Innovatie bij bedrijven; samenwerking en belemmeringen bij innovatie
| Bedrijfsgrootte | Bedrijfstakken/branches (SBI 2008) | Perioden | Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Andere bedrijven binnen eigen concern In het buitenland (aantal) | Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Consultants, commerciële laboratoria ... In het buitenland (aantal) | Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Leveranciers In het buitenland (aantal) | Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Afnemers uit de private sector In het buitenland (aantal) | Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Concurrenten of andere bedrijven acti... Totaal (aantal) | Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Concurrenten of andere bedrijven acti... In Nederland (aantal) | Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Concurrenten of andere bedrijven acti... In het buitenland (aantal) | Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Concurrenten of andere bedrijven acti... In Europa (aantal) | Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Concurrenten of andere bedrijven acti... In de rest van de wereld (aantal) | Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Andere bedrijven uit de private sector In het buitenland (aantal) | Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Universiteiten of andere hoger onderw... Totaal (aantal) | Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Universiteiten of andere hoger onderw... In Nederland (aantal) | Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Universiteiten of andere hoger onderw... In het buitenland (aantal) | Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Universiteiten of andere hoger onderw... In Europa (aantal) | Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Universiteiten of andere hoger onderw... In de rest van de wereld (aantal) | Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Overheids- of openbare onderzoeksinst... In het buitenland (aantal) | Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Afnemers uit de publieke sector In het buitenland (aantal) | Samenwerking bij innovatie Type samenwerkingspartner Non-profit organisaties In het buitenland (aantal) | Belemmering van innovatie Kosten van innovatie te hoog Hoog (aantal) | Belemmering van innovatie Kosten van innovatie te hoog Middel (aantal) | Belemmering van innovatie Kosten van innovatie te hoog Laag (aantal) | Belemmering van innovatie Kosten van innovatie te hoog N.v.t. (aantal) | Belemmering van innovatie Andere prioriteiten binnen het bedrijf Hoog (aantal) | Belemmering van innovatie Andere prioriteiten binnen het bedrijf Middel (aantal) | Belemmering van innovatie Andere prioriteiten binnen het bedrijf Laag (aantal) | Belemmering van innovatie Andere prioriteiten binnen het bedrijf N.v.t. (aantal) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 10 of meer werkzame personen | 25 Metaalproductenindustrie | 2020 - 2022** | 35 | 15 | 55 | 25 | 40 | 35 | 10 | 5 | 5 | 15 | 80 | 80 | 15 | 15 | 0 | 5 | 5 | 0 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 10 of meer werkzame personen | 27 Elektrische apparatenindustrie | 2020 - 2022** | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 10 of meer werkzame personen | 63 Diensten op het gebied van informatie | 2020 - 2022** | 20 | 5 | 20 | 10 | 10 | 10 | 5 | 5 | 0 | 5 | 25 | 25 | 5 | 5 | 0 | 0 | 0 | 0 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 10 of meer werkzame personen | M Specialistische zakelijke diensten | 2020 - 2022** | 195 | 195 | 310 | 135 | 335 | 260 | 135 | 90 | 95 | 185 | 490 | 470 | 200 | 200 | 65 | 105 | 40 | 85 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 10 of meer werkzame personen | 69 Juridische diensten en administratie | 2020 - 