Gemeentebegrotingen; baten en lasten naar regio en grootteklasse

Gemeentebegrotingen; baten en lasten naar regio en grootteklasse

Gemeentelijke taakvelden Regiokenmerken Perioden Gemeentelijke begroting in mln euro Baten (mln euro) Gemeentelijke begroting in mln euro Lasten (mln euro) Gemeentelijke begroting in mln euro Saldo (mln euro) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Baten (euro/inwoner) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Lasten (euro/inwoner) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Saldo (euro/inwoner)
Totaal gemeentelijke taakvelden Nederland 2026* 87.609 87.609 1 4.832 4.832 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Noord-Nederland (LD) 2026* 8.792 8.792 0 4.953 4.953 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Oost-Nederland (LD) 2026* 17.273 17.273 0 4.500 4.500 0
Totaal gemeentelijke taakvelden West-Nederland (LD) 2026* 44.486 44.486 0 5.112 5.112 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Zuid-Nederland (LD) 2026* 17.058 17.058 0 4.471 4.471 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Groningen (PV) 2026* 3.443 3.443 0 5.724 5.724 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Fryslân (PV) 2026* 3.050 3.050 0 4.585 4.585 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Drenthe (PV) 2026* 2.299 2.299 0 4.525 4.525 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Overijssel (PV) 2026* 5.644 5.643 0 4.694 4.694 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Flevoland (PV) 2026* 2.338 2.338 0 5.051 5.050 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Gelderland (PV) 2026* 9.292 9.292 0 4.275 4.275 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Utrecht (PV) 2026* 6.065 6.065 0 4.285 4.285 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Noord-Holland (PV) 2026* 16.353 16.353 0 5.433 5.433 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Zuid-Holland (PV) 2026* 20.122 20.122 0 5.183 5.183 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Zeeland (PV) 2026* 1.946 1.946 0 4.934 4.933 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Noord-Brabant (PV) 2026* 11.806 11.805 0 4.410 4.410 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Limburg (PV) 2026* 5.253 5.253 0 4.614 4.614 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Oost-Groningen (CR) 2026* 717 717 0 5.222 5.222 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Delfzijl en omgeving (CR) 2026* 389 389 0 8.680 8.680 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Overig Groningen (CR) 2026* 2.336 2.336 0 5.572 5.572 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Noord-Friesland (CR) 2026* 1.636 1.636 0 4.947 4.947 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Zuidwest-Friesland (CR) 2026* 571 571 0 4.000 4.000 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Zuidoost-Friesland (CR) 2026* 843 843 0 4.395 4.395 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Noord-Drenthe (CR) 2026* 906 906 0 4.574 4.574 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Zuidoost-Drenthe (CR) 2026* 815 815 0 4.746 4.747 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Zuidwest-Drenthe (CR) 2026* 578 578 0 4.178 4.178 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Noord-Overijssel (CR) 2026* 1.864 1.864 0 4.747 4.747 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Zuidwest-Overijssel (CR) 2026* 720 720 0 4.411 4.411 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Twente (CR) 2026* 3.059 3.059 0 4.733 4.732 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Veluwe (CR) 2026* 2.971 2.971 0 4.059 4.059 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Achterhoek (CR) 2026* 1.689 1.689 0 4.130 4.130 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Arnhem/Nijmegen (CR) 2026* 3.734 3.733 0 4.821 4.821 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Zuidwest-Gelderland (CR) 2026* 899 899 0 3.483 3.483 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Utrecht (CR) 2026* 6.065 6.065 0 4.285 4.285 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Kop van Noord-Holland (CR) 2026* 1.594 1.594 0 4.075 4.075 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Alkmaar en omgeving (CR) 2026* 1.055 1.055 0 4.075 4.075 0
