Waterschapsbelastingen, opbrengsten, 1995 - 2008

Tabeltoelichting


Korte beschrijving tabel:
Deze tabel bevat gegevens over de opbrengst van de waterschapsheffingen.
Waterschappen leggen deze heffingen op om hun werkzaamheden te bekostigen.
De belangrijkste waterschapstaken zijn waterkering (het tegengaan van
overstromingen), waterbeheersing (de zorg voor het juiste waterpeil voor
landbouw, natuur, bewoners) en de zorg voor de waterkwaliteit. Sommige
waterschappen beheren ook wegen en vaarwegen. De cijfers worden verzameld
door de waterschappen met als eigen doel een begrotingsvergelijkend
onderzoek. Tot en met 2000 werden de cijfers verzameld doormiddel van een
CBS-enquête.

Gegevens beschikbaar vanaf 1995 tot en met 2008.

Frequentie: stopgezet

Status van de cijfers:
De cijfers zijn definitief.

Wijzigingen ten opzichte van de vorige versie:
Op 18 februari 2009 is een correctie doorgevoerd. De opbrengsten van de
ingezetenenomslag en de verontreinigingsheffing voor huishoudens over 2007
en 2008 zijn gecorrigeerd. Van deze heffingen waren ten onrechte netto
opbrengsten opgenomen. Dat wil zeggen dat rekening is gehouden met
mogelijke minderopbrengsten door kwijtscheldingen. Alle overige bedragen
in de tabel betreffen het totaal van de opgelegde heffingen (de bruto
opbrengst). Bij de correcties over 2007 en 2008 zijn de kwijtgescholden
bedragen toegevoegd aan de netto opbrengsten van deze heffingen.

Wanneer komen er nieuwe cijfers:
De tabel is stopgezet. Cijfers over waterschapsheffingen vanaf 2009 zijn
te vinden in tabel Waterschappen; begroting, opbrengst heffingen 2009.
Zie ook paragraaf 3 van deze toelichting.

Toelichting onderwerpen

Aantal waterschappen
Waterschappen zijn, evenals het Rijk, de provincies en gemeenten
publiekrechtelijke lichamen. De eerste waterschappen zijn al in de 12e
eeuw gevormd. Ze komen voort uit samenwerkingsverbanden die lokale
gemeenschappen moesten beschermen tegen wateroverlast van de zee en de
rivieren. Om nederzettingen te beschermen tegen overstromingen werden
dammen en dijkjes gebouwd en moest overtollig water worden afgevoerd door
sluizen en kanaaltjes. De activiteiten die hiervoor nodig zijn, moesten
worden verricht door de leden van de plaatselijke bevolking. Door de
instelling van afzonderlijke overheidslichamen met publiekrechtelijke
bevoegdheden kon de medewerking van betrokkenen worden afgedwongen. Door
het sterk lokale karakter was het aantal waterschappen lange tijd zeer
groot. In een voortdurend proces van reorganisaties is het aantal
waterschappen door fusies teruggebracht tot 26.
De zorg voor waterstaat behoort nog steeds tot de kerntaken van de
waterschappen. Traditioneel zijn de waterkeringszorg (veilige dijken),
waterkwantiteitsbeheer (juist waterpeil), Wegenbeheer (nog in drie
provincies)en de vaarwegenbeheer (ongeveer 1% van alle taken). Eind
zestiger jaren is de zorg voor schoon oppervlaktewater toegevoegd, de
waterkwaliteitszorg. Dit werden waterschappen met gemengde taken genoemd.
Na fusies (Vanaf 2006) hebben alle waterschappen gemengde taken n.l.
traditionele- en zuiveringstaken.
Waterschappen komen vooral in het nieuws in perioden van wateroverlast.
Buiten deze piekperioden werken waterschappen voor veel burgers in de
anonimiteit.
Voor hen worden de waterschappen zichtbaar bij toezending van jaarlijkse
belastingaanslagen.
Totaal aantal waterschappen
Totaal van de waterschappen zijn enkel de uitkomsten van geheel Nederland
beschikbaar.
Traditionele taken
Waterschappen die uitsluitend taken vervullen die van oudsher tot de zorg
van de waterstaat behoren,t.w. de waterkeringszorg (aanleg van dijken,
sluizen en dammen), de zorg voor de kwantiteitsbeheer (regeling van de
waterstand en van de af- en aanvoer van het water). Ook gerekend tot de
traditionele taken zijn de wegen- en vaarwegenbeheer.
Zuiveringschappen
Waterschappen die uitsluitend zorg dragen voor de waterkwaliteit (schoon
oppervlaktewater). Dit gebeurt bijvoorbeeld door het zuiveren van
afvalwater in zuiveringsinstallaties.
Gemengde taken
Waterschappen die naast de traditionele taken ook de waterkwaliteitszorg
in hun takenpakket hebben.