Aantal huishoudens met problematische schulden niet toegenomen

Man met bijna lege portemonnaie
Nederland telde op 1 oktober 2020 ruim 614 duizend huishoudens met geregistreerde problematische schulden. Dat is 7,6 procent van alle particuliere huishoudens. Aan het begin van 2020, voor de coronapandemie, was dat 7,9 procent. Onder de instromers nam het aandeel huishoudens met een zelfstandige of iemand met een flexibel contract toe. Dat blijkt uit het vernieuwde dashboard Schuldenproblematiek in beeld, dat het CBS in opdracht van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid heeft samengesteld.

Geregistreerde problematische schulden, 1 januari
JaarAandeel huishoudens met schulden (% huishoudens)
20158,6
20168,6
20177,8
20188,3
20198,1
20207,9
2020¹⁾7,6
1)1 oktober 2020

De cijfers zijn samengesteld met bestaande registerdata en behelzen omvang, achtergrondkenmerken en ontwikkelingen van de schuldenproblematiek van Nederlandse huishoudens. Het duurt vaak enige tijd voordat schulden als problematisch gekenmerkt worden. Ook zijn niet alle schulden in een registratie te vinden, bijvoorbeeld schulden bij familieleden of kennissen. Het kan dus zijn dat huishoudens die door corona in de financiële problemen kwamen op 1 oktober (nog) niet zichtbaar zijn in de geregistreerde problematische schulden.

In januari tot oktober bleef de maandelijkse instroom van het aantal huishoudens met problematische schulden met gemiddeld ruim 7 duizend ongeveer op hetzelfde peil. De lichte daling van het aantal huishoudens met geregistreerde problematische schulden hangt dus vrijwel zeker samen met een toegenomen uitstroom.

Kenmerken van huishoudens met problematische schulden

Op 1 oktober 2020 had in 42,2 procent van de huishoudens met geregistreerde problematische schulden niemand een baan als werknemer, dat is vaker dan huishoudens zonder problematische schulden (39,9 procent). Het aandeel huishoudens met problematische schulden zonder werknemer is in de loop van het jaar iets toegenomen. Op 1 januari had 41,1 procent van de huishoudens met problematische schulden geen werknemer tegenover 39,7 procent van de huishoudens zonder problematische schulden.

Huishoudens met problematische schulden tellen vaker een of meer thuiswonende kinderen. Op 1 oktober 2020 had 45,3 procent van de huishoudens met problematische schulden een of meer kinderen, tegenover 31,4 van de huishoudens die geen problematische schulden hadden.

Aantal kinderen in huishouden, 1 oktober 2020
Schuldenaren0 kinderen (%)1 kind (%)2 kinderen (%)3 of meer kinderen (%)
Met geregistreerde
problematische schulden
54,720,915,58,9
Zonder geregistreerde
problematische schulden
68,613,413,24,8

Instromer vaker zzp’er of zelfstandige

Tussen 1 januari en 1 oktober 2020 kregen 64 duizend huishoudens te maken met geregistreerde problematische schulden. Onder deze instromers nam het aandeel huishoudens zonder werknemer iets toe (van 36,3 procent naar 38,1 procent). Zij hadden ook vaker dan de instromers voor 1 januari een zelfstandige in het huishouden (27,9 procent tegen 24,7 procent) of iemand met een flexibel contract (35,3 procent tegenover 33 procent). Huishoudens die niet instroomden telden veel minder vaak een zelfstandige of iemand met een flexibel contract.

Kenmerken instromers in de geregistreerde problematische schulden, 2020
Huishoudens met instromerGeen zelfstandige in huishouden (%)ZZP'er in huishouden (%)Overige zelfstandige in huishouden (%)
Instromer
1 oktober72,118,29,7
1 januari75,315,98,8
Geen instromer
1 oktober81,710,87,5
1 januari81,411,07,6

Minder instromers uit laagste inkomensgroepen

De instromers voor 1 oktober 2020 kwamen minder vaak uit de laagste twee inkomensgroepen (met een huishoudensinkomen van minder dan 10 duizend euro en met 10 tot 15 duizend euro per jaar) dan die voor 1 januari. Van de instromers voor 1 oktober 2020 had 6,7 procent een inkomen uit de laagste categorie en 11,3 procent een inkomen uit de tweede groep; bij instromers voor januari was dat respectievelijk 7,7 en 13,2 procent.

Ook hadden instromers voor oktober iets minder vaak dan instromers voor het begin van het jaar een bijstandsuitkering als inkomensbron.

Grootste aandeel in Rotterdam

Gemeenten met op 1 oktober 2020 de grootse aandelen huishoudens met geregistreerde problematische schulden waren Rotterdam (15,5 procent), Schiedam (13,7 procent), Lelystad (13,4 procent) en Den Haag (13,3 procent). Van de vier grote steden telde Utrecht met 6,5 procent relatief weinig huishoudens met problematische schulden.

