Landbouw; gewassen, dieren en grondgebruik naar regio

Landbouw; gewassen, dieren en grondgebruik naar regio

Regio's Perioden Aantal landbouwbedrijven, totaal (aantal) Grondgebruik Oppervlakte Cultuurgrond Cultuurgrond, totaal (are) Grondgebruik Oppervlakte Cultuurgrond Akkerbouw (are) Grondgebruik Oppervlakte Cultuurgrond Tuinbouw open grond (are) Grondgebruik Oppervlakte Cultuurgrond Tuinbouw onder glas (are) Grondgebruik Oppervlakte Cultuurgrond Grasland en groenvoedergewassen (are) Grondgebruik Oppervlakte Niet-cultuurgrond Niet-cultuurgrond, totaal (are) Grondgebruik Aantal bedrijven Cultuurgrond Cultuurgrond, totaal (aantal) Grondgebruik Aantal bedrijven Cultuurgrond Akkerbouw (aantal) Grondgebruik Aantal bedrijven Cultuurgrond Tuinbouw open grond (aantal) Grondgebruik Aantal bedrijven Cultuurgrond Tuinbouw onder glas (aantal) Grondgebruik Aantal bedrijven Cultuurgrond Grasland en groenvoedergewassen (aantal) Grondgebruik Aantal bedrijven Niet-cultuurgrond Niet-cultuurgrond, totaal (aantal) Akkerbouw Oppervlakte Aardappelen Aardappelen, totaal (are) Akkerbouw Oppervlakte Granen Granen, totaal (are) Akkerbouw Aantal bedrijven Aardappelen Aardappelen, totaal (aantal) Akkerbouw Aantal bedrijven Granen Granen, totaal (aantal) Tuinbouw open grond Oppervlakte Bloembollen en -knollen Bloembollen en -knollen, totaal (are) Tuinbouw open grond Oppervlakte Bloembollen en -knollen Hyacinten (are) Graasdieren Aantal dieren Rundvee Melk- en kalfkoeien (>= 2 jaar) (aantal) Graasdieren Aantal dieren Geiten Geiten, totaal (aantal) Graasdieren Aantal bedrijven Graasdieren, totaal (aantal) Graasdieren Aantal bedrijven Schapen Schapen, totaal (aantal)
Nederland 2022* . . 53.551.812 9.545.989 . 116.524.243 . . 19.153 9.572 . 40.943 . 16.325.476 18.855.890 9.460 12.742 2.809.700 143.700 1.571.443 . . .
Noord-Nederland (LD) 2022* . . 16.797.397 596.150 . 35.891.000 . . 3.221 533 . 8.204 . 6.360.453 5.800.279 1.781 2.538 300.656 1.104 502.702 . . .
Oost-Nederland (LD) 2022* . . 10.489.411 2.004.796 . 38.180.932 . . 5.135 2.365 . 14.297 . 3.243.033 3.499.848 2.311 3.376 557.645 2.354 516.331 . . .
West-Nederland (LD) 2022* . . 14.877.562 3.785.731 . 24.042.256 . . 4.358 3.206 . 8.590 . 3.796.496 5.705.276 2.394 3.323 1.709.390 135.408 297.702 . . .
Zuid-Nederland (LD) 2022* . . 11.387.442 3.159.312 . 18.410.055 . . 6.439 3.468 . 9.852 . 2.925.494 3.850.487 2.974 3.505 242.009 4.834 254.708 . . .
Groningen (PV) 2022* . . 8.507.848 111.803 . 7.380.492 . . 1.389 184 . 2.044 . 2.612.270 3.682.565 736 1.219 31.918 54 102.016 . . .
Fryslân (PV) 2022* . . 2.193.928 171.774 . 20.167.659 . . 626 130 . 3.860 . 898.915 738.387 309 441 65.317 0 296.947 . . .
Drenthe (PV) 2022* . . 6.095.621 312.573 . 8.342.849 . . 1.206 219 . 2.300 . 2.849.268 1.379.327 736 878 203.421 1.050 103.739 . . .
Overijssel (PV) 2022* . . 1.856.978 215.082 . 17.445.810 . . 1.421 344 . 6.100 . 794.858 657.485 585 841 89.424 0 253.668 . . .
Flevoland (PV) 2022* . . 6.033.637 817.914 . 1.948.050 . . 1.283 630 . 809 . 1.817.831 1.498.496 954 960 437.328 2.354 34.276 . . .
Gelderland (PV) 2022* . . 2.598.796 971.800 . 18.787.072 . . 2.431 1.391 . 7.388 . 630.344 1.343.867 772 1.575 30.893 0 228.387 . . .
