Gemeentebegrotingen; baten en lasten naar regio en grootteklasse

Bekijk volledige tabel Download volledige dataset Toon toelichting
Gemeentelijke taakvelden Regiokenmerken Gemeentelijke begroting in mln euro Baten (mln euro) Gemeentelijke begroting in mln euro Lasten (mln euro) Gemeentelijke begroting in mln euro Saldo (mln euro) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Baten (euro/inwoner) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Lasten (euro/inwoner) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Saldo (euro/inwoner)
Totaal volksgezondheid en milieu Nederland 6.092 7.074 -981 338 392 -54
Noord-Nederland (LD) 542 632 -90 306 356 -51
Oost-Nederland (LD) 1.126 1.373 -246 295 360 -65
West-Nederland (LD) 3.171 3.646 -474 366 421 -55
Zuid-Nederland (LD) 1.252 1.423 -171 330 375 -45
Groningen (PV) 196 212 -16 324 351 -26
Fryslân (PV) 201 243 -42 303 366 -63
Drenthe (PV) 146 178 -32 287 350 -63
Overijssel (PV) 357 424 -67 299 355 -56
Flevoland (PV) 146 192 -46 319 420 -101
Gelderland (PV) 623 757 -133 288 350 -62
Utrecht (PV) 482 547 -65 342 388 -46
Noord-Holland (PV) 1.083 1.277 -194 362 427 -65
Zuid-Holland (PV) 1.458 1.656 -198 377 429 -51
Zeeland (PV) 148 165 -17 377 420 -43
Noord-Brabant (PV) 878 1.012 -134 329 380 -50
Limburg (PV) 375 412 -37 330 363 -33
Oost-Groningen (CR) 43 47 -4 309 338 -29
Delfzijl en omgeving (CR) 18 21 -3 399 475 -75
Overig Groningen (CR) 135 143 -9 321 342 -20
Noord-Friesland (CR) 99 119 -21 299 361 -62
Zuidwest-Friesland (CR) 39 48 -10 271 338 -67
Zuidoost-Friesland (CR) 64 75 -12 333 394 -61
Noord-Drenthe (CR) 55 67 -12 278 341 -63
Zuidoost-Drenthe (CR) 55 66 -11 318 383 -65
Zuidwest-Drenthe (CR) 36 45 -9 262 324 -62
Noord-Overijssel (CR) 107 128 -21 274 327 -53
Zuidwest-Overijssel (CR) 46 63 -16 287 388 -101
Twente (CR) 204 234 -30 317 363 -46
Veluwe (CR) 218 257 -38 300 353 -53
Achterhoek (CR) 129 150 -21 317 367 -50
Arnhem/Nijmegen (CR) 222 283 -60 289 367 -78
Zuidwest-Gelderland (CR) 54 68 -14 209 265 -55
Utrecht (CR) 482 547 -65 342 388 -46
Kop van Noord-Holland (CR) 134 148 -14 344 382 -37
Alkmaar en omgeving (CR) 80 93 -13 311 360 -49
IJmond (CR) 66 72 -6 324 353 -29
Agglomeratie Haarlem (CR) 84 96 -12 354 405 -51
Zaanstreek (CR) 66 78 -11 371 434 -63
Groot-Amsterdam (CR) 574 705 -131 387 476 -89
Het Gooi en Vechtstreek (CR) 80 86 -7 324 350 -26
Agglomeratie Leiden en Bollenstreek (CR) 152 160 -8 339 357 -17
Agglomeratie 's-Gravenhage (CR) 359 412 -53 389 446 -57
Delft en Westland (CR) 81 89 -8 328 361 -33
