Geldstromen in de zorg; uiteindelijke financiering, 1998-2022
| Zorgfinanciering | Perioden | Overige verschillen (mln euro) |
|---|---|---|
| Totaal alle financieringsvormen | 2022** | -937 |
| HF1: Overheid en soc. verzekering | 2022** | -696 |
| HF11: Overheid | 2022** | |
| HF121a: Wlz, AWBZ | 2022** | -645 |
| HF121b: Ziekenfonds | 2022** | |
| HF122: Zorgverzekeringswet | 2022** | -51 |
| Vrijwillige financiering, eigen betaling | 2022** | -242 |
| HF211: Particuliere verzekeringen | 2022** | |
| HF212: Aanvullende verzekering | 2022** | -242 |
| HF23: Financiering door ondernemingen | 2022** | |
| HF3: Eigen betalingen | 2022** | |
| Buitenland; uitvoer | 2022** | |
| Bron: CBS. | ||
Tabeltoelichting
Deze tabel omschrijft waar het geld vandaan komt dat wordt uitgegeven aan gezondheids- en welzijnszorg. De geldstroom loopt vanaf de 'financieringsbronnen' via de 'financieringsvormen' naar de aanbieders van gezondheids- en welzijnszorg en de instellingen voor beleid en beheer op het terrein van de gezondheids- en welzijnszorg. In deze tabel worden de geldstromen in lopende prijzen zoveel mogelijk herleid naar de uiteindelijke herkomst: huishoudens (waaronder zelfstandigen), de overheid als herverdeler, vennootschappen/werkgevers (inclusief de overheid als werkgever) en het buitenland.
Gegevens beschikbaar van 1998 tot en met 2022
Status van de cijfers:
De cijfers over 2021 en 2022 zijn nader voorlopig. Aangezien deze tabel is stopgezet, worden de cijfers niet meer definitief gemaakt. Cijfers van de overige jaren zijn definitief.
De totale uitgaven volgens de financieringsvormen zijn gelijk aan de totale zorguitgaven zoals in de tabel 'Uitgaven gezondheids-, welzijnszorg; zorgaanbieders, financiering, 1998-2022' (zie paragraaf 3 voor een link naar deze tabel).
Wijzigingen per 10 december 2024:
- De naam van het onderwerp 'zorguitgaven in brede zin' is gewijzigd in 'uitgaven gezondheids- en welzijnszorg'.
- De tabel is stopgezet.
Wanneer komen er nieuwe cijfers?
Niet meer van toepassing. De tabel is stopgezet en wordt in 2025 opgevolgd door een nieuwe tabel.
Toelichting onderwerpen
- Overige verschillen
- Het verschil tussen de cijfers van de Zorgrekeningen en de cijfers uit andere bronnen.
Verschillen ontstaan doordat bepaalde cijfers (zoals bijvoorbeeld opbrengsten beleggingen en interest uit de overzichten baten/lasten van zorgverzekeraars en fondsen) niet worden opgenomen in de Zorgrekeningen. In het verschil is ook per definitie het resultaat van de verzekeraars op de zorgverzekering opgenomen. Daarnaast rekenen de Zorgrekeningen de uitgaven voor een activiteit toe aan het jaar waarin de activiteit plaatsvindt. Daarentegen zijn bedragen in de baten/lasten overzichten opgenomen die een verrekening zijn met eerdere jaren.
Zo speelt in 2005 de invoering van de bekostiging- en financieringssystematiek voor ziekenhuiszorg, de Diagnosebehandelcombinaties (DBC's). Deze invoering heeft grote gevolgen voor de verantwoordingen van ziekenhuizen en zorgverzekeraars. Als gevolg hiervan moeten ziekenfondsen de lasten van DBC’s eerder verantwoorden, namelijk bij opening van een DBC. Een gedeelte van de lasten die normaal gesproken in 2006 verantwoord zouden worden, komt nu in het financieel fondsverslag ten laste van 2005. In de Zorgrekeningen is echter voor 2005 alleen het deel dat betrekking heeft op verleende zorg in 2005 meegenomen. Volgens het Financieel Jaarverslag fondsen 2005 van het Zorginstituut bedraagt de omvang van deze lastenverschuiving van 2006 naar 2005 circa 1,9 miljard euro.
Eveneens is bij de overgang van de geneeskundige geestelijke gezondheidszorg (GGZ) naar de Zorgverzekeringswet in 2008 besloten om de eerste twee jaren de kosten daarvan volledig te compenseren, waarna de verzekeraars vanaf 2010 risico gingen lopen over de kosten van volwassenen. In 2010 zijn bijvoorbeeld de zorglasten opwaarts met 542 miljoen euro bijgesteld over budgetjaar 2008 met name door de extra lasten voor de GGZ. Dit bedrag is verrekend in 2010.
Belangrijkste externe bronnen voor deze tabel zijn het Financieel Jaarverslag Fondsen (Zorginstituut) voor de overzichten baten/lasten van de fondsen (Ziekenfonds, Zorgverzekeringsfonds (Zvf), Algemeen Fonds Bijzondere Ziektekosten (AFBZ) en Fonds langdurige zorg), Begroting en Jaarverslag van het ministerie van Volksgezondheid Welzijn en Sport (VWS), Jaarcijfers van Vektis met overzicht baten/lasten van Zorgverzekeraars, Beheersverslagen van de Belastingdienst.