Zuivelproducten 10 procent duurder in één jaar tijd

boodschappen met bijhorende kassabon
Zuivelproducten zijn het afgelopen jaar flink in prijs gestegen. Consumenten betaalden in de winkels in juli 2017 bijna 10 procent meer voor melkproducten dan een jaar eerder. Dit is de grootste prijsstijging van zuivel in bijna tien jaar tijd. Uitgaven aan zuivel maken circa 14 procent uit van de bestedingen aan voeding. Dit meldt het CBS op basis van nadere analyse van de consumentenprijsindex.

Naast zuivelproducten, die de kroon spanden, waren vlees en vis ook flink duurder dan vorig jaar. Een stukje vlees op het bord kostte in juli 2017 ruim 5 procent meer dan een jaar eerder. Vis steeg tweemaal zo hard in prijs als vlees. Andere voedingsmiddelen stegen minder hard in prijs. Gemiddeld was de consument in de winkel 3,3 procent duurder uit voor zijn eten dan vorig jaar. Dat is de grootste prijsstijging in vier jaar tijd. De gemiddelde prijsstijging van alle goederen en diensten was in juli op jaarbasis 1,3 procent. De prijsontwikkeling van voeding droeg 0,4 procentpunt bij aan deze prijsstijging.

Consumentenprijzen
 Prijsontwikkeling
Alle goederen en diensten1,3
Voeding3,3
Zuivel9,7
Vlees en vis5,9
Brood en granen2,9
Groente en fruit1,8
Overige voeding0,3

Prijs boter en melk stijgt flink

Van alle zuivelproducten zijn vooral melk en boter sterk in prijs gestegen. In juli 2017 betaalden consumenten 35 procent meer voor zowel boter als volle melk. Halfvolle melk ging een kwart in prijs omhoog en kaas was 7 procent duurder. Andere zuivelproducten zoals houdbare melk en ijs stegen minder hard in prijs. Yoghurt nam met ruim 2 procent relatief weinig toe in prijs.

Consumentenprijzen zuivel, juli 2017
 Prijsontwikkeling
Zuivel9,7
Boter35,1
Verse volle melk34,9
Verse halfvolle en magere melk28
Kaas en kwark7,1
Houdbare melk5,4
Consumptie-ijs en roomijs5,2
Overige zuivelproducten4,4
Yoghurt2,3

Prijsstijging in Nederland behoort tot de hoogste uit de eurozone

De prijsstijging van zuivelproducten in Nederland behoorde in juli 2017 tot de hoogste in de eurozone. Van alle landen in de eurozone stegen in Nederland volle en halfvolle melk het sterkst in prijs. Ook de prijsstijging van andere zuivelproducten was hoger dan in veel andere landen van de eurozone. Wel lag het prijsniveau in 2016 iets lager dan in de meeste andere landen van de eurozone.

Flinke prijsstijging melkproducten komt vaker voor

Na 2000 is het meerdere keren voorgekomen dat de prijs van melkproducten sterk opliep. Rond 2001 steeg de prijs, mede als gevolg van de mond- en klauwzeercrisis. In de periode 2007-2008, toen er sprake was van meer vraag uit het buitenland, en in 2013-2014 liep de prijs eveneens sterk op om na 2014 weer te dalen. In de periode van begin 2015 tot halverwege 2016 ging de prijs van melkproducten omlaag doordat er meer melk op de markt kwam, onder meer vanwege de afschaffing van het melkquotum. In de tweede helft van 2016 stegen de prijzen weer.

De prijsstijging van zuivelproducten in de winkels is onder meer een gevolg van gestegen producentenprijzen. De prijs bij de boer was in juli 2017 flink hoger dan een jaar eerder. Naast de producentenprijzen spelen handelsmarges, loonkosten en transportkosten een belangrijke rol in de ontwikkeling van de prijs die de consument betaalt.

