Gemeentebegrotingen; baten en lasten naar regio en grootteklasse

Bekijk volledige tabel Download volledige dataset Toon toelichting
Gemeentelijke taakvelden Regiokenmerken Gemeentelijke begroting in mln euro Baten (mln euro) Gemeentelijke begroting in mln euro Lasten (mln euro) Gemeentelijke begroting in mln euro Saldo (mln euro) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Baten (euro/inwoner) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Lasten (euro/inwoner) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Saldo (euro/inwoner)
Totaal gemeentelijke taakvelden Nederland 87.609 87.609 1 4.832 4.832 0
Gelderland (PV) 9.292 9.292 0 4.275 4.275 0
150 000 tot 250 000 inwoners 14.750 14.750 0 5.526 5.526 0
Totaal bestuur en ondersteuning Nederland 61.671 16.887 44.784 3.401 931 2.470
Gelderland (PV) 6.784 1.739 5.045 3.121 800 2.321
150 000 tot 250 000 inwoners 10.187 2.485 7.702 3.816 931 2.885
Bestuur en burgerzaken Nederland 490 2.257 -1.767 27 124 -97
Gelderland (PV) 53 251 -198 24 115 -91
150 000 tot 250 000 inwoners 77 298 -221 29 112 -83
Overhead Nederland 549 9.412 -8.863 30 519 -489
Gelderland (PV) 62 998 -935 29 459 -430
150 000 tot 250 000 inwoners 109 1.321 -1.212 41 495 -454
Belastingen Nederland 7.862 539 7.323 434 30 404
Gelderland (PV) 817 51 766 376 23 352
150 000 tot 250 000 inwoners 1.262 73 1.190 473 27 446
AU en ov. uitkeringen gemeentefonds Nederland 46.972 21 46.951 2.591 1 2.589
Gelderland (PV) 5.382 3 5.380 2.476 1 2.475
150 000 tot 250 000 inwoners 7.708 0 7.708 2.888 0 2.888
Overig bestuur en ondersteuning Nederland 1.657 1.674 -17 91 92 -1
Gelderland (PV) 100 160 -59 46 73 -27
150 000 tot 250 000 inwoners 206 236 -30 77 88 -11
Toevoeging/onttrekking reserves Nederland 4.099 2.847 1.252 226 157 69
Gelderland (PV) 372 256 116 171 118 53
150 000 tot 250 000 inwoners 824 570 254 309 214 95
Resultaat van de rekening Nederland 41 136 -95 2 7 -5
Gelderland (PV) -3 21 -24 -1 10 -11
150 000 tot 250 000 inwoners 0 -12 12 0 -5 5
Totaal veiligheid Nederland 235 3.055 -2.820 13 169 -156
Gelderland (PV) 9 282 -273 4 130 -125
150 000 tot 250 000 inwoners 42 463 -421 16 174 -158
Veiligheid Nederland 235 3.055 -2.820 13 169 -156
Gelderland (PV) 9 282 -273 4 130 -125
150 000 tot 250 000 inwoners 42 463 -421 16 174 -158
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Nederland 721 5.396 -4.675 40 298 -258
Gelderland (PV) 56 465 -410 26 214 -188
150 000 tot 250 000 inwoners 190 828 -639 71 310 -239
Verkeer en parkeren Nederland 599 4.997 -4.398 33 276 -243
Gelderland (PV) 48 451 -404 22 208 -186
