Overheidsuitgaven en bestedingen; functies, transacties, overheidssectoren

Overheidsuitgaven en bestedingen; functies, transacties, overheidssectoren

Transacties Overheidsfuncties Sectoren Perioden Overheidsuitgaven en bestedingen (mln euro)
Totaal overheidsuitgaven 4. Economische aangelegenheden Overheid 2024* 49.487
Totaal overheidsuitgaven 4. Economische aangelegenheden Centrale overheid 2024* 33.732
Totaal overheidsuitgaven 4. Economische aangelegenheden Rijksoverheid 2024* 29.045
Totaal overheidsuitgaven 4. Economische aangelegenheden Overige centrale overheid 2024* 8.619
Totaal overheidsuitgaven 4. Economische aangelegenheden Lokale overheid 2024* 18.592
Totaal overheidsuitgaven 4. Economische aangelegenheden Socialezekerheidsfondsen 2024* 771
Totaal overheidsuitgaven 4.1 Algemene economische aangelegenheden Overheid 2024* 6.046
Totaal overheidsuitgaven 4.1 Algemene economische aangelegenheden Centrale overheid 2024* 3.474
Totaal overheidsuitgaven 4.1 Algemene economische aangelegenheden Rijksoverheid 2024* 3.215
Totaal overheidsuitgaven 4.1 Algemene economische aangelegenheden Overige centrale overheid 2024* 495
Totaal overheidsuitgaven 4.1 Algemene economische aangelegenheden Lokale overheid 2024* 2.167
Totaal overheidsuitgaven 4.1 Algemene economische aangelegenheden Socialezekerheidsfondsen 2024* 701
Totaal overheidsuitgaven 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Overheid 2024* 5.217
Totaal overheidsuitgaven 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Centrale overheid 2024* 4.635
Totaal overheidsuitgaven 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Rijksoverheid 2024* 2.696
Totaal overheidsuitgaven 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Overige centrale overheid 2024* 2.397
Totaal overheidsuitgaven 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Lokale overheid 2024* 587
Totaal overheidsuitgaven 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
Totaal overheidsuitgaven 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Overheid 2024* 45
Totaal overheidsuitgaven 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Centrale overheid 2024* 45
Totaal overheidsuitgaven 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Rijksoverheid 2024* 46
Totaal overheidsuitgaven 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Overige centrale overheid 2024* 0
Totaal overheidsuitgaven 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Lokale overheid 2024* 0
Totaal overheidsuitgaven 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
P2 Intermediair verbruik 4. Economische aangelegenheden Overheid 2024* 14.789
P2 Intermediair verbruik 4. Economische aangelegenheden Centrale overheid 2024* 8.118
P2 Intermediair verbruik 4. Economische aangelegenheden Rijksoverheid 2024* 4.917
P2 Intermediair verbruik 4. Economische aangelegenheden Overige centrale overheid 2024* 3.201
P2 Intermediair verbruik 4. Economische aangelegenheden Lokale overheid 2024* 6.671
P2 Intermediair verbruik 4. Economische aangelegenheden Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
P2 Intermediair verbruik 4.1 Algemene economische aangelegenheden Overheid 2024* 1.756
P2 Intermediair verbruik 4.1 Algemene economische aangelegenheden Centrale overheid 2024* 785
P2 Intermediair verbruik 4.1 Algemene economische aangelegenheden Rijksoverheid 2024* 574
P2 Intermediair verbruik 4.1 Algemene economische aangelegenheden Overige centrale overheid 2024* 211
P2 Intermediair verbruik 4.1 Algemene economische aangelegenheden Lokale overheid 2024* 971
P2 Intermediair verbruik 4.1 Algemene economische aangelegenheden Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
P2 Intermediair verbruik 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Overheid 2024* 578
P2 Intermediair verbruik 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Centrale overheid 2024* 473
P2 Intermediair verbruik 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Rijksoverheid 2024* 38
P2 Intermediair verbruik 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Overige centrale overheid 2024* 435
P2 Intermediair verbruik 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Lokale overheid 2024* 105
P2 Intermediair verbruik 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
P2 Intermediair verbruik 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Overheid 2024* 20
P2 Intermediair verbruik 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Centrale overheid 2024* 20
P2 Intermediair verbruik 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Rijksoverheid 2024* 20
P2 Intermediair verbruik 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Overige centrale overheid 2024* 0
P2 Intermediair verbruik 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Lokale overheid 2024* 0
P2 Intermediair verbruik 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 4. Economische aangelegenheden Overheid 2024* 9.718
D1 Beloning van werknemers 4. Economische aangelegenheden Centrale overheid 2024* 5.336
D1 Beloning van werknemers 4. Economische aangelegenheden Rijksoverheid 2024* 3.292
D1 Beloning van werknemers 4. Economische aangelegenheden Overige centrale overheid 2024* 2.044
D1 Beloning van werknemers 4. Economische aangelegenheden Lokale overheid 2024* 4.382
D1 Beloning van werknemers 4. Economische aangelegenheden Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 4.1 Algemene economische aangelegenheden Overheid 2024* 1.935
D1 Beloning van werknemers 4.1 Algemene economische aangelegenheden Centrale overheid 2024* 1.239
D1 Beloning van werknemers 4.1 Algemene economische aangelegenheden Rijksoverheid 2024* 1.056
D1 Beloning van werknemers 4.1 Algemene economische aangelegenheden Overige centrale overheid 2024* 183
D1 Beloning van werknemers 4.1 Algemene economische aangelegenheden Lokale overheid 2024* 696
D1 Beloning van werknemers 4.1 Algemene economische aangelegenheden Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Overheid 2024* 1.066
D1 Beloning van werknemers 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Centrale overheid 2024* 850
D1 Beloning van werknemers 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Rijksoverheid 2024* 59
D1 Beloning van werknemers 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Overige centrale overheid 2024* 791
D1 Beloning van werknemers 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Lokale overheid 2024* 216
D1 Beloning van werknemers 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Overheid 2024* 25
D1 Beloning van werknemers 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Centrale overheid 2024* 25
D1 Beloning van werknemers 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Rijksoverheid 2024* 25
D1 Beloning van werknemers 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Overige centrale overheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Lokale overheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
D41 Rente conform nationale rekeningen 4. Economische aangelegenheden Overheid 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4. Economische aangelegenheden Centrale overheid 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4. Economische aangelegenheden Rijksoverheid 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4. Economische aangelegenheden Overige centrale overheid 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4. Economische aangelegenheden Lokale overheid 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4. Economische aangelegenheden Socialezekerheidsfondsen 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4.1 Algemene economische aangelegenheden Overheid 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4.1 Algemene economische aangelegenheden Centrale overheid 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4.1 Algemene economische aangelegenheden Rijksoverheid 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4.1 Algemene economische aangelegenheden Overige centrale overheid 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4.1 Algemene economische aangelegenheden Lokale overheid 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4.1 Algemene economische aangelegenheden Socialezekerheidsfondsen 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Overheid 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Centrale overheid 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Rijksoverheid 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Overige centrale overheid 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Lokale overheid 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4.8 Onderzoek economische aangelegenh. Socialezekerheidsfondsen 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Overheid 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Centrale overheid 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Rijksoverheid 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Overige centrale overheid 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Lokale overheid 2024*
D41 Rente conform nationale rekeningen 4.9 Economische aangelegenheden (overig) Socialezekerheidsfondsen 2024*
D62+D632 Sociale uitkeringen en natur... 4. Economische aangelegenheden Overheid 2024*
D62+D632 Sociale uitkeringen en natur... 4. Economische aangelegenheden Centrale overheid 2024*
D62+D632 Sociale uitkeringen en natur... 4. Economische aangelegenheden Rijksoverheid 2024*
D62+D632 Sociale uitkeringen en natur... 4. Economische aangelegenheden Overige centrale overheid 2024*
Bron: CBS.
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