Gemeenten met relatief grote aandelen zijn verder geconcentreerd in Zuid-Limburg met als uitschieter Heerlen (13 procent), en Noordoost-Groningen met Pekela als gemeente met het hoogste aandeel (11,7 procent). De gemeenten met het laagste aandeel zijn Rozendaal, Bunnik en Veere, met respectievelijk 1,3 procent, 2,5 procent en 2,9 procent van de huishoudens met problematische schulden.

Geregistreerde problematische schulden, 1 oktober 2020
GemeenteAandeel huishoudens met geregistreerde problematische schulden (% van huishoudens)
Aa en Hunze4,8
Aalsmeer5,8
Aalten4,2
Achtkarspelen5,9
Alblasserdam6,6
Albrandswaard6
Alkmaar6,9
Almelo10,8
Almere13
Alphen aan den Rijn6,3
Alphen-Chaam3,6
Altena4,4
Ameland4,7
Amersfoort7
Amstelveen5,9
Amsterdam10,6
Apeldoorn7,4
Appingedam9,5
Arnhem11,6
Assen7,4
Asten4,4
Baarle-Nassau6,1
Baarn5,3
Barendrecht5,7
Barneveld4,7
Beek6
Beekdaelen5,9
Beemster4,2
Beesel6,2
Berg en Dal5,5
Bergeijk4,2
Bergen (L.)5,2
Bergen (NH.)3,7
Bergen op Zoom8,7
Berkelland4,5
Bernheze4,6
Best4,9
Beuningen5,6
Beverwijk8,8
Bladel3,8
Blaricum5,2
Bloemendaal4,1
Bodegraven-Reeuwijk4,8
Boekel3,8
Borger-Odoorn6,3
Borne5,1
Borsele4,3
Boxmeer4,5
Boxtel5,5
Breda7,5
Brielle6,1
Bronckhorst3,5
Brummen5,3
Brunssum8,4
Bunnik2,5
Bunschoten5,6
Buren5,5
Capelle aan den IJssel11,7
Castricum3,5
Coevorden6,5
Cranendonck4,6
Cuijk6,7
Culemborg6,6
Dalfsen3,1
Dantumadiel4,7
De Bilt4,8
De Fryske Marren4,7
De Ronde Venen5,5
De Wolden4
Delft6,7
Delfzijl10,3
Den Helder9,2
Deurne3,8
Deventer8,6
Diemen8,7
Dinkelland3,6
Doesburg9,5
Doetinchem7,2
Dongen5,4
Dordrecht11,2
Drechterland4,3
Drimmelen4,1
Dronten6,7
Druten5,7
Duiven6,3
Echt-Susteren6
Edam-Volendam3,3
Ede5,8
Eemnes5,1
Eersel3,1
Eijsden-Margraten3,8
Eindhoven8
Elburg5,4
Emmen9,2
Enkhuizen7,2
Enschede10,1
Epe5,3
Ermelo5,8
Etten-Leur6,8
Geertruidenberg5,9
Geldrop-Mierlo5,9
Gemert-Bakel5,1
Gennep5,4
Gilze en Rijen6,3
Goeree-Overflakkee4,9
Goes5,9
Goirle3,6
Gooise Meren5,9
Gorinchem8,6
Gouda8,1
Grave5,6
Groningen6,4
Gulpen-Wittem4,9
Haaksbergen5,4
Haaren3,4
Haarlem7,1
Haarlemmermeer6,7
Halderberge6,8
Hardenberg5,2
Harderwijk6,9
Hardinxveld-Giessendam4,3
Harlingen7,3
Hattem3,5
Heemskerk5,8
Heemstede3,7
Heerde4,1
Heerenveen6,3
Heerhugowaard6,5
Heerlen13
Heeze-Leende3,1
Heiloo3,3
Hellendoorn4,3
Hellevoetsluis8,4
Helmond10,1
Hendrik-Ido-Ambacht4,8
Hengelo8,5
Het Hogeland5,9
Heumen4,3
Heusden5,6
Hillegom5,5
Hilvarenbeek3
Hilversum7,5
Hoeksche Waard4,3
Hof van Twente4,8
Hollands Kroon5
Hoogeveen6,9
Hoorn8,2
Horst aan de Maas3,6
Houten3,8
Huizen6,5
Hulst5
IJsselstein6,3
Kaag en Braassem4,7
Kampen5,9
Kapelle3,5
Katwijk5,2
Kerkrade12,5
Koggenland3,5
Krimpen aan den IJssel6,2
Krimpenerwaard4,9
Laarbeek4