2022** | 5 | 0 | 5 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 20 | 20 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 10 of meer werkzame personen | 71 Architecten-, ingenieursbureaus e.d. | 2020 - 2022** | 75 | 60 | 100 | 75 | 185 | 150 | 60 | 45 | 50 | 105 | 240 | 235 | 85 | 80 | 25 | 30 | 15 | 55 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 10 of meer werkzame personen | 73-75 Reclame, design, overige diensten | 2020 - 2022** | 0 | 25 | 50 | 10 | 40 | 40 | 5 | 5 | 0 | 25 | 25 | 25 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 10 of meer werkzame personen | N Verhuur en overige zakelijke diensten | 2020 - 2022** | 50 | 10 | 80 | 5 | 125 | 125 | 0 | 0 | 0 | 0 | 130 | 130 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 10 tot 50 werkzame personen | 25 Metaalproductenindustrie | 2020 - 2022** | 10 | 0 | 15 | 15 | 20 | 15 | 5 | 5 | 0 | 5 | 40 | 40 | 10 | 10 | 0 | 0 | 0 | 0 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 10 tot 50 werkzame personen | 27 Elektrische apparatenindustrie | 2020 - 2022** | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 10 tot 50 werkzame personen | 63 Diensten op het gebied van informatie | 2020 - 2022** | 20 | 5 | 15 | 10 | 5 | 5 | 5 | 5 | 0 | 5 | 20 | 20 | 5 | 5 | 0 | 0 | 0 | 0 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 10 tot 50 werkzame personen | M Specialistische zakelijke diensten | 2020 - 2022** | 105 | 125 | 215 | 95 | 280 | 215 | 100 | 60 | 75 | 150 | 360 | 345 | 130 | 130 | 40 | 60 | 25 | 60 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 10 tot 50 werkzame personen | 69 Juridische diensten en administratie | 2020 - 2022** | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 20 | 20 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 10 tot 50 werkzame personen | 71 Architecten-, ingenieursbureaus e.d. | 2020 - 2022** | 35 | 40 | 65 | 55 | 150 | 125 | 45 | 30 | 45 | 85 | 180 | 180 | 65 | 65 | 20 | 20 | 10 | 45 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 10 tot 50 werkzame personen | 73-75 Reclame, design, overige diensten | 2020 - 2022** | 0 | 20 | 50 | 10 | 40 | 40 | 0 | 0 | 0 | 25 | 25 | 25 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 10 tot 50 werkzame personen | N Verhuur en overige zakelijke diensten | 2020 - 2022** | 10 | 5 | 20 | 0 | 70 | 70 | 0 | 0 | 0 | 0 | 75 | 75 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 50 tot 250 werkzame personen | 25 Metaalproductenindustrie | 2020 - 2022** | 20 | 15 | 35 | 10 | 20 | 20 | 5 | 5 | 5 | 10 | 30 | 30 | 5 | 5 | 0 | 5 | 5 | 0 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 50 tot 250 werkzame personen | 27 Elektrische apparatenindustrie | 2020 - 2022** | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 50 tot 250 werkzame personen | 63 Diensten op het gebied van informatie | 2020 - 2022** | 0 | 0 | 0 | 0 | 5 | 5 | 0 | 0 | 0 | 0 | 5 | 5 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 50 tot 250 werkzame personen | M Specialistische zakelijke diensten | 2020 - 2022** | 60 | 50 | 70 | 30 | 45 | 35 | 20 | 20 | 15 | 25 | 100 | 95 | 55 | 50 | 15 | 30 | 15 | 15 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 50 tot 250 werkzame personen | 69 Juridische diensten en administratie | 2020 - 2022** | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 50 tot 250 werkzame personen | 71 Architecten-, ingenieursbureaus e.d. | 2020 - 2022** | 25 | 10 | 25 | 15 | 30 | 20 | 10 | 10 | 5 | 15 | 45 | 40 | 15 | 10 | 5 | 10 | 5 | 5 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 50 tot 250 werkzame personen | 73-75 Reclame, design, overige diensten | 2020 - 2022** | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 50 tot 250 werkzame personen | N Verhuur en overige zakelijke diensten | 2020 - 2022** | 30 | 0 | 55 | 5 | 50 | 50 | 