Utrecht (PV) 2022* . . 149.731 246.570 . 6.690.991 . . 252 376 . 2.048 . 7.334 97.812 17 139 755 0 94.948 . . .
Noord-Holland (PV) 2022* . . 3.017.036 2.089.375 . 7.412.681 . . 1.005 1.140 . 2.291 . 937.732 1.012.070 483 664 1.346.790 84.763 87.915 . . .
Zuid-Holland (PV) 2022* . . 3.470.040 758.052 . 7.005.695 . . 956 982 . 2.333 . 984.095 1.305.379 572 684 330.630 50.166 91.755 . . .
Zeeland (PV) 2022* . . 8.240.755 691.734 . 2.932.889 . . 2.145 708 . 1.918 . 1.867.335 3.290.015 1.322 1.836 31.215 479 23.084 . . .
Noord-Brabant (PV) 2022* . . 7.495.430 1.901.690 . 14.048.963 . . 4.433 2.158 . 7.254 . 2.140.097 2.333.585 2.234 2.167 121.370 4.834 208.818 . . .
Limburg (PV) 2022* . . 3.892.012 1.257.622 . 4.361.092 . . 2.006 1.310 . 2.598 . 785.397 1.516.902 740 1.338 120.639 0 45.890 . . .
Bouwhoek en Hogeland (LG) 2022* . . 3.725.250 133.904 . 5.071.578 . . 662 98 . 1.139 . 1.316.387 1.444.946 373 557 20.018 54 72.786 . . .
Veenkoloniën en Oldambt (LG) 2022* . . 10.893.439 276.386 . 6.674.398 . . 1.729 252 . 2.058 . 4.094.318 3.630.732 1.051 1.438 163.460 1.050 85.095 . . .
Noordelijk Weidegebied (LG) 2022* . . 1.752.325 181.273 . 27.875.854 . . 800 206 . 6.018 . 736.410 646.570 324 512 118.449 0 399.729 . . .
Oostelijk Veehouderijgebied (LG) 2022* . . 3.964.396 399.075 . 24.703.401 . . 3.070 770 . 8.995 . 1.502.396 1.586.656 1.224 1.950 107.105 0 350.084 . . .
Centraal Veehouderijgebied (LG) 2022* . . 315.435 76.139 . 4.796.307 . . 444 174 . 2.477 . 62.178 166.810 85 270 11.064 0 50.943 . . .
IJsselmeerpolders (LG) 2022* . . 7.437.661 1.287.020 . 2.775.293 . . 1.637 835 . 1.139 . 2.317.412 1.907.916 1.167 1.231 804.785 20.990 46.752 . . .
Westelijk Holland (LG) 2022* . . 1.843.740 1.982.364 . 6.132.530 . . 817 1.519 . 2.138 . 477.459 724.769 310 482 1.191.584 113.726 73.728 . . .
Waterland en Droogmakerijen (LG) 2022* . . 270.394 68.689 . 2.714.199 . . 99 67 . 652 . 82.459 106.748 51 67 22.738 1.906 31.368 . . .
Hollands/Utrechts Weidegebied (LG) 2022* . . 112.882 117.370 . 8.422.668 . . 152 276 . 2.289 . 4.331 77.599 7 74 184 0 121.825 . . .
Rivierengebied (LG) 2022* . . 863.090 895.641 . 5.597.655 . . 666 1.005 . 1.966 . 141.465 422.119 149 382 5.051 0 60.999 . . .
Zuidwestelijk Akkerbouwgebied (LG) 2022* . . 13.184.777 1.161.853 . 5.140.314 . . 3.254 1.109 . 3.072 . 3.228.561 4.993.081 2.124 2.720 131.291 2.300 44.048 . . .
Zuidwest-Brabant (LG) 2022* . . 988.759 573.963 . 1.735.744 . . 567 630 . 934 . 259.165 232.208 230 218 21.785 3.674 20.066 . . .
Zuidelijk Veehouderijgebied (LG) 2022* . . 6.919.282 2.260.504 . 13.517.023 . . 4.666 2.305 . 7.319 . 1.853.452 2.263.589 2.110 2.352 211.775 0 201.210 . . .
Zuid-Limburg (LG) 2022* . . 1.280.382 131.808 . 1.367.279 . . 590 326 . 747 . 249.483 652.147 255 489 411 0 12.810 . . .
Bron: CBS.
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


Deze tabel bevat gegevens op regioniveau over grondgebruik, akkerbouw, tuinbouw, grasland, graasdieren en hokdieren.
Voor alle onderwerpen wordt zowel het telgegeven (oppervlakte, aantal dieren), als het bijbehorend aantal bedrijven gepresenteerd.

