Innovatie bij bedrijven; samenwerking en belemmeringen bij innovatie

Bekijk volledige tabel Download volledige dataset Toon toelichting
Bedrijfsgrootte Bedrijfstakken/branches (SBI 2008) Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Consultants, commerciële laboratoria ... Totaal (aantal) Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Consultants, commerciële laboratoria ... In Nederland (aantal) Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Consultants, commerciële laboratoria ... In het buitenland (aantal) Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Consultants, commerciële laboratoria ... In Europa (aantal) Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Consultants, commerciële laboratoria ... In de rest van de wereld (aantal)
10 of meer werkzame personen A-N Business economy en landbouw 4.055 3.600 1.225 1.040 475
A Landbouw, bosbouw en visserij 240 230 35 35 10
B-E Nijverheid (geen bouw) en energie 1.085 990 385 350 130
B Delfstoffenwinning 10 10 10 5 5
C Industrie 995 905 350 320 120
10-12 Voedings-, genotmiddelenindustrie 160 150 50 50 15
10 Voedingsmiddelenindustrie . . . . .
11 Drankenindustrie . . . . .
12 Tabaksindustrie . . . . .
13-15 Textiel-, kleding-, lederindustrie 30 25 20 20 5
13 Textielindustrie . . . . .
14 Kledingindustrie . . . . .
15 Leer- en schoenenindustrie . . . . .
16+23 Hout- en bouwmaterialenindustrie . . . . .
16 Houtindustrie . . . . .
17-18 Papier- en grafische industrie . . . . .
17 Papierindustrie . . . . .
18 Grafische industrie . . . . .
19-22 Raffinaderijen en chemie 185 155 100 85 45
19 Aardolie-industrie 0 0 0 0 0
20-21 Chemie en farmaceutische industrie 135 110 80 70 40
20 Chemische industrie 90 75 60 50 35
21 Farmaceutische industrie 40 35 20 20 5
22 Rubber- en kunststofproductindustrie 50 45 15 15 0
23 Bouwmaterialenindustrie 45 45 5 5 5
24-30, 33 Metalektro . . . . .
24-25 Basismetaal, metaalprod.-industrie 145 140 15 15 0
24 Basismetaalindustrie 5 5 0 0 0
25 Metaalproductenindustrie 140 135 10 10 0
26-28 Elektrotechn. en machine-industrie 255 235 120 110 35
26-27 Elektrische en elektron. Industrie . . . . .
26 Elektrotechnische industrie 60 45 35 30 10
27 Elektrische apparatenindustrie . . . . .
28 Machine-industrie . . . . .
29-30 Transportmiddelenindustrie 40 40 15 15 5
29 Auto- en aanhangwagenindustrie . . . . .
30 Overige transportmiddelenindustrie . . . . .
31 Meubelindustrie . . . . .
32 Overige industrie . . . . .
33 Reparatie en installatie van machines . . . . .
D Energievoorziening 30 30 5 5 0
35 Energiebedrijven 30 30 5 5 0
E Waterbedrijven en afvalbeheer 50 45 20 20 5
F Bouwnijverheid 140 135 10 10 0
G-I Handel, vervoer en horeca 1.080 895 415 310 220
G Handel 910 740 395 295 215
H Vervoer en opslag 85 75 20 15 10
I Horeca 80 80 0 0 0
J Informatie en communicatie 430 360 110 95 40
58-60 Uitgeverijen, film,radio en t.v. 20 20 5 5 5
58 Uitgeverijen 15 15 5 5 0
59 Film- en tv-productie; geluidsopname . . . . .
60 Radio- en televisieomroepen . . . . .
61 Telecommunicatie 10 10 0 0 0
62-63 IT- en informatiedienstverlening 395 330 105 90 35
62 IT-dienstverlening 370 305 105 85 35
63 Diensten op het gebied van informatie 25 20 0 0 0
K Financiële dienstverlening 110 105 15 15 5
L Verhuur en handel van onroerend goed 30 30 0 0 0
68 Verhuur en handel van onroerend goed 30 30 0 0 0
M-N Zakelijke dienstverlening 940 860 250 230 65
M Specialistische zakelijke diensten 750 675 240 220 60
69-71 Management- en technisch advies 485 450 110 105 20
69 Juridische diensten en administratie 25 25 0 0 0
70 Holdings en managementadviesbureaus 145 120 25 25 0
71 Architecten-, ingenieursbureaus e.d. 315 300 85 80 20
72 Research 200 165 120 115 35
73-75 Reclame, design, overige diensten 65 60 10 0 10
73 Reclamewezen en marktonderzoek 50 50 0 0 0
74 Design, fotografie, vertaalbureaus . . . . .
75 Veterinaire dienstverlening . . . . .
N Verhuur en overige zakelijke diensten 190 185 10 5 5
10 tot 50 werkzame personen A-N Business economy en landbouw 2.560 2.215 720 615 230
A Landbouw, bosbouw en visserij 205 195 20 20 5
B-E Nijverheid (geen bouw) en energie 460 420 135 120 35
B Delfstoffenwinning 0 0 0 0 0
C Industrie 425 385 120 105 30
10-12 Voedings-, genotmiddelenindustrie 55 55 15 15 0
10 Voedingsmiddelenindustrie . . . . .
11 Drankenindustrie . . . . .
12 Tabaksindustrie . . . . .
13-15 Textiel-, kleding-, lederindustrie 15 10 10 10 0
13 Textielindustrie . . . . .
14 Kledingindustrie . . . . .
15 Leer- en schoenenindustrie . . . . .
16+23 Hout- en bouwmaterialenindustrie . . . . .
16 Houtindustrie . . . . .
17-18 Papier- en grafische industrie . . . . .
17 Papierindustrie . . . . .
18 Grafische industrie . . . . .
19-22 Raffinaderijen en chemie 70 60 35 30 15
19 Aardolie-industrie 0 0 0 0 0
20-21 Chemie en farmaceutische industrie 50 45 35 30 15
20 Chemische industrie 25 20 20 15 15
21 Farmaceutische industrie 30 25 15 15 5
22 Rubber- en kunststofproductindustrie 20 15 5 5 0
23 Bouwmaterialenindustrie 20 20 0 0 0
24-30, 33 Metalektro . . . . .
24-25 Basismetaal, metaalprod.-industrie 85 80 5 5 0
24 Basismetaalindustrie 0 0 0 0 0
Bron: CBS.
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


