40 aandachtswijken; stand van zaken, Outcomemonitor Wijkenaanpak, 2005-2013

Tabeltoelichting

Toelichting onderwerpen

Gezondheid

De dimensie Gezondheid kent een drietal indicatoren, te weten:
-  Relatieve voortijdige sterfte; Deze indicator wordt niet meer geactualiseerd vanaf 2011.
-  Gezondheid van pasgeboren eenlingen; De uitsplitsing naar kenmerken van pasgeborenen wordt niet meer geactualiseerd vanaf 2011. De kernindicator blijft wel bestaan.
-  Geneesmiddelengebruik basisverzekering
Bron: CBS en Stichting Perinatale Registratie Nederland.

Relatieve voortijdige sterfte

De sterfte van 0 tot 65-jarigen in de wijk in verhouding tot de gemiddelde
sterfte in Nederland voor deze leeftijdsgroep. Het cijfer is gecorrigeerd
voor verschillen tussen de leeftijdsopbouw in de wijk en in de rest van
Nederland.
Deze variabele wordt weergegeven in vier categorieën. Er wordt onderscheid
gemaakt tussen de volgende categorieën:
- een laag overlijdensrisico (minder dan 80% en minder van het gemiddelde
risico om voortijdig te sterven in Nederland);
- een gemiddeld overlijdensrisico (tussen de 80% en 120% van het
gemiddelde risico om voortijdig te sterven);
- een hoog overlijdensrisico (tussen de 120% en 150% van het gemiddelde
risico om voortijdig te sterven);
- een erg hoog overlijdensrisico (150% of meer van het gemiddelde risico
om voortijdig te sterven).
Per 1 000 inwoners van Nederland sterven er per jaar minder dan 2 personen
voor zij 65 jaar zijn geworden. Door dit geringe aantal sterfgevallen, is
het nodig een gemiddelde over twee jaar te berekenen per
postcode-4-gebied. In de wijken zijn fluctuaties tussen de opeenvolgende
periodes te verwachten, omdat er zelfs in een periode van twee jaar
relatief weinig sterftegevallen van 0 tot 65-jarigen zijn. Bij de
interpretatie van de indicator is dus enige voorzichtigheid geboden.
De jaren geven een tweejaarlijkse periode aan.
2006: 1 januari 2005 tot 1 januari 2007
2007: 1 januari 2006 tot 1 januari 2008
2008: 1 januari 2007 tot 1 januari 2009
2009: 1 januari 2008 tot 1 januari 2010.
Deze indicator wordt, zoals afgesproken met het ministerie van BZK-WWI,
vanaf 2011 niet meer geactualiseerd.

Gezondheid van pasgeboren eenlingen

De gezondheid van pasgeboren eenlingen wordt uitgedrukt in een zestal
kenmerken in het percentage van totaal pasgeborenen.
- Pasgeborenen met extra zorgbehoefte;
- Pasgeborenen die te licht zijn voor de zwangerschapsduur;
- Zwangerschapsduur van minder dan 37 weken (te vroeg geboren kinderen);
- Pasgeborenen met een gewicht onder de 2500 gram;
- Pasgeborenen met een Apgarscore onder de 7;
- Pasgeborenen met een Intensive Care (IC)-opname.
De gegevens zijn afkomstig van de Stichting Perinatale Registratie
Nederland (PRN), die gegevens verzamelt van verloskundigen, gynaecologen,
kinderartsen en verloskundig actieve huisartsen.
De gegevens die in de Outcomemonitor Wijkenaanpak zijn opgenomen hebben
alleen betrekking op pasgeboren eenlingen.
Alle meerlingen zijn buiten beschouwing gelaten omdat daarbij onevenredig
vaak sprake is van een laag geboortegewicht en een korte
zwangerschapsduur.
Meer toelichting over de herkomst van de cijfers, de dekking en
de gemaakte keuzes is te vinden in de jaarboeken van de Stichting
Perinatale Registratie Nederland.
De uitsplitsing naar kenmerken van pasgeborenen (te licht voor
zwangerschapsduur, zwangerschapsduur < 37 weken, gewicht < 2500 gram,
apgarscore < 7, opname IC) worden, zoals afgesproken met het ministerie
van BZK-WWI, vanaf 2011 niet meer geactualiseerd.

