Zuivering van stedelijk afvalwater; energieproductie en energieverbruik
| Kenmerken installaties | Perioden | Productie en verbruik van biogas Aankoop (1 000 m3) | Productie en verbruik van biogas Productie uit slibgisting (1 000 m3) | Productie en verbruik van biogas Aflevering extern (1 000 m3) | Productie en verbruik van biogas Afgefakkeld (1 000 m3) | Productie en verbruik van biogas Afgeblazen (1 000 m3) | Aanvoer en verbruik van elektriciteit Aankoop (1000 kWh) | Aanvoer en verbruik van elektriciteit Zelf opgewekt via wind- en zonne-energie (1000 kWh) | Aanvoer en verbruik van elektriciteit Zelf opgewekt in WKK installaties (1000 kWh) | Aanvoer en verbruik van elektriciteit Aflevering extern (1000 kWh) | Aanvoer en verbruik van aardgas Aankoop (1 000 m3) | Aanvoer en verbruik van aardgas Productie uit biogas (1 000 m3) | Aanvoer en verbruik van aardgas Aflevering extern (1 000 m3) | Aanvoer en verbruik van aardgas Verbruik Verbruik gasmotoren van WKK installaties (1 000 m3) | Productie en verbruik van warmte Productie warmte in WKK installaties (TJ) | Productie en verbruik van warmte Verbruik in zuiveringsproces (TJ) | Verbruik van huisbrandolie (1 000 kg) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Totaal alle installaties | 2023 | 0 | 130.695 | 8.658 | 6.293 | 68 | 643.890 | 111.834 | 194.652 | 114.548 | 16.073 | 21.951 | 22.087 | 14.223 | 1.049 | 816 | 7 |
| Mechanische installaties | 2023 | ||||||||||||||||
| Oxidatiebedden | 2023 | 0 | 175 | 0 | 2 | 0 | 2.172 | 0 | 331 | 0 | 23 | 0 | 0 | 0 | 3 | 2 | 0 |
| Aeratietanks | 2023 | 0 | 76.164 | 5.956 | 3.911 | 46 | 220.852 | 30.785 | 59.048 | 27.461 | 863 | 21.194 | 21.201 | 145 | 322 | 265 | 2 |
| Oxidatietanks | 2023 | 0 | 12.883 | 1.239 | 848 | 14 | 90.936 | 19.445 | 16.548 | 14.671 | 322 | 758 | 886 | 2 | 72 | 62 | 0 |
| Oxidatiesloten | 2023 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 31.445 | 8.299 | 0 | 4.427 | 59 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| Carrousels | 2023 | 0 | 20.469 | 1.425 | 993 | 9 | 208.439 | 40.115 | 35.258 | 21.380 | 509 | 0 | 0 | 0 | 195 | 105 | 6 |
| Discontinue systemen | 2023 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 1.811 | 115 | 0 | 13 | 3 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| Parallelle installaties | 2023 | 0 | 6.571 | 0 | 202 | 0 | 30.276 | 7.787 | 12.661 | 8.751 | 57 | 0 | 0 | 0 | 72 | 64 | 0 |
| Tweetrapsinstallaties | 2023 | 0 | 9.211 | 38 | 241 | 0 | 28.898 | 1.669 | 19.899 | 1.226 | 80 | 0 | 0 | 0 | 102 | 45 | 0 |
| Membraanbioreactors | 2023 | ||||||||||||||||
| Compactinstallaties | 2023 | 0 | 620 | 0 | 31 | 0 | 1.176 | 1.203 | 1.343 | 778 | 3 | 0 | 0 | 0 | 7 | 4 | 0 |
| Nereda korrelslib reactor | 2023 | 0 | 893 | 0 | 32 | 0 | 21.325 | 2.164 | 2.219 | 1.253 | 18 | 0 | 0 | 0 | 8 | 6 | 0 |
| Hybride Nereda - actief slib systeem | 2023 | 0 | 3.710 | 0 | 32 | 0 | 3.691 | 252 | 8.151 | 618 | 10 | 0 | 0 | 0 | 48 | 44 | 0 |
| Slibverwerkingsinrichtingen | 2023 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 2.869 | 0 | 39.194 | 33.971 | 14.126 | 0 | 0 | 14.077 | 220 | 220 | 0 |
| Koude slibgisting | 2023 | ||||||||||||||||
| Warme slibgisting, enkeltraps | 2023 | 0 | 90.807 | 7.737 | 4.322 | 63 | 221.625 | 30.426 | 110.179 | 31.020 | 938 | 12.267 | 12.274 | 146 | 594 | 399 | 2 |
| Warme slibgisting, meertraps | 2023 | 0 | 39.888 | 921 | 1.971 | 5 | 54.459 | 14.987 | 45.279 | 17.915 | 205 | 9.684 | 9.813 | 0 | 235 | 198 | 0 |
| Simultaan aërobe slibstabilisatie | 2023 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 263.662 | 55.077 | 0 | 26.155 | 617 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 6 |
| Separaat aërobe slibstabilisatie | 2023 | ||||||||||||||||
| Thermische slibstabilisatie | 2023 | ||||||||||||||||
| Geen voorziening slibgisting/onbekend | 2023 | 104.144 | 11.344 | 39.194 | 39.458 | 14.312 | 0 | 0 | 14.077 | 220 | 220 | 0 | |||||
| 0 inwonerequivalenten | 2023 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 2.869 | 0 | 39.194 | 33.971 | 14.126 | 0 | 0 | 14.077 | 220 | 220 | 0 |
| 1 tot 5 000 inwonerequivalenten | 2023 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 1.445 | 221 | 0 | 149 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| 5 000 tot 10 000 inwonerequivalenten | 2023 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 8.768 | 1.987 | 0 | 1.503 | 11 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| 10 000 tot 25 000 inwonerequivalenten | 2023 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 33.976 | 10.169 | 0 | 6.505 | 78 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |
| 25 000 tot 50 000 inwonerequivalenten | 2023 | 0 | 1.217 | 0 | 252 | 0 | 90.512 | 18.601 | 1.338 | 11.166 | 228 | 0 | 0 | 0 | 8 | 2 | 0 |
| 50 000 tot 100 000 inwonerequivalenten | 2023 | 0 | 13.288 | 598 | 656 | 0 | 123.754 | 20.804 | 18.726 | 14.153 | 431 | 1.486 | 1.614 | 5 | 111 | 65 | 6 |
| 100 000 tot 250 000 inwonerequivalenten | 2023 | 0 | 57.929 | 2.447 | 3.074 | 62 | 173.002 | 35.440 | 100.098 | 29.579 | 494 | 1.970 | 1.977 | 72 | 515 | 328 | 0 |
| Meer dan 250 000 inwonerequivalenten | 2023 | 0 | 58.261 | 5.613 | 2.311 | 6 | 209.565 | 24.612 | 35.296 | 17.523 | 705 | 18.496 | 18.496 | 69 | 195 | 201 | 2 |
| Bron: CBS. | |||||||||||||||||
Tabeltoelichting
Deze tabel bevat cijfers over het energieverbruik en de energieopwekking bij het zuiveren van afvalwater in stedelijke ofwel openbare rioolwaterzuiveringsinstallaties die in beheer zijn bij de waterschappen.
