Arbeidspositie van medisch geschoolden

Wat behelst het onderzoek

Doel

Het publiceren van cijfers over de arbeidspositie van enkele medische beroepsgroepen en onderliggende specialismen zoals deze zijn opgenomen in het BIG-register (Beroepen in de Individuele Gezondheidszorg) van gediplomeerde zorgverleners. Met de arbeidspositie wordt aangegeven of medisch geschoolden wel of niet werkzaam zijn, waar zij werkzaam zijn, en welke positie in de werkkring (werknemer, zelfstandige of beide) zij hebben. De cijfers zijn verder uitgesplitst naar leeftijd en geslacht

Doelpopulatie

Alle medisch geschoolden met een op het peilmoment geldige BIG-registratie, en ingeschreven in de BRP (Basisegistratie Personen) of werkzaam in Nederland.

Statistische eenheid

Personen.

Aanvang onderzoek

1999.

Frequentie

Jaarlijks.

Publicatiestrategie

De cijfers over het meest recente verslagjaar zijn voorlopig. De cijfers over de overige jaren zijn definitief.

Hoe wordt het uitgevoerd

Soort onderzoek

De gegevens zijn afkomstig uit het BIG-register, beheerd door het CIBG (dienst voor registers van het ministerie van Volksgezondheid Welzijn en Sport). Het BIG-register is een longitudinaal integraal bestand van gediplomeerde medisch geschoolden die gerechtigd zijn om een bepaald medisch beroep te mogen uitoefenen.

Waarnemingsmethode

Het BIG-register wordt digitaal opgevraagd bij het CIBG, en gekoppeld met de beschikbare gegevens uit het Sociaal Statistisch Bestand.

Berichtgevers

Het CIBG registreert de verplichte inschrijvingen door (para)medici in het BIG-register, en ontvangt daarnaast van enkele beroepsverenigingen de door deze beroepsverenigingen bijgehouden verplichte registraties van hun leden.

Steekproefomvang

Er is geen sprake van een steekproef. De gehele populatie wordt waargenomen. Het aantal medisch geschoolden in het BIG-register bedroeg op het peilmoment in 2009 bijna 375.000 personen.

Controle- en correctiemethoden

Het CBS controleert de waarden en frequenties van de door het CIBG aangeleverde variabelen op plausibiliteit en volledigheid. Personen die geen geldig BSN (Burger Service Nummer) en Nederlands adres hebben, zijn niet in de analyse betrokken. Dit geldt ook voor medisch geschoolden die op het peilmoment geen geldige registratie hebben. Meerdere op het peilmoment geldige registraties per persoon in het BIG-register zijn beperkt tot één enkele registratie per persoon, door de meest relevante registratie te selecteren. Zo is bijvoorbeeld de registratie als basisarts niet meegenomen, indien een geregistreerde ook een registratie als medisch specialist had op het peilmoment. Daarnaast zijn enkele arts-specialismen vanwege inhoudelijke overlap samengevoegd. Tevens zijn er enkele bijzondere categorieën aangemaakt om medisch geschoolden met veel voorkomende samenhangende beroepen en/of specialismen in onder te brengen. Personen die vanwege meerdere banen op het peilmoment een deeltijdfactor van hoger dan 1 hebben, hebben een naar beneden afgeronde deeltijdfactor van 1 gekregen. Er is bij de indeling van medisch geschoolden naar hun arbeidspositie alleen uitgegaan van hun primaire arbeidsbetrekking, d.w.z. de arbeidsbetrekking waarmee een persoon op het peilmoment het hoogste jaarinkomen vergaarde. Voor niet-werkzame medisch geschoolden is een persoon ingedeeld in slechts één van de mogelijke klassen van uitkeringsgerechtigden.

Weging

N.v.t.

Wat is de kwaliteit van de uitkomsten

Nauwkeurigheid

De cijfers geven de geregistreerde werkelijkheid weer. Doordat niet alle medisch geschoolden koppelbaar zijn met andere CBS-gegevens, bestaat de mogelijkheid dat de weergegeven aantallen medisch geschoolden enigszins lager zijn dan andere publicaties op basis van het BIG-register. Voorts zit er enige vertraging in de aanlevering vanuit beroepsverenigingen aan het CIBG, waardoor voor het meest recente publicatiejaar de gepubliceerde cijfers van enkele medische beroepen iets lager zijn dan het werkelijke aantal medisch geschoolden in deze beroepen. Verder is de nauwkeurigheid van de gepubliceerde cijfers afhankelijk van de kwaliteit van de brongegevens waaruit het Sociaal Statistisch Bestand is opgebouwd. De cijfers zijn afgerond op vijftallen, waarbij de waarden minder dan vijf naar boven zijn afgerond. Deze afronding heeft een effect op de (sub)totalen in de tabel: deze (sub)totalen komen in een aantal gevallen niet overeen met de som van de onderliggende waarden.

Volgtijdelijke vergelijkbaarheid

Vanwege een wijziging in de Standaard Bedrijfs Indeling (SBI) in de jaren 2001 en 2002 is de indeling naar werkzame sectoren vóór en in die jaren niet volledig vergelijkbaar met de indeling ná die jaren. Dit heeft men name betrekking op de GGZ-sector. Ook wordt vanaf verslagjaar 2009 met de SBI 2008 gewerkt; voor eerdere verslagjaren is gebruikt gemaakt van de SBI 1993. Dit kan ook kleine indelingsverschillen tot gevolg hebben. Daarnaast is de deeltijdfactor voor personen in loondienst pas beschikbaar vanaf 2001; voor zelfstandigen is geen deeltijdfactor bekend.
Vanwege de invoering van een verplichte herregistratie na het verstrijken van een bepaalde termijn bij sommige beroepen en specialismen, is het mogelijk dat er tussen sommige jaren een sterke daling is waar te nemen in de aantallen registraties. Dit is bijvoorbeeld het geval bij de klinisch psychologen, een specialisme dat sinds 2006 bestaat. Voor dit specialisme geldt een termijn van herregistratie van vijf jaar. Dit houdt in dat voor het eerst in 2011 klinisch psychologen zich hebben moeten herregistreren; GZ-psychologen die geen gebruik meer wensten te maken van hun specialisme-registratie als klinisch psycholoog zijn hierdoor uitgeschreven als klinisch psycholoog. In 2014 zijn er grote dalingen te zien in aantallen geregistreerde verpleegkundigen, verloskundigen en fysiotherapeuten die zich sinds 2009 zich verplicht moeten herregistreren binnen 5 jaar. De herregistratie legde ook een strengere werkervaringseis op die inhoudt dat personen in hun beroep van inschrijving werkzaam moeten zijn voor een bepaald minimum aantal uren. In 2012 is de verplichte herregistratie met strengere werkervaringseis ingegaan voor de overige beroepen waarvan de effecten in 2017 waarschijnlijk te zien zullen zijn.
Verder is er een wijziging geweest in verslagjaar 2012 van het peilmoment. Dit is de laatste vrijdag van september voor de jaren tot en met 2011 en voor de latere jaren is het de laatste vrijdag voor kerst. Dit heeft kleine effecten op de leeftijdsklasse van personen op het peilmoment.

Beschrijving kwaliteitsstrategie

Door het CBS worden de gebruikelijke controles uitgevoerd op volledigheid en juistheid van de aangeleverde gegevens.