Gemeentebegrotingen; baten en lasten naar regio en grootteklasse

Bekijk volledige tabel Download volledige dataset Toon toelichting
Regiokenmerken Gemeentelijke begroting in mln euro Baten (mln euro) Gemeentelijke begroting in mln euro Lasten (mln euro) Gemeentelijke begroting in mln euro Saldo (mln euro) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Baten (euro/inwoner) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Lasten (euro/inwoner) Gemeentelijke begroting in euro/inwoner Saldo (euro/inwoner)
Nederland 7.800 10.438 -2.637 430 576 -145
Noord-Nederland (LD) 858 1.127 -269 483 635 -152
Oost-Nederland (LD) 1.467 1.984 -518 382 517 -135
West-Nederland (LD) 4.025 5.383 -1.358 462 619 -156
Zuid-Nederland (LD) 1.451 1.943 -492 380 509 -129
Groningen (PV) 356 461 -105 592 766 -174
Fryslân (PV) 306 400 -94 460 602 -142
Drenthe (PV) 195 266 -70 384 523 -139
Overijssel (PV) 498 656 -158 414 546 -132
Flevoland (PV) 184 243 -59 398 526 -127
Gelderland (PV) 785 1.085 -300 361 499 -138
Utrecht (PV) 468 662 -194 331 468 -137
Noord-Holland (PV) 1.435 1.930 -495 477 641 -165
Zuid-Holland (PV) 1.992 2.611 -619 513 672 -159
Zeeland (PV) 130 180 -51 328 457 -128
Noord-Brabant (PV) 979 1.329 -350 366 496 -131
Limburg (PV) 472 615 -142 415 540 -125
Oost-Groningen (CR) 71 93 -22 517 678 -161
Delfzijl en omgeving (CR) 25 38 -13 560 853 -292
Overig Groningen (CR) 260 329 -69 620 786 -165
Noord-Friesland (CR) 174 236 -61 527 712 -186
Zuidwest-Friesland (CR) 50 61 -11 351 429 -78
Zuidoost-Friesland (CR) 82 104 -22 427 540 -113
Noord-Drenthe (CR) 70 106 -36 354 536 -182
Zuidoost-Drenthe (CR) 79 100 -21 462 582 -120
Zuidwest-Drenthe (CR) 46 60 -14 331 431 -100
Noord-Overijssel (CR) 137 188 -51 348 479 -131
Zuidwest-Overijssel (CR) 64 86 -23 389 530 -141
Twente (CR) 298 381 -84 460 590 -130
Veluwe (CR) 213 286 -72 292 390 -99
Achterhoek (CR) 124 184 -60 304 451 -147
Arnhem/Nijmegen (CR) 379 517 -137 490 667 -177
Zuidwest-Gelderland (CR) 68 98 -31 262 381 -119
Utrecht (CR) 468 662 -194 331 468 -137
Kop van Noord-Holland (CR) 114 152 -38 292 389 -97
Alkmaar en omgeving (CR) 87 119 -32 336 459 -123
IJmond (CR) 75 101 -26 367 495 -127
Agglomeratie Haarlem (CR) 87 113 -26 366 477 -111
Zaanstreek (CR) 82 105 -23 449 577 -127
Groot-Amsterdam (CR) 922 1.243 -321 618 833 -215
Het Gooi en Vechtstreek (CR) 69 98 -29 280 398 -118
Agglomeratie Leiden en Bollenstreek (CR) 143 190 -47 318 423 -105
Agglomeratie 's-Gravenhage (CR) 587 800 -213 633 862 -229
Delft en Westland (CR) 96 120 -24 386 482 -96
Oost-Zuid-Holland (CR) 99 141 -42 278 395 -117
Groot-Rijnmond (CR) 908 1.138 -229 598 749 -151
Zuidoost-Zuid-Holland (CR) 159 223 -64 415 581 -166
Zeeuwsch-Vlaanderen (CR) 33 44 -11 310 417 -107
Overig Zeeland (CR) 96 136 -39 335 471 -136
West-Noord-Brabant (CR) 255 346 -91 388 526 -138
Midden-Noord-Brabant (CR) 205 279 -75 399 544 -145
Noordoost-Noord-Brabant (CR) 223 287 -64 324 418 -94
Zuidoost-Noord-Brabant (CR) 296 416 -120 362 508 -147
Noord-Limburg (CR) 104 129 -26 354 442 -88
Midden-Limburg (CR) 77 112 -35 315 459 -145
Zuid-Limburg (CR) 292 373 -81 485 621 -135
Flevoland (CR) 184 243 -59 398 526 -127
Minder dan 5 000 inwoners 1 1 0 86 114 -29
5 000 tot 10 000 inwoners 7 11 -4 185 279 -94
10 000 tot 20 000 inwoners 189 266 -77 231 325 -94
20 000 tot 50 000 inwoners 1.619 2.243 -624 276 383 -107
50 000 tot 100 000 inwoners 1.723 2.286 -563 384 509 -125
100 000 tot 150 000 inwoners 812 1.066 -253 484 635 -151
150 000 tot 250 000 inwoners 1.462 1.904 -442 548 713 -166
250 000 inwoners of meer 1.987 2.661 -674 775 1.038 -263
Bron: CBS.
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


