Trend van broedvogels: indexcijfers

Trend van broedvogels: indexcijfers

Broedvogels Perioden Broedvogelindex (index basisjaar=100)
Soortgroeptrend broedvogels 2021 116
Aalscholver 2021 90
Appelvink 2021 248
Baardman 2021 79
Bergeend 2021 108
Blauwborst 2021 469
Blauwe Kiekendief 2021 10
Blauwe Reiger 2021 70
Boerenzwaluw 2021 105
Bontbekplevier 2021 95
Bonte Vliegenvanger 2021 230
Boomklever 2021 219
Boomkruiper 2021 173
Boomleeuwerik 2021 238
Boompieper 2021 177
Boomvalk 2021 50
Bosrietzanger 2021 99
Bosuil 2021 146
Braamsluiper 2021 107
Brandgans 2021 97
Brilduiker 2021 50
Bruine Kiekendief 2021 73
Buidelmees 2021 9
Buizerd 2021 244
Cetti's Zanger 2021 106
Dodaars 2021 134
Draaihals 2021 92
Duinpieper 2021 0
Dwergstern 2021 231
Eider 2021 43
Ekster 2021 71
Europese Kanarie 2021 1
Fazant 2021 51
Fitis 2021 45
Fluiter 2021 28
Fuut 2021 58
Gaai 2021 123
Geelgors 2021 131
Gekraagde Roodstaart 2021 145
Gele Kwikstaart 2021 113
Geoorde Fuut 2021 145
Gierzwaluw 2021 89
Glanskop 2021 123
Goudhaan 2021 57
Grasmus 2021 215
Graspieper 2021 86
Graszanger 2021 100
Grauwe Gans 2021 100
Grauwe Gors 2021 0
Grauwe Kiekendief 2021 387
Grauwe Klauwier 2021 430
Grauwe Vliegenvanger 2021 66
Groene Specht 2021 331
Groenling 2021 180
Grote Bonte Specht 2021 226
Grote Gele Kwikstaart 2021 100
Grote Karekiet 2021 18
Grote Lijster 2021 61
Grote Mantelmeeuw 2021 100
Grote Stern 2021 141
Grote Zilverreiger 2021 100
Grutto 2021 32
Havik 2021 112
Heggenmus 2021 85
Holenduif 2021 185
Houtduif 2021 96
Houtsnip 2021 134
Huismus 2021 66
Huiszwaluw 2021 125
IJsvogel 2021 190
Kauw 2021 93
Kemphaan 2021 0
Kerkuil 2021 211
Kievit 2021 49
Klapekster 2021 0
Kleine barmsijs 2021 2
Kleine Bonte Specht 2021 336
Kleine Karekiet 2021 101
Kleine Mantelmeeuw 2021 310
Kleine Plevier 2021 168
Kleine Zilverreiger 2021 100
Kleinst Waterhoen 2021 300
Kluut 2021 48
Kneu 2021 59
Knobbelzwaan 2021 168
Koekoek 2021 87
Kokmeeuw 2021 41
Kolgans 2021 77
Koolmees 2021 134
Korhoen 2021 0
Kraanvogel 2021 100
Krakeend 2021 528
Kramsvogel 2021 1
Krooneend 2021 100
Kruisbek 2021 51
Kuifeend 2021 96
Kuifleeuwerik 2021 0
Kuifmees 2021 58
Kwak 2021 100
Kwartel 2021 109
Bron: CBS.
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


In deze tabel wordt een overzicht gegeven van de trends van alle inheemse regelmatig in Nederland broedende vogelsoorten waarvoor een betrouwbare landelijke trend kan worden berekend. Tevens bevat deze tabel de (meetkundig) gemiddelde trend van alle in deze tabel genoemde soorten. Trends zijn weergegeven vanaf 1990 of vanaf het jaar ná 1990 waarop betrouwbare tellingen van de betreffende soort beschikbaar zijn. Het jaar 1990 is in de meeste gevallen het basisjaar met index=100. Een ander basisjaar komt voor bij soorten die pas vanaf een later jaar geteld worden en/of soorten die zeer sterk in aantal zijn toegenomen. Daarbij is het eerste teljaar óf het laatste teljaar gekozen als basisjaar met index=100.De landelijke trend van broedvogels is gebaseerd op verschillende typen steekproef-tellingen waarvan de gegevens gecombineerd worden. De basis van de tellingen wordt gevormd door territoriumkarteringen in meetpunten van circa 50-200 ha, waarbij territoria van broedparen worden bepaald door herhaalde bezoeken van de meetpunten in het broedseizoen. Er zijn echter ook aanvullende methoden voor soorten waarvoor deze methode minder of niet geschikt is, bijvoorbeeld punttellingen voor stadsvogels.