De gegevens voor deze tabel komen uit de landbouwtelling. De landbouwtelling maakt deel uit van de gecombineerde opgave, die onder meer gebruikt wordt voor de uitvoering van het landbouwbeleid en handhaving van de Meststoffenwet.

De regionale indeling van de Landbouwtelling is gebaseerd op het hoofdvestigingsadres. Hierdoor kan de regio, waaraan de landbouwactiviteiten (houden van dieren, teelt van gewassen) worden toegerekend, afwijken van de plaats waar deze activiteiten daadwerkelijk plaatsvinden.

De peildatum voor het aantal dieren is 1 april; de peildatum voor de gewassen is 15 mei.

Met ingang van 2022 maken paarden en pony’s geen onderdeel meer uit van de Landbouwtelling.

Met ingang van 2018 wordt het aantal vleeskalveren, vleesvarkens, kippen en kalkoenen bijgesteld bij tijdelijke leegstand op de peildatum. Voor de bijstelling wordt gebruik gemaakt van de opgave van voorgaand jaar.

De Landbouwtelling is een structuur enquête, daarin is een bijstelling bij tijdelijke leegstand o.a. van belang voor de bepaling van het bedrijfstype en de economische omvang van de bedrijven.
Bij de omvang van de veestapels is het aantal dieren op de peildatum van belang, daarom worden de dieraantallen in de veestapeltabellen niet bijgesteld bij tijdelijke leegstand.
Als gevolg hiervan kunnen er verschillen optreden tussen de dieraantallen in de Landbouwtellingstabellen en de veestapeltabellen (zie ‘koppeling naar relevante tabellen en artikelen’).

Met ingang van 2017 worden de dieraantallen in toenemende mate afgeleid uit I&R registers (Identificatie en Registratie van dieren), in plaats van d.m.v. directe uitvraag in de Gecombineerde Opgave. De I&R registers vallen onder verantwoordelijkheid van RVO (Rijksdienst voor Ondernemend Nederland). Sinds 2017 worden de rundvee aantallen afgeleid uit I&R-rund, en vanaf 2018 worden ook schapen, geiten en pluimvee afgeleid uit de betreffende I&R registers. De registratie van rundvee, schapen en geiten vindt rechtstreeks bij RVO plaats. Pluimvee gegevens worden ingewonnen via de aangewezen databank Koppel Informatiesysteem Pluimvee (KIP) van Avined. Avined is een brancheorganisatie voor de eier- en pluimveevleessector. Avined geeft de gegevens door aan de centrale database van RVO.nl. Door de overgang naar het gebruik van I&R registers treedt er voor schapen en geiten vanaf 2018 een wijziging in de indeling op.

Met ingang van 2016 wordt voor de afbakening van de Landbouwtelling gebruik gemaakt van informatie uit het Handelsregister. Inschrijving in het Handelsregister met een agrarische SBI (Standaard BedrijfsIndeling) is leidend bij de bepaling of er sprake is van een landbouwbedrijf. Met deze afbakening wordt zo nauw mogelijk aangesloten bij de statistische verordeningen van Eurostat en de (Nederlandse) implementatie van het begrip ‘actieve landbouwer’ uit het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB).
De afbakening van de Landbouwtelling op basis van informatie uit het Handelsregister heeft vooral invloed op het aantal bedrijven, hier treedt een duidelijke trendbreuk op. De invloed op arealen (behalve bij niet-cultuurgrond en natuurlijk grasland) en de dieraantallen (behalve bij schapen, en paarden en pony’s) zijn beperkt. Dit heeft met name te maken met het soort bedrijven dat bij de nieuwe afbakening wordt uitgesloten (zoals maneges, kinderboerderijen en natuurbeheer organisaties).

Met ingang van 2011 zijn er wijzigingen doorgevoerd in de geografische toedeling van bedrijven met hoofdvestiging in het buitenland. Dit kan met name in de grensgebieden invloed hebben op de regionale cijfers.

