Gemeentebegrotingen; baten en lasten naar regio en grootteklasse

Bekijk volledige tabel Download volledige dataset Toon toelichting
Gemeentelijke taakvelden Regiokenmerken Gemeentelijke begroting in mln euro Baten (mln euro) Gemeentelijke begroting in mln euro Lasten (mln euro) Gemeentelijke begroting in mln euro Saldo (mln euro) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Baten (euro/inwoner) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Lasten (euro/inwoner) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Saldo (euro/inwoner)
Totaal volksgezondheid en milieu Nederland 6.332 7.401 -1.070 349 408 -59
Noord-Nederland (LD) 575 668 -93 324 376 -52
Oost-Nederland (LD) 1.148 1.428 -280 299 372 -73
West-Nederland (LD) 3.318 3.827 -508 381 440 -58
Zuid-Nederland (LD) 1.290 1.479 -189 338 388 -49
Groningen (PV) 201 219 -18 334 364 -30
Fryslân (PV) 223 262 -39 335 394 -59
Drenthe (PV) 151 187 -35 298 367 -70
Overijssel (PV) 368 447 -79 306 372 -66
Flevoland (PV) 145 202 -57 312 436 -123
Gelderland (PV) 635 779 -144 292 358 -66
Utrecht (PV) 495 563 -68 350 398 -48
Noord-Holland (PV) 1.154 1.368 -213 384 454 -71
Zuid-Holland (PV) 1.520 1.724 -204 391 444 -53
Zeeland (PV) 149 172 -23 378 435 -57
Noord-Brabant (PV) 904 1.044 -140 338 390 -52
Limburg (PV) 386 435 -49 339 382 -43
Oost-Groningen (CR) 43 48 -5 310 349 -39
Delfzijl en omgeving (CR) 14 19 -4 320 421 -100
Overig Groningen (CR) 144 152 -8 344 363 -19
Noord-Friesland (CR) 114 136 -22 344 410 -66
Zuidwest-Friesland (CR) 40 50 -10 282 353 -71
Zuidoost-Friesland (CR) 69 76 -7 359 396 -37
Noord-Drenthe (CR) 57 72 -15 288 363 -75
Zuidoost-Drenthe (CR) 56 68 -12 325 398 -72
Zuidwest-Drenthe (CR) 38 46 -8 277 336 -59
Noord-Overijssel (CR) 107 132 -25 272 337 -65
Zuidwest-Overijssel (CR) 49 65 -15 301 396 -95
Twente (CR) 212 250 -38 328 387 -59
Veluwe (CR) 217 258 -41 296 353 -57
Achterhoek (CR) 139 161 -22 340 394 -54
Arnhem/Nijmegen (CR) 225 291 -66 291 376 -85
Zuidwest-Gelderland (CR) 54 69 -14 210 266 -56
Utrecht (CR) 495 563 -68 350 398 -48
Kop van Noord-Holland (CR) 143 155 -13 364 397 -32
Alkmaar en omgeving (CR) 83 98 -15 320 379 -59
IJmond (CR) 69 78 -9 341 382 -42
Agglomeratie Haarlem (CR) 87 93 -7 365 394 -29
Zaanstreek (CR) 67 83 -15 371 455 -84
Groot-Amsterdam (CR) 619 768 -148 415 515 -100
Het Gooi en Vechtstreek (CR) 86 93 -6 350 376 -25
Agglomeratie Leiden en Bollenstreek (CR) 155 160 -4 346 355 -10
Agglomeratie 's-Gravenhage (CR) 361 428 -67 389 461 -73
Delft en Westland (CR) 92 102 -10 372 412 -41
