Ziekteverzuim in eerste kwartaal hoger dan gemiddeld in afgelopen 30 jaar

In het eerste kwartaal van 2026 was het ziekteverzuim van werknemers 5,8 procent. Dit is even hoog als in het eerste kwartaal van 2025, maar hoger dan het langjarig gemiddelde van 5,0 procent vanaf 1996. Griep, verkoudheid en andere virusinfecties zijn de meest genoemde redenen van ziekteverzuim onder werknemers. Dit meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op basis van nieuwe cijfers.
Omdat het ziekteverzuim een seizoenseffect kent (’s winters wordt er meer verzuimd dan in de zomer), worden cijfers niet vergeleken met opeenvolgende kwartalen, maar met dezelfde kwartalen in voorgaande jaren. Een ziekteverzuim van 5,8 procent betekent dat van de duizend te werken dagen 58 werden verzuimd wegens ziekte.
| Perioden | Ziekteverzuim (%) |
|---|---|
| 1996 | 5,5 |
| 1997 | 4,9 |
| 1998 | 5,2 |
| 1999 | 5,9 |
| 2000 | 5,9 |
| 2001 | 5,8 |
| 2002 | 5,9 |
| 2003 | 5,3 |
| 2004 | 4,7 |
| 2005 | 4,6 |
| 2006 | 4,6 |
| 2007 | 4,6 |
| 2008 | 4,6 |
| 2009 | 4,5 |
| 2010 | 4,4 |
| 2011 | 4,6 |
| 2012 | 4,4 |
| 2013 | 4,5 |
| 2014 | 4,0 |
| 2015 | 4,4 |
| 2016 | 4,3 |
| 2017 | 4,3 |
| 2018 | 4,9 |
| 2019 | 4,7 |
| 2020 | 5,2 |
| 2021 | 4,8 |
| 2022 | 6,3 |
| 2023 | 5,7 |
| 2024 | 5,5 |
| 2025 | 5,8 |
| 2026 | 5,8 |
Toename ziekteverzuim bij kleine bedrijven
Bij bedrijven met minder dan 10 werknemers is het ziekteverzuim in het eerste kwartaal 2,8 procent. Dit is hoger dan een jaar eerder (2,6 procent). Ondanks deze stijging is het ziekteverzuim bij de kleinste bedrijven nog steeds het laagst. Bij middelgrote bedrijven (10 tot 100 werknemers) en grote bedrijven (100 of meer werknemers) bleef het verzuim met achtereenvolgens 5,0 en 6,8 procent gelijk aan een jaar eerder.Hoogste ziekteverzuim in de zorg
Het ziekteverzuim onder werknemers is het hoogst in de gezondheids- en welzijnszorg (8,2 procent). Dat is iets hoger dan een jaar eerder. In de overige dienstverlening nam het ziekteverzuim het sterkst toe: van 4,7 procent in het eerste kwartaal van 2025, naar 5,2 procent in 2026. Het ziekteverzuim was het laagst in de landbouw, bosbouw en visserij.
| Bedrijfstak | 2026 (%) | 2025 (%) |
|---|---|---|
| Totaal | 5,8 | 5,8 |
| Gezondheids - en welzijnszorg | 8,2 | 8,1 |
| Waterbedrijven en afvalbeheer | 7,4 | 7,3 |
| Openbaar bestuur, overheidsdiensten | 6,8 | 6,9 |
| Industrie | 6,7 | 6,8 |
| Vervoer,opslag | 6,6 | 6,8 |
| Onderwijs | 6,3 | 6,3 |
| Bouwnijverheid | 5,4 | 5,2 |
| Delfstoffenwinning | 5,2 | 5,1 |
| Handel | 5,2 | 5,3 |
| Verhuur, overige zakelijke diensten | 5,2 | 5,1 |
| Overige dienstverlening | 5,2 | 4,7 |
| Energievoorziening | 4,9 | 5,1 |
| Verhuur en handel onroerend goed | 4,9 | 4,6 |
| Cultuur, sport. recreatie | 4,4 | 4,6 |
| Informatie,communicatie | 4,3 | 4,2 |
| Financiële dienstverlening | 4,3 | 4,2 |
| Horeca | 3,7 | 3,4 |
| Specialistische zakelijke diensten | 3,7 | 3,8 |
| Landbouw, bosbouw, visserij | 3,6 | 3,5 |
Binnen de gezondheids- en welzijnszorg is het ziekteverzuim het hoogst in de verpleging, verzorging en thuiszorg (9,9 procent). In het sociaal werk nam het verzuim toe van 7,7 procent in het eerste kwartaal van 2025 naar 8,3 procent in 2026. In de geestelijke gezondheidszorg en in ziekenhuizen en overige medisch-specialistische zorg was er minder ziekteverzuim dan een jaar eerder.
