Gemeentebegrotingen; baten en lasten naar regio en grootteklasse

Bekijk volledige tabel Download volledige dataset Toon toelichting
Regiokenmerken Gemeentelijke begroting in mln euro Baten (mln euro) Gemeentelijke begroting in mln euro Lasten (mln euro) Gemeentelijke begroting in mln euro Saldo (mln euro) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Baten (euro/inwoner) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Lasten (euro/inwoner) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Saldo (euro/inwoner)
Nederland 7.862 539 7.323 434 30 404
Noord-Nederland (LD) 672 52 620 379 29 350
Oost-Nederland (LD) 1.442 79 1.362 376 21 355
West-Nederland (LD) 4.348 337 4.011 500 39 461
Zuid-Nederland (LD) 1.401 71 1.330 367 19 348
Groningen (PV) 300 26 274 499 43 456
Fryslân (PV) 213 15 198 320 22 298
Drenthe (PV) 160 12 148 314 23 291
Overijssel (PV) 442 20 422 368 17 351
Flevoland (PV) 183 9 174 395 19 376
Gelderland (PV) 817 51 766 376 23 352
Utrecht (PV) 659 46 613 466 33 433
Noord-Holland (PV) 1.638 140 1.499 544 46 498
Zuid-Holland (PV) 1.875 137 1.737 483 35 447
Zeeland (PV) 175 13 162 444 34 411
Noord-Brabant (PV) 963 54 909 360 20 340
Limburg (PV) 438 17 421 385 15 369
Oost-Groningen (CR) 47 3 44 345 24 321
Delfzijl en omgeving (CR) 23 1 22 512 32 480
Overig Groningen (CR) 230 21 208 548 50 497
Noord-Friesland (CR) 109 8 101 329 24 305
Zuidwest-Friesland (CR) 45 3 42 315 18 297
Zuidoost-Friesland (CR) 59 4 55 307 21 286
Noord-Drenthe (CR) 62 7 55 312 33 278
Zuidoost-Drenthe (CR) 54 3 51 312 16 296
Zuidwest-Drenthe (CR) 44 2 42 322 17 304
Noord-Overijssel (CR) 147 6 141 375 16 358
Zuidwest-Overijssel (CR) 56 2 54 344 15 329
Twente (CR) 239 11 228 370 17 353
Veluwe (CR) 255 15 239 348 21 327
Achterhoek (CR) 118 7 111 290 17 272
Arnhem/Nijmegen (CR) 359 23 336 464 30 434
Zuidwest-Gelderland (CR) 84 5 79 326 20 306
Utrecht (CR) 659 46 613 466 33 433
Kop van Noord-Holland (CR) 133 8 125 340 21 319
Alkmaar en omgeving (CR) 100 4 96 387 15 372
IJmond (CR) 63 4 59 308 19 289
Agglomeratie Haarlem (CR) 94 8 86 398 34 363
Zaanstreek (CR) 59 6 53 324 34 290
Groot-Amsterdam (CR) 1.102 102 1.000 739 69 670
Het Gooi en Vechtstreek (CR) 87 7 80 355 29 326
Agglomeratie Leiden en Bollenstreek (CR) 231 9 222 514 20 494
Agglomeratie 's-Gravenhage (CR) 402 24 379 434 26 408
Delft en Westland (CR) 92 5 87 369 18 351
Oost-Zuid-Holland (CR) 128 6 122 359 16 343
Groot-Rijnmond (CR) 892 85 806 587 56 531
Zuidoost-Zuid-Holland (CR) 130 9 122 339 23 317
Zeeuwsch-Vlaanderen (CR) 45 2 43 426 23 403
Overig Zeeland (CR) 130 11 119 451 38 413
West-Noord-Brabant (CR) 220 18 202 334 27 307
Midden-Noord-Brabant (CR) 174 7 166 338 14 324
Noordoost-Noord-Brabant (CR) 255 16 239 372 23 349
Zuidoost-Noord-Brabant (CR) 314 13 302 383 15 368
Noord-Limburg (CR) 108 6 102 368 20 348
Midden-Limburg (CR) 77 4 74 316 15 301
Zuid-Limburg (CR) 253 8 245 421 13 408
Flevoland (CR) 183 9 174 395 19 376
Minder dan 5 000 inwoners 7 1 7 571 51 520
5 000 tot 10 000 inwoners 13 1 12 321 24 297
10 000 tot 20 000 inwoners 292 19 273 358 24 334
20 000 tot 50 000 inwoners 1.909 121 1.789 326 21 305
50 000 tot 100 000 inwoners 1.580 86 1.494 352 19 333
100 000 tot 150 000 inwoners 726 33 693 433 20 413
150 000 tot 250 000 inwoners 1.262 73 1.190 473 27 446
250 000 inwoners of meer 2.073 207 1.867 809 81 728
Bron: CBS.
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


Deze tabel bevat cijfers over de begrote lasten en baten per taakveld (beleidsterrein) naar regio en grootteklasse in miljoenen euro's en in euro's per inwoner. De gepresenteerde cijfers zijn gebaseerd op gegevens die aansluiten op de definities en indelingen die de gemeenten zelf hanteren in hun administratie. Deze gegevens worden aan het CBS geleverd via de enquête Informatie voor Derden (Iv3). De voorschriften voor deze enquête zijn vastgelegd in het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) en de (ministeriële) Regeling vaststelling taakvelden en verstrekking informatie voor derden.