150 000 tot 250 000 inwoners 161 776 -616 60 291 -231
Havens en waterwegen Nederland 53 202 -149 3 11 -8
Gelderland (PV) 4 7 -2 2 3 -1
150 000 tot 250 000 inwoners 7 23 -16 3 9 -6
Openbaar vervoer Nederland 68 196 -128 4 11 -7
Gelderland (PV) 4 7 -4 2 3 -2
150 000 tot 250 000 inwoners 22 29 -7 8 11 -3
Totaal economie Nederland 1.822 1.759 63 100 97 3
Gelderland (PV) 114 143 -29 52 66 -13
150 000 tot 250 000 inwoners 152 268 -116 57 100 -44
Economisch beleid en ondersteuning Nederland 1.062 1.057 5 59 58 0
Gelderland (PV) 48 76 -29 22 35 -13
150 000 tot 250 000 inwoners 84 179 -94 32 67 -35
Fysieke bedrijfsinfrastructuur Nederland 760 702 57 42 39 3
Gelderland (PV) 66 67 -1 30 31 0
150 000 tot 250 000 inwoners 67 90 -22 25 34 -8
Totaal onderwijs Nederland 921 3.464 -2.543 51 191 -140
Gelderland (PV) 86 363 -277 40 167 -127
150 000 tot 250 000 inwoners 201 608 -407 75 228 -152
Onderwijs exclusief huisvesting Nederland 801 1.867 -1.066 44 103 -59
Gelderland (PV) 73 178 -105 34 82 -48
150 000 tot 250 000 inwoners 165 319 -154 62 120 -58
Onderwijshuisvesting Nederland 120 1.597 -1.477 7 88 -81
Gelderland (PV) 13 185 -171 6 85 -79
150 000 tot 250 000 inwoners 35 288 -253 13 108 -95
Totaal sport, cultuur en recreatie Nederland 951 7.126 -6.175 52 393 -341
Gelderland (PV) 112 757 -644 52 348 -297
150 000 tot 250 000 inwoners 217 1.291 -1.075 81 484 -403
Sportbeleid en activering Nederland 101 470 -369 6 26 -20
Gelderland (PV) 12 72 -60 5 33 -28
150 000 tot 250 000 inwoners 16 93 -77 6 35 -29
Sportaccommodaties Nederland 477 1.674 -1.197 26 92 -66
Gelderland (PV) 60 170 -110 27 78 -51
150 000 tot 250 000 inwoners 88 263 -175 33 98 -65
Cultuurpresentatie, - productie en - par Nederland 188 1.414 -1.226 10 78 -68
Gelderland (PV) 21 121 -100 10 56 -46
150 000 tot 250 000 inwoners 76 358 -283 28 134 -106
Musea Nederland 41 427 -386 2 24 -21
Gelderland (PV) 4 36 -32 2 17 -15
150 000 tot 250 000 inwoners 8 92 -84 3 35 -32
Cultureel erfgoed Nederland 20 166 -145 1 9 -8
Gelderland (PV) 3 21 -18 1 10 -8
150 000 tot 250 000 inwoners 5 26 -21 2 10 -8
Media Nederland 36 629 -594 2 35 -33
Gelderland (PV) 2 70 -68 1 32 -31
150 000 tot 250 000 inwoners 8 94 -86 3 35 -32
Openbaar groen en (openlucht) recreatie Nederland 88 2.346 -2.258 5 129 -125
Gelderland (PV) 11 266 -255 5 122 -118
150 000 tot 250 000 inwoners 16 366 -350 6 137 -131
Totaal sociaal domein Nederland 10.131 36.295 -26.165 559 2.002 -1.443
Gelderland (PV) 1.043 4.125 -3.082 480 1.898 -1.418
150 000 tot 250 000 inwoners 1.953 6.569 -4.616 732 2.461 -1.730