0 | 0 | 0 | 0 | 50 | 50 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 250 of meer werkzame personen | 25 Metaalproductenindustrie | 2020 - 2022** | 5 | 0 | 5 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 5 | 5 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 250 of meer werkzame personen | 27 Elektrische apparatenindustrie | 2020 - 2022** | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 250 of meer werkzame personen | 63 Diensten op het gebied van informatie | 2020 - 2022** | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 250 of meer werkzame personen | M Specialistische zakelijke diensten | 2020 - 2022** | 25 | 20 | 25 | 10 | 15 | 15 | 10 | 10 | 5 | 10 | 35 | 30 | 20 | 15 | 10 | 10 | 5 | 10 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 250 of meer werkzame personen | 69 Juridische diensten en administratie | 2020 - 2022** | 5 | 0 | 5 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 250 of meer werkzame personen | 71 Architecten-, ingenieursbureaus e.d. | 2020 - 2022** | 15 | 5 | 10 | 5 | 5 | 5 | 5 | 0 | 0 | 5 | 15 | 10 | 5 | 5 | 0 | 5 | 0 | 0 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 250 of meer werkzame personen | 73-75 Reclame, design, overige diensten | 2020 - 2022** | 0 | 5 | 0 | 0 | 5 | 5 | 5 | 5 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 250 of meer werkzame personen | N Verhuur en overige zakelijke diensten | 2020 - 2022** | 10 | 5 | 5 | 0 | 5 | 5 | 0 | 0 | 0 | 0 | 10 | 10 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | . | . | . | . | . | . | . | . |
| Bron: CBS. | ||||||||||||||||||||||||||||
Tabeltoelichting
Deze tabel bevat gegevens over innovatie bij Nederlandse bedrijven. Er zijn cijfers beschikbaar over het aantal innovatoren die met een of meerdere partners hebben samengewerkt bij het uitvoeren van innovatie activiteiten. Daarnaast zijn er cijfers beschikbaar over belemmeringen die invloed hebben gehad op het uitvoeren van deze activiteiten.
De gegevens zijn het resultaat van een tweejaarlijkse innovatie enquête die wordt gehouden onder een steekproef van bedrijven met 10 of meer werkzame personen. Een enquête omvat drie jaren, bijvoorbeeld 2016 tot en met 2018 (dit is de verslagperiode). Het laatste jaar in een enquête is daarbij gelijk aan het eerste jaar in de volgende enquête. Dat betekent dat de periodes elkaar gedeeltelijk overlappen.
De cijfers worden uitgesplitst naar bedrijfsgrootte en bedrijfstak volgens de Standaard Bedrijfsindeling 2008 (SBI 2008).
Gegevens beschikbaar vanaf: 2016-2018.
Status van de cijfers:
De gegevens over de perioden tot en met 2018-2020 zijn definitief en de gegevens over de periode 2020-2022 zijn nader voorlopig.
Wijzigingen per 31 oktober 2025:
Met ingang van verslagperiode 2020-2022 hebben de vragen over belemmering van innovatie in de innovatie-enquête een andere structuur gekregen. Voor de perioden tot aan 2020-2022 zijn enkel gegevens beschikbaar volgens de oude structuur, vanaf 2020-2022 zijn enkel gegevens beschikbaar volgens de nieuwe structuur. Deze tabel is daar nu op aangepast en de nader voorlopige cijfers over belemmering van innovaties over de periode 2020-2022 zijn toegevoegd.
Wijzigingen per 15 november 2024:
De nader voorlopige cijfers over 2020-2022 zijn toegevoegd.
Wanneer komen er nieuwe cijfers?
Medio 2026 worden de cijfers over 2022-2024 gepubliceerd.
Toelichting onderwerpen
- Samenwerking bij innovatie
- Type samenwerkingspartner
- Specifieke partner waarmee de innovator in de beschouwde periode samenwerkte bij de uitvoering van innovatie activiteiten.
- Andere bedrijven binnen eigen concern
- In het buitenland
- Aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met andere bedrijven binnen het eigen concern in het buitenland.
- Consultants, commerciële laboratoria ...