Prijsindex zuivelproducten
 ZuivelHalfvolle melkKaas en kwarkConsumptie-ijs en roomijs
2000 100100100100
2000 f98,596,999,598,9
2000 m98,696,299,9100,7
2000 a98,296,799,298,6
2000 m98,396,799,597,4
2000 j98,797,399,797,7
2000 j98,997,799,297,6
2000 a99,799,799,896,9
2000 s100,8100,8101,297,1
2000 o101101,3101,398,5
2000 n101,3101,3101,999,6
2000 d101,4101,5101,999,4
2001 j102,3101,5103,4102
2001 f104105,1104,2102,6
2001 m105,1106,4105,3102,4
2001 a106,3108,8106,8104,1
2001 m106108,7106,8103,1
2001 j105,9108,2106,5103,7
2001 j107,9112,6107103,4
2001 a109114,1108,3104,4
2001 s108,9114,5108103,2
2001 o109,9117,9107,6103,6
2001 n110,5118,4109103,3
2001 d111119,3109,5103,6
2002 j111,3121,1109,4103,9
2002 f111,5120,6109,9104,9
2002 m112121,3109,9106,3
2002 a112121,8110,1106,7
2002 m112,1121,8110,3106,1
2002 j112122109,6104,9
2002 j112,4122,9109,8107,2
2002 a113,1123,2111,5107,2
2002 s112,5121,2110,9107,2
2002 o112,6122,1111106
2002 n112122,1110,2104,6
2002 d112,7122,6111,1106,6
2003 j112,5121,9110,7107
2003 f112,9121,1112,1107,8
2003 m112,6120,8111,4108,4
2003 a112,7121,5111,2106,2
2003 m113,1121,3112,3106,3
2003 j113,6121,3113,1106,2
2003 j113,6121,6112,4107
2003 a113,7120,9112,6109
2003 s113,8120,9113,3106
2003 o113,6121,5112,3109,5
2003 n112,8120,9112,5106,6
2003 d111,3116,3112,3106,4
2004 j111,4116,3112,7106,3
2004 f110,9115,9112,4106,5
2004 m110,5116,1111,8106
2004 a110,3116,3111,8103
2004 m109,8117,1110,2104,1
2004 j109118,2108,2103,9
2004 j109,2118,3108,7104,5
2004 a109,1118,7108,1104,8
2004 s108,8118,4107,7105,3
2004 o108,8118,4108105,4
2004 n108,3118,8107,3104,3
2004 d107,6118,7107102,5
2005 j106,9118105,5102,9
2005 f107,1117,4106,4103,1
2005 m106,8118105,5103,4
2005 a106118,1104,4101,2
2005 m106,6118,7105,898
2005 j106,9118,4106,198,6
2005 j106,8119,3106,197,6
2005 a106,6119,1106,296,1
2005 s106,1118,5105,396,7
2005 o105,8118105,296,2
2005 n106,1118,1105,396,2
2005 d105,6118,3104,694,8
2006 j106119,1104,995,5
2006 f106,2119,7105,194,7
2006 m105,8118,4104,694,5
2006 a105,4117,8104,193,8
2006 m104,9117,1104,592,9
2006 j104,3116,1103,793,4
2006 j103,9115,5103,293,4
2006 a103,7115,1103,591,1
2006 s103,5114,8102,891,4
2006 o103,8114,4103,591,9
2006 n103,4114,4103,191,6
2006 d103,2114,5102,492,1
2007 j103,3114,8102,793
2007 f103,8114,5103,892,4
2007 m103,8114103,892,4
2007 a104,2114,9104,491,8
2007 m103,7115,8103,191,6
2007 j104,3117,7104,290,6
2007 j104,4119,8103,890,7
2007 a105,7122,7104,889,5
2007 s107,5124,5105,789,9
2007 o110,3127,7109,491,1
2007 n115,2131,3118,691
2007 d116,7132121,591,1
2008 j118,4135,1123,291,7
2008 f120135,612491,8
2008 m120,8140,9122,991,7
2008 a120,9141,5123,191,4
2008 m120,8141,6122,691,2
2008 j121,3143122,690,9
2008 j121,8144,5122,790
2008 a121,7144,8122,889,9
2008 s121,9144,7123,189,9
2008 o122,3144,2124,690,7
2008 n122,4143,8124,789,8
2008 d122,2143,3124,689,6
2009 j121,4144,3123,688,5
2009 f121,2143,8123,587,8
2009 m120,8143,112387,9
2009 a121,1143123,188,3
2009 m120,5143122,389,1
2009 j119,4141,9121,886,3
2009 j118,3141,2121,184,5
2009 a117,8140,6120,882,8
2009 s117,5140,5120,482,5
2009 o117,3139,112182,1
2009 n116,9140,9119,582,1
2009 d117,2140,8120,281
2010 j115,1141,3116,680
2010 f116,3141,7118,881
2010 m116,5142,3119,480,8
2010 a116,5142,711984,1
2010 m116,6144118,286,2
2010 j116,9144,7119,285,9
2010 j117,5144,6120,685,3
2010 a117,5144120,785,6
2010 s116143,8118,484,3
2010 o115,9144118,384,4
2010 n115,8143,9118,282,9
2010 d115,9143,6119,482,6
2011 j114142,5117,182,5
2011 f115,8143,7119,982,9
2011 m116,6144,8120,982,4
2011 a117,6144,7122,183,8
2011 m118,2147,7121,485,2
2011 j119,6149,3123,284,3
2011 j118,9148,7121,383,3
2011 a118,7147,8121,383,2
2011 s118,6149,912182,7
2011 o119,4150,2122,983,9
2011 n119,2150,1122,784,3
2011 d119149,8122,484,5
2012 j118149,6119,484,6
2012 f120,7152,8122,285,6
2012 m120153,2121,984,4
2012 a120,6153,3122,982
2012 m120,4153,4121,883,1
2012 j120,1151,5122,382,4
2012 j119,7150,8122,280,9
2012 a120,2152,2122,282,1
2012 s119,6153121,184
2012 o119,1152,3119,584
2012 n120,4153,3122,983,7
2012 d120,9157,112383,3
2013 j120,3158,6121,483,5
2013 f121,1157,8122,984,1
2013 m121,1158,5122,584,5
2013 a120,8158,1123,283
2013 m121,6157,8123,782,6
2013 j120,4158,9120,781,7
2013 j122,7159,6125,982,7
2013 a123,2159,8126,484,3
2013 s122,3158,9125,184,2
2013 o122160,1124,383,8
2013 n123,1160,3127,384,6
2013 d123,7163,6126,382
2014 j124,6167,3124,783
2014 f126,1167,412784,5
2014 m126,6167,2127,684,5
2014 a127,6168,3129,583,8
2014 m127,8168,1130,183,9
2014 j128,7168,2131,383,3
2014 j129,5167,8132,983,7
2014 a130,6168,4135,882,8
2014 s129,3168,1132,283,7
2014 o130168,4134,283,3
2014 n128,4166,2131,983,1
2014 d129,3164134,282,4
2015 j127163,5132,381,8
2015 f129,3162,3134,785,7
2015 m128,8163134,285,5
2015 a128,8161,6134,884,5
2015 m128,5162,7134,481,9
2015 j127,1159,4132,881,1
2015 j126,5158,1132,279,8
2015 a125,9156,8131,779,9
2015 s125,5158,4130,182,1
2015 o124,4158,2128,183,7
2015 n125,1160129,482,2
2015 d125161,912981
2016 j122,7159,5127,475,6
2016 f125162,2129,978,9
2016 m123,6161,8126,980,3
2016 a124,6159,2128,484,3
2016 m123,5160,6128,571,6
2016 j123156128,671,3
2016 j121,1149,7126,772,6
2016 a122153127,872,4
2016 s121,8152,1126,873,1
2016 o123,4152,2127,481
2016 n124,3171,6125,778
2016 d125,2177,8124,278,3
2017 j124,8185,1123,678
2017 f126,8186,4125,479,5
2017 m128,4189,5127,977,4
2017 a129,2191,5129,975,6
2017 m131,4190,2134,277,7
2017 j132,2191,7135,574
2017 j132,8191,6135,776,4

