Toepassing van biologische bestrijding in de glastuinbouw
| Gewassen | Biologische bestrijders | Perioden | Biologische bestrijding Oppervlakte met bestrijders Oppervlakte met bestrijders (ha) | Biologische bestrijding Oppervlakte met bestrijders Oppervlakte met bestrijders; relatief (%) | Ingezette biologische bestrijders (1000 stuks) | Ingezette biologische bestrijders per Totaal oppervlakte (1000 stuks/ha) | Ingezette biologische bestrijders per Oppervlakte met biologische bestrijders (1000 stuks/ha) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Bladplanten onder glas | Totaal bestrijders | 2024* | 502 | 83,9 | . | . | . |
| Bladplanten onder glas | A Roofmijt en rooftrips totaal | 2024* | 457 | 76,2 | 7.650.704 | 12.775 | 16.759 |
| Bladplanten onder glas | A01 Amblydromalus limonicus | 2024* | . | . | . | . | . |
| Bladplanten onder glas | A02 Amblyseius degenerans | 2024* | . | . | . | . | . |
| Bladplanten onder glas | A03 Amblyseius swirskii | 2024* | 169 | 28,3 | 301.982 | 504 | 1.784 |
| Bladplanten onder glas | A04 Macrocheles robustulus | 2024* | 55 | 9,2 | 111.118 | 186 | 2.027 |
| Bladplanten onder glas | A05 Neioseiulus californicus | 2024* | 154 | 25,7 | 258.174 | 431 | 1.680 |
| Bladplanten onder glas | A06 Neioseiulus cucumeris | 2024* | 101 | 16,9 | 1.450.244 | 2.422 | 14.362 |
| Bladplanten onder glas | A07 Phytoseiulus persimilis | 2024* | 239 | 39,9 | 300.591 | 502 | 1.258 |
| Bladplanten onder glas | A08 Stratiolaelaps scimitus | 2024* | 265 | 44,2 | 963.837 | 1.609 | 3.642 |
| Bladplanten onder glas | A09 Transeius montdorensis | 2024* | 276 | 46,0 | 3.878.124 | 6.475 | 14.076 |
| Bladplanten onder glas | A99 Roofmijt en rooftrips, overig | 2024* | 46 | 7,7 | 386.469 | 645 | 8.362 |
| Bladplanten onder glas | B Sluipwesp en galmug totaal | 2024* | 266 | 44,4 | 127.868 | 214 | 480 |
| Bladplanten onder glas | B01 Aphidius colemani | 2024* | 158 | 26,4 | 11.373 | 19 | 72 |
| Bladplanten onder glas | B02 Aphidius ervi | 2024* | 74 | 12,3 | 656 | 1 | 9 |
| Bladplanten onder glas | B03 Aphidoletes aphidimyza | 2024* | 194 | 32,4 | 12.283 | 21 | 63 |
| Bladplanten onder glas | B04 Diglyphus isaea | 2024* | . | . | . | . | . |
| Bladplanten onder glas | B05 Encarsia formosa | 2024* | 46 | 7,7 | 12.177 | 20 | 263 |
| Bladplanten onder glas | B06 Eretmocerus eremicus | 2024* | 39 | 6,5 | 1.622 | 3 | 42 |
| Bladplanten onder glas | B07 Feltiella acarisuga | 2024* | 49 | 8,2 | 3.465 | 6 | 71 |
| Bladplanten onder glas | B99 Sluipwesp en galmug, overig | 2024* | 120 | 20,0 | 86.271 | 144 | 721 |
| Bladplanten onder glas | C Roofwants, -vlieg, -kever totaal | 2024* | 251 | 42,0 | 16.140 | 27 | 64 |
| Bladplanten onder glas | C01 Delphastus pusillus | 2024* | 0 | 0,0 | 0 | 0 | 0 |
| Bladplanten onder glas | C02 Macrolophus pygmaeus | 2024* | . | . | . | . | . |
| Bladplanten onder glas | C03 Orius laevigatus | 2024* | 122 | 20,4 | 1.986 | 3 | 16 |
| Bladplanten onder glas | C99 Roofwants, -vlieg, -kever, overig | 2024* | 232 | 38,7 | 14.144 | 24 | 61 |
| Bladplanten onder glas | D Aaltje totaal | 2024* | 208 | 34,8 | 895.363.955 | 1.495.014 | 4.295.729 |
| Bladplanten onder glas | D01 Steinernema carpocapsae | 2024* | 115 | 19,2 | 149.890.067 | 250.276 | 1.302.209 |
| Bladplanten onder glas | D02 Steinernema feltiae | 2024* | 135 | 22,5 | 735.549.664 | 1.228.168 | 5.458.279 |
| Bladplanten onder glas | D99 Aaltje, overig | 2024* | 29 | 4,8 | 9.924.225 | 16.571 | 343.303 |
| Chrysanten onder glas | Totaal bestrijders | 2024* | 469 | 96,2 | . | . | . |
| Chrysanten onder glas | A Roofmijt en rooftrips totaal | 2024* | 469 | 96,2 | 27.526.703 | 56.503 | 58.748 |
| Chrysanten onder glas | A01 Amblydromalus limonicus | 2024* | 0 | 0,0 | 0 | 0 | 0 |
