Slachtofferschap online criminaliteit; persoonskenmerken

Slachtofferschap online criminaliteit; persoonskenmerken

Kenmerken Marges Perioden Online criminaliteit Aangifte bij politie (% van slachtoffers) Online oplichting en fraude Aankoopfraude Totaal slachtoffers (%) Online oplichting en fraude Aankoopfraude Eenmalige slachtoffers (%) Online oplichting en fraude Aankoopfraude Herhaalde slachtoffers (%) Online oplichting en fraude Aankoopfraude Concrete mentale klachten Angstklachten en/of paniekaanvallen (% van slachtoffers) Online oplichting en fraude Aankoopfraude Melding en aangifte Melding totaal (% van slachtoffers) Online oplichting en fraude Aankoopfraude Melding en aangifte Melding bij politie (% van slachtoffers) Online oplichting en fraude Aankoopfraude Melding en aangifte Melding bij handelsplatform (% van slachtoffers) Online oplichting en fraude Aankoopfraude Melding en aangifte Melding bij verkoper, (nep)webshop (% van slachtoffers) Online oplichting en fraude Aankoopfraude Melding en aangifte Melding bij Fraudehelpdesk (% van slachtoffers) Online oplichting en fraude Aankoopfraude Melding en aangifte Melding bij consumentenorganisatie (% van slachtoffers) Online oplichting en fraude Aankoopfraude Melding en aangifte Melding bij bank (% van slachtoffers) Online oplichting en fraude Aankoopfraude Melding en aangifte Melding bij andere instantie (% van slachtoffers) Online oplichting en fraude Aankoopfraude Melding en aangifte Aangifte bij politie totaal (% van slachtoffers) Online oplichting en fraude Aankoopfraude Melding en aangifte Aangifte via internet (% van slachtoffers) Online oplichting en fraude Aankoopfraude Melding en aangifte Aangifte via telefoon (% van slachtoffers)
Inkomen: 1ste 20%-groep (laag) Waarde 2025 17,8 6,8 4,5 2,3 2,0 51,5 18,5 13,2 19,8 6,1 4,0 11,9 5,7 16,8 10,2 2,5
Inkomen: 1ste 20%-groep (laag) Betrouwbaarheidsmarge ondergrens 2025 15,9 6,3 4,1 2,0 1,1 47,5 15,4 10,8 16,7 4,4 2,6 9,6 4,0 13,8 7,8 1,5
Inkomen: 1ste 20%-groep (laag) Betrouwbaarheidsmarge bovengrens 2025 20,0 7,3 4,9 2,6 3,8 55,4 21,9 16,1 23,2 8,5 6,1 14,7 8,2 20,2 13,2 4,3
Inkomen: 2e 20%-groep Waarde 2025 18,4 7,1 5,1 2,0 2,0 51,5 17,9 15,8 17,5 4,3 1,9 14,3 4,0 16,5 13,0 1,1
Inkomen: 2e 20%-groep Betrouwbaarheidsmarge ondergrens 2025 16,7 6,7 4,7 1,8 1,2 48,1 15,4 13,3 15,2 3,3 1,2 12,1 2,8 14,1 10,7 0,7
Inkomen: 2e 20%-groep Betrouwbaarheidsmarge bovengrens 2025 20,2 7,6 5,5 2,3 3,4 54,8 20,8 18,6 20,1 5,6 2,8 16,8 5,7 19,3 15,6 1,9
Inkomen: 3e 20%-groep Waarde 2025 15,1 7,5 5,5 2,1 0,9 50,3 15,7 15,3 19,5 5,9 2,4 14,1 5,0 14,5 11,1 1,1
Inkomen: 3e 20%-groep Betrouwbaarheidsmarge ondergrens 2025 13,8 7,2 5,1 1,9 0,5 47,6 13,8 13,4 17,4 4,8 1,7 12,3 4,0 12,6 9,5 0,6
Inkomen: 3e 20%-groep Betrouwbaarheidsmarge bovengrens 2025 16,5 7,9 5,8 2,3 1,6 53,0 17,8 17,4 21,9 7,3 3,3 16,1 6,3 16,5 13,0 1,8
Inkomen: 4e 20%-groep Waarde 2025 14,5 8,4 6,4 2,1 0,7 52,1 14,6 14,0 16,5 5,4 3,2 19,9 4,6 14,0 11,2 0,9
Inkomen: 4e 20%-groep Betrouwbaarheidsmarge ondergrens 2025 13,4 8,1 6,0 1,9 0,4 49,8 13,1 12,4 14,9 4,5 2,4 18,1 3,7 12,5 9,8 0,6
Inkomen: 4e 20%-groep Betrouwbaarheidsmarge bovengrens 2025 15,7 8,8 6,7 2,3 1,4 54,4 16,3 15,6 18,2 6,5 4,2 21,8 5,7 15,6 12,7 1,4
Inkomen: 5e 20%-groep (hoog) Waarde 2025 12,6 8,7 6,6 2,1 1,4 51,6 13,4 13,6 17,7 4,8 2,2 18,8 4,4 12,4 9,6 0,8
Inkomen: 5e 20%-groep (hoog) Betrouwbaarheidsmarge ondergrens 2025 11,7 8,4 6,3 2,0 0,9 49,6 12,1 12,2 16,3 4,0 1,7 17,3 3,6 11,2 8,5 0,5
Inkomen: 5e 20%-groep (hoog) Betrouwbaarheidsmarge bovengrens 2025 13,5 9,1 6,9 2,3 2,1 53,6 14,9 15,1 19,3 5,7 2,8 20,5 5,4 13,8 10,8 1,1
Gemeente: Zeer sterk stedelijk Waarde 2025 16,0 7,6 5,5 2,0 2,1 55,7 16,7 14,9 19,2 5,5 2,7 18,9 4,8 15,4 11,5 1,0
Gemeente: Zeer sterk stedelijk Betrouwbaarheidsmarge ondergrens 2025 14,8 7,2 5,2 1,8 1,4 53,3 14,8 13,2 17,4 4,5 2,0 17,0 3,7 13,6 9,9 0,6
Gemeente: Zeer sterk stedelijk Betrouwbaarheidsmarge bovengrens 2025 17,3 7,9 5,8 2,2 3,0 58,1 18,7 16,7 21,2 6,7 3,6 20,9 6,1 17,3 13,2 1,6
Bron: CBS.
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