De trends worden in deze tabel weergegeven in indexcijfers per jaar. Indexcijfers per jaar hebben echter een brede betrouwbaarheidsmarge, waardoor op grond daarvan niet zonder meer geconcludeerd kan worden of de populatie van een soort significant in aantal is toe- of afgenomen. Of er van toe- of afname sprake is, wordt daarom apart berekend over de hele reeks van jaren en de meest recente periode van 12 jaar. De toe- of afname wordt vervolgens geclassificeerd als sterk, indien de gemiddelde jaarlijkse verandering méér dan 5% bedraagt of matig als de verandering ook kleiner kan zijn dan 5%. Indien geen toe- of afname kan worden aangetoond maar de gemiddelde jaarlijkse verandering kleiner of gelijk is aan 5%, dan wordt deze beoordeeld als stabiel. Wanneer geen toe- of afname kan worden aangetoond en de trend ook niet als stabiel kan worden beschouwd, dan wordt deze beoordeeld als onzeker. Vanwege beperkingen in StatLine kunnen deze trendbeoordelingen niet in dezelfde tabel worden weergegeven als de indexcijfers. Ze zijn daarom in een afzonderlijke tabel weergegeven (zie paragraaf 3. Koppelingen naar relevante tabellen en artikelen).

Status van de cijfers:
Ieder jaar komen nieuwe telgegevens beschikbaar die worden verwerkt bij de (her-)berekening van trends. Door deze toegevoegde jaarcijfers en eventuele nalevering van telgegevens in combinatie met de gebruikte analysemethode kunnen de cijfers bij herberekening enigszins variëren, waardoor met name de cijfers van de laatste 3 jaar kunnen veranderen.

Door het uitbreken van mond- en klauwzeer in 2001 zijn in dat jaar te weinig broedvogelgegevens verzameld om betrouwbare indexcijfers te kunnen berekenen. Voor het jaar 2001 zijn daarom de gemiddelden van 2000 en 2002 weergegeven.

Wijzigingen per 4 november 2022
Indexwaarden van 2021 zijn toegevoegd.
Indexwaarden van een groot deel van de soorten zijn in grotere mate gewijzigd dan gebruikelijk bij een update van deze tabel. Dit is het gevolg van het beschikbaar komen van verbeterde populatiegegevens van broedvogels in de vogelatlas van 2018 (zie paragraaf 3). Deze hebben geleid tot herschikking van deelgebieden van Nederland en wijzigingen in de onderlinge weging van de telresultaten in die gebieden. Deze weging vindt plaats ter correctie van verschillen in steekproefdichtheid in de deelgebieden.

Wijzigingen per 10 november 2021:
Indexwaarden van het jaar 2019 en 2020 zijn toegevoegd.
Er zijn zeven extra soorten (Europese Kanarie, Graszanger, Houtsnip, Kleinst Waterhoen, Kraanvogel, Oehoe en Witwangstern) opgenomen, omdat de tellingen daarvan inmiddels betrouwbare trends opleveren.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
De tabel wordt jaarlijks geactualiseerd. De eerstvolgende update verschijnt in oktober 2023.

Toelichting onderwerpen

Broedvogelindex
De veranderingen in de populaties worden beschreven met behulp van indexcijfers. De index is een jaarlijks verloop van de populatie uitgedrukt in een relatieve waarde ten opzichte van een basisjaar. Dit basisjaar (voor de meeste soorten het jaar 1990) heeft het indexcijfer 100. Bij soorten die in 1990 nog niet of nauwelijks in Nederland als broedvogel aanwezig waren, is het basisjaar het laatste jaar. Bij soorten die in 1990 wél als broedvogel aanwezig waren, maar die niet of niet goed geteld konden worden, is het basisjaar het eerste jaar met betrouwbare tellingen.