Algemene voorzieningen incl. wijkteams Nederland 1.342 6.084 -4.743 74 336 -262
Gelderland (PV) 149 664 -515 68 306 -237
150 000 tot 250 000 inwoners 203 1.022 -818 76 383 -307
Inkomensregelingen Nederland 7.800 10.438 -2.637 430 576 -145
Gelderland (PV) 785 1.085 -300 361 499 -138
150 000 tot 250 000 inwoners 1.462 1.904 -442 548 713 -166
Participatie Nederland 292 3.801 -3.509 16 210 -194
Gelderland (PV) 17 430 -414 8 198 -190
150 000 tot 250 000 inwoners 90 656 -566 34 246 -212
Maatwerkvoorziening (WMO) Nederland 52 1.027 -975 3 57 -54
Gelderland (PV) 8 137 -129 4 63 -59
150 000 tot 250 000 inwoners 8 154 -146 3 58 -55
Maatwerkdienstverlening 18+ Nederland 200 4.454 -4.253 11 246 -235
Gelderland (PV) 16 573 -557 7 263 -256
150 000 tot 250 000 inwoners 36 685 -649 14 257 -243
Maatwerkdienstverlening 18- Nederland 140 7.029 -6.889 8 388 -380
Gelderland (PV) 9 868 -859 4 400 -395
150 000 tot 250 000 inwoners 112 1.232 -1.120 42 462 -420
Geëscaleerde zorg 18+ Nederland 276 2.856 -2.581 15 158 -142
Gelderland (PV) 58 304 -246 27 140 -113
150 000 tot 250 000 inwoners 37 820 -783 14 307 -293
Geëscaleerde zorg 18- Nederland 28 605 -578 2 33 -32
Gelderland (PV) 1 64 -62 1 29 -29
150 000 tot 250 000 inwoners 5 97 -92 2 36 -34
Totaal volksgezondheid en milieu Nederland 6.332 7.401 -1.070 349 408 -59
Gelderland (PV) 635 779 -144 292 358 -66
150 000 tot 250 000 inwoners 924 1.119 -195 346 419 -73
Volksgezondheid Nederland 305 1.364 -1.058 17 75 -58
Gelderland (PV) 22 142 -120 10 65 -55
150 000 tot 250 000 inwoners 39 190 -152 14 71 -57
Riolering Nederland 2.313 1.794 518 128 99 29
Gelderland (PV) 269 205 65 124 94 30
150 000 tot 250 000 inwoners 289 236 53 108 88 20
Afval Nederland 3.168 2.550 618 175 141 34
Gelderland (PV) 264 221 43 121 102 20
150 000 tot 250 000 inwoners 518 428 90 194 160 34
Milieubeheer en begraafplaatsen Nederland 546 1.694 -1.148 30 93 -63
Gelderland (PV) 81 212 -131 37 98 -60
150 000 tot 250 000 inwoners 78 265 -187 29 99 -70
Totaal volkshuisvesting, leefomgeving en Nederland 4.827 6.226 -1.399 266 343 -77
Gelderland (PV) 453 639 -186 208 294 -86
150 000 tot 250 000 inwoners 885 1.118 -232 332 419 -87
Grondexploitatie (niet-bedrijventerrei.. Nederland 3.434 3.297 137 189 182 8
Gelderland (PV) 356 369 -13 164 170 -6
150 000 tot 250 000 inwoners 617 643 -26 231 241 -10
Ruimte en leefomgeving, wonen en bouwen Nederland 1.393 2.929 -1.536 77 162 -85
Gelderland (PV) 97 270 -173 44 124 -80
150 000 tot 250 000 inwoners 268 474 -206 100 178 -77
Bron: CBS.
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