Totaal gemeentelijke taakvelden IJmond (CR) 2026* 725 725 0 3.562 3.562 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Agglomeratie Haarlem (CR) 2026* 1.144 1.144 0 4.818 4.818 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Zaanstreek (CR) 2026* 943 943 0 5.196 5.195 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Groot-Amsterdam (CR) 2026* 9.976 9.976 0 6.689 6.689 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Het Gooi en Vechtstreek (CR) 2026* 916 916 0 3.721 3.721 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Agglomeratie Leiden en Bollenstreek (CR) 2026* 1.889 1.889 0 4.203 4.203 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Agglomeratie 's-Gravenhage (CR) 2026* 5.083 5.083 0 5.480 5.480 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Delft en Westland (CR) 2026* 1.069 1.069 0 4.307 4.307 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Oost-Zuid-Holland (CR) 2026* 1.548 1.548 0 4.354 4.354 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Groot-Rijnmond (CR) 2026* 8.598 8.598 0 5.663 5.663 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Zuidoost-Zuid-Holland (CR) 2026* 1.936 1.936 0 5.042 5.042 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Zeeuwsch-Vlaanderen (CR) 2026* 489 489 0 4.587 4.587 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Overig Zeeland (CR) 2026* 1.458 1.458 0 5.062 5.061 0
Totaal gemeentelijke taakvelden West-Noord-Brabant (CR) 2026* 2.933 2.932 0 4.456 4.456 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Midden-Noord-Brabant (CR) 2026* 2.333 2.333 0 4.541 4.541 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Noordoost-Noord-Brabant (CR) 2026* 3.025 3.025 0 4.411 4.411 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Zuidoost-Noord-Brabant (CR) 2026* 3.515 3.515 0 4.291 4.291 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Noord-Limburg (CR) 2026* 1.313 1.313 0 4.486 4.486 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Midden-Limburg (CR) 2026* 990 990 0 4.052 4.052 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Zuid-Limburg (CR) 2026* 2.950 2.950 0 4.905 4.905 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Flevoland (CR) 2026* 2.338 2.338 0 5.051 5.050 0
Totaal gemeentelijke taakvelden Minder dan 5 000 inwoners 2026* 100 100 0 7.925 7.923 2
Totaal gemeentelijke taakvelden 5 000 tot 10 000 inwoners 2026* 148 148 0 3.780 3.780 1
Totaal gemeentelijke taakvelden 10 000 tot 20 000 inwoners 2026* 3.030 3.030 0 3.708 3.708 0
Totaal gemeentelijke taakvelden 20 000 tot 50 000 inwoners 2026* 22.301 22.300 0 3.807 3.807 0
Totaal gemeentelijke taakvelden 50 000 tot 100 000 inwoners 2026* 19.684 19.684 0 4.382 4.382 0
Totaal gemeentelijke taakvelden 100 000 tot 150 000 inwoners 2026* 8.914 8.914 0 5.312 5.312 0
Totaal gemeentelijke taakvelden 150 000 tot 250 000 inwoners 2026* 14.750 14.750 0 5.526 5.526 0
Totaal gemeentelijke taakvelden 250 000 inwoners of meer 2026* 18.683 18.683 0 7.286 7.286 0
Afval Nederland 2026* 3.168 2.550 618 175 141 34
Afval Noord-Nederland (LD) 2026* 292 234 59 165 132 33
Afval Oost-Nederland (LD) 2026* 521 430 91 136 112 24
Afval West-Nederland (LD) 2026* 1.670 1.332 339 192 153 39
Afval Zuid-Nederland (LD) 2026* 684 554 130 179 145 34
Afval Groningen (PV) 2026* 113 86 27 187 142 45
Afval Fryslân (PV) 2026* 105 87 18 158 131 27
Afval Drenthe (PV) 2026* 75 61 14 147 120 27
Afval Overijssel (PV) 2026* 169 141 28 141 117 24
Afval Flevoland (PV) 2026* 88 68 20 191 148 43
Afval Gelderland (PV) 2026* 264 221 43 121 102 20
Afval Utrecht (PV) 2026* 260 199 61 184 141 43
Afval Noord-Holland (PV) 2026* 596 482 114 198 160 38
Afval Zuid-Holland (PV) 2026* 745 598 147 192 154 38
Afval Zeeland (PV) 2026* 69 53 17 176 133 43
Afval Noord-Brabant (PV) 2026* 487 394 93 182 147 35
Afval Limburg (PV) 2026* 197 160 37 173 141 32
Afval Oost-Groningen (CR) 2026* 22 16 6 164 120 44
Afval Delfzijl en omgeving (CR) 2026* 8 6 2 176 138 37
Afval Overig Groningen (CR) 2026* 82 63 19 196 150 46
Afval Noord-Friesland (CR) 2026* 53 45 8 162 137 25
Afval Zuidwest-Friesland (CR) 2026* 21 17 4 148 121 26
Afval Zuidoost-Friesland (CR) 2026* 31 24 6 159 128 32
Afval Noord-Drenthe (CR) 2026* 28 23 5 144 118 26
Afval Zuidoost-Drenthe (CR) 2026* 28 23 5 161 135 26
Afval Zuidwest-Drenthe (CR) 2026* 19 14 4 135 105 30
Afval Noord-Overijssel (CR) 2026* 53 41 12 135 104 31
Afval Zuidwest-Overijssel (CR) 2026* 23 21 2 141 127 14
Afval Twente (CR) 2026* 93 79 14 144 123 21
Afval Veluwe (CR) 2026* 105 85 20 143 116 27
Afval Achterhoek (CR) 2026* 54 44 10 132 107 25
Afval Arnhem/Nijmegen (CR) 2026* 101 91 9 130 118 12
Afval Zuidwest-Gelderland (CR) 2026* 4 1 3 17 4 13
Afval Utrecht (CR) 2026* 260 199 61 184 141 43
Afval Kop van Noord-Holland (CR) 2026* 72 58 14 185 148 37
Bron: CBS.
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


