Landbouw; gewassen, dieren, grondgebruik en arbeid op nationaal niveau


Deze tabel bevat gegevens op nationaal niveau over grondgebruik, akkerbouw, tuinbouw, grasland, graasdieren, hokdieren en arbeidskrachten.

Voor grondgebruik, gewassen en dieren wordt de oppervlakte respectievelijk het aantal dieren en het bijbehorend aantal bedrijven gepresenteerd. Voor arbeidskrachten wordt voor de verschillende soorten arbeidskrachten het aantal personen, de arbeidsjaareenheden (aje) en het aantal bedrijven gepresenteerd.

Oppervlakten zijn afgerond op 10 hectare, aantal graasdieren en varkens op 10 stuks, aantal pluimvee, konijnen en edelpelsdieren op 100 stuks, arbeidskrachten en arbeidsjaareenheden op honderdtallen en aantal bedrijven op tientallen. Deze tabel is daardoor minder geschikt om kleine veranderingen tussen verschillende jaren waar te nemen. Hiervoor kan beter gebruik gemaakt worden van de regiotabel (zie hoofdstuk 3).

De gegevens voor deze tabel komen uit de landbouwtelling. De landbouwtelling maakt deel uit van de gecombineerde opgave, die onder meer gebruikt wordt voor de uitvoering van het landbouwbeleid en handhaving van de Meststoffenwet.

De peildatum voor het aantal dieren is 1 april; de peildatum voor de gewassen is 15 mei.

Met ingang van 2018 wordt het aantal vleeskalveren, vleesvarkens, kippen en kalkoenen bijgesteld bij tijdelijke leegstand op de peildatum. Voor de bijstelling wordt gebruik gemaakt van de opgave van voorgaand jaar.
De Landbouwtelling is een structuur enquête, daarin is een bijstelling bij tijdelijke leegstand o.a. van belang voor de bepaling van het bedrijfstype en de economische omvang van de bedrijven.
Bij de omvang van de veestapels is het aantal dieren op de peildatum van belang, daarom worden de dieraantallen in de veestapeltabellen niet bijgesteld bij tijdelijke leegstand.
Als gevolg hiervan kunnen er verschillen optreden tussen de dieraantallen in de Landbouwtellingstabellen en de veestapeltabellen (zie ‘koppeling naar relevante tabellen en artikelen’).

Met ingang van 2017 worden de dieraantallen in toenemende mate afgeleid uit I&R registers (Identificatie en Registratie van dieren), in plaats van d.m.v. directe uitvraag in de Gecombineerde Opgave. De I&R registers vallen onder verantwoordelijkheid van RVO (Rijksdienst voor Ondernemend Nederland). Sinds 2017 worden de rundvee aantallen afgeleid uit I&R-rund, en vanaf 2018 worden ook schapen, geiten en pluimvee afgeleid uit de betreffende I&R registers. De registratie van rundvee, schapen en geiten vindt rechtstreeks bij RVO plaats. Pluimvee gegevens worden ingewonnen via de aangewezen databank Koppel Informatiesysteem Pluimvee (KIP) van Avined. Avined is een brancheorganisatie voor de eier- en pluimveevleessector. Avined geeft de gegevens door aan de centrale database van RVO.nl. Door de overgang naar het gebruik van I&R registers treedt er voor schapen en geiten vanaf 2018 een wijziging in de indeling op.

Met ingang van 2016 wordt voor de afbakening van de Landbouwtelling gebruik gemaakt van informatie uit het Handelsregister. Inschrijving in het Handelsregister met een agrarische SBI (Standaard BedrijfsIndeling) is leidend bij de bepaling of er sprake is van een landbouwbedrijf. Met deze afbakening wordt zo nauw mogelijk aangesloten bij de statistische verordeningen van Eurostat en de (Nederlandse) implementatie van het begrip ‘actieve landbouwer’ uit het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB).

De afbakening van de Landbouwtelling op basis van informatie uit het Handelsregister heeft vooral invloed op het aantal bedrijven, hier treedt een duidelijke trendbreuk op. De invloed op arealen (behalve bij niet-cultuurgrond en natuurlijk grasland) en de dieraantallen (behalve bij schapen, en paarden en pony’s) zijn beperkt. Dit heeft met name te maken met het soort bedrijven dat bij de nieuwe afbakening wordt uitgesloten (zoals maneges, kinderboerderijen en natuurbeheer organisaties).

Met ingang van 2010 wordt een nieuwe norm voor de economische omvang van bedrijven en een nieuwe bedrijfstypering gehanteerd. Tot en met 2009 werd de economische omvang van agrarische bedrijven uitgedrukt in nge (Nederlandse grootte-eenheid). Met ingang van 2010 is dit vervangen door SO (Standaard Opbrengst). Hierdoor wijzigt de ondergrens voor opname van bedrijven in de publicatie van de Landbouwtelling van 3 nge in 3000 euro SO.
Voor vergelijkbaarheid in de tijd zijn de gegevens van 2000 tot en met 2009 herberekend op basis van SO-normen en -indelingen. SO-normen worden om de drie jaar geactualiseerd. De meest recente actualisatie vond plaats in 2016; bij de herberekening zijn de SO-normen uit 2010 gehanteerd.

