Emissies van luchtverontreinigende stoffen volgens NEC-richtlijnen

Emissies van luchtverontreinigende stoffen volgens NEC-richtlijnen

Bronnen Perioden NMVOS (mln kg) SO2 (mln kg) NOx (mln kg) NH3 (mln kg) PM10 (mln kg)
Totaal Stationaire en mobiele bronnen 1990 580,9 196,4 657,0 350,04 72,96
Totaal Stationaire en mobiele bronnen 2000 335,1 78,0 465,1 175,01 41,66
Totaal Stationaire en mobiele bronnen 2010 272,6 35,5 339,7 132,60 28,37
Totaal Stationaire en mobiele bronnen 2014 249,0 30,0 278,1 126,47 24,87
Totaal Stationaire en mobiele bronnen 2015 256,2 30,6 277,0 127,65 24,49
Totaal Stationaire en mobiele bronnen 2016 253,7 27,6 263,0 127,62 23,95
Totaal Stationaire en mobiele bronnen 2017 254,0 26,2 252,0 131,12 23,52
Totaal Stationaire en mobiele bronnen 2018 241,1 24,6 244,3 129,31 22,69
Totaal Stationaire en mobiele bronnen 2019* 238,2 22,0 239,2 125,69 21,80
Stationaire bronnen, totaal 1990 402,3 170,6 282,1 349,07 48,21
Stationaire bronnen, totaal 2000 252,1 63,3 184,5 170,65 26,19
Stationaire bronnen, totaal 2010 224,2 32,9 136,4 128,02 20,91
Stationaire bronnen, totaal 2014 210,9 28,8 112,6 122,53 20,10
Stationaire bronnen, totaal 2015 219,2 29,9 115,8 123,76 20,14
Stationaire bronnen, totaal 2016 217,9 27,0 110,5 123,67 19,99
Stationaire bronnen, totaal 2017 218,2 25,6 105,2 127,06 19,88
Stationaire bronnen, totaal 2018 206,4 24,0 101,5 125,17 19,30
Stationaire bronnen, totaal 2019* 204,0 21,4 100,0 121,54 18,55
Energiesector 1990 32,4 112,8 103,9 0,01 7,95
Energiesector 2000 27,2 48,3 64,9 0,02 3,65
Energiesector 2010 14,3 19,4 32,9 0,02 0,55
Energiesector 2014 13,2 18,3 26,8 0,04 0,53
Energiesector 2015 12,4 19,7 27,5 0,05 0,63
Energiesector 2016 11,0 17,1 23,3 0,07 0,47
Energiesector 2017 10,3 15,3 21,6 0,07 0,45
Energiesector 2018 8,1 13,6 20,7 0,08 0,37
Energiesector 2019* 7,4 11,2 20,6 0,08 0,30
Nijverheid (geen energiesector) 1990 160,9 51,4 79,0 4,70 27,71
Nijverheid (geen energiesector) 2000 77,3 13,9 34,9 2,70 10,78
Nijverheid (geen energiesector) 2010 50,7 12,3 30,3 1,75 8,53
Nijverheid (geen energiesector) 2014 43,5 9,5 25,0 1,32 7,77
Nijverheid (geen energiesector) 2015 41,2 9,3 24,8 1,38 7,83
Nijverheid (geen energiesector) 2016 36,6 8,9 25,2 1,66 8,09
Nijverheid (geen energiesector) 2017 38,1 9,3 24,5 1,53 8,27
Nijverheid (geen energiesector) 2018 33,3 9,4 23,8 1,80 8,20
Nijverheid (geen energiesector) 2019* 33,7 9,2 23,1 1,79 7,81
Particulier huishouden 1990 52,3 1,2 23,4 9,71 5,01
Particulier huishouden 2000 50,8 0,5 21,3 6,17 5,07
Particulier huishouden 2010 48,6 0,5 15,7 6,80 4,74
Particulier huishouden 2014 47,6 0,4 9,9 7,50 4,29