Gegevens beschikbaar vanaf: 2017

Status van de cijfers:
De cijfers in deze tabel zijn bij eerste publicatie voorlopig. De cijfers worden definitief op het moment dat cijfers over het volgende jaar aan de reeks worden toegevoegd.

Wijzigingen per 25 maart 2026:
De voorlopige cijfers voor 2026 zijn opgenomen.
De cijfers voor 2025 zijn definitief.

Met ingang van begrotingsjaar 2023 en 2025 zijn er een verandering van de boekingsvoorschriften ingevoerd die met name invloed heeft op de cijfers bij de taakvelden Volksgezondheid, Algemene voorzieningen incl. wijkteams, Inkomensregelingen, Participatie, Maatwerkdienstverlening (WMO), Maatwerkdienstverlening 18+, Maatwerkdienstverlening 18-, Geëscaleerde zorg 18+ en Geëscaleerde zorg 18-. Bij deze taakvelden is een vergelijking met eerdere jaren daardoor moeizaam.
De volgende aanpassingen in de boekingsvoorschriften zijn ingevoerd:
- Lasten en baten met betrekking tot de Centra voor Jeugd en Gezin moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Algemene voorzieningen incl. wijkteams in plaats van Volksgezondheid
- Lasten en baten met betrekking tot de aanpak van huiselijk geweld en Veilig Thuis-toegangstaken moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Algemene voorzieningen incl. wijkteams in plaats van Geëscaleerde zorg 18+
- Lasten en baten met betrekking tot de schuldhulpverlening moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Inkomensregelingen in plaats van Maatwerkdienstverlening 18+
- Lasten en baten met betrekking tot woon- en vervoersdiensten moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkvoorzieningen (WMO) in plaats van Maatwerkdienstverlening 18+
- Lasten en baten met betrekking tot de dagvoorziening in het kader van de WMO moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkdienstverlening 18+ in plaats van Participatie.
- Lasten en baten met betrekking tot de inloopfunctie van de geestelijke gezondheidszorg moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkdienstverlening 18+ in plaats van Geëscaleerde zorg 18+.
- Lasten en baten met betrekking tot coördinatie en beleid WMO en Jeugd zijn met ingang van 2025 opgenomen onder Maatwerkdienstverlening 18+ respectievelijk Maatwerkdienstverlening 18-, terwijl die in de jaren ervoor verspreid over de taakvelden in het sociaal domein werden geboekt
- Lasten en baten met betrekking tot persoonsgebonden budgetten voor de WMO en de Jeugd zijn met ingang van 2025 opgenomen onder Maatwerkdienstverlening 18+ respectievelijk Maatwerkdienstverlening 18-, terwijl ze voorheen ook deels onder Maatwerkvoorzieningen (WMO) werden geboekt.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
De nieuwe cijfers worden in de maand maart van het begrotingsjaar geplaatst.
De cijfers kunnen worden bijgesteld op grond van het beschikbaar komen van nieuw of geactualiseerd bronmateriaal. Over het algemeen zijn de bijstellingen gering van omvang. De bijstellingen worden doorgevoerd op het moment dat er een nieuw jaarcijfer aan de reeks wordt toegevoegd.
Door wijzigingen in de brongegevens, Informatie voor derden (Iv3), zijn de gegevens met ingang van de begroting 2017 niet geheel vergelijkbaar met de gegevens over eerdere jaren. Meer informatie hierover is te vinden in paragraaf 3 onder 'relevante tabellen'.

Toelichting onderwerpen

Gemeentelijke begroting in mln euro
Cijfers op basis van de gemeentelijke begrotingen weergegeven in miljoenen euro's.
Baten
De baten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.

Onder de gemeentelijke baten vallen o.a. rentebaten, verkoop van grond, goederen en diensten, ontvangen overdrachten en heffingen door gemeenten.
De baten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).

Het grootste deel van de gemeentelijke baten bestaat uit de ontvangen bijdrage uit het Gemeentefonds, overige doeluitkeringen van het rijk en de ontvangen gemeentelijke heffingen.
Lasten
De lasten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.

Onder de gemeentelijke lasten vallen o.a. de betaalde lonen en salarissen, rentelasten, aankoop van (niet) duurzame goederen en diensten (inclusief energiekosten en kosten van inhuur van personeel) en betaalde inkomensoverdrachten, alsmede de afschrijvingen, de betaalde investeringsbijdragen aan overheden en derden en de grondaankopen.
De lasten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).
Saldo
Het verschil tussen de baten en de lasten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.
Gemeentelijke begroting in euro/inwoner
Cijfers op basis van de gemeentelijke begrotingen weergegeven in euro per inwoner.
Baten
De baten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.

Onder de gemeentelijke baten vallen o.a. rentebaten, verkoop van grond, goederen en diensten, ontvangen overdrachten en heffingen door gemeenten.
De baten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).

Het grootste deel van de gemeentelijke baten bestaat uit de ontvangen bijdrage uit het Gemeentefonds, overige doeluitkeringen van het rijk en de ontvangen gemeentelijke heffingen.
Lasten
De lasten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.

Onder de gemeentelijke lasten vallen o.a. de betaalde lonen en salarissen, rentelasten, aankoop van (niet) duurzame goederen en diensten (inclusief energiekosten en kosten van inhuur van personeel) en betaalde inkomensoverdrachten, alsmede de afschrijvingen, de betaalde investeringsbijdragen aan overheden en derden en de grondaankopen.
De lasten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).
Saldo
Het verschil tussen de baten en de lasten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.