- Consultants, commerciële laboratoria of particuliere onderzoeksinstituten
- In het buitenland
- Aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met consultants, commerciële laboratoria of particuliere onderzoeksinstituten in het buitenland.
- Leveranciers
- In het buitenland
- Aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met leveranciers in het buitenland.
- Afnemers uit de private sector
- In het buitenland
- Aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met afnemers uit de private sector in het buitenland.
- Concurrenten of andere bedrijven acti...
- Concurrenten of andere bedrijven actief in dezelfde bedrijfstak
- Totaal
- Totaal aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met concurrenten of andere bedrijven actief in dezelfde bedrijfstak
- In Nederland
- Aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met concurrenten of andere bedrijven actief in dezelfde bedrijfstak in Nederland.
- In het buitenland
- Aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met concurrenten of andere bedrijven actief in dezelfde bedrijfstak in het buitenland.
- In Europa
- Aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met concurrenten of andere bedrijven actief in dezelfde bedrijfstak in Europa (excl. Nederland).
- In de rest van de wereld
- Aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met concurrenten of andere bedrijven actief in dezelfde bedrijfstak buiten Europa
- Andere bedrijven uit de private sector
- In het buitenland
- Aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met andere bedrijven uit de private sector in het buitenland.
- Universiteiten of andere hoger onderw...
- Universiteiten of andere hoger onderwijsinstellingen
- Totaal
- Totaal aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met universiteiten of andere hoger onderwijsinstellingen.
- In Nederland
- Aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met universiteiten of andere hoger onderwijsinstellingen in Nederland.
- In het buitenland
- Aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met universiteiten of andere hoger onderwijsinstellingen in het buitenland.
- In Europa
- Aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met universiteiten of andere hoger onderwijsinstellingen in Europa (excl. Nederland).
- In de rest van de wereld
- Aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met universiteiten of andere hoger onderwijsinstellingen buiten Europa.
- Overheids- of openbare onderzoeksinst...
- Overheids- of openbare onderzoeksinstellingen
- In het buitenland
- Aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met overheids- of openbare onderzoeksinstellingen in het buitenland.
- Afnemers uit de publieke sector
- In het buitenland
- Aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met afnemers uit de publieke sector in het buitenland.
- Non-profit organisaties
- In het buitenland
- Aantal innovatoren dat bij de uitvoering van innovatie activiteiten heeft samengewerkt met non-profit organisaties in het buitenland.
- Belemmering van innovatie
- Specifieke belemmering die invloed heeft gehad op de beslissing om innovatie activiteiten op te starten, dan wel van invloed was tijdens de uitvoering van innovatie activiteiten.
- Kosten van innovatie te hoog
- Hoog
- Aantal bedrijven dat te hoge kosten van innovatie in hoge mate als belemmering voor innovatie activiteiten ervaart.
- Middel
- Aantal bedrijven dat te hoge kosten van innovatie in middelmatige mate als belemmering voor innovatie activiteiten ervaart.
- Laag
- Aantal bedrijven dat te hoge kosten van innovatie in lage mate als belemmering voor innovatie activiteiten ervaart.
- N.v.t.
- Aantal bedrijven dat te hoge kosten van innovatie niet als belemmering voor innovatie activiteiten ervaart.
- Andere prioriteiten binnen het bedrijf
- Hoog
- Aantal bedrijven dat andere prioriteiten binnen het bedrijf in hoge mate als belemmering voor innovatie activiteiten ervaart.
- Middel
- Aantal bedrijven dat andere prioriteiten binnen het bedrijf in middelmatige mate als belemmering voor innovatie activiteiten ervaart.
- Laag
- Aantal bedrijven dat andere prioriteiten binnen het bedrijf in lage mate als belemmering voor innovatie activiteiten ervaart.
- N.v.t.
- Aantal bedrijven dat andere prioriteiten binnen het bedrijf niet als belemmering voor innovatie activiteiten ervaart.