Oost-Zuid-Holland (CR) 125 146 -21 356 415 -59
Groot-Rijnmond (CR) 602 696 -94 398 461 -62
Zuidoost-Zuid-Holland (CR) 139 154 -14 363 401 -38
Zeeuwsch-Vlaanderen (CR) 44 44 0 413 411 1
Overig Zeeland (CR) 104 121 -17 363 423 -59
West-Noord-Brabant (CR) 241 254 -13 369 389 -20
Midden-Noord-Brabant (CR) 158 171 -14 308 335 -26
Noordoost-Noord-Brabant (CR) 249 305 -56 365 448 -82
Zuidoost-Noord-Brabant (CR) 229 281 -51 281 344 -63
Noord-Limburg (CR) 81 97 -17 276 334 -58
Midden-Limburg (CR) 76 84 -8 313 344 -31
Zuid-Limburg (CR) 218 231 -13 363 384 -21
Flevoland (CR) 146 192 -46 319 420 -101
Minder dan 5 000 inwoners 8 9 -2 590 723 -133
5 000 tot 10 000 inwoners 17 19 -2 346 392 -45
10 000 tot 20 000 inwoners 262 306 -44 310 363 -52
20 000 tot 50 000 inwoners 1.828 2.093 -265 313 358 -45
50 000 tot 100 000 inwoners 1.434 1.608 -174 325 364 -39
100 000 tot 150 000 inwoners 529 603 -74 317 361 -44
150 000 tot 250 000 inwoners 905 1.086 -180 341 409 -68
250 000 inwoners of meer 1.109 1.350 -241 434 529 -94
Milieubeheer en begraafplaatsen Nederland 572 1.622 -1.050 32 90 -58
Noord-Nederland (LD) 49 144 -95 27 81 -54
Oost-Nederland (LD) 135 355 -220 36 93 -58
West-Nederland (LD) 288 830 -542 33 96 -63
Zuid-Nederland (LD) 100 293 -193 26 77 -51
Groningen (PV) 17 44 -27 29 73 -44
Fryslân (PV) 20 55 -34 30 82 -52
Drenthe (PV) 11 46 -35 22 90 -68
Overijssel (PV) 39 102 -63 33 85 -53
Flevoland (PV) 13 51 -39 28 113 -84
Gelderland (PV) 83 201 -118 39 93 -55
Utrecht (PV) 51 133 -82 36 94 -58
Noord-Holland (PV) 79 292 -213 26 97 -71
Zuid-Holland (PV) 139 363 -224 36 94 -58
Zeeland (PV) 18 42 -24 46 106 -60
Noord-Brabant (PV) 74 224 -151 28 84 -57
Limburg (PV) 26 69 -42 23 60 -37
Oost-Groningen (CR) 4 12 -8 29 89 -59
Delfzijl en omgeving (CR) 5 9 -4 116 197 -81
Overig Groningen (CR) 8 23 -15 19 54 -35
Noord-Friesland (CR) 10 27 -17 31 82 -51
Zuidwest-Friesland (CR) 2 9 -7 13 62 -50
Zuidoost-Friesland (CR) 8 19 -10 42 97 -55
Noord-Drenthe (CR) 4 17 -14 19 89 -70
Zuidoost-Drenthe (CR) 3 15 -12 18 90 -72
Zuidwest-Drenthe (CR) 4 13 -8 32 93 -61
Noord-Overijssel (CR) 15 38 -24 37 98 -60
Zuidwest-Overijssel (CR) 6 18 -13 35 114 -79
Twente (CR) 19 46 -26 30 71 -41
Veluwe (CR) 29 60 -31 40 82 -42
Achterhoek (CR) 11 33 -22 27 81 -54
Arnhem/Nijmegen (CR) 36 87 -51 47 113 -67
Zuidwest-Gelderland (CR) 7 22 -14 29 84 -55
Utrecht (CR) 51 133 -82 36 94 -58
Kop van Noord-Holland (CR) 13 35 -22 34 90 -56
Bron: CBS.
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


