Dierlijke mest en mineralen; productie, transport en gebruik per regio

Dierlijke mest en mineralen; productie, transport en gebruik per regio

Regio's Perioden Mest- en mineralenproductie Mestproductie (mln kg) Mest- en mineralenproductie Stikstofuitscheiding (N) (1000 kg) Mest- en mineralenproductie Stikstof in opgeslagen mest en weidemest (1000 kg) Mest- en mineralenproductie Fosfaatuitscheiding (P2O5) (1000 kg) Mest- en mineralenproductie Stikstof in dierlijke mest per hectare (kg/ha) Mest- en mineralenproductie Fosfaat in dierlijke mest per hectare (kg/ha)
Nederland 2023 74.651 463.500 403.500 147.500 225 82
Noord-Nederland (LD) 2023 19.931 110.780 99.170 32.240 187 61
Oost-Nederland (LD) 2023 25.585 155.880 135.090 49.560 266 98
West-Nederland (LD) 2023 12.174 67.520 60.600 19.870 142 47
Zuid-Nederland (LD) 2023 16.962 129.360 108.610 45.780 330 139
Groningen (PV) 2023 4.143 24.170 21.540 7.180 136 45
Fryslân (PV) 2023 11.292 61.040 54.990 17.400 245 77
Drenthe (PV) 2023 4.496 25.570 22.640 7.660 154 52
Overijssel (PV) 2023 11.737 68.170 59.340 21.130 303 108
Flevoland (PV) 2023 1.434 8.770 7.700 2.860 87 32
Gelderland (PV) 2023 12.415 78.930 68.050 25.560 304 114
Utrecht (PV) 2023 3.953 22.870 20.320 6.920 286 98
Noord-Holland (PV) 2023 3.475 18.540 16.820 5.270 135 42
Zuid-Holland (PV) 2023 3.601 19.270 17.400 5.560 156 50
Zeeland (PV) 2023 1.145 6.840 6.060 2.120 51 18
Noord-Brabant (PV) 2023 13.329 96.570 81.220 33.280 348 143
Limburg (PV) 2023 3.633 32.790 27.390 12.500 287 131
Concentratiegebied Oost 2023 18.191 113.190 97.720 36.310 334 124
Concentratiegebied Zuid 2023 14.583 115.370 96.300 41.460 411 177
Niet-concentratiegebied 2023 41.877 234.990 209.430 69.680 165 55
Eems 2023 2.652 16.370 14.460 4.960 108 37
Rijn-Noord 2023 13.952 75.600 68.080 21.620 225 71
Rijn-Oost 2023 20.653 118.760 103.600 36.710 265 94
Rijn-Midden 2023 6.529 45.480 39.060 15.170 242 94
Rijn-West 2023 12.895 71.890 64.270 21.320 182 61
Maas 2023 16.711 127.790 107.240 45.280 328 138
Schelde 2023 1.259 7.650 6.760 2.390 54 19
Bouwhoek en Hogeland (LG) 2023 2.829 15.480 13.990 4.430 157 50
Veenkoloniën en Oldambt (LG) 2023 3.698 23.040 20.290 7.070 114 40
Noordelijk Weidegebied (LG) 2023 15.769 84.860 76.030 24.460 256 82
Oostelijk Veehouderijgebied (LG) 2023 16.375 95.670 83.030 29.990 285 103
Centraal Veehouderijgebied (LG) 2023 4.077 31.180 26.440 10.680 509 205
IJsselmeerpolders (LG) 2023 1.897 11.400 10.070 3.610 87 31
Westelijk Holland (LG) 2023 2.982 15.970 14.470 4.570 146 46
Waterland en Droogmakerijen (LG) 2023 1.208 6.300 5.720 1.780 188 58
Hollands/Utrechts Weidegebied (LG) 2023 4.769 25.710 23.100 7.470 268 87
Rivierengebied (LG) 2023 3.041 18.660 16.340 5.870 222 80
Zuidwestelijk Akkerbouwgebied (LG) 2023 2.131 12.560 11.170 3.840 57 20
Zuidwest-Brabant (LG) 2023 1.128 7.100 6.120 2.290 185 69
Zuidelijk Veehouderijgebied (LG) 2023 14.124 112.230 93.650 40.380 415 179
Zuid-Limburg (LG) 2023 624 3.370 3.020 1.010 109 36
Bron: CBS.
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


De tabel bevat cijfers over de productie, het transport en het gebruik van dierlijke mest en de daarin aanwezige mineralen stikstof en fosfaat door landbouwbedrijven. Het gebruik van dierlijke mest in de vorm van stikstof en fosfaat wordt vergeleken met de plaatsingsruimte voor beide mineralen.

In de tabel kunnen de gegevens worden bekeken voor verschillende regionale niveaus waaronder landsdelen, provincies en concentratiegebieden. Bij het gebruik van zowel regionaal als inhoudelijk gedetailleerde uitkomsten moet rekening worden gehouden met aanzienlijke onzekerheidsmarges. Bij meer geaggregeerde gebruikscijfers zoals het mineralengebruik per hectare per landsdeel of het absolute mineralengebruik per provincie of landsdeel zijn de foutenmarges kleiner.

Gegevens beschikbaar vanaf:1994

Status van de cijfers:
Cijfers zijn bij eerste publicatie definitief maar nieuwe inzichten in berekeningsmethoden kunnen aanleiding geven tot herberekening van de tijdreeks.

Wijzigingen per 25 februari 2025:
Cijfers over 2023 zijn toegevoegd. Nieuwe inzichten in mesttransporten van en naar landbouwbedrijven en nieuwe inzichten in gasvormige stikstofverliezen uit opgeslagen mest, leidden tot veranderingen in de cijfers over mesttransporten en mestgebruik vanaf 2010.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
In het tweede kwartaal van 2026 worden de cijfers over 2024 toegevoegd.

Toelichting onderwerpen

Mest- en mineralenproductie
Mestproductie
Mest (feces en urine) al dan niet vermengd met mors-, spoel-, reinigings- of regenwater.
Stikstofuitscheiding (N)
De totale hoeveelheid uitgescheiden stikstof (N) zonder aftrek van stikstof die vervluchtigt in de vorm van ammoniak (NH3) inclusief de afvoer via spuiwater van luchtwassers, lachgas (N2O), stikstofoxide (NO) en stikstofgas (N2).
Stikstof in opgeslagen mest en weidemest
De totale stikstofuitscheiding met aftrek van de stikstof die tijdens mestopslag in de stal en bij opslag buiten de stal is vervluchtigd in de vorm van ammoniak (NH3) inclusief de afvoer via spuiwater van luchtwassers, lachgas (N2O), stikstofoxide (NO) en stikstofgas (N2).
Fosfaatuitscheiding (P2O5)
De uitgescheiden hoeveelheid fosfaat uitgedrukt in P2O5. In tegenstelling tot stikstof treden bij fosfaat geen gasvormige verliezen op.
Stikstof in dierlijke mest per hectare
De totale stikstofuitscheiding per hectare met aftrek van de stikstof die tijdens mestopslag in de stal en bij opslag buiten de stal is vervluchtigd in de vorm van ammoniak (NH3) inclusief de afvoer via spuiwater van luchtwassers, lachgas (N2O), stikstofoxide (NO) en stikstofgas (N2).
Fosfaat in dierlijke mest per hectare
De uitgescheiden hoeveelheid fosfaat per hectare uitgedrukt in P2O5. In tegenstelling tot stikstof treden bij fosfaat geen gasvormige verliezen op.