Particulier huishouden 2015 47,0 0,4 9,8 7,52 4,11
Particulier huishouden 2016 46,7 0,4 9,6 7,49 3,98
Particulier huishouden 2017 46,6 0,4 8,7 7,25 3,94
Particulier huishouden 2018 46,8 0,4 8,4 7,01 3,84
Particulier huishouden 2019* 46,7 0,4 8,1 7,03 3,68
01 Landbouw (stationaire bronnen) 1990 99,6 0,0 58,0 330,52 4,92
01 Landbouw (stationaire bronnen) 2000 72,5 0,0 49,7 157,57 5,46
01 Landbouw (stationaire bronnen) 2010 83,1 0,1 45,4 115,40 6,09
01 Landbouw (stationaire bronnen) 2014 81,3 0,1 41,5 109,55 6,46
01 Landbouw (stationaire bronnen) 2015 93,2 0,1 43,7 110,70 6,52
01 Landbouw (stationaire bronnen) 2016 99,0 0,1 43,0 109,98 6,47
01 Landbouw (stationaire bronnen) 2017 98,3 0,1 41,0 113,76 6,27
01 Landbouw (stationaire bronnen) 2018 93,3 0,1 39,9 111,14 5,95
01 Landbouw (stationaire bronnen) 2019* 91,4 0,1 39,8 107,52 5,82
Mobiele bronnen; totaal 1990 178,6 25,7 375,0 0,97 24,75
Mobiele bronnen; totaal 2000 83,0 14,7 280,6 4,36 15,47
Mobiele bronnen; totaal 2010 48,3 2,7 203,2 4,58 7,46
Mobiele bronnen; totaal 2014 38,0 1,2 165,5 3,94 4,77
Mobiele bronnen; totaal 2015 36,9 0,7 161,2 3,89 4,35
Mobiele bronnen; totaal 2016 35,9 0,6 152,5 3,95 3,95
Mobiele bronnen; totaal 2017 35,8 0,6 146,8 4,06 3,64
Mobiele bronnen; totaal 2018 34,7 0,6 142,9 4,14 3,39
Mobiele bronnen; totaal 2019* 34,2 0,6 139,2 4,14 3,25
Wegverkeer 1990 152,3 15,4 282,3 0,95 18,42
Wegverkeer 2000 57,5 3,6 179,3 4,34 9,93
Wegverkeer 2010 32,5 0,2 134,0 4,57 4,59
Wegverkeer 2014 25,5 0,2 98,6 3,92 2,33
Wegverkeer 2015 25,0 0,2 94,5 3,87 1,99
Wegverkeer 2016 24,4 0,2 88,6 3,93 1,75
Wegverkeer 2017 24,9 0,2 86,2 4,04 1,58
Wegverkeer 2018 24,1 0,2 83,5 4,13 1,39
Wegverkeer 2019* 24,1 0,2 83,5 4,13 1,39
Scheepvaart 1990 16,4 1,9 30,7 0,01 1,36
Scheepvaart 2000 15,7 2,2 30,0 0,01 1,36
Scheepvaart 2010 10,4 0,5 24,6 0,01 0,96
Scheepvaart 2014 8,1 0,0 27,6 0,01 0,96
Scheepvaart 2015 7,6 0,0 27,9 0,01 0,96
Scheepvaart 2016 7,4 0,0 27,4 0,01 0,93
Scheepvaart 2017 7,2 0,0 27,9 0,01 0,93
Scheepvaart 2018 7,1 0,0 28,0 0,01 0,92
Scheepvaart 2019* 6,7 0,0 25,3 0,01 0,82
Landbouw (mobiele bronnen) 1990 2,7 1,2 14,8 0,00 1,31
Landbouw (mobiele bronnen) 2000 2,2 1,2 14,5 0,00 1,03
Landbouw (mobiele bronnen) 2010 1,2 0,1 11,0 0,00 0,53
Landbouw (mobiele bronnen) 2014 1,0 0,0 10,8 0,00 0,42
Landbouw (mobiele bronnen) 2015 0,9 0,0 10,4 0,00 0,39
Landbouw (mobiele bronnen) 2016 0,8 0,0 9,1 0,00 0,33
Landbouw (mobiele bronnen) 2017 0,7 0,0 8,2 0,00 0,29
Landbouw (mobiele bronnen) 2018 0,6 0,0 7,6 0,00 0,26
Landbouw (mobiele bronnen) 2019* 0,6 0,0 7,0 0,00 0,23
Bron: CBS.
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