Deze tabel bevat gegevens over de uitgaven en consumptieve bestedingen van de sector overheid naar overheidsfunctie. De indeling van de overheidsfuncties is vastgelegd in de 'Classification of the Functions of Government' (COFOG 99). Op basis van de COFOG-indeling wordt de verdeling naar collectieve en individualiseerbare overheidsconsumptie bepaald. De gebruikte begrippen sluiten aan bij de Nationale rekeningen. De Nationale rekeningen zijn gebaseerd op de internationale definities van het Europees Systeem van Rekeningen (ESR 2010). Het transactiemoment bepaalt het moment van boeken. De gepresenteerde gegevens sluiten aan bij de publicaties over de Nationale rekeningen. Er kunnen kleine tijdelijke verschillen met de publicaties van de Nationale rekeningen optreden doordat de gepubliceerde cijfers van de overheidsrekeningen soms actueler zijn.

De gegevens in deze tabel zijn geconsolideerd. Dat wil zeggen dat onderlinge stromen worden geëlimineerd. Als gevolg daarvan tellen de uitgaven en inkomsten van de subsectoren niet op tot de totale uitgaven en inkomsten van de overheid. Betalingen van bijvoorbeeld het Rijk aan de gemeenten maken deel uit van de uitgaven van het Rijk en de inkomsten van gemeenten. Voor de uitgaven en inkomsten van de overheid totaal tellen deze onderlinge stromen echter niet mee. Omdat het betalingen van de overheid aan de overheid zijn.

