Psycho-sociale arbeidsbelasting werknemers; beroep

Bekijk volledige tabel Download volledige dataset Toon toelichting
Beroep Marges Slachtofferschap op werk (tot 2022) Pesten Door klanten (tot 2022) (%) Slachtofferschap op werk (tot 2022) Pesten Door leidinggevenden of collega's (%) Slachtofferschap op werk (vanaf 2022) Pesten Door klant, leidinggevende of collega (%) Slachtofferschap op werk (vanaf 2022) Pesten Door klanten (vanaf 2022) (%) Slachtofferschap op werk (vanaf 2022) Pesten Door leidinggevenden (%) Slachtofferschap op werk (vanaf 2022) Pesten Door collega's (%)
Totaal Waarde . . 5,5 1,2 1,3 3,0
Ondergrens 95%-interval . . 5,2 1,1 1,2 2,8
Bovengrens 95%-interval . . 5,8 1,4 1,5 3,2
Beroepsniveau 1 (ISCO 2008) Waarde . . 5,7 1,1 1,5 3,1
Ondergrens 95%-interval . . 4,7 0,7 1,0 2,4
Bovengrens 95%-interval . . 7,0 1,7 2,2 4,1
Beroepsniveau 2 (ISCO 2008) Waarde . . 5,9 1,7 1,4 3,2
Ondergrens 95%-interval . . 5,4 1,4 1,2 2,8
Bovengrens 95%-interval . . 6,4 2,0 1,6 3,6
Beroepsniveau 3 (ISCO 2008) Waarde . . 5,6 1,3 1,1 3,2
Ondergrens 95%-interval . . 4,9 1,0 0,8 2,7
Bovengrens 95%-interval . . 6,3 1,7 1,4 3,8
Beroepsniveau 4 (ISCO 2008) Waarde . . 4,9 0,8 1,4 2,6
Ondergrens 95%-interval . . 4,5 0,7 1,2 2,3
Bovengrens 95%-interval . . 5,3 1,0 1,6 3,0
Beroepsniveau onbekend (ISCO 2008) Waarde . . 7,5 0,0 0,9 3,3
Ondergrens 95%-interval . . 3,3 0,0 0,1 1,0
Bovengrens 95%-interval . . 16,1 . 5,8 9,9
01 Pedagogische beroepen Waarde . . 5,5 2,1 0,8 2,6
Ondergrens 95%-interval . . 4,7 1,7 0,6 2,0
Bovengrens 95%-interval . . 6,4 2,6 1,2 3,3
011 Docenten Waarde . . 6,0 2,4 1,0 2,5
Ondergrens 95%-interval . . 5,1 2,0 0,7 1,9
Bovengrens 95%-interval . . 7,0 2,9 1,5 3,3
0111 Docenten hoger onderwijs en hoog... Waarde . . 5,7 0,6 0,8 3,5
Ondergrens 95%-interval . . 3,1 0,2 0,2 1,6
Bovengrens 95%-interval . . 10,0 2,1 3,1 7,3
0112 Docenten beroepsgerichte vakken ... Waarde . . 5,3 1,6 1,9 2,0
Ondergrens 95%-interval . . 2,7 0,6 0,5 0,7
Bovengrens 95%-interval . . 10,3 4,4 7,4 5,6
0113 Docenten algemene vakken secunda... Waarde . . 10,3 6,6 1,2 2,4
Ondergrens 95%-interval . . 8,6 5,3 0,7 1,7
Bovengrens 95%-interval . . 12,3 8,3 2,1 3,5
0114 Leerkrachten basisonderwijs Waarde . . 5,0 1,7 1,1 2,2
Ondergrens 95%-interval . . 3,9 1,2 0,6 1,5
Bovengrens 95%-interval . . 6,4 2,4 2,0 3,4
0115 Onderwijskundigen en overige doc... Waarde . . 3,7 0,6 0,3 2,7
Ondergrens 95%-interval . . 1,9 0,2 0,0 1,2
Bovengrens 95%-interval . . 7,0 2,4 2,1 6,0
012 Sportinstructeurs Waarde . . . . . .
Ondergrens 95%-interval . . . . . .
Bovengrens 95%-interval . . . . . .
013 Leidsters kinderopvang en onderwi. Waarde . . 4,2 1,5 0,5 2,5
Ondergrens 95%-interval . . 2,7 0,7 0,1 1,4
Bovengrens 95%-interval . . 6,5 3,3 1,8 4,4
0131 Leidsters kinderopvang en onderw... Waarde . . 4,2 1,5 0,5 2,5