Met ingang van 2010 wordt een nieuwe norm voor de economische omvang van bedrijven en een nieuwe bedrijfstypering gehanteerd. Tot en met 2009 werd de economische omvang van agrarische bedrijven uitgedrukt in NGE (Nederlandse Grootte-Eenheid). Met ingang van 2010 is dit vervangen door SO (Standaard Opbrengst). Hierdoor wijzigt de ondergrens voor opname van bedrijven in de publicatie van de Landbouwtelling van 3 nge in 3000 euro SO.
Voor vergelijkbaarheid in de tijd zijn de gegevens van 2000 tot en met 2009 herberekend op basis van SO-normen en -indelingen. SO-normen worden om de drie jaar geactualiseerd. De meest recente actualisatie vond plaats in 2016; bij de herberekening zijn de SO-normen uit 2010 gehanteerd.

Gegevens beschikbaar vanaf: 2000

Status van de cijfers: De cijfers van 2022 zijn voorlopig, de overige cijfers zijn definitief.

Wijzigingen per 5 augustus 2022: de snelle cijfers van 2022 zijn toegevoegd voor graasdieren en hokdieren. De snelle cijfers voor akkerbouw, tuinbouw open grond en grasland en groenvoedergewassen zijn geactualiseerd.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
Volgens planning verschijnen eind juni de eerste voorlopige cijfers ('snelle cijfers'). Op dat moment zijn nog niet alle opgaven binnen en/of volledig verwerkt, en hebben alleen de belangrijkste plausibiliteitscontroles plaatsgevonden. Voor non-respons is bijgeschat op basis van de opgave van vorig jaar.
In september wordt de gegevensverzameling afgesloten, dan wordt opnieuw bijgeschat en vinden verdere analyses en plausibiliteitscontroles plaats.
Eind september en in november worden bijgestelde voorlopige cijfers gepubliceerd en in maart van het jaar daarna volgen de definitieve cijfers.

