Gemeentebegrotingen; baten en lasten naar regio en grootteklasse

Bekijk volledige tabel Download volledige dataset Toon toelichting
Regiokenmerken Gemeentelijke begroting in mln euro Baten (mln euro) Gemeentelijke begroting in mln euro Lasten (mln euro) Gemeentelijke begroting in mln euro Saldo (mln euro) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Baten (euro/inwoner) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Lasten (euro/inwoner) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Saldo (euro/inwoner)
Nederland 3.168 2.550 618 175 141 34
Noord-Nederland (LD) 292 234 59 165 132 33
Oost-Nederland (LD) 521 430 91 136 112 24
West-Nederland (LD) 1.670 1.332 339 192 153 39
Zuid-Nederland (LD) 684 554 130 179 145 34
Groningen (PV) 113 86 27 187 142 45
Fryslân (PV) 105 87 18 158 131 27
Drenthe (PV) 75 61 14 147 120 27
Overijssel (PV) 169 141 28 141 117 24
Flevoland (PV) 88 68 20 191 148 43
Gelderland (PV) 264 221 43 121 102 20
Utrecht (PV) 260 199 61 184 141 43
Noord-Holland (PV) 596 482 114 198 160 38
Zuid-Holland (PV) 745 598 147 192 154 38
Zeeland (PV) 69 53 17 176 133 43
Noord-Brabant (PV) 487 394 93 182 147 35
Limburg (PV) 197 160 37 173 141 32
Oost-Groningen (CR) 22 16 6 164 120 44
Delfzijl en omgeving (CR) 8 6 2 176 138 37
Overig Groningen (CR) 82 63 19 196 150 46
Noord-Friesland (CR) 53 45 8 162 137 25
Zuidwest-Friesland (CR) 21 17 4 148 121 26
Zuidoost-Friesland (CR) 31 24 6 159 128 32
Noord-Drenthe (CR) 28 23 5 144 118 26
Zuidoost-Drenthe (CR) 28 23 5 161 135 26
Zuidwest-Drenthe (CR) 19 14 4 135 105 30
Noord-Overijssel (CR) 53 41 12 135 104 31
Zuidwest-Overijssel (CR) 23 21 2 141 127 14
Twente (CR) 93 79 14 144 123 21
Veluwe (CR) 105 85 20 143 116 27
Achterhoek (CR) 54 44 10 132 107 25
Arnhem/Nijmegen (CR) 101 91 9 130 118 12
Zuidwest-Gelderland (CR) 4 1 3 17 4 13
Utrecht (CR) 260 199 61 184 141 43
Kop van Noord-Holland (CR) 72 58 14 185 148 37
Alkmaar en omgeving (CR) 44 34 9 169 133 36
IJmond (CR) 38 29 8 185 144 41
Agglomeratie Haarlem (CR) 48 37 11 202 155 47
Zaanstreek (CR) 32 27 5 174 147 27
Groot-Amsterdam (CR) 318 265 54 213 177 36
Het Gooi en Vechtstreek (CR) 45 33 12 181 133 48
Agglomeratie Leiden en Bollenstreek (CR) 89 63 26 198 140 58
Agglomeratie 's-Gravenhage (CR) 191 152 38 206 164 41
Delft en Westland (CR) 41 34 7 165 136 29
Oost-Zuid-Holland (CR) 59 48 11 165 135 30
Groot-Rijnmond (CR) 297 242 55 196 160 36
Zuidoost-Zuid-Holland (CR) 69 58 10 179 152 26
Zeeuwsch-Vlaanderen (CR) 22 17 6 210 158 52
Overig Zeeland (CR) 47 36 11 163 124 39
West-Noord-Brabant (CR) 127 101 27 194 153 40
Midden-Noord-Brabant (CR) 86 59 27 167 116 52
Noordoost-Noord-Brabant (CR) 151 132 19 220 192 28
Zuidoost-Noord-Brabant (CR) 123 102 21 150 125 25
Noord-Limburg (CR) 41 37 4 139 126 14
Midden-Limburg (CR) 40 32 7 162 133 29
Zuid-Limburg (CR) 116 91 25 193 151 42
Flevoland (CR) 88 68 20 191 148 43
Minder dan 5 000 inwoners 4 4 0 346 315 30
5 000 tot 10 000 inwoners 6 6 1 166 143 23
10 000 tot 20 000 inwoners 126 102 24 154 125 29
20 000 tot 50 000 inwoners 899 717 182 153 122 31
50 000 tot 100 000 inwoners 754 596 158 168 133 35
100 000 tot 150 000 inwoners 285 231 54 170 138 32
150 000 tot 250 000 inwoners 518 428 90 194 160 34
250 000 inwoners of meer 576 466 109 224 182 43
Bron: CBS.
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


Deze tabel bevat cijfers over de begrote lasten en baten per taakveld (beleidsterrein) naar regio en grootteklasse in miljoenen euro's en in euro's per inwoner. De gepresenteerde cijfers zijn gebaseerd op gegevens die aansluiten op de definities en indelingen die de gemeenten zelf hanteren in hun administratie. Deze gegevens worden aan het CBS geleverd via de enquête Informatie voor Derden (Iv3). De voorschriften voor deze enquête zijn vastgelegd in het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) en de (ministeriële) Regeling vaststelling taakvelden en verstrekking informatie voor derden.