Deze tabel bevat cijfers over het slachtofferschap van online criminaliteit in de twaalf maanden voorafgaand aan het onderzoek. Het gaat om online oplichting en fraude, hacken, online bedreiging en intimidatie, en overige online delicten.

Doelpopulatie zijn inwoners van Nederland van 15 jaar en ouder in particuliere huishoudens. De gegevens kunnen worden uitgesplitst naar de kenmerken geslacht, leeftijd, onderwijsniveau, genderidentiteit, seksuele oriëntatie, intersekse zijn, stedelijkheid van de gemeente, inkomen en welvaart.

De cijfers zijn gebaseerd op de Veiligheidsmonitor 2021, 2023 en 2025. Door wijzigingen in de vraagstellingen en in de onderzoeksopzet zijn de uitkomsten van de Veiligheidsmonitor 2021 niet zonder meer te vergelijken met die van eerdere edities. Voor meer informatie zie de onder paragraaf 4 opgenomen onderzoeksbeschrijving.

Gegevens beschikbaar vanaf:
2021

Status van de cijfers:
De cijfers in deze tabel zijn definitief.

Wijzigingen per 2 maart 2026:
De cijfers over 2025 zijn toegevoegd. Verder is bij online pesten en stalken het onderwerp ‘Kende dader(s) ook in echte leven’ komen te vervallen, en is het onderwerp ‘Bekendheid dader(s) totaal’ toegevoegd. Ook zijn bij shamesexting de onderwerpen ‘Online verspreiding van beelden’ en ‘Angst verspreiding alsnog of opnieuw’ komen te vervallen, en is het onderwerp ‘Dreiging’ toegevoegd. Daarnaast zijn bij verschillende vormen van online criminaliteit opties toegevoegd bij de vraag waar het voorval gemeld is. Eveneens is de toelichting bij het kenmerk intersekse aangepast door een verandering in de vraagstelling. Tot slot zijn enkele tekstuele wijzigingen doorgevoerd in de onderwerpen en toelichtingen.

Wijzigingen per 6 februari 2026:
Door het gebruik van een nieuwe analysetool zijn met terugwerkende kracht de betrouwbaarheidsmarges voor de verslagjaren 2021 en 2023 (minimaal) gewijzigd. De waarden zijn onveranderd gebleven.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
Nieuwe gegevens verschijnen tweejaarlijks in de even jaren omstreeks 1 maart.

Toelichting onderwerpen

Online criminaliteit
Bij online criminaliteit gaat het om personen die in de afgelopen 12 maanden slachtoffer zijn geweest van online oplichting en fraude (aankoopfraude, verkoopfraude, fraude betalingsverkeer, identiteitsfraude en phishing), hacken, online bedreiging en intimidatie (online bedreiging, online pesten, online stalken en shamesexting) en/of overige online delicten.
Aangifte bij politie
Slachtoffers van online criminaliteit die aangifte hebben gedaan bij de politie van één of meerdere delicten.
Online oplichting en fraude
Het gaat hierbij om aankoopfraude, verkoopfraude, fraude betalingsverkeer, identiteitsfraude en phishing.
Aankoopfraude
Het gaat hierbij om oplichting bij een online aankoop. Slachtoffers hebben zelf al betaald voor producten of diensten (bijv. tickets of reizen) die nooit werden geleverd, en waarbij de verkoper hen achteraf niet terugbetaalde.
Totaal slachtoffers
Personen die in de afgelopen 12 maanden één of meerdere keren slachtoffer zijn geweest van aankoopfraude.
Eenmalige slachtoffers
Personen die in de afgelopen 12 maanden één keer slachtoffer zijn geweest van aankoopfraude.
Herhaalde slachtoffers
Personen die in de afgelopen 12 maanden meerdere keren slachtoffer zijn geweest van aankoopfraude.
Concrete mentale klachten
Slachtoffers die door het voorval bepaalde mentale klachten hebben/hadden.
Angstklachten en/of paniekaanvallen
Melding en aangifte
Melding totaal
Slachtoffers die melding hebben gedaan bij de politie en/of bij het handelsplatform (bijv. Marktplaats, eBay, Facebook) en/of bij de Fraudehelpdesk en/of bij een consumentenorganisatie (bijv. de Consumentenbond, Kassa of Radar) en/of bij de bank of creditcardmaatschappij en/of bij een andere instantie van de aankoopfraude.

Vanaf 2025 is ‘de bank of creditcardmaatschappij’ toegevoegd als instantie waar melding kan worden gedaan. Hierdoor is het meldingspercentage niet meer één-op-één te vergelijken met die in 2021 en 2023.
Melding bij politie
Melding bij handelsplatform
Melding bij verkoper, (nep)webshop
Melding bij Fraudehelpdesk
Melding bij consumentenorganisatie
Melding bij bank
Slachtoffers die melding hebben gedaan bij de bank of creditcardmaatschappij. Deze antwoordoptie is nieuw toegevoegd in 2025.
Melding bij andere instantie
Aangifte bij politie totaal
Aangifte via internet
Aangifte via telefoon