Overheidsuitgaven en bestedingen; functies, transacties, overheidssectoren

Overheidsuitgaven en bestedingen; functies, transacties, overheidssectoren

Transacties Overheidsfuncties Sectoren Perioden Overheidsuitgaven en bestedingen (mln euro)
D1 Beloning van werknemers 1.2 Hulp buitenland Overheid 2024* 26
D1 Beloning van werknemers 1.2 Hulp buitenland Centrale overheid 2024* 26
D1 Beloning van werknemers 1.2 Hulp buitenland Rijksoverheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 1.2 Hulp buitenland Overige centrale overheid 2024* 26
D1 Beloning van werknemers 1.2 Hulp buitenland Lokale overheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 1.2 Hulp buitenland Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 2. Landsverdediging Overheid 2024* 7.026
D1 Beloning van werknemers 2. Landsverdediging Centrale overheid 2024* 7.026
D1 Beloning van werknemers 2. Landsverdediging Rijksoverheid 2024* 7.026
D1 Beloning van werknemers 2. Landsverdediging Overige centrale overheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 2. Landsverdediging Lokale overheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 2. Landsverdediging Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 2.3 Militaire hulp buitenland Overheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 2.3 Militaire hulp buitenland Centrale overheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 2.3 Militaire hulp buitenland Rijksoverheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 2.3 Militaire hulp buitenland Overige centrale overheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 2.3 Militaire hulp buitenland Lokale overheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 2.3 Militaire hulp buitenland Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 2.4 Onderzoek landsverdediging Overheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 2.4 Onderzoek landsverdediging Centrale overheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 2.4 Onderzoek landsverdediging Rijksoverheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 2.4 Onderzoek landsverdediging Overige centrale overheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 2.4 Onderzoek landsverdediging Lokale overheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 2.4 Onderzoek landsverdediging Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 2.5 Landsverdediging (overig) Overheid 2024* 469
D1 Beloning van werknemers 2.5 Landsverdediging (overig) Centrale overheid 2024* 469
D1 Beloning van werknemers 2.5 Landsverdediging (overig) Rijksoverheid 2024* 469
D1 Beloning van werknemers 2.5 Landsverdediging (overig) Overige centrale overheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 2.5 Landsverdediging (overig) Lokale overheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 2.5 Landsverdediging (overig) Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 3.4 Gevangeniswezen Overheid 2024* 1.747
D1 Beloning van werknemers 3.4 Gevangeniswezen Centrale overheid 2024* 1.747
D1 Beloning van werknemers 3.4 Gevangeniswezen Rijksoverheid 2024* 1.490
D1 Beloning van werknemers 3.4 Gevangeniswezen Overige centrale overheid 2024* 257
D1 Beloning van werknemers 3.4 Gevangeniswezen Lokale overheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 3.4 Gevangeniswezen Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 4.2 Landbouw, bosbouw, visserij en jacht Overheid 2024* 642
D1 Beloning van werknemers 4.2 Landbouw, bosbouw, visserij en jacht Centrale overheid 2024* 603
D1 Beloning van werknemers 4.2 Landbouw, bosbouw, visserij en jacht Rijksoverheid 2024* 518
D1 Beloning van werknemers 4.2 Landbouw, bosbouw, visserij en jacht Overige centrale overheid 2024* 85
D1 Beloning van werknemers 4.2 Landbouw, bosbouw, visserij en jacht Lokale overheid 2024* 39
D1 Beloning van werknemers 4.2 Landbouw, bosbouw, visserij en jacht Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 5.4 Biodiversiteit en landschap Overheid 2024* 524
D1 Beloning van werknemers 5.4 Biodiversiteit en landschap Centrale overheid 2024* 292
D1 Beloning van werknemers 5.4 Biodiversiteit en landschap Rijksoverheid 2024* 48
D1 Beloning van werknemers 5.4 Biodiversiteit en landschap Overige centrale overheid 2024* 244
D1 Beloning van werknemers 5.4 Biodiversiteit en landschap Lokale overheid 2024* 232
D1 Beloning van werknemers 5.4 Biodiversiteit en landschap Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 6.2 Stads- en plattelandsontwikkeling Overheid 2024* 919
D1 Beloning van werknemers 6.2 Stads- en plattelandsontwikkeling Centrale overheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 6.2 Stads- en plattelandsontwikkeling Rijksoverheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 6.2 Stads- en plattelandsontwikkeling Overige centrale overheid 2024* 0