Gegevens beschikbaar vanaf: 2017

Status van de cijfers:
De cijfers in deze tabel zijn bij eerste publicatie voorlopig. De cijfers worden definitief op het moment dat cijfers over het volgende jaar aan de reeks worden toegevoegd.

Wijzigingen per 25 maart 2026:
De voorlopige cijfers voor 2026 zijn opgenomen.
De cijfers voor 2025 zijn definitief.

Met ingang van begrotingsjaar 2023 en 2025 zijn er een verandering van de boekingsvoorschriften ingevoerd die met name invloed heeft op de cijfers bij de taakvelden Volksgezondheid, Algemene voorzieningen incl. wijkteams, Inkomensregelingen, Participatie, Maatwerkdienstverlening (WMO), Maatwerkdienstverlening 18+, Maatwerkdienstverlening 18-, Geëscaleerde zorg 18+ en Geëscaleerde zorg 18-. Bij deze taakvelden is een vergelijking met eerdere jaren daardoor moeizaam.
De volgende aanpassingen in de boekingsvoorschriften zijn ingevoerd:
- Lasten en baten met betrekking tot de Centra voor Jeugd en Gezin moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Algemene voorzieningen incl. wijkteams in plaats van Volksgezondheid
- Lasten en baten met betrekking tot de aanpak van huiselijk geweld en Veilig Thuis-toegangstaken moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Algemene voorzieningen incl. wijkteams in plaats van Geëscaleerde zorg 18+
- Lasten en baten met betrekking tot de schuldhulpverlening moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Inkomensregelingen in plaats van Maatwerkdienstverlening 18+
- Lasten en baten met betrekking tot woon- en vervoersdiensten moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkvoorzieningen (WMO) in plaats van Maatwerkdienstverlening 18+
- Lasten en baten met betrekking tot de dagvoorziening in het kader van de WMO moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkdienstverlening 18+ in plaats van Participatie.
- Lasten en baten met betrekking tot de inloopfunctie van de geestelijke gezondheidszorg moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkdienstverlening 18+ in plaats van Geëscaleerde zorg 18+.
- Lasten en baten met betrekking tot coördinatie en beleid WMO en Jeugd zijn met ingang van 2025 opgenomen onder Maatwerkdienstverlening 18+ respectievelijk Maatwerkdienstverlening 18-, terwijl die in de jaren ervoor verspreid over de taakvelden in het sociaal domein werden geboekt
- Lasten en baten met betrekking tot persoonsgebonden budgetten voor de WMO en de Jeugd zijn met ingang van 2025 opgenomen onder Maatwerkdienstverlening 18+ respectievelijk Maatwerkdienstverlening 18-, terwijl ze voorheen ook deels onder Maatwerkvoorzieningen (WMO) werden geboekt.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
De nieuwe cijfers worden in de maand maart van het begrotingsjaar geplaatst.
De cijfers kunnen worden bijgesteld op grond van het beschikbaar komen van nieuw of geactualiseerd bronmateriaal. Over het algemeen zijn de bijstellingen gering van omvang. De bijstellingen worden doorgevoerd op het moment dat er een nieuw jaarcijfer aan de reeks wordt toegevoegd.
Door wijzigingen in de brongegevens, Informatie voor derden (Iv3), zijn de gegevens met ingang van de begroting 2017 niet geheel vergelijkbaar met de gegevens over eerdere jaren. Meer informatie hierover is te vinden in paragraaf 3 onder 'relevante tabellen'.

Toelichting onderwerpen

Gemeentelijke begroting in mln euro
Cijfers op basis van de gemeentelijke begrotingen weergegeven in miljoenen euro's.
Baten
De baten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.

Onder de gemeentelijke baten vallen o.a. rentebaten, verkoop van grond, goederen en diensten, ontvangen overdrachten en heffingen door gemeenten.
De baten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).

Het grootste deel van de gemeentelijke baten bestaat uit de ontvangen bijdrage uit het Gemeentefonds, overige doeluitkeringen van het rijk en de ontvangen gemeentelijke heffingen.
Lasten
De lasten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.

Onder de gemeentelijke lasten vallen o.a. de betaalde lonen en salarissen, rentelasten, aankoop van (niet) duurzame goederen en diensten (inclusief energiekosten en kosten van inhuur van personeel) en betaalde inkomensoverdrachten, alsmede de afschrijvingen, de betaalde investeringsbijdragen aan overheden en derden en de grondaankopen.
De lasten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).
Saldo
Het verschil tussen de baten en de lasten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.
Gemeentelijke begroting in euro/inwoner
Cijfers op basis van de gemeentelijke begrotingen weergegeven in euro per inwoner.
Baten
De baten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.

Onder de gemeentelijke baten vallen o.a. rentebaten, verkoop van grond, goederen en diensten, ontvangen overdrachten en heffingen door gemeenten.
De baten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).

Het grootste deel van de gemeentelijke baten bestaat uit de ontvangen bijdrage uit het Gemeentefonds, overige doeluitkeringen van het rijk en de ontvangen gemeentelijke heffingen.
Lasten
De lasten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.

Onder de gemeentelijke lasten vallen o.a. de betaalde lonen en salarissen, rentelasten, aankoop van (niet) duurzame goederen en diensten (inclusief energiekosten en kosten van inhuur van personeel) en betaalde inkomensoverdrachten, alsmede de afschrijvingen, de betaalde investeringsbijdragen aan overheden en derden en de grondaankopen.
De lasten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).
Saldo
Het verschil tussen de baten en de lasten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.