Gegevens beschikbaar vanaf: 1995.

Status van de cijfers:
Het meest recente verslagjaar 2024 heeft de status voorlopig, de verslagjaren 2023 en eerder hebben de status definitief.

Wijzigingen per 3 februari 2026:
- D62 Sociale uitkeringen: De COFOG-verdeling van de studiebeurzen, die betrekking hebben op COFOG-functies 9.2 (Voortgezet en middelbaar beroepsonderwijs) en 9.4 (Hoger onderwijs), was onjuist voor jaren 2021-2024 en is verbeterd.
- P52+P53 Verandering in voorraden inclusief saldo aan- en verkopen van kostbaarheden: Er is een fout hersteld in de verdeling tussen COFOG-functies 2.1 (Defensie) en 7.4 (Openbare gezondheidszorg) voor jaar 2021.
- D99 Overige kapitaaloverdrachten: De onttrekkingen uit de voorzieningen bij Energie Beheer Nederland (EBN) gerelateerd aan aardbevingen zijn omgeboekt van COFOG-functie 4.3 (Brandstoffen en energie) naar COFOG-functie 6.1 (Huisvesting) voor jaren 2014-2020. De COFOG-functie van deze kapitaaloverdrachten is nu consistent met de COFOG-functie voor jaren 2021-2024.
- D99 Overige kapitaaloverdrachten: De 167 mln aan ontmantelingskosten gerelateerd aan kerncentrale Dodewaard was onterecht geboekt op COFOG-functie 5.3 (Bestrijding milieuverontreiniging) en is overgeheveld naar COFOG-functie 5.1 (Afvalbeheer) voor jaar 2024.

Wijzigingen per 18 november 2025:
De cijfers voor 2023 zijn bijgesteld naar definitief door geactualiseerde broninformatie.

In het kader van het revisiebeleid van de Nationale rekeningen zijn de jaarcijfers van de tijdreeks herzien. Dit heeft tot de volgende verbeteringen geleid bij transactie D62 Sociale uitkeringen:
- Er is een correctie doorgevoerd voor de cijfers van 2022 in verband met de uitbreiding van het betaald ouderschapsverlof voor de Wet Arbeid en Zorg (WAZO).
- De functie van de Wet Arbeid en Zorg (WAZO) is veranderd van 10.1 (Ziekte en arbeidsongeschiktheid) naar 10.4 (Gezin en kinderen) voor jaren 2002-2024.
- De functie van de grensoverschrijdende zorg dat wordt vergoed via de Ziekenfondswet-verplicht (ZFW-vp) en de Zorgverzekeringswet (Zvw) is aangepast van functie 7.2 (Extramurale medische zorg) naar 7.3 (Intramurale medische zorg) voor jaren 1995-2024.
- Het merendeel van de sociale uitkeringen die door het Toeslagenfonds (Tf) worden uitbetaald wordt nu geregistreerd binnen functie 10.1 (Ziekte en arbeidsongeschiktheid), in plaats van 10.5 (Werkloosheid) voor jaren 1995-2024.
- De inkomensvoorziening aan oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werklozen via de IOAW- en IOAZ-regelingen, die uitgevoerd worden door de lokale overheden, is veranderd van functie 10.7 (Sociale uitsluiting, overige) naar 10.5 (Werkloosheid) voor jaren 1995-2024.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
Nieuwe cijfers worden in de tweede helft van het jaar na het laatste verslagjaar als voorlopige cijfers gepubliceerd. Tegelijkertijd worden de voorlopige cijfers van het voorgaande ververslagjaar bijgesteld naar definitieve cijfers. Ook is het mogelijk dat een deel van de definitieve cijfers worden gereviseerd. Informatie over het revisiebeleid van Nationale rekeningen is te vinden onder paragraaf 3 'relevante artikelen'.

Toelichting onderwerpen

Overheidsuitgaven en bestedingen
Overheidsuitgaven en consumptieve bestedingen.

De uitgaven van de sector overheid bestaan uit intermediair verbruik, beloning van werknemers, betaalde rente, sociale uitkeringen en (aangekochte) natura overdrachten, betaalde subsidies, overige lopende uitgaven en overige kapitaaluitgaven.
Het transactiemoment bepaalt het moment van boeken.

De overheidsconsumptie wordt berekend uit de output minus verkoop van goederen en diensten plus de sociale overdrachten in natura via marktproducenten. Output van de overheid wordt bepaald vanuit de som van de kosten: Beloning van werknemers, intermediair verbruik, afschrijvingen, betaalde niet-productgebonden belastingen minus de ontvangen niet-productgebonden subsidies.