Halfvolle melk sinds 2000 bijna verdubbeld in prijs

Sinds juli 2000 is de prijsstijging van zuivel, met 34 procent, iets lager dan de gemiddelde prijsstijging van alle goederen en diensten die de consument koopt. Halfvolle melk spande de kroon en verdubbelde in deze periode bijna in prijs. De prijsstijging van kaas was vergelijkbaar met die van zuivel. Yoghurt werd ruim 20 procent duurder. IJs is een van de weinige etenswaren dat sinds 2000 goedkoper is geworden: ruim 21 procent.

Het enige voedingsmiddel dat sinds 2000 nog meer in prijs is gestegen dan halfvolle melk is de aardappel. Aardappelen waren in juli 2017 meer dan verdubbeld in prijs. De prijzen van aardappelen, groente en fruit zijn sterk afhankelijk van het weer. Na slechtere oogsten zijn de prijzen in de winkels hoger. Mede daardoor waren de prijzen van groente en fruit gemiddeld meer dan 50 procent hoger dan in juli 2000.

Prijsontwikkeling juli 2000- juli 2017
 Prijsontwikkeling
Alle goederen en diensten36,6
Voeding32,4
Groente en fruit47,7
Vlees en vis34,8
Zuivel34,3
Brood en granen28,6
Overige voeding12,4

Meeste uitgaven aan zuivel gaan naar kaas

De consument besteedt circa 11 procent van zijn uitgaven aan voeding, in totaal bijna 35 miljard euro in 2016. Hiervan gaat 14 procent op aan zuivel. Van al deze melkproducten besteedt de consument weer het meeste aan kaas. Ook aan melk wordt een flink deel besteed.

Aan vlees en vis wordt een groter deel besteed, een kwart van de uitgaven aan voeding gaat hieraan op. Brood en granen maken ruim 20 procent van de voedingsuitgaven uit, net als fruit en groente.

Aandeel zuivel in uitgaven aan voeding

In de meeste andere landen van de eurozone wordt een groter deel van uitgaven aan voeding aan melkproducten besteed. Het grootste deel van de uitgaven aan zuivel wordt besteed in Litouwen. Daar wordt ruim 20 procent van het budget aan voeding uitgegeven aan zuivel. In Spanje is het aandeel het kleinst, 13 procent.

Aandeel zuivel in bestedingen aan voeding
 Aandeel zuivel in voeding
Litouwen22,7
Finland22,1
Slowakije21,2
Cyprus20,7
Estland20,5
Letland19,9
Malta18,7
Slovenië18,6
Griekenland17,4
Duitsland16,3
Frankrijk15,5
Oostenrijk15,4
Italië15
Luxemburg14,5
Ierland14,5
Nederland14,1
België14
Portugal13,5
Spanje13,4

Relevante links