Deze tabel bevat cijfers over de begrote lasten en baten per taakveld (beleidsterrein) naar regio en grootteklasse in miljoenen euro's en in euro's per inwoner. De gepresenteerde cijfers zijn gebaseerd op gegevens die aansluiten op de definities en indelingen die de gemeenten zelf hanteren in hun administratie. Deze gegevens worden aan het CBS geleverd via de enquête Informatie voor Derden (Iv3). De voorschriften voor deze enquête zijn vastgelegd in het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) en de (ministeriële) Regeling vaststelling taakvelden en verstrekking informatie voor derden.

Gegevens beschikbaar vanaf: 2017

Status van de cijfers:
De cijfers in deze tabel zijn bij eerste publicatie voorlopig. De cijfers worden definitief op het moment dat cijfers over het volgende jaar aan de reeks worden toegevoegd.

Wijzigingen per 25 maart 2026:
De voorlopige cijfers voor 2026 zijn opgenomen.
De cijfers voor 2025 zijn definitief.

Met ingang van begrotingsjaar 2023 en 2025 zijn er een verandering van de boekingsvoorschriften ingevoerd die met name invloed heeft op de cijfers bij de taakvelden Volksgezondheid, Algemene voorzieningen incl. wijkteams, Inkomensregelingen, Participatie, Maatwerkdienstverlening (WMO), Maatwerkdienstverlening 18+, Maatwerkdienstverlening 18-, Geëscaleerde zorg 18+ en Geëscaleerde zorg 18-. Bij deze taakvelden is een vergelijking met eerdere jaren daardoor moeizaam.
De volgende aanpassingen in de boekingsvoorschriften zijn ingevoerd:
- Lasten en baten met betrekking tot de Centra voor Jeugd en Gezin moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Algemene voorzieningen incl. wijkteams in plaats van Volksgezondheid
- Lasten en baten met betrekking tot de aanpak van huiselijk geweld en Veilig Thuis-toegangstaken moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Algemene voorzieningen incl. wijkteams in plaats van Geëscaleerde zorg 18+
- Lasten en baten met betrekking tot de schuldhulpverlening moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Inkomensregelingen in plaats van Maatwerkdienstverlening 18+
- Lasten en baten met betrekking tot woon- en vervoersdiensten moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkvoorzieningen (WMO) in plaats van Maatwerkdienstverlening 18+
- Lasten en baten met betrekking tot de dagvoorziening in het kader van de WMO moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkdienstverlening 18+ in plaats van Participatie.
- Lasten en baten met betrekking tot de inloopfunctie van de geestelijke gezondheidszorg moeten vanaf 2023 worden geboekt bij Maatwerkdienstverlening 18+ in plaats van Geëscaleerde zorg 18+.
- Lasten en baten met betrekking tot coördinatie en beleid WMO en Jeugd zijn met ingang van 2025 opgenomen onder Maatwerkdienstverlening 18+ respectievelijk Maatwerkdienstverlening 18-, terwijl die in de jaren ervoor verspreid over de taakvelden in het sociaal domein werden geboekt
- Lasten en baten met betrekking tot persoonsgebonden budgetten voor de WMO en de Jeugd zijn met ingang van 2025 opgenomen onder Maatwerkdienstverlening 18+ respectievelijk Maatwerkdienstverlening 18-, terwijl ze voorheen ook deels onder Maatwerkvoorzieningen (WMO) werden geboekt.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
