Stikstof in dierlijke mest op plafond 2025, fosfaat nog erboven
In 2025 kwam er 440 miljoen kilogram stikstof uit dierlijke mest, 2 procent minder dan een jaar eerder. Dat is gelijk aan het stikstofplafond van 2025. Ook de uitscheiding van fosfaat is gedaald, met 4 procent tot 142 miljoen kilogram. Dit is nog boven het geldende fosfaatplafond. Dit meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op basis van voorlopige cijfers.
Vanaf 2025 zijn de productieplafonds aangescherpt tot 440 miljoen kilogram stikstof en 135 miljoen kilogram fosfaat. Om hieraan te voldoen moest de uitscheiding van stikstof met 2 procent en van fosfaat met 8 procent dalen ten opzichte van 2024.
| Jaar | Stikstof (mln kg) | Fosfaat (mln kg) |
|---|---|---|
| 2015 | 497,5 | 180,0 |
| 2016 | 504,4 | 175,2 |
| 2017 | 512,1 | 169,0 |
| 2018 | 503,5 | 161,8 |
| 2019 | 489,7 | 155,5 |
| 2020 | 489,4 | 150,8 |
| 2021 | 471,0 | 148,0 |
| 2022 | 467,2 | 150,4 |
| 2023 | 463,6 | 147,5 |
| 2024 | 449,0 | 146,8 |
| 2025* | 439,5 | 141,5 |
| ¹⁾Derogatiebeschikking Europese Commissie 30-9-2022 *voorlopige cijfers | ||
Stikstofuitscheiding melkvee daalt
In 2025 was de stikstofuitscheiding in de mest van koeien, varkens, kippen en ander vee gelijk aan het stikstofplafond van 440 miljoen kilogram. De stikstofuitscheiding van rundvee is met 2 procent gedaald naar 292 miljoen kilogram. Melkkoeien en het bijbehorende jongvee scheidden 260 miljoen kilogram stikstof uit, 2 procent minder dan in 2024.
Nadat het melkquotum in 2015 werd afgeschaft, groeide de melkveestapel. Hierdoor steeg de mestproductie. Maatregelen om de melkveestapel te verkleinen zorgden ervoor dat de mestproductie vanaf 2017 daalde. Hierdoor en door een lager stikstofgehalte van het voer voor koeien nam de uitscheiding van stikstof door de veestapel sinds 2017 af met 14 procent (72 miljoen kilogram).
Minder stikstof in varkens- en pluimveemest
De stikstofuitscheiding van varkens daalde met 3 procent ten opzichte van 2024. Ook de uitscheiding door pluimvee nam af, met 1 procent. Deze dalingen komen voornamelijk doordat er in beide sectoren minder dieren zijn.
Door het overige vee, zoals vleesrundvee, paarden, pony’s, schapen en geiten, werd 53 miljoen kilogram uitgescheiden. Ook dit is lager dan in 2024.
| Jaar | Rundvee (mln kg) | Varkens (mln kg) | Pluimvee (mln kg) | Overig vee (mln kg) |
|---|---|---|---|---|
| 2015 | 315,7 | 99,3 | 62,0 | 20,5 |
| 2016 | 327,5 | 96,9 | 62,2 | 17,8 |
| 2017 | 337,0 | 97,4 | 58,9 | 18,8 |
| 2018 | 327,4 | 96,6 | 56,8 | 22,7 |
| 2019 | 315,7 | 93,7 | 56,0 | 24,3 |
| 2020 | 320,1 | 91,8 | 54,7 | 22,8 |
| 2021 | 305,9 | 88,9 | 54,3 | 21,9 |
| 2022 | 302,4 | 88,6 | 53,9 | 22,3 |
| 2023 | 307,1 | 81,7 | 52,6 | 22,2 |
| 2024 | 298,4 | 80,1 | 48,7 | 21,8 |
| 2025* | 292,3 | 77,7 | 48,1 | 21,4 |
| *voorlopige cijfers ¹⁾Derogatiebeschikking Europese Unie 30-09-2022 | ||||
Minder fosfaat in melkvee-, varkens- en pluimveemest
Sinds 2015 is de fosfaatuitscheiding van de hele veestapel afgenomen met 21 procent. In 2025 was dit 142 miljoen kilogram. Daarmee was dit nog 5 procent boven het fosfaatplafond van 2025.
De melkveesector zorgde met 75 miljoen kilogram voor 53 procent van de totale fosfaatuitscheiding. Dit was 3 procent minder dan in 2024.
Ook de uitscheiding van fosfaat via de mest van varkens en pluimvee is sinds 2015 gedaald, doordat er minder dieren zijn gehouden en doordat er minder fosfaat in het voer zit. De fosfaatuitscheiding van de varkenssector daalde in 2025 met 7 procent. De pluimveesector scheidde 4 procent minder fosfaat uit. Varkens en pluimvee produceerden samen 50 miljoen kilogram fosfaat.
Door het overige vee, zoals vleesrundvee, paarden, pony’s, schapen en geiten, werd minder fosfaat uitgescheiden, dit daalde tot 16 miljoen kilogram.
| Jaar | Rundvee (mln kg) | Varkens (mln kg) | Pluimvee (mln kg) | Overig vee (mln kg) |
|---|---|---|---|---|
| 2015 | 103,6 | 40,1 | 28,3 | 8,0 |
| 2016 | 100,5 | 39,2 | 28,9 | 6,6 |
| 2017 | 97,4 | 37,5 | 27,5 | 6,6 |
| 2018 | 90,7 | 37,6 | 25,8 | 7,7 |
| 2019 | 85,7 | 36,8 | 25,1 | 7,9 |
| 2020 | 82,7 | 36,7 | 24,1 | 7,3 |
| 2021 | 83,2 | 34,5 | 23,2 | 7,1 |
| 2022 | 86,3 | 34,4 | 22,5 | 7,2 |
| 2023 | 84,4 | 32,8 | 23,0 | 7,3 |
| 2024 | 86,1 | 32,3 | 20,8 | 7,6 |
| 2025* | 84,1 | 30,2 | 20,0 | 7,2 |
| *voorlopige cijfers ¹⁾Derogatiebeschikking Europese Unie 30-09-2022 | ||||
Bronnen
- StatLine – Dierlijke mest naar diercategorie
Relevante links
- Publicatie – Dierlijke mest en mineralen 2024
- Dossier - Stikstof
- Onderzoeksbeschrijving – Productie van dierlijke mest en mineralen
- Dashboard - Duurzaamheid indicatoren