Deze tabel bevat cijfers over de begrote lasten en baten per taakveld (beleidsterrein) naar regio en grootteklasse in miljoenen euro's en in euro's per inwoner. De gepresenteerde cijfers zijn gebaseerd op gegevens die aansluiten op de definities en indelingen die de gemeenten zelf hanteren in hun administratie. Deze gegevens worden aan het CBS geleverd via de enquête Informatie voor Derden (Iv3). De voorschriften voor deze enquête zijn vastgelegd in het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) en de (ministeriële) Regeling vaststelling taakvelden en verstrekking informatie voor derden.

Gegevens beschikbaar vanaf: 2017

Status van de cijfers:
De cijfers in deze tabel zijn bij eerste publicatie voorlopig. De cijfers worden definitief op het moment dat cijfers over het volgende jaar aan de reeks worden toegevoegd.

Wijzigingen per 25 maart 2026:
De voorlopige cijfers voor 2026 zijn opgenomen.
De cijfers voor 2025 zijn definitief.

Met ingang van begrotingsjaar 2023 en 2025 zijn er een verandering van de boekingsvoorschriften ingevoerd die met name invloed heeft op de cijfers bij de taakvelden Volksgezondheid, Algemene voorzieningen incl. wijkteams, Inkomensregelingen, Participatie, Maatwerkdienstverlening (WMO), Maatwerkdienstverlening 18+, Maatwerkdienstverlening 18-, Geëscaleerde zorg 18+ en Geëscaleerde zorg 18-. Bij deze taakvelden is een vergelijking met eerdere jaren daardoor moeizaam.
De volgende aanpassingen in de boekingsvoorschriften zijn ingevoerd:
- Lasten en baten met betrekking tot de Centra voor Jeugd en Gezin moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Algemene voorzieningen incl. wijkteams in plaats van Volksgezondheid
- Lasten en baten met betrekking tot de aanpak van huiselijk geweld en Veilig Thuis-toegangstaken moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Algemene voorzieningen incl. wijkteams in plaats van Geëscaleerde zorg 18+
- Lasten en baten met betrekking tot de schuldhulpverlening moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Inkomensregelingen in plaats van Maatwerkdienstverlening 18+
- Lasten en baten met betrekking tot woon- en vervoersdiensten moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkvoorzieningen (WMO) in plaats van Maatwerkdienstverlening 18+
- Lasten en baten met betrekking tot de dagvoorziening in het kader van de WMO moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkdienstverlening 18+ in plaats van Participatie.
- Lasten en baten met betrekking tot de inloopfunctie van de geestelijke gezondheidszorg moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkdienstverlening 18+ in plaats van Geëscaleerde zorg 18+.
- Lasten en baten met betrekking tot coördinatie en beleid WMO en Jeugd zijn met ingang van 2025 opgenomen onder Maatwerkdienstverlening 18+ respectievelijk Maatwerkdienstverlening 18-, terwijl die in de jaren ervoor verspreid over de taakvelden in het sociaal domein werden geboekt
- Lasten en baten met betrekking tot persoonsgebonden budgetten voor de WMO en de Jeugd zijn met ingang van 2025 opgenomen onder Maatwerkdienstverlening 18+ respectievelijk Maatwerkdienstverlening 18-, terwijl ze voorheen ook deels onder Maatwerkvoorzieningen (WMO) werden geboekt.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
De nieuwe cijfers worden in de maand maart van het begrotingsjaar geplaatst.
De cijfers kunnen worden bijgesteld op grond van het beschikbaar komen van nieuw of geactualiseerd bronmateriaal. Over het algemeen zijn de bijstellingen gering van omvang. De bijstellingen worden doorgevoerd op het moment dat er een nieuw jaarcijfer aan de reeks wordt toegevoegd.
Door wijzigingen in de brongegevens, Informatie voor derden (Iv3), zijn de gegevens met ingang van de begroting 2017 niet geheel vergelijkbaar met de gegevens over eerdere jaren. Meer informatie hierover is te vinden in paragraaf 3 onder 'relevante tabellen'.

Toelichting onderwerpen

Gemeentelijke begroting in mln euro
Cijfers op basis van de gemeentelijke begrotingen weergegeven in miljoenen euro's.
Baten
De baten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.

Onder de gemeentelijke baten vallen o.a. rentebaten, verkoop van grond, goederen en diensten, ontvangen overdrachten en heffingen door gemeenten.
De baten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).

Het grootste deel van de gemeentelijke baten bestaat uit de ontvangen bijdrage uit het Gemeentefonds, overige doeluitkeringen van het rijk en de ontvangen gemeentelijke heffingen.
Lasten
De lasten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.

Onder de gemeentelijke lasten vallen o.a. de betaalde lonen en salarissen, rentelasten, aankoop van (niet) duurzame goederen en diensten (inclusief energiekosten en kosten van inhuur van personeel) en betaalde inkomensoverdrachten, alsmede de afschrijvingen, de betaalde investeringsbijdragen aan overheden en derden en de grondaankopen.
De lasten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).
Saldo
Het verschil tussen de baten en de lasten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.
Gemeentelijke begroting in euro/inwoner
Cijfers op basis van de gemeentelijke begrotingen weergegeven in euro per inwoner.
Baten
De baten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.

Onder de gemeentelijke baten vallen o.a. rentebaten, verkoop van grond, goederen en diensten, ontvangen overdrachten en heffingen door gemeenten.
De baten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).

Het grootste deel van de gemeentelijke baten bestaat uit de ontvangen bijdrage uit het Gemeentefonds, overige doeluitkeringen van het rijk en de ontvangen gemeentelijke heffingen.
Lasten
De lasten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.

Onder de gemeentelijke lasten vallen o.a. de betaalde lonen en salarissen, rentelasten, aankoop van (niet) duurzame goederen en diensten (inclusief energiekosten en kosten van inhuur van personeel) en betaalde inkomensoverdrachten, alsmede de afschrijvingen, de betaalde investeringsbijdragen aan overheden en derden en de grondaankopen.
De lasten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).
Saldo
Het verschil tussen de baten en de lasten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.