Internationale handel; invoer en uitvoer van diensten naar land, kwartaal

Internationale handel; invoer en uitvoer van diensten naar land, kwartaal

Diensten Landen Perioden Invoer van diensten (mln euro) Uitvoer van diensten (mln euro) Saldo diensten (mln euro)
S Totaal Diensten Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 368 368
S Totaal Diensten Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 40.493 47.502 7.008
SA Industriële diensten Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SA Industriële diensten Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 2.267 1.231 -1.036
SB Onderhoud en reparatie Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SB Onderhoud en reparatie Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 702 690 -12
SC Vervoersdiensten Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SC Vervoersdiensten Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 8.192 9.122 930
SC1 Zeevaart Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SC1 Zeevaart Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 925 2.126 1.201
SC11 Zeevaart: passagiersvervoer Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SC11 Zeevaart: passagiersvervoer Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 0 6 6
SC12 Zeevaart: vrachtvervoer Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SC12 Zeevaart: vrachtvervoer Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 707 1.432 725
SC13 Zeevaart: vervoersondersteunend Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SC13 Zeevaart: vervoersondersteunend Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 218 688 471
SC2 Luchtvaart Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SC2 Luchtvaart Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 991 2.454 1.463
SC21 Luchtvaart: passagiersvervoer Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SC21 Luchtvaart: passagiersvervoer Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 339 702 363
SC22 Luchtvaart: vrachtvervoer Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SC22 Luchtvaart: vrachtvervoer Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 385 246 -139
SC23 Luchtvaart: vervoersondersteunend Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SC23 Luchtvaart: vervoersondersteunend Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 267 1.506 1.239
SC3 Overig vervoer Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SC3 Overig vervoer Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 5.811 4.096 -1.716
SC31 Overig vervoer: passagiersvervoer Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SC31 Overig vervoer: passagiersvervoer Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 42 46 4
SC32 Overig vervoer: vrachtvervoer Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SC32 Overig vervoer: vrachtvervoer Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 3.589 3.160 -429
SC33 Ov. vervoer: vervoersondersteunend Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SC33 Ov. vervoer: vervoersondersteunend Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 2.180 889 -1.291
SC4 Post- en koeriersdiensten Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SC4 Post- en koeriersdiensten Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 466 446 -19
SD Reisverkeer Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SD Reisverkeer Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 3.260 3.753 492
SDA Zakelijk reisverkeer Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SDA Zakelijk reisverkeer Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 404 1.099 695
SDA1 Zakelijk reisverkeer: grens/seizoen Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SDA1 Zakelijk reisverkeer: grens/seizoen Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 30 590 560
SDA2 Zakelijk reisverkeer: overig Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SDA2 Zakelijk reisverkeer: overig Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 374 510 135
SDB Privé reisverkeer Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SDB Privé reisverkeer Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 2.856 2.653 -203
SDB1 Privé reisverkeer: gezondh.gerel. Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SDB1 Privé reisverkeer: gezondh.gerel. Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 154 16 -138
SDB2 Privé reisverkeer: onderwijsgerel. Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SDB2 Privé reisverkeer: onderwijsgerel. Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 120 364 244
SDB3 Privé reisverkeer: overig Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SDB3 Privé reisverkeer: overig Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 2.582 2.273 -309
SE Bouwdiensten Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SE Bouwdiensten Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 507 834 327
SF Verzekeringsdiensten Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SF Verzekeringsdiensten Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 165 134 -31
SG Financiële diensten Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 6 6
SG Financiële diensten Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 2.685 3.071 387
SH Gebruik intellectueel eigendom n.e.g. Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SH Gebruik intellectueel eigendom n.e.g. Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 2.843 5.888 3.044
SI Telecommunicatie, computerdiensten.. Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SI Telecommunicatie, computerdiensten.. Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 3.825 6.290 2.465
SI1 Telecommunicatiediensten Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SI1 Telecommunicatiediensten Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 573 454 -119
SI2 Computerdiensten Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SI2 Computerdiensten Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 2.875 3.903 1.028
SI3 Informatiediensten Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SI3 Informatiediensten Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 378 1.933 1.555
SJ Andere zakelijke diensten Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SJ Andere zakelijke diensten Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 15.504 15.718 213
SJ1 Research en development (R&D) Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SJ1 Research en development (R&D) Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 1.130 785 -345
SJ2 Professionele en managementadviesd. Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SJ2 Professionele en managementadviesd. Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 8.757 6.712 -2.045
SJ3 Technische, ov. zakelijke diensten.. Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SJ3 Technische, ov. zakelijke diensten.. Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 5.617 8.221 2.603
SK Pers., cult. en recreatieve diensten Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SK Pers., cult. en recreatieve diensten Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 528 385 -143
SK1 Audiovisuele en verwante diensten Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SK1 Audiovisuele en verwante diensten Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 350 266 -84
SK2 Ov. culturele/recreatieve diensten Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 0 0
SK2 Ov. culturele/recreatieve diensten Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 177 119 -59
SL Overheidsdiensten n.e.g Europese instellingen 2025 4e kwartaal* 0 362 362
SL Overheidsdiensten n.e.g Europese Unie (exclusief Nederland) 2025 4e kwartaal* 14 385 372
Bron: CBS.
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


