Energiebalans; aanbod, omzetting en verbruik


Deze tabel bevat cijfers over het aanbod, de omzetting en het verbruik van energie. Energie komt onder andere vrij bij de verbranding van bijvoorbeeld aardgas, aardolie, steenkool en biobrandstoffen. Energie kan ook worden verkregen uit elektriciteit of warmte of worden onttrokken aan de natuur, bijvoorbeeld windkracht of zonne-energie. In de energiestatistiek heten al deze bronnen waaruit energie kan worden gebruikt 'energiedragers'.

Het aanbod van energie wordt gevormd door de winning van energie, het saldo van in- en uitvoer en het saldo van de voorraadmutatie. Dit wordt ook wel het primair energieaanbod genoemd, omdat dit de hoeveelheid energie is die in het land beschikbaar is voor omzetting of verbruik.

Van de energieomzetting geeft de tabel zowel cijfers over de inzet van energiedragers voor omzetting (de hoeveelheid energie die is gebruikt om andere energiedragers van te maken), als over de productie van energie nà de omzetting (de hoeveelheid energie die is gemaakt uit andere energiedragers), als over het saldo van inzet en productie. Dit saldo van energieomzetting is te interpreteren als het verlies van energie bij de omzetting.

Vervolgens toont de energiebalans het finaal verbruik van energie, dit is het eindverbruik van energie. Eerst betreft dit het eigen verbruik van de energiesector en de distributieverliezen. Na aftrek van deze hoeveelheden blijft het finaal verbruik van energie-afnemers over. Dit bestaat uit het finaal energieverbruik en het niet-energetisch gebruik. Het finaal energieverbruik is de energie die energie-afnemers benutten voor energetische doeleinden. Het wordt gespecificeerd voor achtereenvolgens de nijverheid, het vervoer en de overige afnemers, uitgesplitst naar diverse subsectoren. De laatste vorm van energieverbruik is het niet-energetisch gebruik. Dit is het gebruiken van een energiedrager voor het maken van een product dat geen energiedrager is.

Gegevens beschikbaar:
Vanaf 1946.

Status van de cijfers:
Alle cijfers tot en met verslagjaar 2017 zijn definitief. De cijfers over 2018 zijn nader voorlopig en de cijfers over 2019 zijn voorlopig

Wijzigingen per 11 mei 2020:
De voorlopige cijfers 2019 zijn toegevoegd.

Wijzigingen per 13 december 2019:
In December 2019 is de Energiebalans gereviseerd, geactualiseerd en gecorrigeerd. Het gaat om de volgende punten:
De Energiebalans is vanaf 1990 gereviseerd. De revisie van ‘Finaal energieverbruik/overige afnemers/woningen’ betreft verbruik van biomassa door huishoudens, dit is voor 2014 tot en met 2016 ongeveer 2 PJ lager. Voor oudere jaren is de aanpassing minder dan 1 PJ. Deze aanpassing werkt ook door op de onderwerpen ‘winning’ en ‘totaal energieverbruik’ en op bovenliggende energiedragers en sectoren.

Reden voor de revisie is een nieuw kalibratie voor het model van TNO waarvan het CBS de uitkomsten gebruikt. Het model is opnieuw gekalibreerd, omdat resultaten uit nieuw steekproefonderzoek (WoON) naar houtverbruik bij huishoudens beschikbaar zijn gekomen.
Daarnaast is voor 2015 en 2016 een fout in de verwerking van de data van het finaal elektriciteitsverbruik in de chemische industrie hersteld. Daardoor is dit verbruik voor die jaren nu ongeveer 2 PJ lager. Ook dit werkt door in bovenliggende energiedragers en sectoren.

Tenslotte zijn definitieve cijfers over 2017 en nader voorlopige cijfers over 2018 toegevoegd.

