Gemeentebegrotingen; baten en lasten naar regio en grootteklasse

Gemeentebegrotingen; baten en lasten naar regio en grootteklasse

Gemeentelijke taakvelden Regiokenmerken Perioden Gemeentelijke begroting in mln euro Baten (mln euro) Gemeentelijke begroting in mln euro Lasten (mln euro) Gemeentelijke begroting in mln euro Saldo (mln euro) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Baten (euro/inwoner) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Lasten (euro/inwoner) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Saldo (euro/inwoner)
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Nederland 2025* 736 5.173 -4.437 41 287 -246
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Noord-Nederland (LD) 2025* 55 476 -421 31 268 -237
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Oost-Nederland (LD) 2025* 122 828 -706 32 217 -185
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat West-Nederland (LD) 2025* 466 2.998 -2.532 54 346 -292
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Zuid-Nederland (LD) 2025* 94 871 -777 25 229 -204
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Groningen (PV) 2025* 22 170 -148 37 281 -245
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Fryslân (PV) 2025* 25 190 -165 37 286 -249
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Drenthe (PV) 2025* 8 116 -108 16 229 -213
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Overijssel (PV) 2025* 34 248 -214 29 208 -179
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Flevoland (PV) 2025* 34 141 -107 74 309 -235
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Gelderland (PV) 2025* 54 438 -384 25 203 -178
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Utrecht (PV) 2025* 79 363 -285 56 258 -202
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Noord-Holland (PV) 2025* 255 1.287 -1.032 85 430 -345
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Zuid-Holland (PV) 2025* 122 1.230 -1.108 32 318 -287
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Zeeland (PV) 2025* 10 118 -108 26 300 -274
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Noord-Brabant (PV) 2025* 70 604 -534 26 227 -200
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Limburg (PV) 2025* 24 267 -243 21 235 -214
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Oost-Groningen (CR) 2025* 1 31 -30 6 225 -219
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Delfzijl en omgeving (CR) 2025* 1 15 -14 23 330 -307
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Overig Groningen (CR) 2025* 20 124 -103 48 295 -247
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Noord-Friesland (CR) 2025* 16 100 -84 48 302 -254
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Zuidwest-Friesland (CR) 2025* 3 46 -43 21 320 -299
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Zuidoost-Friesland (CR) 2025* 6 45 -39 30 233 -203
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Noord-Drenthe (CR) 2025* 6 44 -38 28 221 -193
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Zuidoost-Drenthe (CR) 2025* 1 42 -41 6 245 -238
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Zuidwest-Drenthe (CR) 2025* 1 31 -29 10 222 -212
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Noord-Overijssel (CR) 2025* 15 86 -71 37 220 -183
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Zuidwest-Overijssel (CR) 2025* 3 38 -35 17 236 -219
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Twente (CR) 2025* 17 124 -107 27 193 -167
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Veluwe (CR) 2025* 9 131 -122 12 180 -168
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Achterhoek (CR) 2025* 3 80 -77 8 196 -189
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Arnhem/Nijmegen (CR) 2025* 38 178 -140 50 232 -182
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Zuidwest-Gelderland (CR) 2025* 4 50 -45 16 193 -177
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Utrecht (CR) 2025* 79 363 -285 56 258 -202
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Kop van Noord-Holland (CR) 2025* 7 93 -86 18 239 -222
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Alkmaar en omgeving (CR) 2025* 3 68 -64 13 262 -249
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat IJmond (CR) 2025* 3 43 -40 17 215 -198
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Agglomeratie Haarlem (CR) 2025* 42 85 -43 178 360 -182
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Zaanstreek (CR) 2025* 7 53 -45 41 295 -254
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Groot-Amsterdam (CR) 2025* 188 891 -704 127 601 -475
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Het Gooi en Vechtstreek (CR) 2025* 4 54 -50 18 219 -202
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Agglomeratie Leiden en Bollenstreek (CR) 2025* 10 131 -122 22 294 -271