Toelichting onderwerpen

Aantal landbouwbedrijven, totaal
Bedrijven die landbouwproducten voor de markt voortbrengen, met hoofdvestiging in Nederland, en een economische omvang >= 3000 euro SO (Standaard Opbrengst).
_
Bedrijven < 3000 euro SO zijn zeer klein, gedacht moet worden aan bijvoorbeeld slechts 1 melkkoe of 1 are paprika.
_
Tot en met 2009 werd de economische omvang van agrarische bedrijven uitgedrukt in NGE (Nederlandse Grootte Eenheid). Voor vergelijkbaarheid in de tijd zijn de gegevens van 2000 tot en met 2009 herberekend op basis van SO-normen en -indelingen. De oorspronkelijke ondergrens (3 NGE) is echter gehandhaafd, waardoor de populatie ongewijzigd is gebleven.
_
Met ingang van 2016 wordt bij de afbakening van de Landbouwtelling gebruik gemaakt van informatie uit het Handelsregister. Dit heeft vooral invloed op het aantal bedrijven, hier treedt een duidelijke trendbreuk op. De invloed op arealen (behalve bij niet-cultuurgrond en natuurlijk grasland) en de dieraantallen (behalve bij schapen, en paarden en pony’s) zijn beperkt. Dit heeft met name te maken met het soort bedrijven dat bij de nieuwe afbakening wordt uitgesloten (zoals maneges, kinderboerderijen en natuurbeheer organisaties).
_
Voor meer uitleg over de afbakening van de Landbouwtelling en de SO wordt verwezen naar de tabeltoelichting.
Grondgebruik
Oppervlakte
Cultuurgrond
Cultuurgrond is grond die, blijvend dan wel tijdelijk, deel uitmaakt van het bedrijf, en in hoofdzaak bestemd is voor het voortbrengen van landbouwproducten (akkerbouw, tuinbouw, veehouderij), met inbegrip van braakland en (tijdelijk) grasland.
Cultuurgrond, totaal
Akkerbouw
Akkerbouw is teelt in de volle grond, veelal voor industriële verwerking.
Tuinbouw open grond
Tuinbouw open grond is teelt in de volle grond, veelal direct voor de markt.
Tuinbouw onder glas
Tuinbouw onder glas is teelt in kassen, bedekt met glas of plastic, of in betreedbare plastic tunnels.
Grasland en groenvoedergewassen
Grasland en voedergewassen dienen doorgaans als vers plantaardig veevoer.
Niet-cultuurgrond
Niet-cultuurgrond, totaal
Aantal bedrijven
Let op:
De som van onderliggende delen kan groter zijn dan het totaal voor de hele groep, omdat bij een bedrijf meerdere activiteiten (houden van dieren, teelt van gewassen) kunnen voorkomen (zo’n bedrijf telt mee voor iedere afzonderlijke activiteit, maar slechts eenmaal in het totaal).
Cultuurgrond
Cultuurgrond is grond die, blijvend dan wel tijdelijk, deel uitmaakt van
het bedrijf, en in hoofdzaak bestemd is voor het voortbrengen van
landbouwproducten (akkerbouw, tuinbouw, veehouderij), met inbegrip van
braakland en (tijdelijk) grasland.
Cultuurgrond, totaal
Akkerbouw
Akkerbouw is teelt in de volle grond, veelal voor industriële verwerking.
Tuinbouw open grond
Tuinbouw open grond is teelt in de volle grond, veelal direct voor de markt.
Tuinbouw onder glas
Tuinbouw onder glas is teelt in kassen, bedekt met glas of plastic, of in betreedbare plastic tunnels.
Grasland en groenvoedergewassen
Grasland en voedergewassen dienen doorgaans als vers plantaardig veevoer.
Niet-cultuurgrond
Niet-cultuurgrond, totaal
Akkerbouw
Akkerbouw is teelt in de volle grond, veelal voor industriële verwerking.
Oppervlakte
Aardappelen
Aardappelen, totaal
Granen
Graanteelten bestemd voor de oogst van de korrel, inclusief zaadwinning.
Granen, totaal
Aantal bedrijven
Let op:
De som van onderliggende delen kan groter zijn dan het totaal voor de hele groep, omdat bij een bedrijf meerdere activiteiten (houden van dieren, teelt van gewassen) kunnen voorkomen (zo’n bedrijf telt mee voor iedere afzonderlijke activiteit, maar slechts eenmaal in het totaal).
Aardappelen
Aardappelen, totaal
Granen
Graanteelten bestemd voor de oogst van de korrel, inclusief zaadwinning.
Granen, totaal
Tuinbouw open grond
Tuinbouw open grond is teelt in de volle grond, veelal direct voor de markt.
Oppervlakte
Bloembollen en -knollen
Bloembollen en -knollen, totaal
Hyacinten
Graasdieren
Graasdieren zijn paarden en pony's, rundvee, schapen en geiten.
Aantal dieren
Rundvee
Met ingang van 2013 worden de diercategorieën ‘Vlees- en weidekoeien (>= 2 jaar)’ en ‘Zoogkoeien (>= 2 jaar)’ niet meer apart waargenomen maar samengeteld in de nieuwe categorie ‘Overige koeien’.
Eveneens met ingang van 2013 worden de diercategorieën ‘Stieren voor de fokkerij (>= 2 jaar)’ en ‘Stieren voor vleesproductie (>= 2 jaar)’ niet meer apart waargenomen maar samengeteld in de nieuwe categorie ‘Stieren (>= 2 jaar)’.
Hierdoor zijn ook de totalen voor ‘melk- en fokvee’ en ‘vlees- en weidevee’ komen te vervallen.
Met ingang van 2017 worden de rundvee gegevens afgeleid uit het I&R register (Identificatie en Registratie) voor runderen. Dit kan, in vergelijking met de eerdere directe uitvraag in de Gecombineerde Opgave, van invloed zijn op de verdeling tussen de verschillende categorieën.
Melk- en kalfkoeien (>= 2 jaar)
Koeien van 2 jaar of ouder, die ten minste eenmaal gekalfd hebben en voor de melkproductie, dan wel de fokkerij worden aangehouden; inclusief droogstaande koeien (dit zijn koeien, die tijdelijk geen melk geven omdat ze drachtig zijn).
Geiten
Met ingang van 2018 worden de geiten afgeleid uit het I&R register (Identificatie en Registratie) voor geiten. Hierdoor is de indeling gewijzigd ten opzichte van eerdere jaren.
Geiten, totaal
Aantal bedrijven
Let op:
De som van onderliggende delen kan groter zijn dan het totaal voor de hele groep, omdat bij een bedrijf meerdere activiteiten (houden van dieren, teelt van gewassen) kunnen voorkomen (zo’n bedrijf telt mee voor iedere afzonderlijke activiteit, maar slechts eenmaal in het totaal).
Graasdieren, totaal
Schapen
Met ingang van 2018 worden de schapen afgeleid uit het I&R register (Identificatie en Registratie) voor schapen. Hierdoor is de indeling gewijzigd ten opzichte van eerdere jaren.
Schapen, totaal