Kredo Nieuwsbrief maart 2026

Iv3-Begrotingen 2026 massaal in verplicht JSON-format aangeleverd

Het CBS heeft de Iv3-begrotingen 2026 van gemeenten en provincies voor het overgrote deel meteen in JSON-formaat ontvangen. Meer dan 98 procent van de berichtgevers stuurde de begroting direct in JSON in. Vanaf het verslagjaar 2026 is JSON het verplichte formaat voor het aanleveren van Iv3-gegevens aan het CBS voor gemeenten, provincies en gemeenschappelijke regelingen (GR). Excel-bestanden worden niet meer geaccepteerd (zie o.m. Kredo Nieuwsbrief oktober 2025, meicirculaires gemeentefonds/provinciefonds 2024 en 2025).

Er waren soms nog wel enige technische tekortkomingen in de ontvangen bestanden. Belangrijk is bijvoorbeeld dat het 4-cijferige overheidsnummer correct in de metadata van het JSON-bestand staat. Zonder een correct 4-cijferig overheidsnummer (en de juiste overheidslaag) in het JSON-bestand kan het CBS de gegevens niet correct verwerken. In bepaalde gevallen werd echter in de JSON een 6-cijferig overheidsnummer aangetroffen of zelfs een heel andere variant met 6 posities zoals bijvoorbeeld GM0136. Het 4-cijferig overheidsnummer staat vermeld in de aanschrijfbrief van het CBS en kan ook worden gevonden via inzendinstructie (zie bestand JSON metadatacodes2026). Indien het nummer voorloopnullen bevat (zoals bijvoorbeeld “0012”) dienen deze ook te worden opgenomen.

In de bestandsnaam van de te leveren JSON-bestanden staat voor het overheidsnummer een numerieke overheidslaag-prefix van 2 posities, deze is “06” voor gemeenten, “05” voor gemeenschappelijke regelingen en “03” voor provincies. De volledige bestandsnaam(en) die u dient te hanteren staat overigens altijd in de aanschrijfbrief van de betreffende periode.
Voorbeelden:

Veranderingen Iv3-inzending gemeenten, provincies en GR per verslagkwartaal 1 2026: zippen verdwijnt en plausibiliteitscontrole bij uploaden bestanden

Tot nu toe was het voor gemeenten, provincies en GR verplicht om bij elke Iv3-levering een aantal bestanden gezipt (als één zip-bestand) aan te leveren. Vanaf verslagkwartaal 1, 2026, verandert deze procedure: vanaf dat moment dienen de bestanden afzonderlijk en dus ongezipt te worden aangeleverd. Daardoor kan het Inzend-systeem van het CBS nu direct controleren of uw inzending voldoet aan de basiseisen. Het uploadportal van het CBS biedt hiertoe vanaf kwartaal 1 de mogelijkheid om gelijktijdig méérdere bestanden te uploaden via antwoord.cbs.nl. Na inloggen komt u in het uploadscherm:

Het systeem weet hoeveel bestanden verwacht worden een geeft een bestandsinvoerveld voor elk verwacht bestand. Dat zijn er twee (een JSON-bestand en een akkoordverklaring) of, bij de gemeentelijke kwartaallevering, drie (twee JSON-bestanden en een akkoordverklaring).

Indien één of meerdere JSON-bestanden die u poogt in te zenden niet voldoen aan de plausibiliteitsvereisten, zal het systeem dit ook direct aangeven en u verzoeken uw JSON-bestand zelf te controleren met OCIDO (iv3-controle.cbs.nl). De inzending lukt ik dit geval niet.

Zodra de upload is geslaagd, ziet u op het scherm een ontvangstbevestiging. Deze ziet er ongeveer zo uit:

Let op: Het aanleveren van losse bestanden begint met ingang van verslagjaar 2026, eerste kwartaal. De levering 2025-jaarrealisatie (die uiterlijk in juli 2026 moet worden ingezonden) moet nog wél gezipt worden aangeleverd. Voor 2025-jaarrealisatie mag ook nog, voor de allerlaatste keer, Excel gehanteerd worden.

Veranderingen Iv3-inzending gemeenten, provincies en GR per verslagkwartaal 2 2026: verificatie van metadata

Vanaf het tweede verslagkwartaal 2026 zal ook direct bij uploaden gecontroleerd worden of uw JSON-metadatagegevens corresponderen met de gegevens uit de aanschrijfbrief. Het gaat om

• het ”overheidsnummer”
• het “boekjaar”
• de “periode”, deze kan zijn 0 (jaarbegroting), 1 (kwartaal 1*), 2 (kwartaal 2*), 3 (kwartaal 3*), 4 (kwartaal 4*) of 5 (jaarrealisatie)
• de “status”, deze kan zijn “Realisatie” óf “Begroting”
• De ”overheidslaag”, deze kan zijn “Gemeente” of “GR” of ”Provincie”.

* de bijgestelde begrotingen die gemeenten elk kwartaal moeten insturen krijgen ook het kwartaalnummer, dus niet “periode” 0 zoals de jaarbegroting.

Het is daarom van groot belang dat u altijd de inlogcodes van de aanschrijfbrief gebruikt horende bij de juiste verslagperiode en berichtgever. U ontvangt 6 maal (of 5 maal indien u een GR bent) per jaar een Iv3-aanschrijfbrief. Bij gebruik van inlogcodes van een andere periode zal uw inzending geweigerd worden. (Indien u voor méérdere overheden inzendt dan dient u ook telkens in te loggen met de inlogcodes van de brief van de overheid waarvoor u inzendt.)

Bijlage: definities JSON-metadata gemeenten, provincies, GR.

JSON-datadefinities Iv3 voor gemeenten, provincies en GR definiëren verplichte codes en structuren voor financiële Iv3-data-levering. Via github.com/statistiekcbs/iv3_definities zijn uitvoeriger specificaties beschikbaar.

Zie ook: cbs.nl/kredo en klik daar op “Inzendinstructie”.

Boekwerken (pdf) van begroting en jaarrekening

Bijna alle decentrale overheden leveren jaarlijks zowel pdf-jaarbegrotingen als pdf-jaarrekeningen (“boekwerken”) aan het CBS, meestal naast de Iv3-jaarbegroting en de Iv3-jaarrekening.

Wij krijgen soms vragen die te maken hebben met de leveringsplicht Iv3 (JSON) versus de leveringsplicht van de boekwerken (pdf). Dit zijn separate onderzoeken van het CBS, met aparte aanschrijfbrieven en eigen inlogcodes. Gebruik daarom nooit de inlogcodes van de Iv3 voor het inzenden van de pdf-jaarbegroting of de pdf-jaarrekening. Overheden die de pdf-jaarrekening via reeds SISA aanleveren krijgen géén aparte uitvraag daarvoor. Wij verzoeken u vriendelijk om de boekwerken die u instuurt in een doorzoekbaar formaat aan te leveren.

Wie levert wat?

* Let op: alleen van toepassing indien opgenomen in steekproef.
** Let op: alleen indien niet reeds aangeleverd via SISA.

Nieuwe versie van conversietool XLS to JSON; maken JSON-bestand versie 2026

Op de www.cbs.nl/kredo bij het onderwerp Inzendinstructie is een nieuwe versie van de conversietool om Iv3’s in Excel-formaat in JSON om te zetten verschenen. Wij verzoeken alle decentrale overheden die de conversietool gebruiken, de nieuwe versie te downloaden.