In deze tabel staan gegevens over de invoer, uitvoer en saldo van diensten door in Nederland gevestigde bedrijven en personen uitgesplitst naar diverse dienstensoorten en landen(groepen).
De dienstensoorten, die vanaf 2014 worden gehanteerd door alle EU landen, zijn gebaseerd op de 'Balance of Payments Manual 6' (BPM6).

Gegevens beschikbaar vanaf: 2020

Status van de cijfers:
Per 2020 heeft er een herontwerp van de internationale handel in diensten statistiek plaats gevonden. Om tijdreeksen en onderling vergelijken mogelijk te maken, is ervoor gekozen om 2020 zowel op de nieuwe als de oude manier te publiceren. 2020 op de oude manier verschijnt in de 2014-2020 tabel en is modelmatig gemaakt met behulp van responsdata en hulpdata zoals belastingdata. Het eerste kwartaal 2021 is tijdelijk ook op deze manier aan de tabel toegevoegd geweest. Nu de nieuwe tabel, met 2020 en verder gepubliceerd is, is dit kwartaal niet meer op de modelmatige manier beschikbaar.

Met ingang van 2017 is het publicatie- en revisiebeleid van internationale handel in diensten herzien.
De cijfers over de Nederlandse internationale handel in diensten zijn op kwartaal- en jaarbasis beschikbaar. Voorlopige kwartaalcijfers zijn één kwartaal na afloop van de verslagperiode beschikbaar. Met de publicatie van een nieuw kwartaal worden tevens de cijfers van het voorgaande kwartaal en als van toepassing de overige voorgaande kwartalen van het betreffende jaar bijgesteld aan de hand van nieuw bronmateriaal (nader voorlopige cijfers). Op het moment dat er van een jaar vier kwartalen beschikbaar zijn, wordt er op basis van deze vier kwartaalcijfers een jaarberekening gemaakt. Deze jaarberekening komt in het najaar van het daaropvolgende jaar beschikbaar. De jaarberekening wordt vervolgens het jaar erop weer aangepast, ditmaal definitief. Ook dan worden de kwartaalcijfers van het betreffende jaar weer herzien.

Wijzigingen per 27 maart 2026:
De voorlopige cijfers over Q4-2025 zijn toegevoegd. Tevens zijn de cijfers over Q3-2025 bijgesteld van "voorlopig" naar "nader voorlopig".