Oost-Zuid-Holland (CR) 136 154 -18 383 433 -50
Groot-Rijnmond (CR) 635 720 -86 418 474 -56
Zuidoost-Zuid-Holland (CR) 141 160 -19 367 418 -50
Zeeuwsch-Vlaanderen (CR) 47 49 -2 441 458 -17
Overig Zeeland (CR) 102 123 -21 355 427 -72
West-Noord-Brabant (CR) 261 278 -17 397 423 -26
Midden-Noord-Brabant (CR) 152 173 -21 297 337 -40
Noordoost-Noord-Brabant (CR) 242 300 -57 353 437 -84
Zuidoost-Noord-Brabant (CR) 249 293 -44 304 358 -54
Noord-Limburg (CR) 82 100 -18 280 342 -63
Midden-Limburg (CR) 81 90 -8 333 367 -35
Zuid-Limburg (CR) 222 245 -23 370 407 -38
Flevoland (CR) 145 202 -57 312 436 -123
Minder dan 5 000 inwoners 10 11 -1 760 871 -111
5 000 tot 10 000 inwoners 12 16 -4 315 413 -98
10 000 tot 20 000 inwoners 263 305 -43 321 374 -52
20 000 tot 50 000 inwoners 1.869 2.176 -307 319 371 -52
50 000 tot 100 000 inwoners 1.520 1.693 -172 338 377 -38
100 000 tot 150 000 inwoners 561 642 -81 334 383 -48
150 000 tot 250 000 inwoners 924 1.119 -195 346 419 -73
250 000 inwoners of meer 1.173 1.439 -266 457 561 -104
Milieubeheer en begraafplaatsen Nederland 546 1.694 -1.148 30 93 -63
Noord-Nederland (LD) 54 155 -101 30 87 -57
Oost-Nederland (LD) 124 376 -252 32 98 -66
West-Nederland (LD) 281 860 -579 32 99 -67
Zuid-Nederland (LD) 86 302 -216 23 79 -57
Groningen (PV) 10 41 -30 17 67 -50
Fryslân (PV) 31 66 -34 47 99 -52
Drenthe (PV) 12 49 -37 24 96 -72
Overijssel (PV) 39 110 -71 32 92 -59
Flevoland (PV) 5 54 -49 10 116 -106
Gelderland (PV) 81 212 -131 37 98 -60
Utrecht (PV) 49 133 -85 34 94 -60
Noord-Holland (PV) 86 316 -229 29 105 -76
Zuid-Holland (PV) 127 360 -233 33 93 -60
Zeeland (PV) 19 51 -32 49 130 -81
Noord-Brabant (PV) 65 228 -163 24 85 -61
Limburg (PV) 21 75 -54 19 66 -47
Oost-Groningen (CR) 2 12 -9 18 86 -68
Delfzijl en omgeving (CR) 1 6 -5 24 136 -112
Overig Groningen (CR) 7 23 -16 16 54 -38
Noord-Friesland (CR) 19 37 -18 58 112 -54
Zuidwest-Friesland (CR) 2 9 -7 13 63 -50
Zuidoost-Friesland (CR) 10 20 -9 54 103 -48
Noord-Drenthe (CR) 4 18 -14 18 90 -72
Zuidoost-Drenthe (CR) 3 16 -14 16 95 -79
Zuidwest-Drenthe (CR) 6 14 -9 40 104 -64
Noord-Overijssel (CR) 11 38 -27 28 96 -68
Zuidwest-Overijssel (CR) 7 19 -12 42 114 -72
Twente (CR) 21 54 -33 32 83 -51
Veluwe (CR) 32 68 -37 43 93 -50
Achterhoek (CR) 14 38 -24 35 94 -59
Arnhem/Nijmegen (CR) 29 85 -56 37 109 -72
Zuidwest-Gelderland (CR) 6 21 -15 23 80 -57
Utrecht (CR) 49 133 -85 34 94 -60
Kop van Noord-Holland (CR) 9 30 -21 24 78 -54
Bron: CBS.
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