Deze tabel bevat cijfers over de totale emissies in Nederland door stationaire en mobiele bronnen, berekend volgens de Europese NEC-richtlijn (NEC= National Emission Ceilings). Deze is in 2001 door het Europees Parlement en de Raad van Europa opgesteld om de uitstoot van bepaalde grensoverschrijdende luchtverontreinigende stoffen te beperken. Per land zijn daarvoor nationale plafonds vastgesteld voor SO2 (zwaveldioxide), NOx (stikstofoxiden), NH3 (ammoniak) en NMVOS (vluchtige organische stoffen, exclusief methaan).
De berekening van de emissies door stationaire bronnen is gebaseerd op onder andere de emissie-opgaven in de milieujaarverslagen van individuele bedrijven en CBS-productie- en -energiegegevens.
De cokesfabriek van Tata Steel (Hoogovens) behoort volgens de CBS Standaard Bedrijfsindeling (SBI) tot de energiesector. In deze tabel zijn de emissies hiervan echter opgenomen bij de Basismetaalindustrie.
De emissies door het wegverkeer en de visserij in deze tabel zijn gebaseerd op de afzet van motorbrandstoffen (“fuel-sold”). Bij het vaststellen van de NEC-emissieplafonds van 2010 is voor het wegverkeer destijds gebruik gemaakt van de in de NEC-richtlijn genoemde alternatieve berekening op basis van voertuigkilometers (“fuel-used”). De op deze wijze berekende emissies staan in de Statlinetabellen met emissies naar lucht op Nederlands grondgebied.
Gegevens beschikbaar vanaf: 1990.

Status van de cijfers:
De cijfers over 2019 zijn voorlopig, alle andere jaren zijn defintief. Om een samenhangende en consistente tijdreeks te verkrijgen wordt ieder jaar de complete tijdreeks (her)berekend, zodat de laatste inzichten, met name ten aanzien van de emissiefactoren, in de berekeningen kunnen worden meegenomen.

Wijzigingen per 1 september 2020:
Toevoeging voorlopige cijfers 2019.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
Defintieve cijfers over 2019 worden in maart 2021 gepubliceerd.

Toelichting onderwerpen

NMVOS
Vluchtige organische stoffen, exclusief methaan.

Vluchtige organische stoffen ontstaan onder andere door onvolledige verbranding van brandstoffen en door verdamping van brandstoffen, koelmiddelen en ander chemische stoffen. Daarnaast onstaan VOS-emissies tijdens allerlei industriële processen. Vluchtige organische stoffen spelen een rol bij de vorming van smog en zijn soms kankerverwekkend.
SO2
Zwaveldioxide.

SO2 komt vooral vrij bij de verbranding van de in brandstoffen aanwezige zwavel. Het veroorzaakt verzuring van het milieu.
NOx
Stikstofoxiden (NOx = NO en NO2, berekend als NO2).

Stikstofoxiden worden met name gevormd bij verbrandingsprocessen. Hierbij wordt stikstof uit de (verbrandings)lucht omgezet tot NOx. Stikstofoxiden veroorzaken verzuring en spelen een rol bij smogvorming. Stikstofdioxide (NO2) is schadelijk voor de gezondheid.
NH3
Ammoniak (NH3).

NH3 ontstaat vooral bij natuurlijke processen maar ook, in mindere mate, bij de verbranding van brandstoffen en bij industriële processen. De belangrijkste bron is natuurlijke mest. NH3 veroorzaakt verzuring van het milieu.
PM10
Fijn stof (= deeltjes met doorsnede kleiner dan 10 micrometer).

PM10 is schadelijk voor de gezondheid. Het dringt diep door in de longen.