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Agglomeratie 's-Gravenhage (CR) 2025* 17 356 -338 19 385 -367
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Delft en Westland (CR) 2025* 9 60 -50 38 242 -204
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Oost-Zuid-Holland (CR) 2025* 7 97 -90 20 275 -255
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Groot-Rijnmond (CR) 2025* 59 491 -432 39 325 -286
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Zuidoost-Zuid-Holland (CR) 2025* 19 95 -76 50 249 -199
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Zeeuwsch-Vlaanderen (CR) 2025* 1 30 -29 7 283 -276
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Overig Zeeland (CR) 2025* 10 88 -78 33 307 -274
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat West-Noord-Brabant (CR) 2025* 23 158 -135 36 242 -206
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Midden-Noord-Brabant (CR) 2025* 16 119 -104 31 233 -202
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Noordoost-Noord-Brabant (CR) 2025* 20 151 -131 30 222 -192
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Zuidoost-Noord-Brabant (CR) 2025* 11 175 -165 13 215 -202
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Noord-Limburg (CR) 2025* 5 65 -60 16 222 -206
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Midden-Limburg (CR) 2025* 4 52 -48 14 212 -197
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Zuid-Limburg (CR) 2025* 16 150 -135 26 251 -224
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Flevoland (CR) 2025* 34 141 -107 74 309 -235
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat Minder dan 5 000 inwoners 2025* 1 7 -6 103 563 -460
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat 5 000 tot 10 000 inwoners 2025* 1 9 -8 19 191 -173
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat 10 000 tot 20 000 inwoners 2025* 25 184 -159 30 218 -188
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat 20 000 tot 50 000 inwoners 2025* 90 1.172 -1.082 15 200 -185
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat 50 000 tot 100 000 inwoners 2025* 92 1.032 -940 21 234 -213
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat 100 000 tot 150 000 inwoners 2025* 61 490 -430 36 294 -257
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat 150 000 tot 250 000 inwoners 2025* 175 788 -614 66 297 -231
Totaal verkeer, vervoer en waterstaat 250 000 inwoners of meer 2025* 292 1.490 -1.198 114 584 -469
Verkeer en parkeren Nederland 2025* 588 4.756 -4.168 33 264 -231
Verkeer en parkeren Noord-Nederland (LD) 2025* 47 435 -389 26 245 -219
Verkeer en parkeren Oost-Nederland (LD) 2025* 93 785 -693 24 206 -182
Verkeer en parkeren West-Nederland (LD) 2025* 373 2.694 -2.321 43 311 -268
Verkeer en parkeren Zuid-Nederland (LD) 2025* 76 842 -766 20 222 -201
Verkeer en parkeren Groningen (PV) 2025* 21 159 -138 35 263 -228
Verkeer en parkeren Fryslân (PV) 2025* 18 163 -145 27 245 -218
Verkeer en parkeren Drenthe (PV) 2025* 7 114 -106 15 224 -210
Verkeer en parkeren Overijssel (PV) 2025* 31 241 -210 26 202 -176
Verkeer en parkeren Flevoland (PV) 2025* 16 119 -103 34 260 -226
Verkeer en parkeren Gelderland (PV) 2025* 46 425 -379 21 197 -175
Verkeer en parkeren Utrecht (PV) 2025* 63 334 -272 44 237 -193
Verkeer en parkeren Noord-Holland (PV) 2025* 200 1.110 -911 67 371 -304
Verkeer en parkeren Zuid-Holland (PV) 2025* 106 1.139 -1.033 27 295 -267
Verkeer en parkeren Zeeland (PV) 2025* 5 111 -105 13 281 -268
Verkeer en parkeren Noord-Brabant (PV) 2025* 55 583 -528 20 219 -198
Verkeer en parkeren Limburg (PV) 2025* 22 259 -237 19 228 -209
Verkeer en parkeren Oost-Groningen (CR) 2025* 1 29 -28 5 210 -205
Verkeer en parkeren Delfzijl en omgeving (CR) 2025* 1 14 -13 16 316 -300
Verkeer en parkeren Overig Groningen (CR) 2025* 20 115 -96 47 275 -228
Verkeer en parkeren Noord-Friesland (CR) 2025* 12 84 -72 38 256 -218
Verkeer en parkeren Zuidwest-Friesland (CR) 2025* 1 37 -36 7 263 -255
Verkeer en parkeren Zuidoost-Friesland (CR) 2025* 4 41 -36 23 213 -190
Verkeer en parkeren Noord-Drenthe (CR) 2025* 6 43 -37 28 217 -189
Verkeer en parkeren Zuidoost-Drenthe (CR) 2025* 1 42 -41 6 244 -238
Verkeer en parkeren Zuidwest-Drenthe (CR) 2025* 1 29 -28 6 212 -205
Verkeer en parkeren Noord-Overijssel (CR) 2025* 13 82 -69 33 211 -177
Verkeer en parkeren Zuidwest-Overijssel (CR) 2025* 2 38 -35 14 232 -218
Verkeer en parkeren Twente (CR) 2025* 16 122 -106 25 189 -164
Verkeer en parkeren Veluwe (CR) 2025* 6 126 -120 8 174 -166
Verkeer en parkeren Achterhoek (CR) 2025* 3 78 -76 7 192 -185
Verkeer en parkeren Arnhem/Nijmegen (CR) 2025* 34 173 -139 44 225 -181
Verkeer en parkeren Zuidwest-Gelderland (CR) 2025* 3 48 -44 12 185 -173
Verkeer en parkeren Utrecht (CR) 2025* 63 334 -272 44 237 -193
Verkeer en parkeren Kop van Noord-Holland (CR) 2025* 4 84 -80 9 215 -206
Bron: CBS.
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