Landerd3,5
Landgraaf9,1
Landsmeer6
Langedijk4,4
Lansingerland4,9
Laren5,5
Leeuwarden9
Leiden6,2
Leiderdorp4,9
Leidschendam-Voorburg7,1
Lelystad13,4
Leudal4,4
Leusden3,5
Lingewaard4,5
Lisse4,1
Lochem3,8
Loon op Zand5,4
Lopik4,8
Loppersum5,6
Losser6,3
Maasdriel5,5
Maasgouw4,9
Maassluis8,5
Maastricht7,2
Medemblik6
Meerssen4,4
Meierijstad5
Meppel5,9
Middelburg6,1
Midden-Delfland3,3
Midden-Drenthe5,3
Midden-Groningen9,6
Mill en Sint Hubert4,2
Moerdijk6,4
Molenlanden4,3
Montferland6,4
Montfoort3,9
Mook en Middelaar3,6
Neder-Betuwe5,9
Nederweert4,1
Nieuwegein8
Nieuwkoop4,7
Nijkerk4,8
Nijmegen7
Nissewaard10,3
Noardeast-Fryslân5,3
Noord-Beveland6,5
Noordenveld4,7
Noordoostpolder6,7
Noordwijk5,1
Nuenen, Gerwen en Nederwetten3,8
Nunspeet4,8
Oegstgeest3,8
Oirschot3,8
Oisterwijk4,4
Oldambt10
Oldebroek4,9
Oldenzaal5,5
Olst-Wijhe4,5
Ommen4,6
Oost Gelre3,4
Oosterhout6,9
Ooststellingwerf5,9
Oostzaan4,2
Opmeer4,2
Opsterland5
Oss7,6
Oude IJsselstreek6,1
Ouder-Amstel6,2
Oudewater3,9
Overbetuwe4,9
Papendrecht6,4
Peel en Maas3,5
Pekela11,7
Pijnacker-Nootdorp5
Purmerend8
Putten4,6
Raalte4
Reimerswaal5,7
Renkum5,1
Renswoude4,9
Reusel-De Mierden4
Rheden7,5
Rhenen5,6
Ridderkerk7,1
Rijssen-Holten4,3
Rijswijk8,9
Roerdalen5,3
Roermond9,5
Roosendaal8,8
Rotterdam15,5
Rozendaal1,3
Rucphen7,1
Schagen4,4
Scherpenzeel4,4
Schiedam13,7
Schiermonnikoog7,7
Schouwen-Duiveland5
's-Gravenhage13,3
's-Hertogenbosch7,2
Simpelveld6,5
Sint Anthonis3
Sint-Michielsgestel3,5
Sittard-Geleen9,1
Sliedrecht6,7
Sluis5,5
Smallingerland7,4
Soest6,3
Someren3,8
Son en Breugel3,9
Stadskanaal9,1
Staphorst4
Stede Broec5,9
Steenbergen6,2
Steenwijkerland6,6
Stein5,3
Stichtse Vecht5,6
Súdwest-Fryslân5,6
Terneuzen7,4
Terschelling4
Texel4,1
Teylingen4,3
Tholen6,3
Tiel9,6
Tilburg9,2
Tubbergen3,6
Twenterand5,8
Tynaarlo4
Tytsjerksteradiel4,6
Uden6,1
Uitgeest4,6
Uithoorn6,9
Urk5,1
Utrecht6,5
Utrechtse Heuvelrug5
Vaals7,4
Valkenburg aan de Geul6,3
Valkenswaard5,4
Veendam9,5
Veenendaal6,9
Veere2,9
Veldhoven4,4
Velsen7,7
Venlo8,5
Venray6,2
Vijfheerenlanden6,6
Vlaardingen11,4
Vlieland6
Vlissingen9,5
Voerendaal3,9
Voorschoten4,9
Voorst4
Vught4,7
Waadhoeke5,8
Waalre3,8
Waalwijk7,1
Waddinxveen6
Wageningen3,8
Wassenaar5,6
Waterland4,1
Weert6,1
Weesp6,6
West Betuwe4,9
West Maas en Waal4,8
Westerkwartier4,8
Westerveld4,2
Westervoort7,7
Westerwolde8,1
Westland5,1
Weststellingwerf6,6
Westvoorne4,8
Wierden3,9
Wijchen5,5
Wijdemeren5,3
Wijk bij Duurstede4,8
Winterswijk6,4
Woensdrecht5,8
Woerden4,5
Wormerland4,8
Woudenberg4,2
Zaanstad10
Zaltbommel5,2
Zandvoort9
Zeewolde6,7
Zeist6,3
Zevenaar7,4
Zoetermeer9,3
Zoeterwoude3,2
Zuidplas6
Zundert4,5
Zutphen7,5
Zwartewaterland4,5
Zwijndrecht8,9
Zwolle6,6