| Chrysanten onder glas | A02 Amblyseius degenerans | 2024* | 0 | 0,0 | 0 | 0 | 0 |
| Chrysanten onder glas | A03 Amblyseius swirskii | 2024* | . | . | . | . | . |
| Chrysanten onder glas | A04 Macrocheles robustulus | 2024* | 0 | 0,0 | 0 | 0 | 0 |
| Chrysanten onder glas | A05 Neioseiulus californicus | 2024* | . | . | . | . | . |
| Chrysanten onder glas | A06 Neioseiulus cucumeris | 2024* | 154 | 31,6 | 1.775.594 | 3.645 | 11.529 |
| Chrysanten onder glas | A07 Phytoseiulus persimilis | 2024* | 454 | 93,2 | 195.096 | 400 | 430 |
| Chrysanten onder glas | A08 Stratiolaelaps scimitus | 2024* | 46 | 9,4 | 55.038 | 113 | 1.197 |
| Chrysanten onder glas | A09 Transeius montdorensis | 2024* | 440 | 90,4 | 25.499.168 | 52.341 | 57.916 |
| Chrysanten onder glas | A99 Roofmijt en rooftrips, overig | 2024* | . | . | . | . | . |
| Chrysanten onder glas | B Sluipwesp en galmug totaal | 2024* | 398 | 81,8 | 43.249 | 89 | 109 |
| Chrysanten onder glas | B01 Aphidius colemani | 2024* | 126 | 25,8 | 12.355 | 25 | 98 |
| Chrysanten onder glas | B02 Aphidius ervi | 2024* | 35 | 7,3 | 576 | 1 | 16 |
| Chrysanten onder glas | B03 Aphidoletes aphidimyza | 2024* | 77 | 15,9 | 10.011 | 21 | 129 |
| Chrysanten onder glas | B04 Diglyphus isaea | 2024* | 354 | 72,8 | 5.692 | 12 | 16 |
| Chrysanten onder glas | B05 Encarsia formosa | 2024* | 0 | 0,0 | 0 | 0 | 0 |
| Chrysanten onder glas | B06 Eretmocerus eremicus | 2024* | 0 | 0,0 | 0 | 0 | 0 |
| Chrysanten onder glas | B07 Feltiella acarisuga | 2024* | 0 | 0,0 | 0 | 0 | 0 |
| Chrysanten onder glas | B99 Sluipwesp en galmug, overig | 2024* | 138 | 28,3 | 14.616 | 30 | 106 |
| Chrysanten onder glas | C Roofwants, -vlieg, -kever totaal | 2024* | 214 | 44,0 | 90.571 | 186 | 423 |
| Chrysanten onder glas | C01 Delphastus pusillus | 2024* | 0 | 0,0 | 0 | 0 | 0 |
| Chrysanten onder glas | C02 Macrolophus pygmaeus | 2024* | 0 | 0,0 | 0 | 0 | 0 |
| Chrysanten onder glas | C03 Orius laevigatus | 2024* | 169 | 34,7 | 33.734 | 69 | 200 |
| Chrysanten onder glas | C99 Roofwants, -vlieg, -kever, overig | 2024* | 92 | 18,9 | 56.837 | 117 | 617 |
| Chrysanten onder glas | D Aaltje totaal | 2024* | 93 | 19,1 | 752.715.479 | 1.545.078 | 8.076.844 |
| Chrysanten onder glas | D01 Steinernema carpocapsae | 2024* | . | . | . | . | . |
| Chrysanten onder glas | D02 Steinernema feltiae | 2024* | 66 | 13,6 | 735.210.079 | 1.509.145 | 11.069.898 |
| Chrysanten onder glas | D99 Aaltje, overig | 2024* | . | . | . | . | . |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | Totaal bestrijders | 2024* | 888 | 77,8 | . | . | . |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | A Roofmijt en rooftrips totaal | 2024* | 777 | 68,0 | 9.434.345 | 8.258 | 12.136 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | A01 Amblydromalus limonicus | 2024* | . | . | . | . | . |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | A02 Amblyseius degenerans | 2024* | . | . | . | . | . |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | A03 Amblyseius swirskii | 2024* | 191 | 16,7 | 1.308.494 | 1.145 | 6.841 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | A04 Macrocheles robustulus | 2024* | 87 | 7,6 | 163.237 | 143 | 1.886 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | A05 Neioseiulus californicus | 2024* | 145 | 12,7 | 33.758 | 30 | 233 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | A06 Neioseiulus cucumeris | 2024* | 102 | 8,9 | 449.184 | 393 | 4.394 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | A07 Phytoseiulus persimilis | 2024* | 288 | 25,2 | 129.309 | 113 | 449 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | A08 Stratiolaelaps scimitus | 2024* | 508 | 44,4 | 1.106.284 | 968 | 2.180 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | A09 Transeius montdorensis | 2024* | 450 | 39,4 | 6.056.624 | 5.302 | 13.463 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | A99 Roofmijt en rooftrips, overig | 2024* | 99 | 8,7 | 186.952 | 164 | 1.880 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | B Sluipwesp en galmug totaal | 2024* | 509 | 44,5 | 154.049 | 135 | 303 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | B01 Aphidius colemani | 2024* | 249 | 21,8 | 6.725 | 6 | 27 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | B02 Aphidius ervi | 2024* | 96 | 8,4 | 1.575 | 1 | 16 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | B03 Aphidoletes aphidimyza | 2024* | 279 | 24,4 | 22.437 | 20 | 81 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | B04 Diglyphus isaea | 2024* | 76 | 6,6 | 359 | 0 | 5 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | B05 Encarsia formosa | 2024* | 191 | 16,7 | 10.423 | 9 | 55 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | B06 Eretmocerus eremicus | 2024* | 166 | 14,6 | 9.825 | 9 | 59 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | B07 Feltiella acarisuga | 2024* | 86 | 7,5 | 89 | 0 | 1 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | B99 Sluipwesp en galmug, overig | 2024* | 221 | 19,3 | 102.616 | 90 | 465 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | C Roofwants, -vlieg, -kever totaal | 2024* | 345 | 30,2 | 77.134 | 68 | 224 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | C01 Delphastus pusillus | 2024* | 0 | 0,0 | 0 | 0 | 0 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | C02 Macrolophus pygmaeus | 2024* | . | . | . | . | . |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | C03 Orius laevigatus | 2024* | 81 | 7,1 | 3.886 | 3 | 48 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | C99 Roofwants, -vlieg, -kever, overig | 2024* | 318 | 27,8 | 73.212 | 64 | 231 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | D Aaltje totaal | 2024* | 324 | 28,3 | 1.766.858.484 | 1.546.593 | 5.461.200 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | D01 Steinernema carpocapsae | 2024* | 188 | 16,4 | 1.049.136.396 | 918.346 | 5.590.087 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | D02 Steinernema feltiae | 2024* | 219 | 19,2 | 478.053.384 | 418.457 | 2.184.473 |
| Potplanten, voor de bloei onder glas | D99 Aaltje, overig | 2024* | 52 | 4,6 | 239.668.704 | 209.790 | 4.592.256 |
| Totaal tomaten | Totaal bestrijders | 2024* | 1.725 | 100,0 | . | . | . |
| Totaal tomaten | A Roofmijt en rooftrips totaal | 2024* | 1.140 | 66,1 | 52.155 | 30 | 46 |
| Totaal tomaten | A01 Amblydromalus limonicus | 2024* | 0 | 0,0 | 0 | 0 | 0 |
| Totaal tomaten | A02 Amblyseius degenerans | 2024* | 0 | 0,0 | 0 | 0 | 0 |
| Totaal tomaten | A03 Amblyseius swirskii | 2024* | 0 | 0,0 | 0 | 0 | 0 |
| Totaal tomaten | A04 Macrocheles robustulus | 2024* | 0 | 0,0 | 0 | 0 | 0 |
| Totaal tomaten | A05 Neioseiulus californicus | 2024* | . | . | . | . | . |
| Totaal tomaten | A06 Neioseiulus cucumeris | 2024* | 0 | 0,0 | 0 | 0 | 0 |
| Totaal tomaten | A07 Phytoseiulus persimilis | 2024* | 1.122 | 65,0 | 51.848 | 30 | 46 |
| Totaal tomaten | A08 Stratiolaelaps scimitus | 2024* | 0 | 0,0 | 0 | 0 | 0 |
| Bron: CBS. | |||||||
Tabeltoelichting
De tabel bevat cijfers over het gebruik van biologische bestrijdingsmethoden in de glastuinbouw. Behalve over het aantal bedrijven dat biologische bestrijders toepast en de daarbij behorende oppervlakten, wordt in deze tabel ook informatie gegeven over de hoeveelheden biologische bestrijders, als totaal en per groep van bestrijders en per ha. Per gewas kan geselecteerd waar de bestrijders worden toegepast.