D1 Beloning van werknemers 6.2 Stads- en plattelandsontwikkeling Lokale overheid 2024* 919
D1 Beloning van werknemers 6.2 Stads- en plattelandsontwikkeling Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 1.2 Hulp buitenland Overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 1.2 Hulp buitenland Centrale overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 1.2 Hulp buitenland Rijksoverheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 1.2 Hulp buitenland Overige centrale overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 1.2 Hulp buitenland Lokale overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 1.2 Hulp buitenland Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2. Landsverdediging Overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2. Landsverdediging Centrale overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2. Landsverdediging Rijksoverheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2. Landsverdediging Overige centrale overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2. Landsverdediging Lokale overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2. Landsverdediging Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2.3 Militaire hulp buitenland Overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2.3 Militaire hulp buitenland Centrale overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2.3 Militaire hulp buitenland Rijksoverheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2.3 Militaire hulp buitenland Overige centrale overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2.3 Militaire hulp buitenland Lokale overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2.3 Militaire hulp buitenland Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2.4 Onderzoek landsverdediging Overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2.4 Onderzoek landsverdediging Centrale overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2.4 Onderzoek landsverdediging Rijksoverheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2.4 Onderzoek landsverdediging Overige centrale overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2.4 Onderzoek landsverdediging Lokale overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2.4 Onderzoek landsverdediging Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2.5 Landsverdediging (overig) Overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2.5 Landsverdediging (overig) Centrale overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2.5 Landsverdediging (overig) Rijksoverheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2.5 Landsverdediging (overig) Overige centrale overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2.5 Landsverdediging (overig) Lokale overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 2.5 Landsverdediging (overig) Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 3.4 Gevangeniswezen Overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 3.4 Gevangeniswezen Centrale overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 3.4 Gevangeniswezen Rijksoverheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 3.4 Gevangeniswezen Overige centrale overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 3.4 Gevangeniswezen Lokale overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 3.4 Gevangeniswezen Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 4.2 Landbouw, bosbouw, visserij en jacht Overheid 2024* -4
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 4.2 Landbouw, bosbouw, visserij en jacht Centrale overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 4.2 Landbouw, bosbouw, visserij en jacht Rijksoverheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 4.2 Landbouw, bosbouw, visserij en jacht Overige centrale overheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 4.2 Landbouw, bosbouw, visserij en jacht Lokale overheid 2024* -4
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 4.2 Landbouw, bosbouw, visserij en jacht Socialezekerheidsfondsen 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 5.4 Biodiversiteit en landschap Overheid 2024* 16
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 5.4 Biodiversiteit en landschap Centrale overheid 2024* 2
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 5.4 Biodiversiteit en landschap Rijksoverheid 2024* 0
NP Saldo aan- en verkopen van niet-ge... 5.4 Biodiversiteit en landschap Overige centrale overheid 2024* 2
Bron: CBS.
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