| Sector | 2026 * (%) | 2025 (%) |
|---|---|---|
| Verpleging, verzorging en thuiszorg | 9,9 | 9,7 |
| Gehandicaptenzorg | 9,2 | 8,8 |
| Kinderopvang (incl. peuterspeelzaalwerk) | 8,6 | 8,3 |
| Jeugdzorg | 8,4 | 8,2 |
| Sociaal werk | 8,3 | 7,7 |
| Geestelijke gezondheidszorg | 8,1 | 8,3 |
| Universitair medische centra | 6,8 | 6,3 |
| Ziekenhuizen, overige med. spec. zorg | 6,7 | 6,8 |
| Huisartsen, gezondheidscentra | 6,7 | 6,6 |
| Overige zorg en welzijn | 6,4 | 6,0 |
| *>voorlopige cijfers | ||
Hoger ziekteverzuim in 2025
Over heel 2025 was het ziekteverzuim 5,4 procent. Dat is hoger dan een jaar eerder. In de meeste bedrijfstakken nam het verzuim door ziekte toe. Het ziekteverzuim nam in 2025 voor het eerst toe, na twee jaar van daling.Meeste verzuim door griep en verkoudheid
In 2025 was griep, verkoudheid of een andere virusinfectie voor de meeste werknemers die verzuimden (55 procent) de belangrijkste reden voor hun meest recente verzuim. Psychische klachten, overspannenheid of een burn-out werden genoemd door 9,0 procent van de werknemers met verzuim. Dit blijkt uit de jaarlijkse Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden (NEA) van het CBS en TNO. In deze enquête wordt onder meer onderzocht welke klachten een rol spelen bij ziekteverzuim en hoe dit samenhangt met werk.
| Klacht | % (% werknemers met verzuim) |
|---|---|
| Griep, verkoudheid, andere virusinfectie | 54,8 |
| Overige | 9,8 |
| Psychische klachten, overspannenheid, burn-out | 8,8 |
| Hoofdpijn | 4,9 |
| Buik, maag of darmen | 4,7 |
| Rug | 3,9 |
| Heup, benen, knieën, voeten | 3,9 |
| Nek, schouders, armen, polsen, handen | 3,5 |
| Vermoeidheid of concentratieproblemen | 2,2 |
| Luchtwegen | 1,2 |
| Hart- en vaatstelsel | 1,0 |
| Oren of ogen | 0,9 |
| Huid | 0,4 |
| Bron: CBS, TNO | |
| 1)in voorafgaande twaalf maanden | |
Werkgerelateerd verzuim relatief vaak door te hoge werkdruk
Van de werknemers die in 2025 verzuimden, geeft 23 procent aan dat hun afwezigheid geheel of gedeeltelijk het gevolg was van het werk. Dat is vrijwel gelijk aan 2024. Werkdruk is de meest genoemde oorzaak van werkgerelateerd verzuim (28 procent). Ook besmetting op de werkvloer (14 procent) en lichamelijk te zwaar werk (11 procent) worden genoemd.
Het aandeel werkgerelateerd verzuim is het hoogst in de gezondheids- en welzijnszorg (28 procent), gevolgd door het onderwijs en vervoer en opslag (beide 27 procent). In de landbouw, bosbouw en visserij is dit het laagst (17 procent).
Bronnen
- Link StatLine - Ziekteverzuimpercentage; bedrijfstakken en bedrijfsgrootte
- Link StatLine - Ziekteverzuimpercentage; AZW branches
- Link Onderzoeksbeschrijving - Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden (NEA) 2025
Relevante links
- Link Nieuwsbericht - Verzuim door werk hoog in kinderopvang
- Link Nieuwsbericht - Ziekteverzuim neemt toe in eerste kwartaal 2025