Deze tabel bevat cijfers over de begrote lasten en baten per taakveld (beleidsterrein) naar regio en grootteklasse in miljoenen euro's en in euro's per inwoner. De gepresenteerde cijfers zijn gebaseerd op gegevens die aansluiten op de definities en indelingen die de gemeenten zelf hanteren in hun administratie. Deze gegevens worden aan het CBS geleverd via de enquête Informatie voor Derden (Iv3). De voorschriften voor deze enquête zijn vastgelegd in het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) en de (ministeriële) Regeling vaststelling taakvelden en verstrekking informatie voor derden.

Gegevens beschikbaar vanaf: 2017

Status van de cijfers:
De cijfers in deze tabel zijn bij eerste publicatie voorlopig. De cijfers worden definitief op het moment dat cijfers over het volgende jaar aan de reeks worden toegevoegd.

Wijzigingen per 18 maart 2025:
De voorlopige cijfers voor 2025 zijn opgenomen.
De cijfers voor 2024 zijn definitief.

Met ingang van begrotingsjaar 2023 en 2025 zijn er een verandering van de boekingsvoorschriften ingevoerd die met name invloed heeft op de cijfers bij de taakvelden Volksgezondheid, Algemene voorzieningen incl. wijkteams, Inkomensregelingen, Participatie, Maatwerkdienstverlening (WMO), Maatwerkdienstverlening 18+, Maatwerkdienstverlening 18-, Geëscaleerde zorg 18+ en Geëscaleerde zorg 18-. Bij deze taakvelden is een vergelijking met eerdere jaren daardoor moeizaam.
De volgende aanpassingen in de boekingsvoorschriften zijn ingevoerd:
- Lasten en baten met betrekking tot de Centra voor Jeugd en Gezin moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Algemene voorzieningen incl. wijkteams in plaats van Volksgezondheid
- Lasten en baten met betrekking tot de aanpak van huiselijk geweld en Veilig Thuis-toegangstaken moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Algemene voorzieningen incl. wijkteams in plaats van Geëscaleerde zorg 18+
- Lasten en baten met betrekking tot de schuldhulpverlening moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Inkomensregelingen in plaats van Maatwerkdienstverlening 18+
- Lasten en baten met betrekking tot woon- en vervoersdiensten moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkvoorzieningen (WMO) in plaats van Maatwerkdienstverlening 18+
- Lasten en baten met betrekking tot de dagvoorziening in het kader van de WMO moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkdienstverlening 18+ in plaats van Participatie.
- Lasten en baten met betrekking tot de inloopfunctie van de geestelijke gezondheidszorg moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkdienstverlening 18+ in plaats van Geëscaleerde zorg 18+.
- Lasten en baten met betrekking tot coördinatie en beleid WMO en Jeugd zijn met ingang van 2025 opgenomen onder Maatwerkdienstverlening 18+ respectievelijk Maatwerkdienstverlening 18-, terwijl die in de jaren ervoor verspreid over de taakvelden in het sociaal domein werden geboekt
- Lasten en baten met betrekking tot persoonsgebonden budgetten voor de WMO en de Jeugd zijn met ingang van 2025 opgenomen onder Maatwerkdienstverlening 18+ respectievelijk Maatwerkdienstverlening 18-, terwijl ze voorheen ook deels onder Maatwerkvoorzieningen (WMO) werden geboekt.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