Deze tabel bevat gegevens over de uitgaven en consumptieve bestedingen van de sector overheid naar overheidsfunctie. De indeling van de overheidsfuncties is vastgelegd in de 'Classification of the Functions of Government' (COFOG 99). Op basis van de COFOG-indeling wordt de verdeling naar collectieve en individualiseerbare overheidsconsumptie bepaald. De gebruikte begrippen sluiten aan bij de Nationale rekeningen. De Nationale rekeningen zijn gebaseerd op de internationale definities van het Europees Systeem van Rekeningen (ESR 2010). Het transactiemoment bepaalt het moment van boeken. De gepresenteerde gegevens sluiten aan bij de publicaties over de Nationale rekeningen. Er kunnen kleine tijdelijke verschillen met de publicaties van de Nationale rekeningen optreden doordat de gepubliceerde cijfers van de overheidsrekeningen soms actueler zijn.

De gegevens in deze tabel zijn geconsolideerd. Dat wil zeggen dat onderlinge stromen worden geëlimineerd. Als gevolg daarvan tellen de uitgaven en inkomsten van de subsectoren niet op tot de totale uitgaven en inkomsten van de overheid. Betalingen van bijvoorbeeld het Rijk aan de gemeenten maken deel uit van de uitgaven van het Rijk en de inkomsten van gemeenten. Voor de uitgaven en inkomsten van de overheid totaal tellen deze onderlinge stromen echter niet mee. Omdat het betalingen van de overheid aan de overheid zijn.

Gegevens beschikbaar vanaf: 1995.

Status van de cijfers:
Het meest recente verslagjaar 2024 heeft de status voorlopig, de verslagjaren 2023 en eerder hebben de status definitief.

Wijzigingen per 18 november 2025:
De cijfers voor 2023 zijn bijgesteld naar definitief door geactualiseerde broninformatie.

In het kader van het revisiebeleid van de Nationale rekeningen zijn de jaarcijfers van de tijdreeks herzien. Dit heeft tot de volgende verbeteringen geleid bij transactie D62 Sociale uitkeringen:
- Er is een correctie doorgevoerd voor de cijfers van 2022 in verband met de uitbreiding van het betaald ouderschapsverlof voor de Wet Arbeid en Zorg (WAZO).
- De functie van de Wet Arbeid en Zorg (WAZO) is veranderd van 10.1 (Ziekte en arbeidsongeschiktheid) naar 10.4 (Gezin en kinderen) voor jaren 2002-2024.
- De functie van de grensoverschrijdende zorg dat wordt vergoed via de Ziekenfondswet-verplicht (ZFW-vp) en de Zorgverzekeringswet (Zvw) is aangepast van functie 7.2 (Extramurale medische zorg) naar 7.3 (Intramurale medische zorg) voor jaren 1995-2024.
- Het merendeel van de sociale uitkeringen die door het Toeslagenfonds (Tf) worden uitbetaald wordt nu geregistreerd binnen functie 10.1 (Ziekte en arbeidsongeschiktheid), in plaats van 10.5 (Werkloosheid) voor jaren 1995-2024.
- De inkomensvoorziening aan oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werklozen via de IOAW- en IOAZ-regelingen, die uitgevoerd worden door de lokale overheden, is veranderd van functie 10.7 (Sociale uitsluiting, overige) naar 10.5 (Werkloosheid) voor jaren 1995-2024.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
Nieuwe cijfers worden in de tweede helft van het jaar na het laatste verslagjaar als voorlopige cijfers gepubliceerd. Tegelijkertijd worden de voorlopige cijfers van het voorgaande ververslagjaar bijgesteld naar definitieve cijfers. Ook is het mogelijk dat een deel van de definitieve cijfers worden gereviseerd. Informatie over het revisiebeleid van Nationale rekeningen is te vinden onder paragraaf 3 'relevante artikelen'.

Toelichting onderwerpen

Overheidsuitgaven en bestedingen
Overheidsuitgaven en consumptieve bestedingen.

De uitgaven van de sector overheid bestaan uit intermediair verbruik, beloning van werknemers, betaalde rente, sociale uitkeringen en (aangekochte) natura overdrachten, betaalde subsidies, overige lopende uitgaven en overige kapitaaluitgaven.
Het transactiemoment bepaalt het moment van boeken.

De overheidsconsumptie wordt berekend uit de output minus verkoop van goederen en diensten plus de sociale overdrachten in natura via marktproducenten. Output van de overheid wordt bepaald vanuit de som van de kosten: Beloning van werknemers, intermediair verbruik, afschrijvingen, betaalde niet-productgebonden belastingen minus de ontvangen niet-productgebonden subsidies.