Ondergrens 95%-interval . . 2,7 0,7 0,1 1,4
Bovengrens 95%-interval . . 6,5 3,3 1,8 4,4
02 Creatieve en taalkundige beroepen Waarde . . 5,7 1,2 1,4 2,5
Ondergrens 95%-interval . . 3,6 0,4 0,6 1,3
Bovengrens 95%-interval . . 8,9 3,6 3,5 4,8
021 Auteurs en kunstenaars Waarde . . 6,2 0,9 0,4 3,0
Ondergrens 95%-interval . . 3,2 0,2 0,1 1,2
Bovengrens 95%-interval . . 11,8 5,1 2,5 7,2
022 Vakspecialisten op artistiek en c. Waarde . . 5,3 1,5 2,3 2,1
Ondergrens 95%-interval . . 2,7 0,4 0,8 0,8
Bovengrens 95%-interval . . 9,9 5,7 5,9 5,5
03 Commerciële beroepen Waarde . . 5,6 1,7 1,7 2,3
Ondergrens 95%-interval . . 4,8 1,3 1,3 1,8
Bovengrens 95%-interval . . 6,5 2,3 2,3 2,9
031 Adviseurs marketing, public relat. Waarde . . 5,9 0,2 3,3 2,6
Ondergrens 95%-interval . . 4,3 0,1 2,2 1,6
Bovengrens 95%-interval . . 8,1 0,7 5,0 4,2
0311 Adviseurs marketing, public rela... Waarde . . 5,9 0,2 3,3 2,6
Ondergrens 95%-interval . . 4,3 0,1 2,2 1,6
Bovengrens 95%-interval . . 8,1 0,7 5,0 4,2
032 Vertegenwoordigers en inkopers Waarde . . 3,4 0,2 1,2 2,2
Ondergrens 95%-interval . . 2,2 0,0 0,5 1,2
Bovengrens 95%-interval . . 5,3 0,8 2,5 3,9
0321 Vertegenwoordigers en inkopers Waarde . . 3,4 0,2 1,2 2,2
Ondergrens 95%-interval . . 2,2 0,0 0,5 1,2
Bovengrens 95%-interval . . 5,3 0,8 2,5 3,9
033 Verkopers Waarde . . 6,2 2,9 1,3 2,2
Ondergrens 95%-interval . . 5,1 2,1 0,8 1,6
Bovengrens 95%-interval . . 7,6 3,9 2,0 3,1
0331 Winkeliers en teamleiders detail... Waarde . . 7,7 3,9 1,8 3,2
Ondergrens 95%-interval . . 5,0 2,1 0,7 1,6
Bovengrens 95%-interval . . 11,8 7,1 4,7 6,5
0332 Verkoopmedewerkers detailhandel Waarde . . 5,8 3,0 1,0 1,9
Ondergrens 95%-interval . . 4,3 1,9 0,5 1,1
Bovengrens 95%-interval . . 7,8 4,6 1,9 3,0
0333 Kassamedewerkers Waarde . . 7,2 4,7 0,5 0,7
Ondergrens 95%-interval . . 4,2 2,3 0,1 0,2
Bovengrens 95%-interval . . 12,3 9,3 3,5 2,9
0334 Callcentermedewerkers outbound e... Waarde . . 5,5 1,0 2,0 3,0
Ondergrens 95%-interval . . 3,5 0,4 0,9 1,6
Bovengrens 95%-interval . . 8,7 2,6 4,3 5,8
04 Bedrijfseconomische en administrat... Waarde . . 4,9 0,5 1,4 3,1
Ondergrens 95%-interval . . 4,3 0,4 1,1 2,6
Bovengrens 95%-interval . . 5,6 0,8 1,8 3,6
041 Specialisten bedrijfsbeheer en ad. Waarde . . 4,4 0,4 1,5 2,5
Ondergrens 95%-interval . . 3,5 0,2 1,0 1,8
Bovengrens 95%-interval . . 5,5 0,8 2,2 3,4
0411 Accountants Waarde . . 4,1 0,5 1,5 2,1
Ondergrens 95%-interval . . 2,4 0,1 0,6 1,1
Bovengrens 95%-interval . . 6,9 1,7 4,1 4,1
0412 Financieel specialisten en economen Waarde . . 3,8 0,0 1,5 2,3
Ondergrens 95%-interval . . 1,9 0,0 0,6 0,8
Bovengrens 95%-interval . . 7,7 . 3,6 6,5
0413 Bedrijfskundigen en organisatiea. Waarde . . 3,9 0,5 1,5 1,7
Bron: CBS/TNO ©,
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