De nieuwe cijfers worden in de maand maart van het begrotingsjaar geplaatst.
De cijfers kunnen worden bijgesteld op grond van het beschikbaar komen van nieuw of geactualiseerd bronmateriaal. Over het algemeen zijn de bijstellingen gering van omvang. De bijstellingen worden doorgevoerd op het moment dat er een nieuw jaarcijfer aan de reeks wordt toegevoegd.
Door wijzigingen in de brongegevens, Informatie voor derden (Iv3), zijn de gegevens met ingang van de begroting 2017 niet geheel vergelijkbaar met de gegevens over eerdere jaren. Meer informatie hierover is te vinden in paragraaf 3 onder 'relevante tabellen'.

Toelichting onderwerpen

Gemeentelijke begroting in mln euro
Cijfers op basis van de gemeentelijke begrotingen weergegeven in miljoenen euro's.
Baten
De baten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.

Onder de gemeentelijke baten vallen o.a. rentebaten, verkoop van grond, goederen en diensten, ontvangen overdrachten en heffingen door gemeenten.
De baten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).

Het grootste deel van de gemeentelijke baten bestaat uit de ontvangen bijdrage uit het Gemeentefonds, overige doeluitkeringen van het rijk en de ontvangen gemeentelijke heffingen.
Lasten
De lasten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.

Onder de gemeentelijke lasten vallen o.a. de betaalde lonen en salarissen, rentelasten, aankoop van (niet) duurzame goederen en diensten (inclusief energiekosten en kosten van inhuur van personeel) en betaalde inkomensoverdrachten, alsmede de afschrijvingen, de betaalde investeringsbijdragen aan overheden en derden en de grondaankopen.
De lasten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).
Saldo
Het verschil tussen de baten en de lasten van de gemeentelijke begroting in miljoenen euro's.
Gemeentelijke begroting in euro/inwoner
Cijfers op basis van de gemeentelijke begrotingen weergegeven in euro per inwoner.
Baten
De baten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.

Onder de gemeentelijke baten vallen o.a. rentebaten, verkoop van grond, goederen en diensten, ontvangen overdrachten en heffingen door gemeenten.
De baten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).

Het grootste deel van de gemeentelijke baten bestaat uit de ontvangen bijdrage uit het Gemeentefonds, overige doeluitkeringen van het rijk en de ontvangen gemeentelijke heffingen.
Lasten
De lasten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.

Onder de gemeentelijke lasten vallen o.a. de betaalde lonen en salarissen, rentelasten, aankoop van (niet) duurzame goederen en diensten (inclusief energiekosten en kosten van inhuur van personeel) en betaalde inkomensoverdrachten, alsmede de afschrijvingen, de betaalde investeringsbijdragen aan overheden en derden en de grondaankopen.
De lasten worden geregistreerd inclusief interne verrekeningen (o.a. mutaties in voorzieningen).
Saldo
Het verschil tussen de baten en de lasten van de gemeentelijke begroting in euro's per inwoner.