Deze tabel bevat cijfers over de begrote lasten en baten per taakveld (beleidsterrein) naar regio en grootteklasse in miljoenen euro's en in euro's per inwoner. De gepresenteerde cijfers zijn gebaseerd op gegevens die aansluiten op de definities en indelingen die de gemeenten zelf hanteren in hun administratie. Deze gegevens worden aan het CBS geleverd via de enquête Informatie voor Derden (Iv3). De voorschriften voor deze enquête zijn vastgelegd in het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) en de (ministeriële) Regeling vaststelling taakvelden en verstrekking informatie voor derden.

Gegevens beschikbaar vanaf: 2017

Status van de cijfers:
De cijfers in deze tabel zijn bij eerste publicatie voorlopig. De cijfers worden definitief op het moment dat cijfers over het volgende jaar aan de reeks worden toegevoegd.

Wijzigingen per 25 maart 2026:
De voorlopige cijfers voor 2026 zijn opgenomen.
De cijfers voor 2025 zijn definitief.

Met ingang van begrotingsjaar 2023 en 2025 zijn er een verandering van de boekingsvoorschriften ingevoerd die met name invloed heeft op de cijfers bij de taakvelden Volksgezondheid, Algemene voorzieningen incl. wijkteams, Inkomensregelingen, Participatie, Maatwerkdienstverlening (WMO), Maatwerkdienstverlening 18+, Maatwerkdienstverlening 18-, Geëscaleerde zorg 18+ en Geëscaleerde zorg 18-. Bij deze taakvelden is een vergelijking met eerdere jaren daardoor moeizaam.
De volgende aanpassingen in de boekingsvoorschriften zijn ingevoerd:
- Lasten en baten met betrekking tot de Centra voor Jeugd en Gezin moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Algemene voorzieningen incl. wijkteams in plaats van Volksgezondheid
- Lasten en baten met betrekking tot de aanpak van huiselijk geweld en Veilig Thuis-toegangstaken moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Algemene voorzieningen incl. wijkteams in plaats van Geëscaleerde zorg 18+
- Lasten en baten met betrekking tot de schuldhulpverlening moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Inkomensregelingen in plaats van Maatwerkdienstverlening 18+
- Lasten en baten met betrekking tot woon- en vervoersdiensten moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkvoorzieningen (WMO) in plaats van Maatwerkdienstverlening 18+
- Lasten en baten met betrekking tot de dagvoorziening in het kader van de WMO moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkdienstverlening 18+ in plaats van Participatie.
- Lasten en baten met betrekking tot de inloopfunctie van de geestelijke gezondheidszorg moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkdienstverlening 18+ in plaats van Geëscaleerde zorg 18+.
- Lasten en baten met betrekking tot coördinatie en beleid WMO en Jeugd zijn met ingang van 2025 opgenomen onder Maatwerkdienstverlening 18+ respectievelijk Maatwerkdienstverlening 18-, terwijl die in de jaren ervoor verspreid over de taakvelden in het sociaal domein werden geboekt
- Lasten en baten met betrekking tot persoonsgebonden budgetten voor de WMO en de Jeugd zijn met ingang van 2025 opgenomen onder Maatwerkdienstverlening 18+ respectievelijk Maatwerkdienstverlening 18-, terwijl ze voorheen ook deels onder Maatwerkvoorzieningen (WMO) werden geboekt.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
De nieuwe cijfers worden in de maand maart van het begrotingsjaar geplaatst.
De cijfers kunnen worden bijgesteld op grond van het beschikbaar komen van nieuw of geactualiseerd bronmateriaal. Over het algemeen zijn de bijstellingen gering van omvang. De bijstellingen worden doorgevoerd op het moment dat er een nieuw jaarcijfer aan de reeks wordt toegevoegd.
Door wijzigingen in de brongegevens, Informatie voor derden (Iv3), zijn de gegevens met ingang van de begroting 2017 niet geheel vergelijkbaar met de gegevens over eerdere jaren. Meer informatie hierover is te vinden in paragraaf 3 onder 'relevante tabellen'.

Toelichting onderwerpen

Gemeentelijke begroting in mln euro
Cijfers op basis van de gemeentelijke begrotingen weergegeven in miljoenen euro's.
Baten
De baten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.

Onder de gemeentelijke baten vallen o.a. rentebaten, verkoop van grond, goederen en diensten, ontvangen overdrachten en heffingen door gemeenten.
De baten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).

Het grootste deel van de gemeentelijke baten bestaat uit de ontvangen bijdrage uit het Gemeentefonds, overige doeluitkeringen van het rijk en de ontvangen gemeentelijke heffingen.
Lasten
De lasten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.

Onder de gemeentelijke lasten vallen o.a. de betaalde lonen en salarissen, rentelasten, aankoop van (niet) duurzame goederen en diensten (inclusief energiekosten en kosten van inhuur van personeel) en betaalde inkomensoverdrachten, alsmede de afschrijvingen, de betaalde investeringsbijdragen aan overheden en derden en de grondaankopen.
De lasten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).
Saldo
Het verschil tussen de baten en de lasten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.
Gemeentelijke begroting in euro/inwoner
Cijfers op basis van de gemeentelijke begrotingen weergegeven in euro per inwoner.
Baten
De baten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.

Onder de gemeentelijke baten vallen o.a. rentebaten, verkoop van grond, goederen en diensten, ontvangen overdrachten en heffingen door gemeenten.
De baten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).

Het grootste deel van de gemeentelijke baten bestaat uit de ontvangen bijdrage uit het Gemeentefonds, overige doeluitkeringen van het rijk en de ontvangen gemeentelijke heffingen.
Lasten
De lasten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.

Onder de gemeentelijke lasten vallen o.a. de betaalde lonen en salarissen, rentelasten, aankoop van (niet) duurzame goederen en diensten (inclusief energiekosten en kosten van inhuur van personeel) en betaalde inkomensoverdrachten, alsmede de afschrijvingen, de betaalde investeringsbijdragen aan overheden en derden en de grondaankopen.
De lasten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).
Saldo
Het verschil tussen de baten en de lasten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.