Als gevolg van wijziging van de gewascodelijst in de Gecombineerde Opgave zijn de arealen natuurlijk grasland van 2016 - 2018 aangepast.
Daarnaast is naar aanleiding van additionele analyse het aantal fokvarkens in 2018 gecorrigeerd.
Dit heeft invloed op daaraan gerelateerde onderwerpen, evenals het aantal bedrijven.

Gegevens beschikbaar vanaf: 2000

Status van de cijfers: de cijfers zijn definitief.

Wijzigingen per 3 maart 2020: de cijfers van 2019 zijn geactualiseerd en zijn nu definitief.

Wijzigingen per 19 november 2019: naar aanleiding van verbetering van de afleidingsregels voor pluimvee zijn de cijfers van 2018 herzien.
Daarbij zijn tevens de dieraantallen voor pluimvee, vleeskalveren en vleesvarkens gecorrigeerd voor tijdelijke leegstand op de peildatum.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
Volgens de reguliere planning verschijnen eind juni de eerste voorlopige cijfers ('snelle cijfers'). Op dat moment zijn nog niet alle opgaven binnen en/of volledig verwerkt, en hebben alleen de belangrijkste plausibiliteitscontroles plaatsgevonden. Voor non-respons is bijgeschat op basis van de opgave van vorig jaar.
In september wordt de gegevensverzameling afgesloten, dan wordt opnieuw bijgeschat en vinden verdere analyses en plausibiliteitscontroles plaats.
Eind september en in november worden bijgestelde voorlopige cijfers gepubliceerd en in februari van het jaar daarna volgen de definitieve cijfers.