Deze tabel bevat gegevens over innovatie bij Nederlandse bedrijven. Er zijn cijfers beschikbaar over het aantal innovatoren die met een of meerdere partners hebben samengewerkt bij het uitvoeren van innovatie activiteiten. Daarnaast zijn er cijfers beschikbaar over belemmeringen die invloed hebben gehad op het uitvoeren van deze activiteiten.

De gegevens zijn het resultaat van een tweejaarlijkse innovatie enquête die wordt gehouden onder een steekproef van bedrijven met 10 of meer werkzame personen. Een enquête omvat drie jaren, bijvoorbeeld 2016 tot en met 2018 (dit is de verslagperiode). Het laatste jaar in een enquête is daarbij gelijk aan het eerste jaar in de volgende enquête. Dat betekent dat de periodes elkaar gedeeltelijk overlappen.

De cijfers worden uitgesplitst naar bedrijfsgrootte en bedrijfstak volgens de Standaard Bedrijfsindeling 2008 (SBI 2008).

Gegevens beschikbaar vanaf: 2016-2018.

Status van de cijfers:
De gegevens over de perioden tot en met 2018-2020 zijn definitief en de gegevens over de perioden 2020-2022 en 2022-2024 zijn nader voorlopig.

Wijzigingen per 3 augustus 2026:
De nader voorlopige cijfers over 2020-2022 zijn bijgesteld en de nader voorlopige cijfers over 2022-2024 zijn toegevoegd.

Daarnaast was voor de perioden 2016-2018 en 2018-2020 in het cijfer over het totale aantal samenwerkende innovatoren per abuis niet-innovatie gerelateerde samenwerking meegenomen. Hierdoor was het genoemde cijfer te hoog. Dit is nu gecorrigeerd en de juiste cijfers zijn gepubliceerd. De overige cijfers voor de genoemde perioden zijn ongewijzigd.

Wijzigingen per 31 oktober 2025:
Met ingang van verslagperiode 2020-2022 hebben de vragen over belemmering van innovatie in de innovatie-enquête een andere structuur gekregen. Voor de perioden tot aan 2020-2022 zijn enkel gegevens beschikbaar volgens de oude structuur, vanaf 2020-2022 zijn enkel gegevens beschikbaar volgens de nieuwe structuur. Deze tabel is daar nu op aangepast en de nader voorlopige cijfers over belemmering van innovaties over de periode 2020-2022 zijn toegevoegd.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
Medio 2028 worden de cijfers over 2024-2026 gepubliceerd.

Toelichting onderwerpen

Samenwerking bij innovatie
Type samenwerkingspartner
Specifieke partner waarmee de innovator in de beschouwde periode samenwerkte bij de uitvoering van innovatie activiteiten.
Consultants, commerciële laboratoria ...
Consultants, commerciële laboratoria of particuliere onderzoeksinstituten
Totaal
Totaal aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met consultants, commerciële laboratoria of particuliere onderzoeksinstituten.
In Nederland
Aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met consultants, commerciële laboratoria of particuliere onderzoeksinstituten in Nederland.
In het buitenland
Aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met consultants, commerciële laboratoria of particuliere onderzoeksinstituten in het buitenland.
In Europa
Aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met consultants, commerciële laboratoria of particuliere onderzoeksinstituten in Europa (excl. Nederland).
In de rest van de wereld
Aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met consultants, commerciële laboratoria of particuliere onderzoeksinstituten buiten Europa.