Microbiologische bestrijdingsmiddelen (bacteriepreparaten) zijn niet in deze tabel opgenomen omdat zij tot de chemische bestrijdingsmiddelen (gewasbeschermingsmiddelen) worden gerekend.
Gegevens beschikbaar vanaf: 2012
Status van de cijfers:
De cijfers van 2012, 2016 en 2020 zijn definitief, de cijfers over 2024 zijn voorlopig.
Wijzigingen per 12 februari 2026:
Voorlopige cijfers over 2024 zijn toegevoegd.
Data over ingezette aantallen aaltjes in 2020 zijn verwijderd. In 2024 zijn er methodologische verbeteringen doorgevoerd. Voor 2020 konden deze niet worden doorgevoerd. Daarom zijn deze gegevens over 2020 verwijderd.
Wanneer komen er nieuwe cijfers?
Definitieve cijfers over 2024 worden in het vierde kwartaal van 2026 verwacht.
Toelichting onderwerpen
- Biologische bestrijding
- Biologische bestrijding omvat de inzet van aangekochte biologische bestrijders ter voorkoming en bestrijding van plagen.
Een biologische bestrijder of bestrijdingsbeestje is een natuurlijke vijand van een plaag. De bestrijder kan volwassen (adult) zijn of pop of larve.- Oppervlakte met bestrijders
- Oppervlakte waarop een biologische bestrijdingsmethode wordt toegepast, waarop aangekochte bestrijders zijn ingezet.
- Oppervlakte met bestrijders
- Grootte oppervlakte waarop de biologische bestrijdingsmethode, de ingekochte bestrijders, wordt/zijn toegepast.
- Oppervlakte met bestrijders; relatief
- De oppervlakte per gewas waarop een biologische bestrijdingsmethode wordt toegepast, als percentage van de totale oppervlakte met dat gewas.
Bij 100% wordt elke hectare met het gewas minimaal één keer met de bestrijder behandeld.
- Ingezette biologische bestrijders
- Aantal ingezette biologische bestrijders tegen een plaag.
Open kweek zoals bankerplanten vallen erbuiten.
Gesloten kweeksystemen zoals bestrijders uit kweekzakjes met gegarandeerde aantallen bestrijders uitstroom valt wel hieronder. Het aantal voedermijten wordt dan niet in getal uitgedrukt.
Aangezien het bij de bestrijder 'aaltjes' al snel om erg grote aantallen gaat, waarbij de inzet van de andere bestrijders in het niet zou vallen, worden in 2012 en 2016 en 2020 de aantallen voor aaltjes niet weergegeven. Over 2024 is dat wel gedaan. - Ingezette biologische bestrijders per
- De ingezette, ingekochte, biologische bestrijders tegen een plaag. Per eenheid van oppervlakte (ha). Biologische vermeerderen in de kas na het uitzetten valt hierbuiten en wordt niet meegenomen.
- Totaal oppervlakte
- Gemiddeld aantal ingezette biologische bestrijders per hectare (ha), berekend over alle hectares, dus zowel de hectares waarop wel als waarop geen biologische bestrijdingsmethoden worden toegepast.
Het gemiddelde wordt berekend per jaar en hangt daardoor af van het aantal teelten (het aantal teelten varieert sterk in de onder glas teelten).
- Oppervlakte met biologische bestrijders
- Gemiddeld aantal ingezette biologische bestrijders per hectare (ha), berekend over alle hectares waarop biologische bestrijders worden ingezet. Het gemiddelde wordt berekend per jaar en hangt daardoor af van het aantal teelten (het aantal teelten varieert sterk in de onder glas teelten).