Psychosociale arbeidsbelasting (PSA) werknemers; bedrijfstak

Psychosociale arbeidsbelasting (PSA) werknemers; bedrijfstak

Bedrijfstakken/branches (SBI 2008) Marges Perioden Psychische vermoeidheid door het werk ’s Ochtends moe voelen (%)
A-U Alle economische activiteiten Waarde 2024 23,1
A-U Alle economische activiteiten Ondergrens 95%-interval 2024 22,7
A-U Alle economische activiteiten Bovengrens 95%-interval 2024 23,5
A Landbouw, bosbouw en visserij Waarde 2024 15,9
A Landbouw, bosbouw en visserij Ondergrens 95%-interval 2024 13,0
A Landbouw, bosbouw en visserij Bovengrens 95%-interval 2024 19,4
B Delfstoffenwinning Waarde 2024 20,4
B Delfstoffenwinning Ondergrens 95%-interval 2024 14,2
B Delfstoffenwinning Bovengrens 95%-interval 2024 28,6
B-E Nijverheid (geen bouw) en energie Waarde 2024 22,3
B-E Nijverheid (geen bouw) en energie Ondergrens 95%-interval 2024 21,2
B-E Nijverheid (geen bouw) en energie Bovengrens 95%-interval 2024 23,4
B-F Nijverheid en energie Waarde 2024 20,9
B-F Nijverheid en energie Ondergrens 95%-interval 2024 20,0
B-F Nijverheid en energie Bovengrens 95%-interval 2024 21,8
C Industrie Waarde 2024 22,4
C Industrie Ondergrens 95%-interval 2024 21,3
C Industrie Bovengrens 95%-interval 2024 23,6
10-12 Voedings-, genotmiddelenindustrie Waarde 2024 24,6
10-12 Voedings-, genotmiddelenindustrie Ondergrens 95%-interval 2024 21,8
10-12 Voedings-, genotmiddelenindustrie Bovengrens 95%-interval 2024 27,6
13-15 Textiel-, kleding-, lederindustrie Waarde 2024 23,3
13-15 Textiel-, kleding-, lederindustrie Ondergrens 95%-interval 2024 17,9
13-15 Textiel-, kleding-, lederindustrie Bovengrens 95%-interval 2024 29,8
16-18 Hout-, papier-, grafische industr. Waarde 2024 20,8
16-18 Hout-, papier-, grafische industr. Ondergrens 95%-interval 2024 16,4
16-18 Hout-, papier-, grafische industr. Bovengrens 95%-interval 2024 26,0
19 Aardolie-industrie Waarde 2024 25,8
19 Aardolie-industrie Ondergrens 95%-interval 2024 19,6
19 Aardolie-industrie Bovengrens 95%-interval 2024 33,0
20 Chemische industrie Waarde 2024 21,7
20 Chemische industrie Ondergrens 95%-interval 2024 17,2
20 Chemische industrie Bovengrens 95%-interval 2024 27,0
21 Farmaceutische industrie Waarde 2024 21,7
21 Farmaceutische industrie Ondergrens 95%-interval 2024 16,5
21 Farmaceutische industrie Bovengrens 95%-interval 2024 28,1
22-23 Kunststof- en bouwmateriaalindustr Waarde 2024 21,2
22-23 Kunststof- en bouwmateriaalindustr Ondergrens 95%-interval 2024 17,2
22-23 Kunststof- en bouwmateriaalindustr Bovengrens 95%-interval 2024 25,7
24-25 Basismetaal, metaalprod.-industrie Waarde 2024 16,2
24-25 Basismetaal, metaalprod.-industrie Ondergrens 95%-interval 2024 13,5
24-25 Basismetaal, metaalprod.-industrie Bovengrens 95%-interval 2024 19,4
26 Elektrotechnische industrie Waarde 2024 21,2
26 Elektrotechnische industrie Ondergrens 95%-interval 2024 15,9
26 Elektrotechnische industrie Bovengrens 95%-interval 2024 27,7
27 Elektrische apparatenindustrie Waarde 2024 24,4
27 Elektrische apparatenindustrie Ondergrens 95%-interval 2024 19,0
27 Elektrische apparatenindustrie Bovengrens 95%-interval 2024 30,8
28 Machine-industrie Waarde 2024 24,5
28 Machine-industrie Ondergrens 95%-interval 2024 21,3
28 Machine-industrie Bovengrens 95%-interval 2024 28,0
29-30 Transportmiddelenindustrie Waarde 2024 22,1
29-30 Transportmiddelenindustrie Ondergrens 95%-interval 2024 17,4
29-30 Transportmiddelenindustrie Bovengrens 95%-interval 2024 27,7
31-33 Overige industrie en reparatie Waarde 2024 24,6
31-33 Overige industrie en reparatie Ondergrens 95%-interval 2024 21,9
31-33 Overige industrie en reparatie Bovengrens 95%-interval 2024 27,6
D Energievoorziening Waarde 2024 20,3
D Energievoorziening Ondergrens 95%-interval 2024 15,7
D Energievoorziening Bovengrens 95%-interval 2024 25,8
35 Energiebedrijven Waarde 2024 20,3
35 Energiebedrijven Ondergrens 95%-interval 2024 15,7
35 Energiebedrijven Bovengrens 95%-interval 2024 25,8
E Waterbedrijven en afvalbeheer Waarde 2024 22,6
E Waterbedrijven en afvalbeheer Ondergrens 95%-interval 2024 17,8
E Waterbedrijven en afvalbeheer Bovengrens 95%-interval 2024 28,3
F Bouwnijverheid Waarde 2024 17,6
F Bouwnijverheid Ondergrens 95%-interval 2024 16,1
F Bouwnijverheid Bovengrens 95%-interval 2024 19,2
G-I Handel, vervoer en horeca Waarde 2024 22,8
G-I Handel, vervoer en horeca Ondergrens 95%-interval 2024 22,1
G-I Handel, vervoer en horeca Bovengrens 95%-interval 2024 23,5
G-N Commerciële dienstverlening Waarde 2024 23,6
G-N Commerciële dienstverlening Ondergrens 95%-interval 2024 23,1
G-N Commerciële dienstverlening Bovengrens 95%-interval 2024 24,2
G Handel Waarde 2024 23,3
G Handel Ondergrens 95%-interval 2024 22,4
G Handel Bovengrens 95%-interval 2024 24,2
H Vervoer en opslag Waarde 2024 22,4
H Vervoer en opslag Ondergrens 95%-interval 2024 20,8
H Vervoer en opslag Bovengrens 95%-interval 2024 24,1
I Horeca Waarde 2024 21,8
I Horeca Ondergrens 95%-interval 2024 20,3
I Horeca Bovengrens 95%-interval 2024 23,4
J Informatie en communicatie Waarde 2024 26,0
J Informatie en communicatie Ondergrens 95%-interval 2024 24,1
J Informatie en communicatie Bovengrens 95%-interval 2024 27,9
58-60 Uitgeverijen, film,radio en t.v. Waarde 2024 18,5
58-60 Uitgeverijen, film,radio en t.v. Ondergrens 95%-interval 2024 14,3
58-60 Uitgeverijen, film,radio en t.v. Bovengrens 95%-interval 2024 23,6
61 Telecommunicatie Waarde 2024 27,8
61 Telecommunicatie Ondergrens 95%-interval 2024 22,1
61 Telecommunicatie Bovengrens 95%-interval 2024 34,3
62-63 IT- en informatiedienstverlening Waarde 2024 27,1
62-63 IT- en informatiedienstverlening Ondergrens 95%-interval 2024 24,9
62-63 IT- en informatiedienstverlening Bovengrens 95%-interval 2024 29,4
K Financiële dienstverlening Waarde 2024 22,6
K Financiële dienstverlening Ondergrens 95%-interval 2024 20,5
K Financiële dienstverlening Bovengrens 95%-interval 2024 24,7
L Verhuur en handel van onroerend goed Waarde 2024 16,4
Bron: © CBS, TNO
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