De nieuwe cijfers worden in de maand maart van het begrotingsjaar geplaatst.
De cijfers kunnen worden bijgesteld op grond van het beschikbaar komen van nieuw of geactualiseerd bronmateriaal. Over het algemeen zijn de bijstellingen gering van omvang. De bijstellingen worden doorgevoerd op het moment dat er een nieuw jaarcijfer aan de reeks wordt toegevoegd.
Door wijzigingen in de brongegevens, Informatie voor derden (Iv3), zijn de gegevens met ingang van de begroting 2017 niet geheel vergelijkbaar met de gegevens over eerdere jaren. Meer informatie hierover is te vinden in paragraaf 3 onder 'relevante tabellen'.

Toelichting onderwerpen

Gemeentelijke begroting in mln euro
Cijfers op basis van de gemeentelijke begrotingen weergegeven in miljoenen euro's.
Baten
De baten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.

Onder de gemeentelijke baten vallen o.a. rentebaten, verkoop van grond, goederen en diensten, ontvangen overdrachten en heffingen door gemeenten.
De baten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).

Het grootste deel van de gemeentelijke baten bestaat uit de ontvangen bijdrage uit het Gemeentefonds, overige doeluitkeringen van het rijk en de ontvangen gemeentelijke heffingen.
Lasten
De lasten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.

Onder de gemeentelijke lasten vallen o.a. de betaalde lonen en salarissen, rentelasten, aankoop van (niet) duurzame goederen en diensten (inclusief energiekosten en kosten van inhuur van personeel) en betaalde inkomensoverdrachten, alsmede de afschrijvingen, de betaalde investeringsbijdragen aan overheden en derden en de grondaankopen.
De lasten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).
Saldo
Het verschil tussen de baten en de lasten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.
Gemeentelijke begroting in euro/inwoner
Cijfers op basis van de gemeentelijke begrotingen weergegeven in euro per inwoner.
Baten
De baten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.

Onder de gemeentelijke baten vallen o.a. rentebaten, verkoop van grond, goederen en diensten, ontvangen overdrachten en heffingen door gemeenten.
De baten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).

Het grootste deel van de gemeentelijke baten bestaat uit de ontvangen bijdrage uit het Gemeentefonds, overige doeluitkeringen van het rijk en de ontvangen gemeentelijke heffingen.
Lasten
De lasten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.

Onder de gemeentelijke lasten vallen o.a. de betaalde lonen en salarissen, rentelasten, aankoop van (niet) duurzame goederen en diensten (inclusief energiekosten en kosten van inhuur van personeel) en betaalde inkomensoverdrachten, alsmede de afschrijvingen, de betaalde investeringsbijdragen aan overheden en derden en de grondaankopen.
De lasten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).
Saldo
Het verschil tussen de baten en de lasten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.