Deze tabel bevat gegevens over de psychosociale arbeidsbelasting (PSA) van de Nederlandse werknemer van 15 tot 75 jaar, naar beroepsniveau en beroepsrichting. In de tabel worden cijfers gepresenteerd over werkdruk, zelfstandigheid in het werk, emotioneel belastend werk, psychische vermoeidheid door het werk, slachtofferschap op het werk en ervaren discriminatie op het werk.

Vanaf het verslagjaar 2022 verschilt de wijze waarop gegevens voor de NEA zijn verzameld en verwerkt op enkele punten van eerdere verslagjaren. Daardoor zijn de cijfers vanaf 2022 mogelijk niet in alle gevallen vergelijkbaar met de cijfers tot en met 2021. Meer informatie is beschikbaar in de onderzoeksbeschrijving van de NEA 2022 (zie paragraaf 4).

Alle cijfers zijn gebaseerd op ten minste 100 waarnemingen.

Gegevens beschikbaar vanaf: 2014.

Status van de cijfers:
Cijfers in deze tabel zijn definitief.

Wijzigingen per 10 december 2025:
De cijfers naar beroep zijn voor 2024 gecorrigeerd. Deze cijfers waren in de vorige versie van deze tabel gebaseerd op een onvolledig bestand waarin nog niet alle beroepen getypeerd waren.

Wijzigingen per 15 april 2025:
De jaarcijfers over 2024 zijn toegevoegd. Ook zijn nieuwe onderwerpen toegevoegd over ervaren discriminatie op het werk. Deze onderwerpen zijn toegevoegd in de map ‘Gediscrimineerd gevoeld (vanaf 2022)’.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
In mei verschijnen de cijfers over het voorafgaande jaar.

Toelichting onderwerpen

Slachtofferschap op werk (tot 2022)
Op het werk persoonlijk te maken hebben gehad met ongewenste seksuele aandacht, intimidatie, lichamelijk geweld of pesten door klanten, leidinggevenden of collega’s.
Pesten
Door klanten (tot 2022)
Enquêtevraag: Kunt u aangeven in welke mate u de afgelopen 12 maanden persoonlijk te maken heeft gehad met pesten door klanten (of patiënten, leerlingen of passagiers, e.d.)?
Antwoordcategorieën:
Nee, nooit.
Ja, een enkele keer.
Ja, vaak.
Ja, zeer vaak.
Cijfer betreft het percentage werknemers met de antwoordcategorieën:
Ja, een enkele keer.
Ja, vaak.
Ja, zeer vaak.

Deze vraag werd van 2014 tot 2022 aan werknemers gesteld. In 2019 is de vragenlijst gewijzigd. Drie vragen over conflicten op het werk zijn niet gesteld. Deze vragen werden in 2014-2018 gesteld voorafgaand aan de vragen over slachtofferschap op het werk. Verschillen in uitkomsten tussen 2019 en 2018 kunnen, geheel of gedeeltelijk, het gevolg zijn van deze wijziging. In 2020 zijn de drie vragen over conflicten weer in de vragenlijst opgenomen.
Door leidinggevenden of collega's
Enquêtevraag: Kunt u aangeven in welke mate u de afgelopen 12 maanden persoonlijk te maken heeft gehad met pesten door leidinggevenden of collega's
Antwoordcategorieën:
Nee, nooit.
Ja, een enkele keer.
Ja, vaak.
Ja, zeer vaak.
Cijfer betreft het percentage werknemers met de antwoordcategorieën:
Ja, een enkele keer.
Ja, vaak.
Ja, zeer vaak.

Deze vraag werd van 2014 tot 2022 aan werknemers gesteld. In 2019 is de vragenlijst gewijzigd. Drie vragen over conflicten op het werk zijn niet gesteld. Deze vragen werden in 2014-2018 gesteld voorafgaand aan de vragen over slachtofferschap op het werk. Verschillen in uitkomsten tussen 2019 en 2018 kunnen, geheel of gedeeltelijk, het gevolg zijn van deze wijziging. In 2020 zijn de drie vragen over conflicten weer in de vragenlijst opgenomen.
Slachtofferschap op werk (vanaf 2022)
Op het werk persoonlijk te maken hebben gehad met ongewenste seksuele aandacht, intimidatie, lichamelijk geweld of pesten door klanten, leidinggevenden of collega’s.
Pesten
Door klant, leidinggevende of collega
Cijfer betreft het percentage werknemers dat aangeeft in de afgelopen 12 maanden in hun werk een enkele keer of vaker te maken te hebben gehad met pesten.

Deze vraag wordt sinds 2022 aan werknemers gesteld.
Door klanten (vanaf 2022)
Cijfer betreft het percentage werknemers dat aangeeft in de afgelopen 12 maanden in hun werk een enkele keer of vaker te maken te hebben gehad met pesten door klanten.

Deze vraag wordt sinds 2022 aan werknemers gesteld.
Door leidinggevenden
Cijfer betreft het percentage werknemers dat aangeeft in de afgelopen 12 maanden in hun werk een enkele keer of vaker te maken te hebben gehad met pesten door leidinggevenden.

Deze vraag wordt sinds 2022 aan werknemers gesteld.
Door collega's
Cijfer betreft het percentage werknemers dat aangeeft in de afgelopen 12 maanden in hun werk een enkele keer of vaker te maken te hebben gehad met pesten door collega’s.

Deze vraag wordt sinds 2022 aan werknemers gesteld.