Landbouw; gewassen, dieren, grondgebruik en arbeid op nationaal niveau

Perioden Aantal landbouwbedrijven, totaal (aantal) OppervlakteAardappelenAardappelen, totaal (ha) OppervlakteAkkerbouwgroentenBoerenkool (ha) OppervlakteGranenGranen, totaal (ha) OppervlakteHandelsgewassenBlauwmaanzaad (ha) AkkerbouwOppervlakteSuikerbieten (ha) OppervlakteBloembollen en -knollenBloembollen en -knollen, totaal (ha) BloemkwekerijgewassenSnijbloemenSnijbloemen, totaal (ha) OppervlakteBoomkwekerijgewassen en vaste plantenBoomkwekerij en vaste planten, totaal (ha) OppervlakteTuinbouwgroentenTuinbouwgroenten, totaal (ha) OppervlakteTuinbouwgroentenAndijvie (ha) Tuinbouw open grondAantal bedrijvenTuinbouw open grond, totaal (aantal) Aantal bedrijvenBloembollen en -knollenBloembollen en -knollen, totaal (aantal) Aantal bedrijvenBoomkwekerijgewassen en vaste plantenBoomkwekerij en vaste planten, totaal (aantal) Fruit open grondPit- en steenvruchtenAppels (aantal) Fruit open grondPit- en steenvruchtenPeren (aantal) Aantal dierenRundveeRundvee, totaal (aantal) RundveeJongvee voor de melkveehouderijJongvee voor de melkveehouderij, totaal (aantal) RundveeVleeskalverenVleeskalveren, totaal (aantal) RundveeJongvee voor de vleesproductieJongvee voor de vleesproductie, totaal (aantal) Aantal dierenRundveeMelk- en kalfkoeien (>= 2 jaar) (aantal) Aantal bedrijvenRundveeRundvee, totaal (aantal) RundveeJongvee voor de melkveehouderijJongvee voor de melkveehouderij, totaal (aantal) 23 RundveeVleeskalverenVleeskalveren, totaal (aantal) 24 Aantal bedrijvenRundveeMelk- en kalfkoeien (>= 2 jaar) (aantal) Aantal dierenVarkensVarkens, totaal (aantal) VarkensBiggenBiggen, totaal (aantal) VarkensBiggenBiggen tot 20 kg, nog bij de zeug (aantal) VarkensBiggenBiggen tot 20 kg, niet meer bij de zeug (aantal) VarkensFokvarkensFokvarkens, totaal (aantal) VarkensFokvarkensOpfokzeugen en -beertjes, 20 tot 50 kg (aantal) VarkensFokvarkensOpfokzeugen, 50 kg of meer, niet gedekt (aantal) VarkensFokvarkensZeugen, 50 kg of meer, gedekt (aantal) VarkensFokvarkensZeugen, 50 kg of meer, bij biggen (aantal) VarkensFokvarkensZeugen, 50 kg of meer, gust (aantal) VarkensFokvarkensBeren, 50 kg of meer, nog niet dekrijp (aantal) VarkensFokvarkensBeren, 50 kg of meer, dekrijp (aantal) VarkensVleesvarkensVleesvarkens, totaal (aantal) VarkensVleesvarkensVleesvarkens, 20 tot 50 kg (aantal) VleesvarkensVleesvarkens, 50 kg of meerVleesvarkens, 50 kg of meer, totaal (aantal) VleesvarkensVleesvarkens, 50 kg of meerVleesvarkens, 50 tot 80 kg (aantal) VleesvarkensVleesvarkens, 50 kg of meerVleesvarkens, 80 tot 110 kg (aantal) VleesvarkensVleesvarkens, 50 kg of meerVleesvarkens, 110 kg of meer (aantal) Aantal bedrijvenVarkensVarkens, totaal (aantal)
2000 97.390 180.160 . 225.750 590 110.950 22.510 . 12.640 22.380 250 16.590 2.710 5.040 2.290 2.240 4.068.710 1.325.020 782.720 274.510 1.504.080 45.800 34.670 2.880 29.470 13.117.810 5.102.430 2.087.680 3.014.750 1.510.840 132.630 206.940 859.180 216.910 53.090 6.920 35.180 6.504.540 2.684.690 3.819.850 . . . 14.520
2005 81.750 155.780 . 223.290 280 91.310 22.990 . 14.580 22.420 280 12.970 2.180 4.150 1.730 1.790 3.796.780 1.142.020 828.740 220.500 1.433.200 37.300 26.510 3.330 23.530 11.311.560 4.562.990 1.825.750 2.737.240 1.244.270 103.740 170.340 722.670 179.900 43.900 6.490 17.240 5.504.300 2.179.560 3.324.730 . . . 9.690
2010 72.320 158.270 250 218.760 710 70.580 23.350 . 16.910 24.460 210 11.040 1.690 3.590 1.550 1.650 3.975.190 1.238.960 927.700 197.340 1.478.640 32.830 22.880 2.060 19.810 12.254.970 5.123.810 1.999.470 3.124.340 1.226.990 122.140 110.120 755.940 177.250 50.360 3.950 7.230 5.904.170 1.839.970 4.064.200 2.023.180 1.737.550 303.470 7.030
2015 63.910 156.510 200 196.820 770 58.440 24.840 . 17.710 25.340 220 9.850 1.550 3.260 1.170 1.370 4.133.850 1.336.870 909.230 172.080 1.621.770 28.840 20.760 1.910 18.270 12.602.890 5.597.810 2.262.350 3.335.460 1.201.390 90.480 132.900 734.420 188.460 47.150 2.170 5.820 5.803.700 1.777.100 4.026.600 1.896.430 1.735.260 394.910 4.930
2016 55.690 157.900 220 181.100 580 70.720 26.050 . 17.290 25.770 220 9.820 1.620 3.070 1.080 1.300 4.251.460 1.316.530 957.570 152.720 1.744.830 26.630 20.320 1.850 17.910 12.478.590 5.595.260 2.137.330 3.457.940 1.157.040 92.800 124.850 709.110 175.760 46.110 1.870 6.550 5.726.290 1.759.190 3.967.100 1.845.710 1.712.660 408.730 4.510
2017 54.850 162.670 180 164.080 330 85.350 26.680 2.460 16.960 26.320 220 9.870 1.650 2.970 1.060 1.280 4.096.120 1.199.710 953.110 174.800 1.693.800 26.260 20.040 1.570 18.060 12.400.700 5.611.560 2.186.370 3.425.200 1.158.680 87.370 131.060 707.450 177.640 47.890 1.840 5.440 5.630.460 1.729.810 3.900.650 1.781.620 1.674.410 444.610 4.300
2018 53.910 164.970 180 167.560 540 85.190 27.560 2.670 16.880 26.080 170 9.600 1.630 2.810 1.010 1.250 3.919.200 1.032.060 1.017.060 170.290 1.621.910 25.440 18.860 1.640 16.960 12.430.130 5.652.980 2.201.910 3.451.070 1.146.240 88.120 128.490 694.840 177.520 50.250 1.810 5.220 5.630.910 1.739.520 3.891.390 1.758.100 1.659.060 474.240 4.190
2019 53.230 167.520 190 179.780 640 79.180 27.220 2.620 16.700 25.570 160 9.540 1.560 2.750 1.000 1.240 3.810.250 923.670 1.065.500 166.300 1.577.960 24.610 17.950 1.680 16.260 12.269.150 5.548.880 2.174.920 3.373.960 1.102.740 84.900 121.860 673.280 173.110 42.830 1.730 5.050 5.617.530 1.725.320 3.892.210 1.739.740 1.671.730 480.740 4.090
Bron: CBS.
Verklaring van tekens