Kwartaalrekeningen; mutaties

Tabeltoelichting


De in deze tabel opgenomen kwartaalgegevens van de beloning van werknemers
zijn gebaseerd op opgaven van werkgevers t.b.v. de Polisadministratie.
Getwijfeld wordt aan de kwaliteit van de opgaven over het eerste kwartaal
van 2010. Het CBS wijst er daarom met nadruk op dat deze cijfers voorlopig
zijn.

Deze publicatie bevat kwartaalgegevens over de productie, de bestedingen,
het inkomen en de economische relaties met het buitenland. Het is in de
nationale rekeningen en dus ook in de kwartaalrekeningen gebruikelijk om
het bruto binnenlands product vanuit drie gezichtspunten te benaderen,
vanuit de productie, vanuit de bestedingen en vanuit het inkomen.

Bij de productiebenadering wordt het binnenlands product bepaald als de
som van de toegevoegde waarden van de bedrijfstakken. Bij de
bestedingsbenadering wordt het binnenlands product gemeten als de som van
de consumptie plus investeringen plus de uitvoer minus de invoer. Bij de
inkomensbenadering is het bbp verdeeld naar bestanddelen van het inkomen.
Deze driedeling is gevolgd bij de hoofdopbouw van bovengenoemde
deelpublicaties.

Daarnaast zijn er ook nog gegevens over de inkomenstransacties met het
buitenland. Die maken het mogelijk berekeningen te maken over het bruto
nationaal inkomen (bni). Deze gegevens zijn gegroepeerd onder het onderwerp
'nationaal vorderingensaldo. Ten slotte zijn er detailgegevens van
variabelen uit de eerste vier onderwerpen beschikbaar. Deze zijn
gepresenteerd onder 'detailgegevens'.

De gegevens worden weergegeven in de percentuele waarde-, volume- en
prijsontwikkeling ten opzichte van dezelfde periode in het voorgaande jaar
en ten opzichte van de vorige periode.

Deze tabel is stopgezet. Gegevens zijn beschikbaar vanaf
1987 eerste kwartaal tot en met 2011 eerste kwartaal.

Reden stopzetting:
De tabellen van de nationale rekeningen, te vinden onder macro-economie,
worden opnieuw gestructureerd. De tabellen zijn in een nieuwe
mappenstructuur geplaatst. Een aantal tabellen wordt in de tweede helft van

2011 herzien. Sommige tabellen gaan één op één over in een nieuwe tabel,
andere worden opgesplitst, weer andere (deels) samengevoegd met andere
tabellen. Doelstelling van de herstructurering is om de vindbaarheid van de

cijfers te verhogen. De herstructurering valt samen met de herziening van
de bedrijfsindeling die in de tabellen van de nationale rekeningen wordt
gebruikt. De nationale rekeningen zijn hiermee overgegaan van de SBI '93
naar de SBI 2008.