Wijzigingen per 10 september 2019:
Het symbool bij windenergie op zee is voor de periode 1990 tot en met 2005 gewijzigd, dit is nu leeg in plaats van een puntje, hetgeen in deze tabel betekent dat de gegevens nihil zijn. Het symbool bij aardgas is voor de periode 1948-1951 gewijzigd, dit is nu een puntje in plaats van leeg.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
Voorlopige cijfers: april volgend op het verslagjaar.
Nader voorlopige cijfers: juni/juli volgend op het verslagjaar.
Definitieve cijfers: december van het tweede jaar volgend op het verslagjaar.

Energiebalans; aanbod, omzetting en verbruik

Energiedragers Perioden EnergieaanbodTotaal aanbod (TPES) (PJ) EnergieaanbodWinning (PJ) EnergieaanbodInvoer (PJ) EnergieaanbodUitvoer (PJ) EnergieaanbodInvoersaldo (PJ) EnergieaanbodBunkering (PJ) EnergieaanbodVoorraadmutatie (PJ) Statistische verschillen (PJ) Totaal energieverbruik (PJ) EnergieomzettingInzet energie voor omzettingTotaal inzet (PJ) EnergieomzettingInzet energie voor omzettingInzet elektriciteit/WKK-omzetting (PJ) EnergieomzettingInzet energie voor omzettingInzet andere omzetting (PJ) EnergieomzettingProductie energie uit omzettingTotaal productie (PJ) EnergieomzettingProductie energie uit omzettingProductie elektriciteit/WKK-omzetting (PJ) EnergieomzettingProductie energie uit omzettingProductie andere omzetting (PJ) EnergieomzettingSaldo inzet-productie energieTotaal saldo energieomzetting (PJ) EnergieomzettingSaldo inzet-productie energieSaldo elektriciteit/WKK-omzetting (PJ) EnergieomzettingSaldo inzet-productie energieSaldo andere omzetting (PJ) Eigen verbruik energiesectorTotaal (PJ) Verliezen bij distributie (PJ) Finaal verbruikTotaal finaal verbruik (PJ) Finaal verbruikFinaal energieverbruikTotaal (PJ) Finaal verbruikNiet-energetisch gebruikTotaal (PJ)
Totaal energiedragers 2019* 3.049,1 1.438,8 10.292,7 7.969,9 2.322,8 624,3 -88,2 -35,7 3.084,8 5.458,9 996,6 4.462,3 4.958,6 613,1 4.345,5 500,3 383,5 116,8 189,4 23,3 2.371,8 . .
Totaal kool en koolproducten 2019* 266,5 278,6 6,3 272,3 -5,8 266,5 347,8 172,2 175,6 109,2 109,2 238,6 172,2 66,5 7,6 20,2 . .
Totaal aardoliegrondstoffen en producten 2019* 1.109,8 70,2 8.137,6 6.401,8 1.735,8 622,0 -74,2 -12,6 1.122,3 4.226,5 18,2 4.208,2 4.198,7 4.198,7 27,8 18,2 9,5 100,5 994,1 611,4 382,6
Aardgas 2019* 1.341,6 1.011,2 1.770,8 1.429,9 340,9 2,3 -8,3 -14,5 1.356,1 587,3 565,9 21,4 6,3 6,3 580,9 565,9 15,1 41,7 733,4 . .
Hernieuwbare energie 2019* . . . . . . . . . 146,2 . 188,8 146,2 42,7 . 45,8 .
Elektriciteit 2019* 3,1 73,5 70,4 3,1 -8,1 11,2 12,7 12,6 . 436,8 436,8 -424,2 -424,3 . 24,4 19,2 391,7 .
Warmte 2019* 6,0 6,0 . 207,5 176,3 31,2 -201,5 -170,3 -31,2 15,0 4,1 185,0 .
Kernenergie 2019* 38,1 38,1 38,1 38,1 38,1 38,1 38,1
Niet biogeen huish. afval en reststoom 2019* 48,4 41,6 8,4 1,5 6,8 . 48,4 48,4 35,6 12,8 48,4 35,6 12,8 . . .
Energie uit overige bronnen 2019* 5,0 5,0 5,0 3,3 1,9 1,4 3,3 1,9 1,4 1,7 .
Bron: CBS.
Verklaring van tekens