CBS brengt chipindustrie in kaart

Medewerkers aan het werk in de fabriek van chipproducent
© ANP / Remko de Waal
Feiten zijn onmisbaar in deze snel veranderende wereld. Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) doet daarom extra onderzoek naar AI, globalisering en veiligheid. De chipsector bevindt zich op het snijvlak van deze thema’s. Door voor het eerst cijfers van Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) te combineren met eigen data, zoals handelsgegevens schetst het CBS een gedetailleerd beeld van de grootte en het belang van de chipindustrie voor Nederland.

Belang van halfgeleiders

De Nederlandse chipsector groeit hard. Deze zogenaamde halfgeleiders vormen de basis van microchips en zijn terug te vinden in vrijwel elk elektronisch apparaat. Daarmee zijn ze onmisbaar geworden in onze moderne samenleving.

Dennis Cremers is projectleider van het programma Globalisering en waardeketens: ‘Chips zitten in enorm veel producten waar we dagelijks gebruik van maken. Van de vele chips in de auto waarmee we naar het werk rijden, tot in je laptop en je smartphone. De halfgeleiderindustrie groeit enorm hard en wordt een steeds groter onderdeel van de Nederlandse economie. Nederland heeft in deze industrie een uniek ecosysteem met een sterke focus op machinebouw.’

Chips vormen ook de onmisbare basis onder de snelle groei van kunstmatige intelligentie. Marjolijn Jaarsma, woordvoerder internationale handel: ‘AI is zeer afhankelijk van chips. De halfgeleiderindustrie is dus de technische motor onder alle ontwikkelingen die we op het gebied van AI zien. We hebben nu een zeer gedetailleerd beeld van de halfgeleiderindustrie waardoor we een afbakening kunnen maken en deze tot een dieper niveau in beeld kunnen brengen. Denk aan de machinebouw, toeleveranciers aan de machinebouw, maar ook bedrijven die chips ontwerpen.’

Mondiaal afhankelijke industrie

De halfgeleiderindustrie is een sterk internationaal verweven industrie, waarin Nederland een cruciale rol speelt, met name rond de machinebouw. Ook veiligheid speelt een grote rol, waarbij er wereldwijd steeds meer de focus ligt op het beschermen van de eigen cruciale industrie. Met deze nieuwe gedetailleerde dataset is het in de toekomst ook mogelijk om zowel het nationale belang als de internationale afhankelijkheden beter in beeld te brengen.

Dennis Cremers (CBS): ‘De halfgeleiderindustrie is een van de meest geglobaliseerde ecosystemen. Kijk bijvoorbeeld naar de nieuwste GPU/AI-chips. Deze worden in de Verenigde Staten ontworpen en in Oost-Azië met behulp van onder andere Nederlandse machines gefabriceerd. Uiteindelijk eindigen deze in gigantische datacenters en worden de nieuwste AI-modellen hierop getraind. Nederland heeft hierin een unieke rol met een sterk ecosysteem, met name in de machinebouw.’

Waardevol onderzoek

De halfgeleiderindustrie behoort tot een van de focusgebieden van het nieuwe industriebeleid van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat. Het ministerie ziet daarom het belang van goede data over dit onderwerp. Een woordvoerder van de Directie Innovatie en Industrie van het Ministerie van Economische Zaken en Klimaat: ‘De halfgeleiderindustrie is zeer belangrijk voor het verdienvermogen van Nederland. Om deze sterkte te behouden en verder uit te bouwen zet EZK het industriebeleid in om de juiste randvoorwaarden hiervoor te realiseren. Het is daarbij van groot belang dat de ontwikkelingen in de halfgeleiderindustrie in Nederland worden gemonitord; hiermee kan de effectiviteit van het beleid worden vastgesteld en – waar nodig – tijdig op basis van feiten worden bijgestuurd.’

Relevante links