, Cranendonck en Rijssen-Holten Staphorst had met ruim 3,5 procent het hoogste aandeel jongeren van 18 jaar en ouder met jeugdhulp in de eerste zes maanden van 2026 (zie figuur 1.5.2).

In relatie tot de bevolkingsomvang van de gemeente, werd de meeste jeugdhulp verleend in de gemeenten met 100-150 duizend (figuur 1.5.5). Van de jongeren tot 18 jaar uit die gemeenten ontving 12 procent jeugdhulp. Het percentage jongeren van 18 tot 23 jaar met jeugdhulp was het hoogst in de gemeenten met meer dan 250 duizend inwoners.