Toelichting onderwerpen

Productiebenadering van het BBP
De opbouw vanuit de toegevoegde waarde tegen basisprijzen van
bedrijfsklassen naar het bruto binnenlands product (bbp) tegen
marktprijzen wordt in dit deel van de publicatie gepresenteerd.
Het bbp (marktprijzen) is gelijk aan de som van de bruto toegevoegde
waarden (basisprijzen) van alle bedrijfsklassen, het saldo van
productgebonden belastingen en subsidies en het verschil
toegerekende en afgedragen belasting over de toegevoegde waarde (BTW).
Schematisch:
Bij bedrijfsklassen gevormde toegevoegde waarde tegen basisprijzen
plus: saldo van productgebonden belastingen en subsidies.
plus: verschil toegerekende en afgedragen belasting over de toegevoegde
waarde (btw)
levert het bruto binnenlands product tegen marktprijzen op.
Bruto toegevoegde waarde tegen basisprijzen:
De toegevoegde waarde tegen basisprijzen per bedrijfsklasse is gelijk aan
het verschil tussen de productie (basisprijzen) en het intermediair
verbruik (aankoopprijzen). De bedrijfstakken zijn ingedeeld in secties en
afdelingen conform de standaardbedrijfsindeling (SBI) 1993.
Bruto toegevoegde waarde basisprijzen
De toegevoegde waarde is het verschil tussen de productie en het
intermediair verbruik. De toegevoegde waarde tegen basisprijzen is gelijk
aan het verschil tussen de productie (basisprijzen) en het intermediair
verbruik (aankoopprijzen). Bruto toegevoegde waarde is inclusief
afschrijvingen en netto toegevoegde waarde is exclusief afschrijvingen.
Toegevoegde waarde naar bedrijfstak
Bruto toegevoegde waarde gewaardeerd tegen basisprijzen, gespecificeerd
naar bedrijsktakken.
Goederenproducenten
Bruto toegevoegde waarde tegen basisprijzen van goederenproducenten. Tot
de goederenproducenten behoren de landbouw, bosbouw en visserij, de
delfstoffenwinning, de industrie, de energie- en waterleidingbedrijven en
de bouwnijverheid.
Energie- en waterleidingbedrijven
E Productie en distributie van en handel in elektriciteit, aardgas, stoom
en warm water
Deze sectie omvat:
40 Productie en distributie van en handel in elektriciteit, aardgas en
warm water
41 Winning en distributie van water
Aanvullende detailgegevens
De detailgegevens hebben betrekking op variabelen waarvoor elders in deze
publicatie alleen het totaal is opgenomen. Er zijn detailgegevens over
verschillende bestedingsvariabelen. De totale consumptieve bestedingen
worden gespecificeerd naar twee verschillende indelingen: de
bestedingsindeling en de verwervingsindeling. De bruto investeringen in
vaste activa zijn nader gespecificeerd naar bedrijfsklasse van bestemming
en naar type van activa. Verder zijn de gegevens over de uitvoer en invoer
van goederen en diensten naar productgroepen afzonderlijk opgenomen. De
productiebenadering van het bruto binnenlands product (bbp) levert
mogelijkheden tot extra detaillering. Er zijn deelreeksen van de
toegevoegde waarde van de Industrie. Van de inkomensbenadering van het bbp
zijn detailreeksen van de lonen, salarissen en sociale lasten naar
bedrijfsgroepen voorhanden.
Consumptieve bestedingen
Uitgaven voor goederen en diensten die worden gebruikt voor de
rechtstreekse bevrediging van individuele behoeften of wensen of van de
collectieve behoeften van leden van de gemeenschap. De consumptieve
bestedingen kunnen zowel op het eigen grondgebied als in het buitenland
worden gedaan.
Consumptieve bestedingen vinden plaats door huishoudens, instellingen
zonder winstoogmerk ten behoeve van huishoudens en de overheid.
Bestedingsindeling totale consumptie
Hierbij staan de uitgaven voor consumptiegoederen en -diensten centraal.
De totale consumptieve bestedingen worden ingedeeld naar de sectoren die
de consumptieve uitgaven financieren.
Indelingschema:
Totaal consumptieve bestedingen =
Consumptieve bestedingen door huishoudens en instellingen zonder
winstoogmerk (IZW) ten behoeve van huishoudens, waarvan:
Consumptieve bestedingen door huishoudens;
Consumptieve bestedingen door IZW ten behoeve van huishoudens.
Consumptieve bestedingen door de overheid, waarvan:
Collectieve consumptie door de overheid;
Individuele consumptie door de overheid.
Consumptie huishoudens incl. IZWh
Consumptie door huishoudens inclusief IZWh.
Uitgaven door huishoudens (inclusief instellingen zonder winstoogmerk
(IZW) ten behoeve van huishoudens) voor goederen en diensten die worden
gebruikt voor de rechtstreekse bevrediging van individuele behoeften of
wensen of van de collectieve behoeften van leden van de gemeenschap. De
consumptieve bestedingen kunnen zowel op het eigen grondgebied als in het
buitenland worden gedaan.
Consumptie van goederen
Consumptie van goederen door huishoudens en instellingen zonder
winstoogmerk huishoudens.
Overige goederen
Motorbrandstoffen; energie; overige goederen
Energie en water
Consumptie in energie en water door huishoudens en instellingen zonder
winstoogmerk huishoudens.
Bruto investeringen in vaste activa
Uitgaven voor geproduceerde materiële of immateriële activa die langer dan
een jaar in het productieproces worden gebruikt, zoals gebouwen, woningen,
machines, vervoermiddelen en dergelijke. Tot de investeringen in vaste
activa behoren ook:
