Omzet industrie 9,4 procent hoger in het derde kwartaal
De omzet van de industrie was in het derde kwartaal van 2026 9,4 procent hoger dan in dezelfde periode een jaar eerder. De stijging in het tweede kwartaal was al de grootste sinds het vierde kwartaal van 2022, maar in het derde kwartaal nam de omzet nog sterker toe. De afzetprijzen lagen gemiddeld 6,8 procent hoger. Dit meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).
De binnenlandse industriële omzet was 10,2 procent hoger en de afzetprijzen stegen met 6,9 procent. De buitenlandse industriële omzet (afnemers in het buitenland) steeg met 8,9 procent, hier lagen de prijzen 6,6 procent hoger dan een jaar eerder.
| Jaar | Kwartaal | Binnenland (% verandering t.o.v. een jaar eerder) | Buitenland (% verandering t.o.v. een jaar eerder) | Totaal (% verandering t.o.v. een jaar eerder) |
|---|---|---|---|---|
| 2020 | 1e kwartaal | 0,0 | -2,6 | -1,7 |
| 2020 | 2e kwartaal | -16,4 | -15,9 | -16,1 |
| 2020 | 3e kwartaal | -7,9 | -7,8 | -7,8 |
| 2020 | 4e kwartaal | -6,8 | -7,4 | -7,2 |
| 2021 | 1e kwartaal | -0,9 | -1,6 | -1,3 |
| 2021 | 2e kwartaal | 20,0 | 21,1 | 20,7 |
| 2021 | 3e kwartaal | 18,2 | 14,7 | 15,9 |
| 2021 | 4e kwartaal | 27,0 | 22,3 | 24,0 |
| 2022 | 1e kwartaal | 23,3 | 25,7 | 24,8 |
| 2022 | 2e kwartaal | 29,5 | 30,7 | 30,2 |
| 2022 | 3e kwartaal | 25,0 | 22,7 | 23,6 |
| 2022 | 4e kwartaal | 14,3 | 14,6 | 14,5 |
| 2023 | 1e kwartaal | 7,8 | 0,7 | 3,3 |
| 2023 | 2e kwartaal | -1,7 | -12,6 | -8,6 |
| 2023 | 3e kwartaal | -7,2 | -10,4 | -9,2 |
| 2023 | 4e kwartaal | -7,5 | -10,9 | -9,7 |
| 2024 | 1e kwartaal | -4,7 | -6,4 | -5,8 |
| 2024 | 2e kwartaal | -3,6 | -1,0 | -2,0 |
| 2024 | 3e kwartaal | -1,2 | 1,3 | 0,4 |
| 2024 | 4e kwartaal | -1,2 | 0,0 | -0,5 |
| 2025 | 1e kwartaal | -1,2 | 4,4 | 2,3 |
| 2025 | 2e kwartaal | -2,8 | 0,1 | -1,0 |
| 2025 | 3e kwartaal | -2,1 | 0,3 | -0,6 |
| 2025 | 4e kwartaal | -1,4 | -0,9 | -1,1 |
| 2026* | 1e kwartaal | -0,9 | 3,9 | 2,2 |
| 2026* | 2e kwartaal | 6,8 | 10,1 | 8,9 |
| 2026* | 3e kwartaal | 10,2 | 8,9 | 9,4 |
| *voorlopige cijfers | ||||
Raffinaderijen en chemische industrie opnieuw grootste stijger
De raffinaderijen en chemische industrie is net als de vorige twee kwartalen de grootste stijger. Deze branche zette in het derde kwartaal 27,4 procent meer om dan een jaar eerder, de afzetprijzen in de raffinaderijen en chemische industrie stegen met 24,2 procent.
In de onderliggende branches zijn verschillen te zien. De omzet van de aardolie-industrie was 58,2 procent hoger, maar de omzet in de overige branches (chemische, farmaceutische en rubber- en kunststofindustrie) steeg minder hard. De afzetprijzen van de aardolie-industrie lagen 59,4 procent hoger dan een jaar eerder.
In de voedings- en genotmiddelenindustrie daalde de omzet voor het derde kwartaal op rij. De omzet was 6,3 procent lager dan in het derde kwartaal van 2025. Dit kwam vooral door 4,7 procent lagere afzetprijzen.
| Branches | Omzet (% verandering t.o.v. een jaar eerder) |
|---|---|
| Raffinaderijen, chemie | 27,4 |
| Elektrotechnische en machine-industrie | 12,0 |
| Totaal industrie | 9,4 |
| Hout, bouwmaterialen | 5,7 |
| Papier, grafisch | 3,0 |
| Transport | 2,5 |
| Metaal | 1,8 |
| Textiel-, kleding-, lederindustrie | 1,7 |
| Voedings- en genotmiddelen | -6,3 |
| *voorlopige cijfers | |
Meer faillissementen dan een jaar eerder
In het derde kwartaal van 2026 zijn in de industrie 85 faillissementen uitgesproken. Dat zijn er 16 meer dan in dezelfde periode een jaar eerder en 6 meer dan in het voorgaande kwartaal.
