Slachtofferschap online criminaliteit; persoonskenmerken
Verklaring van tekens
Tabeltoelichting
Deze tabel bevat cijfers over het slachtofferschap van online criminaliteit in de twaalf maanden voorafgaand aan het onderzoek. Het gaat om online oplichting en fraude, hacken, online bedreiging en intimidatie, en overige online delicten.
Doelpopulatie zijn inwoners van Nederland van 15 jaar en ouder in particuliere huishoudens. De gegevens kunnen worden uitgesplitst naar de kenmerken geslacht, leeftijd, onderwijsniveau, genderidentiteit, seksuele oriëntatie, intersekse zijn, stedelijkheid van de gemeente, inkomen en welvaart.
De cijfers zijn gebaseerd op de Veiligheidsmonitor 2021 en 2023. Door wijzigingen in de vraagstellingen en in de onderzoeksopzet zijn de uitkomsten van de Veiligheidsmonitor 2021 niet zonder meer te vergelijken met die van eerdere edities. Voor meer informatie zie de onderzoeksbeschrijving ‘Veiligheidsmonitor vanaf 2021’ in paragraaf 4.
Gegevens beschikbaar vanaf:
2021
Status van de cijfers:
De cijfers in deze tabel zijn definitief.
Wijzigingen per 10 oktober 2025:
Van een aantal onderwerpen is de toelichting verduidelijkt. De indeling van het kenmerk seksuele oriëntatie en ook de labels van het kenmerk onderwijsniveau zijn aangepast.
Wanneer komen er nieuwe cijfers?
Nieuwe gegevens verschijnen tweejaarlijks in de even jaren omstreeks 1 maart.
Toelichting onderwerpen
- Online oplichting en fraude
- Het gaat hierbij om aankoopfraude, verkoopfraude, fraude betalingsverkeer, identiteitsfraude en phishing.
- Aankoopfraude
- Het gaat hierbij om oplichting bij een online aankoop. Slachtoffers hebben zelf al betaald voor producten of diensten (bijv. tickets of reizen) die nooit werden geleverd, en waarbij de verkoper hen achteraf niet terugbetaalde.
- Concrete mentale klachten
- Slachtoffers die door het voorval bepaalde mentale klachten hebben/hadden.
- Minder vertrouwen in mensen
- Beleef(de) voorval telkens opnieuw
- Verkoopfraude
- Het gaat hierbij om oplichting bij een online verkoop. Slachtoffers hebben zelf de producten of diensten geleverd, maar de koper betaalde hen niet.
- Concrete mentale klachten
- Slachtoffers die door het voorval bepaalde mentale klachten hebben/hadden.
- Minder vertrouwen in mensen
- Beleef(de) voorval telkens opnieuw
- Fraude betalingsverkeer
- Het gaat hierbij om het afschrijven van geld van de bankrekening via een creditcard- of bankoverschrijving zonder dat het slachtoffer of diens partner daar opdracht voor had gegeven.
- Voorval
- Hoe is de fraude in het betalingsverkeer gebeurd?
- Bankpas/creditcardgegevens gestolen
- Betaalgegevens ingevoerd op nepsite/-app
- Concrete mentale klachten
- Slachtoffers die door het voorval bepaalde mentale klachten hebben/hadden.
- Minder vertrouwen in mensen
- Beleef(de) voorval telkens opnieuw
- Identiteitsfraude
- Het gaat hierbij om illegaal gebruik maken van de persoonsgegevens van het slachtoffer. Bijv. met (een kopie van) uw paspoort, ID-kaart, rijbewijs of gegevens van een online account.
- Werkwijze dader
- Hoe is de dader aan de persoonsgegevens gekomen?
- Persoonsgegevens ingevuld op nepwebsite
- Door persoonsgegevens in te vullen op een nepwebsite of -app.
- Door hacken bedrijf met mijn gegevens
- Concrete mentale klachten
- Slachtoffers die door het voorval bepaalde mentale klachten hebben/hadden.
- Minder vertrouwen in mensen
- Beleef(de) voorval telkens opnieuw
- Phishing
- Het gaat er hierbij om dat het slachtoffer in bijv. een e-mail, WhatsApp-bericht, telefoontje of ander bericht van een oplichter is getrapt en de oplichter hiermee geld heeft verdiend.
- Voorval
- Wat heeft het slachtoffer gedaan?
- Inloggegevens opgestuurd of doorgegeven
- Gegevens ingevoerd op nepwebsite of -app
- Concrete mentale klachten
- Slachtoffers die door het voorval bepaalde mentale klachten hebben/hadden.
- Minder vertrouwen in mensen
- Beleef(de) voorval telkens opnieuw
- Hacken
- Het gaat er hierbij om dat iemand met kwade bedoelingen zonder toestemming van het slachtoffer heeft ingebroken of ingelogd op bijv. diens computer, account, telefoon of huishoudelijk apparaat. Ook het installeren van kwaadaardige software, virussen of het blokkeren van apparaten telt mee.
- Apparaat
- Bij hacken apparaat gaat het erom dat iemand met kwade bedoelingen zonder toestemming van het slachtoffer heeft ingebroken of ingelogd op bijv. diens computer, tablet, mobiele telefoon, smartwatch of ander (huishoudelijk) apparaat.
- Voorval
- Wat is er gebeurd?
- Gegevens of bestanden gekopieerd
- Totaal
- Gegevens of bestanden waren gekopieerd.
- Afpersing
- Gegevens of bestanden waren gekopieerd waarbij de dader om geld vroeg om het verspreiden of openbaar maken hiervan te voorkomen.
- Afperser geld betaald
- Gegevens of bestanden waren gekopieerd waarbij de dader om geld vroeg om het verspreiden of openbaar maken hiervan te voorkomen (afpersing), en het slachtoffer het gevraagde bedrag heeft betaald.
- Gegevens of bestanden verwijderd