- het onderhanden werk in de bouwnijverheid, dat tot de investeringen in
vaste activa van de opdrachtgever is gerekend. Het gaat hierbij om
woningen, bedrijfsgebouwen, weg- en waterbouwkundige werken etc.;
- militaire bouwwerken die op soortgelijke wijze als door civiele
producenten worden gebruikt, zoals vliegvelden en ziekenhuizen;
- verbeteringen aan gebruikte vaste activa, die veel verder gaan dan wat
voor gewoon onderhoud en gewone reparaties nodig is;
- de bij de aankoop van nieuwe en gebruikte vaste activa gemaakte kosten,
zoals overdrachtskosten en kosten van makelaars, architecten, notarissen
en taxateurs.
Op het niveau van de totale economie (en de sectoren) worden de
investeringen gecorrigeerd voor de aan- en verkopen van gebruikte vaste
activa.
Bruto investeringen naar type activa
Specificatie van de bruto investeringen naar type van activa.
De bruto investeringen in vaste activa kunnen ingedeeld worden naar type
activa. Deze functionele indeling geeft inzicht in de aard van de
investeringsgoederen.
Investeringen zijn goederen die worden aangeschaft (of in
eigen beheer voortgebracht) met het doel deze als kapitaalgoed in het
productieproces aan te wenden. Algemeen worden als zodanig beschouwd
goederen met een levensduur van meer dan een jaar (zoals gebouwen,
woningen, machines, vervoermiddelen en dergelijke). Kleine
gereedschappen, kantoorbehoeften en dergelijke kunnen een levensduur
hebben die langer is dan een jaar. Deze goederen worden echter min of
meer geregeld aangeschaft en worden niet tot de investeringen gerekend.
Ook normale onderhoudskosten en, meer algemeen, zaken die nodig zijn om
de productiecapaciteit van de kapitaalgoederen in stand te houden, worden
in de nationale rekeningen beschouwd als normaal verbruik. Groot
onderhoud en verbeteringen die bijdragen aan de levensduur of
productiecapaciteit van kapitaalgoederen zijn wel investeringen. De bruto
investeringen omvatten zowel de uitbreidingsinvesteringen als de
vervangingsinvesteringen.
Gebouwen en grond-, water- en wegenbouw
Bruto investeringen in bedrijfsgebouwen en grond-, water- en
wegenbouwwerken.
Gebouwen en GWW-werken totaal
Bruto investeringen in bedrijfsgebouwen en grond-, water- en
wegenbouwwerken. Het gaan hier om andere bouwwerken dan woningen en
bedrijfsgebouwen, met inbegrip van de kosten van de aanleg van wegen en
riolering. Inclusief historische monumenten die niet als woning of
bedrijfsgebouw worden aangemerkt. Voorbeelden: Autowegen, straten,
spoorwegen, start- en landingsbanen op vliegvelden, bruggen, tunnels,
waterwegen, havens, telecommunicatie- en elektriciteitsleidingen.
Bouwrijp maken van grond valt ook onder deze rubriek.
Gebouwen
Andere gebouwen dan woningen bestemd voor de huisvesting van de
onderneming. Inclusief historische monumenten die als bedrijfsgebouwen
worden aangemerkt. Voorbeelden: opslagplaatsen, fabrieksgebouwen, hotels,
restaurants, scholen en ziekenhuizen.
GWW-werken
Grond-, weg- en waterbouwkundige werken. Andere bouwwerken dan woningen en
bedrijfsgebouwen, met inbegrip van de kosten van de aanleg van wegen en
riolering. Inclusief historische monumenten die niet als woning of
bedrijfsgebouw worden aangemerkt. Voorbeelden: Autowegen, straten,
spoorwegen, start- en landingsbanen op vliegvelden, bruggen, tunnels,
waterwegen, havens, telecommunicatie- en elektriciteitsleidingen.
Bouwrijp maken van grond valt ook onder deze rubriek.
Beloning van werknemers
De beloning voor geleverde arbeid door werknemers. Werknemers zijn alle
ingezeten en niet-ingezeten personen die in Nederland in dienstbetrekking
werkzaam zijn. Ook directeuren van nv's en bv's behoren tot de werknemers,
dus hun salarissen zijn ook in de beloning van werknemers begrepen.
Hetzelfde geldt voor medewerkers van sociale werkplaatsen.
De beloning van werknemers heeft twee componenten: lonen enerzijds en
sociale premies ten laste van werkgevers anderzijds. De lonen zijn
inclusief de door de werkgever ingehouden loonbelasting en de sociale
premies die ten laste komen van de werknemers. Verder omvatten de lonen
naast het periodiek, direct aan werknemers betaalde loon ook de
aanvullingen hierop (zoals bonussen, overwerkvergoeding, fooien en
provisie), het loon in natura (zoals vrij wonen, vrije voeding, 'auto van
de zaak', korting op kinderopvang, rentevoordeel, voordelig reizen) en het
vakantiegeld. Ook bepaalde vergoedingen voor kosten die door werknemers
zijn gemaakt in verband met de dienstbetrekking, zoals vergoeding voor de
kosten van het woon-werkverkeer, zijn tot de lonen gerekend. De sociale
premies zijn de premies wettelijke sociale verzekering, pensioenpremies,
overige particuliere sociale premies en toegerekende sociale premies. Deze
premies komen ten laste van werkgevers, werknemers, zelfstandigen of
niet-werkenden.
Beloning naar bedrijfstakken
Beloning van werknemers, gespecificeerd naar bedrijstakken.
Energie- en waterleidingbedrijven
E Productie en distributie van en handel in elektriciteit, aardgas, stoom
en warm water
Deze sectie omvat:
40 Productie en distributie van en handel in elektriciteit, aardgas en
warm water
41 Winning en distributie van water