Deze tabel bevat gegevens over de psychosociale arbeidsbelasting (PSA) van de Nederlandse werknemer van 15 tot 75 jaar, naar bedrijfstakken (SBI 2008). In de tabel worden cijfers gepresenteerd over werkdruk, zelfstandigheid in het werk, emotioneel belastend werk, psychische vermoeidheid door het werk, slachtofferschap op het werk en ervaren discriminatie op het werk.

Vanaf het verslagjaar 2022 verschilt de wijze waarop gegevens voor de NEA zijn verzameld en verwerkt op enkele punten van eerdere verslagjaren. Daardoor zijn de cijfers vanaf 2022 mogelijk niet in alle gevallen vergelijkbaar met de cijfers tot en met 2021. Meer informatie is beschikbaar in de onderzoeksbeschrijving van de NEA 2022 (zie paragraaf 4).

Alle cijfers zijn gebaseerd op ten minste 100 waarnemingen.

Gegevens beschikbaar vanaf: 2014.

Status van de cijfers:
Cijfers in deze tabel zijn definitief.

Wijzigingen per 15 april 2025:
De jaarcijfers over 2024 zijn toegevoegd. Ook zijn nieuwe onderwerpen toegevoegd over ervaren discriminatie op het werk. Deze onderwerpen zijn toegevoegd in de map ‘Gediscrimineerd gevoeld (vanaf 2022)’.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
Uiterlijk in mei verschijnen de cijfers over het voorafgaande jaar.

Toelichting onderwerpen

Psychische vermoeidheid door het werk
Psychische vermoeidheid door het werk (burn-outklachten) wordt gemeten aan de hand van vijf uitspraken:
- Ik voel me emotioneel uitgeput door mijn werk.
- Aan het einde van een werkdag voel ik me leeg.
- Ik voel me moe als ik 's morgens opsta en geconfronteerd word met mijn werk.
- Het vergt heel veel van mij om de hele dag met mensen te werken.
- Ik voel me compleet uitgeput door mijn werk.
De antwoordmogelijkheden hierbij zijn: nooit, enkele keren per jaar, maandelijks, enkele keren per maand, wekelijks, enkele keren per week of elke dag. Als iemand gemiddeld op de vijf uitspraken enkele keren per maand of vaker antwoordt, dan worden deze gevoelens van vermoeidheid en uitputting aangemerkt als psychische vermoeidheid door het werk.
’s Ochtends moe voelen
Enquêtevraag: Ik voel me moe als ik 's morgens opsta en geconfronteerd word met mijn werk.
Antwoordcategorieën:
1. Nooit
2. Enkele keren per jaar
3. Maandelijks
4. Enkele keren per maand
5. Elke week
6. Enkele keren per week
7. Elke dag
Cijfer betreft het percentage werknemers met antwoordcategorieën: enkele keren per maand, elke week, enkele keren per week en elke dag.