Wijzigingen per 19 november 2024:
In de eerder gepubliceerde gegevens over 2022 zijn de kwartaalcijfers correct weergegeven. Echter, bij het bepalen van het totaal voor 2022 is per abuis de juni-stand gebruikt in plaats van de correcte kwartaaleindstand. Hierdoor telden de kwartaalcijfers niet op tot het weergegeven jaartotaal. Deze fout is inmiddels gecorrigeerd, zodat de gepubliceerde totaalcijfers nu overeenkomen met de som van de afzonderlijke kwartalen.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
De cijfers zijn voor de eerste keer beschikbaar ongeveer 12 weken na afloop van de verslagperiode.

Toelichting onderwerpen

Invoer van diensten
De waarde van aan Nederlandse bedrijven (en personen) geleverde diensten door niet-ingezetenen (in het buitenland gevestigde bedrijven), inclusief uitgaven van Nederlandse reizigers in het buitenland (reisverkeer).

Diensten:
Dit zijn producten die over het algemeen niet tastbaar zijn, zoals vervoersdiensten, zakelijke diensten en persoonlijke, culturele en recreatieve diensten. Het internationale karakter van een dienst wordt gegeven door de partijen tussen wie de dienstentransacties plaatsvinden. Internationale diensten betreffen dienstentransacties tussen een ingezetene en een niet-ingezetene.

Ingezetenen:
Met ingezetenen worden bedrijven en personen bedoeld die in Nederland economische activiteiten ontplooien en daartoe reeds langer dan één jaar over een locatie in Nederland beschikken. Ook dochterbedrijven van buitenlandse moeders worden als ingezetenen beschouwd.

Niet-ingezetenen:
Met niet-ingezetenen worden bedrijven en personen bedoeld die hun economisch belangencentrum buiten Nederland hebben. Ook moeder- en dochterbedrijven in het buitenland worden in dit verband als niet-ingezetenen beschouwd.
Uitvoer van diensten
De waarde van door Nederlands ingezeten bedrijven geleverde diensten aan niet-ingezetenen (in het buitenland gevestigde bedrijven en personen), inclusief uitgaven van buitenlandse reizigers in Nederland (reisverkeer).

Diensten:
Dit zijn producten die over het algemeen niet tastbaar zijn, zoals vervoersdiensten, zakelijke diensten en persoonlijke, culturele en recreatieve diensten. Het internationale karakter van een dienst wordt gegeven door de partijen tussen wie de dienstentransacties plaatsvinden. Internationale diensten betreffen dienstentransacties tussen een ingezetene en een niet-ingezetene.

Ingezetenen:
Met ingezetenen worden bedrijven en personen bedoeld die in Nederland economische activiteiten ontplooien en daartoe reeds langer dan één jaar over een locatie in Nederland beschikken. Ook dochterbedrijven van buitenlandse moeders worden als ingezetenen beschouwd.

Niet-ingezetenen:
Met niet-ingezetenen worden bedrijven en personen bedoeld die hun economisch belangencentrum buiten Nederland hebben. Ook moeder- en dochterbedrijven in het buitenland worden in dit verband als niet-ingezetenen beschouwd.
Saldo diensten
De waarde van de uitvoer van diensten minus de waarde van de invoer van diensten.

Diensten:
Dit zijn producten die over het algemeen niet tastbaar zijn, zoals vervoersdiensten, zakelijke diensten en persoonlijke, culturele en recreatieve diensten. Het internationale karakter van een dienst wordt gegeven door de partijen tussen wie de dienstentransacties plaatsvinden. Internationale diensten betreffen dienstentransacties tussen een ingezetene en een niet-ingezetene.

Ingezetenen:
Met ingezetenen worden bedrijven en personen bedoeld die in Nederland economische activiteiten ontplooien en daartoe reeds langer dan één jaar over een locatie in Nederland beschikken. Ook dochterbedrijven van buitenlandse moeders worden als ingezetenen beschouwd.

Niet-ingezetenen:
Met niet-ingezetenen worden bedrijven en personen bedoeld die hun economisch belangencentrum buiten Nederland hebben. Ook moeder- en dochterbedrijven in het buitenland worden in dit verband als niet-ingezetenen beschouwd.