De uitkomsten worden uitgesplitst naar type zuivering, slibstabilisatiemethode en grootteklasse van de zuiveringsinstallaties.
Gegevens beschikbaar vanaf: 2013.
Status van de cijfers:
Alle cijfers zijn definitief.
Wijzigingen per 21 maart 2025:
De tabel is aangevuld met cijfers over 2023.
Er zijn 6 nieuwe onderwerpen over primair energiegebruik toegevoegd: Totaal en voor 5 energiedragers.
Wanneer komen er nieuwe cijfers?
De nieuwe cijfers over 2024 verschijnen in maart 2026.
Toelichting onderwerpen
- Productie en verbruik van biogas
- Aankoop
- De afname van een energiedrager van het openbare net of externe leverancier.
- Productie uit slibgisting
- Hoeveelheid geproduceerd biogas uit het vergisten van zuiveringsslib.
Slibgisting: het onder anaerobe (=zuurstofloze) omstandigheden afbreken van organische stoffen in zuiveringsslib door bacteriën, onder vorming van biogas. Het proces verloopt optimaal bij temperaturen om en nabij 35 graden Celsius.
- Aflevering extern
- De aflevering of teruglevering van een energiedrager aan het openbare net of een externe afnemer.
- Afgefakkeld
- Niet-verbruikt biogas wordt met behulp van een affakkelinstallatie verbrand.
- Afgeblazen
- In incidentele gevallen wordt niet-verbruikt biogas rechtstreeks naar de lucht uitgestoten.
- Aanvoer en verbruik van elektriciteit
- Aankoop
- De afname van een energiedrager van het openbare net of externe leverancier.
- Zelf opgewekt via wind- en zonne-energie
- Elektriciteit die op het eigen terrein van de rioolwaterzuiveringsinstallatie wordt opgewekt met behulp van zonnepanelen en/of windmolens.
- Zelf opgewekt in WKK installaties
- Eigen elektriciteitsproductie met behulp van gasmotoren en generatoren in een Warmte Kracht Koppeling installatie (WKK).
WKK: Warmte Kracht Koppeling. In een WKK installatie wordt via een generator elektriciteit opgewekt. De vrijkomende afvalwarmte van de gasmotor wordt benut voor verwarmingsdoeleinden.
- Aflevering extern
- De aflevering of teruglevering van een energiedrager aan het openbare net of een externe afnemer.
- Aanvoer en verbruik van aardgas
- Aankoop
- De afname van een energiedrager van het openbare net of externe leverancier.
- Productie uit biogas
- Aflevering extern
- De aflevering of teruglevering van een energiedrager aan het openbare net of een externe afnemer.
- Verbruik
- De hoeveelheid die totaal op de rioolwaterzuiveringsinstallatie en afvalwatertransportgemalen wordt verbruikt.
- Verbruik gasmotoren van WKK installaties
- De hoeveelheid biogas of aardgas die als brandstof in gasmotoren wordt ingezet in een WKK installatie.
WKK: Warmte Kracht Koppeling. In een WKK installatie wordt via een generator elektriciteit opgewekt. De vrijkomende afvalwarmte van de gasmotor wordt benut voor verwarmingsdoeleinden.
- Productie en verbruik van warmte
- Productie warmte in WKK installaties
- Productie van warmte door warm water of stoom in een WKK installatie.
WKK: Warmte Kracht Koppeling. In een WKK installatie wordt via een generator elektriciteit opgewekt. De vrijkomende afvalwarmte van de gasmotor wordt benut voor verwarmingsdoeleinden.
- Verbruik in zuiveringsproces
- Het verbruik van warmte in diverse onderdelen van het zuiveringsproces. De warmte kan zijn geproduceerd in een Warmte-Kracht Koppeling (WKK) installatie bij de rioolwaterzuiveringsinstallatie, of kan zijn ingekocht of aangevoerd van derden.
- Verbruik van huisbrandolie
- De hoeveelheid die totaal op de rioolwaterzuiveringsinstallatie en afvalwatertransportgemalen wordt verbruikt.