Deze tabel bevat cijfers over de begrote lasten en baten per taakveld (beleidsterrein) naar regio en grootteklasse in miljoenen euro's en in euro's per inwoner. De gepresenteerde cijfers zijn gebaseerd op gegevens die aansluiten op de definities en indelingen die de gemeenten zelf hanteren in hun administratie. Deze gegevens worden aan het CBS geleverd via de enquête Informatie voor Derden (Iv3). De voorschriften voor deze enquête zijn vastgelegd in het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) en de (ministeriële) Regeling vaststelling taakvelden en verstrekking informatie voor derden.

Gegevens beschikbaar vanaf: 2017

Status van de cijfers:
De cijfers in deze tabel zijn bij eerste publicatie voorlopig. De cijfers worden definitief op het moment dat cijfers over het volgende jaar aan de reeks worden toegevoegd.

Wijzigingen per 18 maart 2025:
De voorlopige cijfers voor 2025 zijn opgenomen.
De cijfers voor 2024 zijn definitief.

Met ingang van begrotingsjaar 2023 en 2025 zijn er een verandering van de boekingsvoorschriften ingevoerd die met name invloed heeft op de cijfers bij de taakvelden Volksgezondheid, Algemene voorzieningen incl. wijkteams, Inkomensregelingen, Participatie, Maatwerkdienstverlening (WMO), Maatwerkdienstverlening 18+, Maatwerkdienstverlening 18-, Geëscaleerde zorg 18+ en Geëscaleerde zorg 18-. Bij deze taakvelden is een vergelijking met eerdere jaren daardoor moeizaam.
De volgende aanpassingen in de boekingsvoorschriften zijn ingevoerd:
- Lasten en baten met betrekking tot de Centra voor Jeugd en Gezin moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Algemene voorzieningen incl. wijkteams in plaats van Volksgezondheid
- Lasten en baten met betrekking tot de aanpak van huiselijk geweld en Veilig Thuis-toegangstaken moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Algemene voorzieningen incl. wijkteams in plaats van Geëscaleerde zorg 18+
- Lasten en baten met betrekking tot de schuldhulpverlening moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Inkomensregelingen in plaats van Maatwerkdienstverlening 18+
- Lasten en baten met betrekking tot woon- en vervoersdiensten moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkvoorzieningen (WMO) in plaats van Maatwerkdienstverlening 18+
- Lasten en baten met betrekking tot de dagvoorziening in het kader van de WMO moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkdienstverlening 18+ in plaats van Participatie.
- Lasten en baten met betrekking tot de inloopfunctie van de geestelijke gezondheidszorg moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkdienstverlening 18+ in plaats van Geëscaleerde zorg 18+.
- Lasten en baten met betrekking tot coördinatie en beleid WMO en Jeugd zijn met ingang van 2025 opgenomen onder Maatwerkdienstverlening 18+ respectievelijk Maatwerkdienstverlening 18-, terwijl die in de jaren ervoor verspreid over de taakvelden in het sociaal domein werden geboekt
- Lasten en baten met betrekking tot persoonsgebonden budgetten voor de WMO en de Jeugd zijn met ingang van 2025 opgenomen onder Maatwerkdienstverlening 18+ respectievelijk Maatwerkdienstverlening 18-, terwijl ze voorheen ook deels onder Maatwerkvoorzieningen (WMO) werden geboekt.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
De nieuwe cijfers worden in de maand maart van het begrotingsjaar geplaatst.
De cijfers kunnen worden bijgesteld op grond van het beschikbaar komen van nieuw of geactualiseerd bronmateriaal. Over het algemeen zijn de bijstellingen gering van omvang. De bijstellingen worden doorgevoerd op het moment dat er een nieuw jaarcijfer aan de reeks wordt toegevoegd.
Door wijzigingen in de brongegevens, Informatie voor derden (Iv3), zijn de gegevens met ingang van de begroting 2017 niet geheel vergelijkbaar met de gegevens over eerdere jaren. Meer informatie hierover is te vinden in paragraaf 3 onder 'relevante tabellen'.

Toelichting onderwerpen

Gemeentelijke begroting in mln euro
Cijfers op basis van de gemeentelijke begrotingen weergegeven in miljoenen euro's.
Baten
De baten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.

Onder de gemeentelijke baten vallen o.a. rentebaten, verkoop van grond, goederen en diensten, ontvangen overdrachten en heffingen door gemeenten.
De baten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).

Het grootste deel van de gemeentelijke baten bestaat uit de ontvangen bijdrage uit het Gemeentefonds, overige doeluitkeringen van het rijk en de ontvangen gemeentelijke heffingen.
Lasten
De lasten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.

Onder de gemeentelijke lasten vallen o.a. de betaalde lonen en salarissen, rentelasten, aankoop van (niet) duurzame goederen en diensten (inclusief energiekosten en kosten van inhuur van personeel) en betaalde inkomensoverdrachten, alsmede de afschrijvingen, de betaalde investeringsbijdragen aan overheden en derden en de grondaankopen.
De lasten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).
Saldo
Het verschil tussen de baten en de lasten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.
Gemeentelijke begroting in euro/inwoner
Cijfers op basis van de gemeentelijke begrotingen weergegeven in euro per inwoner.
Baten
De baten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.

Onder de gemeentelijke baten vallen o.a. rentebaten, verkoop van grond, goederen en diensten, ontvangen overdrachten en heffingen door gemeenten.
De baten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).

Het grootste deel van de gemeentelijke baten bestaat uit de ontvangen bijdrage uit het Gemeentefonds, overige doeluitkeringen van het rijk en de ontvangen gemeentelijke heffingen.
Lasten
De lasten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.

Onder de gemeentelijke lasten vallen o.a. de betaalde lonen en salarissen, rentelasten, aankoop van (niet) duurzame goederen en diensten (inclusief energiekosten en kosten van inhuur van personeel) en betaalde inkomensoverdrachten, alsmede de afschrijvingen, de betaalde investeringsbijdragen aan overheden en derden en de grondaankopen.
De lasten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).
Saldo
Het verschil tussen de baten en de lasten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.