Deze tabel bevat cijfers over de begrote lasten en baten per taakveld (beleidsterrein) naar regio en grootteklasse in miljoenen euro's en in euro's per inwoner. De gepresenteerde cijfers zijn gebaseerd op gegevens die aansluiten op de definities en indelingen die de gemeenten zelf hanteren in hun administratie. Deze gegevens worden aan het CBS geleverd via de enquête Informatie voor Derden (Iv3). De voorschriften voor deze enquête zijn vastgelegd in het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) en de (ministeriële) Regeling vaststelling taakvelden en verstrekking informatie voor derden.

Gegevens beschikbaar vanaf: 2017

Status van de cijfers:
De cijfers in deze tabel zijn bij eerste publicatie voorlopig. De cijfers worden definitief op het moment dat cijfers over het volgende jaar aan de reeks worden toegevoegd.

Wijzigingen per 25 maart 2026:
De voorlopige cijfers voor 2026 zijn opgenomen.
De cijfers voor 2025 zijn definitief.

Met ingang van begrotingsjaar 2023 en 2025 zijn er een verandering van de boekingsvoorschriften ingevoerd die met name invloed heeft op de cijfers bij de taakvelden Volksgezondheid, Algemene voorzieningen incl. wijkteams, Inkomensregelingen, Participatie, Maatwerkdienstverlening (WMO), Maatwerkdienstverlening 18+, Maatwerkdienstverlening 18-, Geëscaleerde zorg 18+ en Geëscaleerde zorg 18-. Bij deze taakvelden is een vergelijking met eerdere jaren daardoor moeizaam.
De volgende aanpassingen in de boekingsvoorschriften zijn ingevoerd:
- Lasten en baten met betrekking tot de Centra voor Jeugd en Gezin moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Algemene voorzieningen incl. wijkteams in plaats van Volksgezondheid
- Lasten en baten met betrekking tot de aanpak van huiselijk geweld en Veilig Thuis-toegangstaken moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Algemene voorzieningen incl. wijkteams in plaats van Geëscaleerde zorg 18+
- Lasten en baten met betrekking tot de schuldhulpverlening moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Inkomensregelingen in plaats van Maatwerkdienstverlening 18+
- Lasten en baten met betrekking tot woon- en vervoersdiensten moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkvoorzieningen (WMO) in plaats van Maatwerkdienstverlening 18+
- Lasten en baten met betrekking tot de dagvoorziening in het kader van de WMO moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkdienstverlening 18+ in plaats van Participatie.
- Lasten en baten met betrekking tot de inloopfunctie van de geestelijke gezondheidszorg moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkdienstverlening 18+ in plaats van Geëscaleerde zorg 18+.
- Lasten en baten met betrekking tot coördinatie en beleid WMO en Jeugd zijn met ingang van 2025 opgenomen onder Maatwerkdienstverlening 18+ respectievelijk Maatwerkdienstverlening 18-, terwijl die in de jaren ervoor verspreid over de taakvelden in het sociaal domein werden geboekt
- Lasten en baten met betrekking tot persoonsgebonden budgetten voor de WMO en de Jeugd zijn met ingang van 2025 opgenomen onder Maatwerkdienstverlening 18+ respectievelijk Maatwerkdienstverlening 18-, terwijl ze voorheen ook deels onder Maatwerkvoorzieningen (WMO) werden geboekt.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
