Industrie verwacht minder te investeren in 2026

Industriële producenten verwachten in 2026 3 procent minder te investeren in gebouwen, machines, vervoermiddelen of computers dan in 2025. De metaalindustrie verwacht de sterkste afname (-19 procent). De meubelindustrie verwacht wat meer te investeren dan vorig jaar. Naar verwachting gaat bijna een vijfde van de investeringen naar verduurzaming en energiebesparing. Dit meldt het CBS op basis van de voorjaarsenquête investeringsverwachtingen onder bedrijven met 10 of meer werknemers.

Bedrijven in vijf bedrijfstakken hebben tussen half januari en half mei 2026 vragen beantwoord over investeringen in materiële activa, zoals gebouwen, machines, vervoermiddelen of computers. In het najaar van 2025 verwachtten industriële ondernemers nog ruim 5 procent meer te investeren in 2026. Dit hangt mogelijk samen met een voorzichtiger investeringsklimaat en met investeringen die eerder waren gepland maar inmiddels zijn uitgesteld of heroverwogen.

Basismetaalindustrie verwacht fors minder te investeren

De basismetaal- en metaalproductenindustrie verwacht in 2026 19 procent minder te investeren dan in 2025. Dit komt mede doordat in 2025 grote investeringen werden gedaan. Binnen die branche zijn het vooral bedrijven in de vervaardiging van basismetalen die een sterke afname voorzien. Producenten in de elektrotechnische en machine-industrie verwachten 10 procent minder te investeren.

Er zijn ook bedrijfstakken die juist een toename verwachten. Zo gaan producenten uit de overige industrie (vooral meubelindustrie) ervan uit 33 procent meer te investeren in 2026. Ook ondernemers uit de raffinaderijen en chemische industrie verwachten hogere investeringen.

Vijfde van verwachte investeringen gerelateerd aan verduurzaming en energiebesparing

Van het totale bedrag aan verwachte investeringen in 2026 wijzen industriële producenten 6 procent toe aan circulair produceren, waaronder het hergebruik van grondstoffen en afvalstoffen, en 7 procent aan energiebesparing. Hierbij kan gedacht worden aan isolatie, een warmtepomp of zonnepanelen. Industriële producenten geven aan dat zo’n 6 procent van de verwachte investeringen te maken heeft met vermindering van uitstoot. Voor de voedingsindustrie is dit 10 procent.

Voor de hele industrie hangt 4 procent samen met digitale investeringen. Binnen de industrie verwacht de overige industrie (waaronder de meubelindustrie) in verhouding de meeste investeringen in digitalisering.

Chemie blijft grootste investeerder, machine-industrie groeit het hardst

Ondernemers in de raffinaderijen en chemische industrie investeerden in 2024 voor 3,6 miljard euro in gebouwen, machines en andere vaste activa. Dat is 1 procent meer dan een jaar eerder, waarmee deze branche opnieuw de grootste industriële investeerder was. In de elektrotechnische en machine-industrie groeiden de investeringen met 52 procent het sterkst. Ook de transportmiddelenindustrie investeerde fors meer dan in 2023 (26 procent). Daarentegen namen de investeringen in de papier- en grafische industrie (-33 procent) en de metaalindustrie (-16 procent) duidelijk af. Per saldo stegen de investeringen in de totale industrie met 7 procent.

Investeringsverwachtingen verschillen vaak enigszins van gerealiseerde investeringen. Dat komt onder meer doordat projecten vertraging oplopen of worden uitgesteld, bijvoorbeeld door leveringsproblemen, vergunningstrajecten of veranderende economische omstandigheden.