Aantal pasgeborenen

Het totaal aantal pasgeboren eenlingen is bepaald aan de hand van de
gegevens van de Stichting Perinatale Registratie Nederland (PRN). Dit
aantal
wijkt iets af van het aantal geboortes op StatLine die onder het thema
bevolking worden gepubliceerd.
Dit wordt onder andere veroorzaakt door een verschil in eenheid van
registratie. In de PRN-registratie is de eenheid van registratie de zorg,
geleverd aan een zwangere vrouw en/of geboren kind door een zorgverlener
binnen Nederland in het geboortejaar van het kind.
De eenheid van registratie van de Gemeentelijke Basisadministratie (GBA)
is een kind, geboren in een bepaald jaar uit een ingezetene van Nederland.
Hierdoor zijn bijvoorbeeld geboortes van illegale immigranten
en toeristen wel opgenomen in de PRN-registratie, maar niet in de GBA.
Aan de andere kant zijn geboortes van tijdelijk in het buitenland
verblijvende Nederlanders wel in de GBA geregistreerd, maar niet in de
PRN. Ook gegevens van pasgeborenen die volledig onder verantwoordelijkheid
van een verloskundig actieve huisarts (zonder overdracht naar
verloskundige of gynaecoloog) ter wereld zijn gekomen (circa 1,5% van alle
pasgeborenen) zijn niet opgenomen in de hier gepresenteerde data, omdat
deze gegevens nog niet zijn gekoppeld aan de PRN-registratie.
Daarnaast is de noemer in de PRN-registratie alle levend- en doodgeboren
kinderen vanaf een zwangerschapsduur van 22 weken. In de GBA is de noemer
alle levendgeboren kinderen, ongeacht de zwangerschapsduur en de
doodgeboren kinderen vanaf een zwangerschapsduur van 24 weken.
De totale aantallen van de aandachtswijken en niet-aandachtswijken tellen
niet op tot het totaal voor Nederland omdat de postcode van een aantal
pasgeborenen niet bekend is.
Bron: Stichting Perinatale Registratie Nederland.

Aandeel pasgeborenen extra zorgbehoefte

Het aandeel pasgeborenen met extra zorgbehoefte van alle pasgeborenen zijn
gedefinieerd als kinderen die:
- te vroeg geboren zijn (na minder dan 37 weken zwangerschap); en/of
- te licht zijn voor de zwangerschapsduur (de kleinste 10 procent); en/of
- een Apgarscore onder de 7 hebben; en/of
- op de neonatale Intensive Care (IC) zijn opgenomen; en/of
- perinataal zijn overleden. Conform de WHO-criteria betreft dit de som
van de foetale en vroeg neonatale sterfte (tot 7 dagen post-partum) van
kinderen die werden geboren na een zwangerschapsduur vanaf 22 weken en,
als de zwangerschapsduur niet bekend was, met een geboortegewicht vanaf
500 gram.
Bron: Stichting Perinatale Registratie Nederland.

Aandeel te licht voor zwangerschapsduur

Dit zijn de lichtste 10 procent van de pasgeborenen, bepaald op
basis van de referentiecurven van de Stichting PRN.
Hierbij is rekening gehouden met de zwangerschapsduur in dagen, het
geslacht van het kind en het aantal eerdere bevallingen van de moeder.
Voor de Hindoestanen is een aparte referentiecurve ontwikkeld,
omdat deze pasgeborenen gemiddeld lichter zijn dan pasgeborenen van
andere etnische groepen.
Bron: Stichting Perinatale Registratie Nederland.
Deze indicator wordt, zoals afgesproken met het ministerie van BZK-WWI,
vanaf 2011 niet meer geactualiseerd.

Aandeel zwangerschapsduur <37 weken

Aandeel geboren kinderen van totaal geboren die geboren worden na een
zwangerschapsduuur van minder dan 37weken.
Bron: Stichting Perinatale Registratie Nederland.
Deze indicator wordt, zoals afgesproken met het ministerie van BZK-WWI,
vanaf 2011 niet meer geactualiseerd.

Aandeel gewicht < 2500 gram

Aandeel pasgeboren kinderen van totaal geboren met een gewicht
onder de 2500 gram.
Bron: Stichting Perinatale Registratie Nederland.
Deze indicator wordt, zoals afgesproken met het ministerie van BZK-WWI,
vanaf 2011 niet meer geactualiseerd.

Aandeel apgarscore < 7

Aandeel pasgeboren kinderen van totaal pasgeboren met een apgarscore
(5 minuten na de geboorte bepaald) onder de 7.
De apgarscore is het resultaat van onderzoek bij de pasgeborene na
beoordeling op hartslag, ademhaling, kleur van de huid, spierspanning en
reactie op prikkels. De maximale score is een 10.
Bron: Stichting Perinatale Registratie Nederland.
Deze indicator wordt, zoals afgesproken met het ministerie van BZK-WWI,
vanaf 2011 niet meer geactualiseerd.

Aandeel IC-opname

Pasgeborenen met een opname in een Neonatale Intensive Care Unit (NICU)
volgens de Intensive Care (IC)-criteria van de Gezondheidsraad.
Bron: Stichting Perinatale Registratie Nederland.
Deze indicator wordt, zoals afgesproken met het ministerie van BZK-WWI,
vanaf 2011 niet meer geactualiseerd.