De nieuwe cijfers worden in de maand maart van het begrotingsjaar geplaatst.
De cijfers kunnen worden bijgesteld op grond van het beschikbaar komen van nieuw of geactualiseerd bronmateriaal. Over het algemeen zijn de bijstellingen gering van omvang. De bijstellingen worden doorgevoerd op het moment dat er een nieuw jaarcijfer aan de reeks wordt toegevoegd.
Door wijzigingen in de brongegevens, Informatie voor derden (Iv3), zijn de gegevens met ingang van de begroting 2017 niet geheel vergelijkbaar met de gegevens over eerdere jaren. Meer informatie hierover is te vinden in paragraaf 3 onder 'relevante tabellen'.

Toelichting onderwerpen

Gemeentelijke begroting in mln euro
Cijfers op basis van de gemeentelijke begrotingen weergegeven in miljoenen euro's.
Baten
De baten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.

Onder de gemeentelijke baten vallen o.a. rentebaten, verkoop van grond, goederen en diensten, ontvangen overdrachten en heffingen door gemeenten.
De baten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).

Het grootste deel van de gemeentelijke baten bestaat uit de ontvangen bijdrage uit het Gemeentefonds, overige doeluitkeringen van het rijk en de ontvangen gemeentelijke heffingen.
Lasten
De lasten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.

Onder de gemeentelijke lasten vallen o.a. de betaalde lonen en salarissen, rentelasten, aankoop van (niet) duurzame goederen en diensten (inclusief energiekosten en kosten van inhuur van personeel) en betaalde inkomensoverdrachten, alsmede de afschrijvingen, de betaalde investeringsbijdragen aan overheden en derden en de grondaankopen.
De lasten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).
Saldo
Het verschil tussen de baten en de lasten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.
Gemeentelijke begroting in euro/inwoner
Cijfers op basis van de gemeentelijke begrotingen weergegeven in euro per inwoner.
Baten
De baten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.

Onder de gemeentelijke baten vallen o.a. rentebaten, verkoop van grond, goederen en diensten, ontvangen overdrachten en heffingen door gemeenten.
De baten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).

Het grootste deel van de gemeentelijke baten bestaat uit de ontvangen bijdrage uit het Gemeentefonds, overige doeluitkeringen van het rijk en de ontvangen gemeentelijke heffingen.
Lasten
De lasten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.

Onder de gemeentelijke lasten vallen o.a. de betaalde lonen en salarissen, rentelasten, aankoop van (niet) duurzame goederen en diensten (inclusief energiekosten en kosten van inhuur van personeel) en betaalde inkomensoverdrachten, alsmede de afschrijvingen, de betaalde investeringsbijdragen aan overheden en derden en de grondaankopen.
De lasten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).
Saldo
Het verschil tussen de baten en de lasten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.