| Jaar | Kwartaal | Faillissementen |
|---|---|---|
| 2020 | 1e kwartaal | 66 |
| 2020 | 2e kwartaal | 62 |
| 2020 | 3e kwartaal | 58 |
| 2020 | 4e kwartaal | 40 |
| 2021 | 1e kwartaal | 19 |
| 2021 | 2e kwartaal | 24 |
| 2021 | 3e kwartaal | 22 |
| 2021 | 4e kwartaal | 37 |
| 2022 | 1e kwartaal | 27 |
| 2022 | 2e kwartaal | 39 |
| 2022 | 3e kwartaal | 34 |
| 2022 | 4e kwartaal | 61 |
| 2023 | 1e kwartaal | 80 |
| 2023 | 2e kwartaal | 62 |
| 2023 | 3e kwartaal | 74 |
| 2023 | 4e kwartaal | 54 |
| 2024 | 1e kwartaal | 79 |
| 2024 | 2e kwartaal | 87 |
| 2024 | 3e kwartaal | 81 |
| 2024 | 4e kwartaal | 104 |
| 2025 | 1e kwartaal | 84 |
| 2025 | 2e kwartaal | 74 |
| 2025 | 3e kwartaal | 69 |
| 2025 | 4e kwartaal | 65 |
| 2026 | 1e kwartaal | 73 |
| 2026 | 2e kwartaal | 79 |
| 2026 | 3e kwartaal* | 85 |
| *voorlopig cijfer | ||
Ondernemers verwachten omzettoename
Er zijn meer ondernemers in de industrie die in het vierde kwartaal een hogere omzet verwachten dan ondernemers die een lagere omzet verwachten. Per saldo verwacht 12,6 procent van de ondernemers meer omzet in het vierde kwartaal. Een kwartaal eerder waren ondernemers positiever, toen verwachtte per saldo 15,5 procent een omzetstijging.
Tekort aan arbeidskrachten belangrijkste belemmering
Aan het begin van het vierde kwartaal noemden ondernemers het tekort aan arbeidskrachten (28,5 procent) en onvoldoende vraag (24,0 procent) als de belangrijkste belemmeringen in hun bedrijfsvoering. Een tekort aan productiemiddelen of financiële beperkingen zijn minder vaak genoemd. In de industrie ervaart 33,8 procent van de ondernemers geen belemmeringen.
| Jaar | Maand | Onvoldoende vraag (% van bedrijven) | Tekort aan arbeidskrachten (% van bedrijven) | Tekort productiemiddelen, materiaal, ruimte (% van bedrijven) | Financiële beperkingen (% van bedrijven) |
|---|---|---|---|---|---|
| 2020 | januari | 19,7 | 20,8 | 6,0 | 7,3 |
| 2020 | april | 28,2 | 13,0 | 8,8 | 5,8 |
| 2020 | juli | 39,0 | 10,8 | 8,4 | 6,6 |
| 2020 | oktober | 32,6 | 13,4 | 8,7 | 6,7 |
| 2021 | januari | 27,6 | 13,7 | 10,8 | 5,6 |
| 2021 | april | 21,5 | 17,2 | 21,7 | 4,0 |
| 2021 | juli | 14,3 | 27,9 | 32,3 | 4,5 |
| 2021 | oktober | 12,0 | 35,6 | 33,4 | 5,1 |
| 2022 | januari | 11,1 | 32,7 | 35,1 | 4,8 |
| 2022 | april | 9,3 | 34,5 | 45,9 | 3,8 |
| 2022 | juli | 11,0 | 40,7 | 41,2 | 4,0 |
| 2022 | oktober | 16,5 | 39,0 | 34,9 | 6,6 |
| 2023 | januari | 19,6 | 35,6 | 29,2 | 7,3 |
| 2023 | april | 18,6 | 35,0 | 24,3 | 5,9 |
| 2023 | juli | 21,4 | 35,0 | 22,8 | 6,1 |
| 2023 | oktober | 26,1 | 31,0 | 14,5 | 8,7 |
| 2024 | januari | 24,8 | 26,8 | 12,3 | 6,5 |
| 2024 | april | 27,0 | 29,5 | 10,5 | 8,4 |
| 2024 | juli | 24,1 | 31,2 | 15,2 | 8,8 |
| 2024 | oktober | 27,8 | 34,6 | 12,1 | 8,8 |
| 2025 | januari | 26,2 | 34,0 | 11,6 | 9,8 |
| 2025 | april | 24,5 | 31,8 | 13,5 | 8,2 |
| 2025 | juli | 26,1 | 30,7 | 9,9 | 10,4 |
| 2025 | oktober | 30,4 | 25,8 | 8,0 | 9,9 |
| 2026 | januari | 26,9 | 26,2 | 9,6 | 9,6 |
| 2026 | april | 25,9 | 24,0 | 12,5 | 9,1 |
| 2026 | juli | 24,6 | 26,6 | 11,2 | 10,6 |
| 2026 | oktober | 24,0 | 28,5 | 12,1 | 8,5 |
| 1)bedrijven konden maximaal twee antwoorden kiezen | |||||
Bronnen
- StatLine - Nijverheid; productie en omzet, ontwikkeling en index, 2021=100
- StatLine - Producentenprijzen; afzetprijzen, bedrijfstak SBI 2008, index 2021=100
- StatLine - Faillissementen; bedrijven en instellingen, SBI 2008
- StatLine - Conjunctuurenquête Nederland; bedrijfstakken (SBI 2008)
- StatLine - Conjunctuurenquête Nederland; bedrijfstakken, seizoengecorrigeerd